SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH ĐỒNG NAI
Đơn vị: Trường THPT Hồng Bàng
Mã số:…..……………..
CHUYÊN ĐỀ
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP
GIÁO DỤC AN TOÀN GIAO THÔNG
CHO HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
Người thực hiện: Trần Xuân Toàn
Lĩnh vực nghiên cứu: phương pháp giáo dục.
Năm học 2012-2013.
SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
I. THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN:
1. Họ và tên: Trần Xuân Toàn
2. Sinh ngày 10 tháng 10 năm 1985.
3. Nam.
4. Địa chỉ: Số nhà 79, Đường Nguyễn Huệ, khu 5, thị
trấn Gia Ray, huyện Xuân Lộc, tỉnh Đồng Nai.
5. Điện thoại: ĐTDĐ: 0985.961.099.
6. Chức vụ: giáo viên, Bí thư Đoàn trường, thư ký
HĐSP
7. Đơn vị công tác: Trường THPT Hồng Bàng.
II.TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO:
1. Trình độ chuyên môn: Đại học.
2. Năm nhận bằng: 2007.
3. Chuyên ngành đào tạo: Lịch sử
Thống kê cho thấy hơn 90% số vụ tai nạn có nguyên nhân là người điều khiển
phương tiện vi phạm luật giao thông. Vì vậy nhiệm vụ cấp thiết đặt ra đối với
ngành giáo dục là phải xây dựng một thế hệ tương lai có kiến thức và ý thức
tuân thủ luật giao thông, có cách xử sự văn minh khi tham gia giao thông. Đối
với học sinh THPT, yêu cầu về giáo dục an toàn giao thông cũng nằm trong
những mục tiêu chung ở trên. Chính vì thế mà Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào
tạo đã phát động cuộc vận động “học sinh, sinh viên gương mẫu thực hiện và
vận động gia đình chấp hành nghiêm túc luật giao thông” nhằm giảm bớt số
vụ tai nạn xảy ra. Nhưng hiện nay, tình hình về tai nạn giao thông ở nước ta
ngày càng trở thành vấn đề bức xúc. Hằng năm, số lượng người chết và bị
3
thương do tai nạn giao thông gây nên ngày càng gia tăng, thiệt hại đến hàng
chục tỉ đồng cho Nhà nước và Nhân dân (trong đó có hàng trăm vụ liên quan
đến học sinh và trẻ em). Cùng với những thông tin về an toàn giao thông thì việc
giáo dục an toàn giao thông cho các em học sinh THPT là một việc thiết thực và
có thể thực hiện được. Giáo dục an toàn giao thông cho học sinh THPT là một
nội dung giáo dục tuy có vẻ đơn giản nhưng lại rất khó vì không chỉ dạy cho học
sinh thuộc lòng những điều luật quy định mà phải làm cho các em hiểu, nhớ và
quan trọng hơn cả là có hành vi đúng khi tham gia giao thông. Như chúng ta đã
biết hằng ngày các em đi học hay đi chơi trên các con đường có rất nhiều các
loại xe, không chỉ riêng ở thành phố mà nông thôn chúng ta trên đường đi hiện
nay người và xe đi lại khá đông đúc.Thật là nguy hiểm nếu không biết cách đi
đường cho đúng, các em sẽ rất dễ bị tai nạn hoặc gây tai nạn cho người khác.
Điều đó thật là đáng tiếc vì nó sẽ đem lại nỗi bất hạnh rất lớn cho bản thân các
em cho gia đình và xã hội.
Để đảm bảo an toàn cho bản thân và cho mọi người, các em cần có hiểu
biết về luật giao thông đường bộ, tức là chúng ta làm sao cho các em biết cách
tham gia giao thông theo đúng quy định, như vậy sẽ tránh được tai nạn xảy ra.
ATGT cho học sinh THPT, như tài liệu “an toàn giao thông cho nụ cười ngày
mai” dành cho học sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông của công ty
Honda….
- