Phần mở đầu:

Ô nhiễm môi trường đã trở thành một vấn đề cấp thiết với mọi
người mọi quốc gia trên thế gới hiện nay. Cùng với sự phát triển
không ngừng đó là vấn dề môi trường ngày càng bị tàn phá nặng
nề và nghiêm trọng. Mà hậu quả của nó chính là môi trường sống
bị phá hủy, nhiệt độ trái đất ngày càng tăng ảnh hưởng nghiêm
trọng đến cuộc sống của toàn nhân loại. Đó chính là nguyên nhân
và kết quả của hiệu ứng nhà kính. Nghiên cứu hiện tượng nhà
kính là một trong những cấp thiết hàng đầu đối với mỗi sinh viên
hiện nay. Do đó nhóm em đã chọn hiện tượng nhà kính để làm đề
tài nghiên cứu với mục đích hiểu rõ hơn về hiệu ứng nhà kính
một vấn đề môi trường cấp thiết ảnh hưởng trực tiếp đến cả hành
tinh của chúng ta, qua đây nhóm chúng tôi muốn tất cả mọi người
hiểu rõ về hiện tượng này và tự ý thức được trách nhiệm của
mình trong việc giảm thiểu hiệu ứng nhà kính.1
Chương 1: Tổng quan tài liệu nghiên cứu

Hiệu ứng nhà kính ảnh hưởng đến nhiều lĩnh vực của đời sống của chúng
ta ở trên hành tinh này. Nếu không có hiệu ứng nhà kính thì khí hậu của trái
đất sẽ khô và lạnh giá. Khí hậu của trái đất thay đổi do những hoạt động của
con người điều này đã ảnh hưởng đến thành phần hoá học của khí quyển qua
việc làm tăng khí nhà kính (greenhouse gases) mà chủ yếu là CO
2,
CFC,CH
4,
N
2

Ban đầu, Hiệu ứng nhà kính được người ta khái niệm trong một “không gian
con con”. Một số loài cây được trồng trong các ngôi nhà “lợp” kính. Khi đón nhận
ánh sáng Mặt Trời chiếu xuống, nhiệt độ bên trong nhà kính dường như được “đốt
cháy” từ từ, không khí được sưởi ấm. Nhờ vào sức ấm này, cây cối có thể đâm chồi,
ra hoa và kết quả sớm hơn.
Ngày nay, người ta hiểu khái niệm này một cách rộng hơn cho cả môi trường
sinh vật đang sinh tồn là Trái Đất. Hiệu ứng nhà kính là hiệu ứng làm cho không khí
của Trái đất nóng lên do bức xạ sóng ngắn của Mặt trời có thể xuyên qua tầng khí
quyển chiếu xuống mặt đất; mặt đất hấp thu nóng lên lại bức xạ sóng dài vào khí
quyển để CO2 hấp thu làm cho không khí nóng lên, đây là hiệu ứng nhà kính khí
quyển. Trong hiệu ứng nhà kính khí quyển, phần được đoán là do tác động của loài
người gây ra được gọi là hiệu ứng nhà kính nhân loại.
2
Hình1.1: hiệu ứng nhà kính
Điều đó lý giải điều gì?
Ban đầu, Hiệu ứng nhà kính được người ta khái niệm trong một “không gian con
con”.
Chúng ta hãy tưởng tượng một cách đơn giản như sau: CO2 chứa trong bầu khí
quyển như thể là một tấm kính dày bao bọc Trái Đất. Lúc này Trái Đất sẽ không khác
gì một nhà kính lớn chơ vơ đón nhận ánh sáng trong không gian.
hinh1.2: Trái đất như một nhà kính
3
Theo tính toán khoa học thì: Nếu không có “tấm kính này” nhiệt độ trung
bình trên bề mặt Trái Đất sẽ xuống đến – 23oC. Nhờ có hiệu ứng nhà kính mà nhiệt
độ Trái Đất được sưởi nóng lên 38oC, đồng nghĩa với việc trên thực tế, nhiệt độ
trung bình sẽ là 15oC.
Nói vậy không có nghĩa tất cả ánh sáng Mặt Trời đều được hấp thu qua “tấm kính”.
Khi năng lượng Mặt Trời đi qua một lớp khí (gọi là khí nhà kính – Green House Gas
GHG) gồm hơi nước, CO2, methane, NOx, ozone... Bức xạ hồng ngoại trong phổ
năng lượng đó phản xạ từ mặt đất ra vũ trụ song không dễ dàng đi qua lớp khí nhà

2
, NO
x
,

N
2
O,
CFC. Khoảng 20% CO
2
toàn cầu sinh ra từ khí thải giao thông vận tải. NO
x
do giao
thông vận tải phát ra chiếm 2/3 khí thải NO
x
toàn cầu.
5
Việt Nam chúng ta đang trên đường phát triển đất nước, do vậy tốc độ đô thị
hóa quá nhanh. Dân số tập trung về các đô thị ngày càng tăng. Dân số tăng tất nhiên
các nhu cầu phục vụ đời sống con người cũng tăng theo. Một nhu cầu quan trọng
trong đó là giao thông vận tải.
Hình2.2: Quá tải phương tiện cơ giới ở các thành phố lớn
Xã hội càng phát triển hiện đại thì giao thông đường bộ bằng các phương tiện cơ giới
dần sẽ thay thế các phương tiện thô sơ. Giao thông bằng các phương tiện cơ giới đem
lại nhiều tiện ích cho con người nhưng cũng góp phần cùng các yếu tôkhác ảnh
hưởng tác hại đến môi trường sinh thái và sức khỏe cộng đồng.

Hình2.3: ô nhiễm môi trường do hình2.4: Chất lượng phương tiện
do giao thông vận tải. không đảm bảo tiêu chuẩn.
Ở Việt Nam hiện nay, có trên 600 đô thị lớn nhỏ với 4 thành phố lớn: Hà Nội,

lạnh do nó là tác nhân làm lạnh cho tủ lạnh, chất tạo xốp cho sản xuất đệm, chất trong
các bình xịt. Thải ra các khí CO
2
trong quá trình sản xuất vật liệu xây dựng, quá trình
luyện kim, đốt nhiên liệu. Trong đó, nguyên nhân chính gây nên hiệu ứng nhà kính là
hậu quả của “cách hành xử thực dụng” của các nước phát triển .

Hình2.7: Khí thải từ các nhà máy trong công nghiệp
*Hoạt động nông nghiệp và các nguồn thải khác: thải ra các khí như CH
4
,
NO
2
,

CO
2

8
Hình2.8: Sử dụng thuốc trừ sâu không hợp lý

Ngoài CO2 có vai trò đầu bảng ra, còn có metan, ozôn, các halogen và hơi
nước , Những chất này trong không khí có khả năng giữ nhiệt, có tác dụng quan trọng
gây hiệu ứng nhà kính.
Vai trò gây nên hiệu ứng nhà kính của các chất khí được xếp theo thứ tự sau:
CO2 => CFC => CH4 => O3 =>NO2. Sự gia tăng nhiệt độ trái đất do hiệu ứng nhà
kính có tác động mạnh mẽ tới nhiều mặt của môi trường trái đất.
9

Các khí nhà

- 0 0
Năm
1993
235
ppmV
1.74
ppmV
50
ppbV
311
ppbV
30000
ppmV
280
pptV
484
pptV
Tỷ lệ trong
hiệu ứng nhà
kính (%)
50 13 7 5 - 5 12
Hiệu ứng tăng
độ nhiệt(K)
7.2 0.8 2.4 1.4 20.6 0.6 -
Hệ số nhà kính
tương đối (với
CO
2
=1)
1 21 2000 206 - 12400 15800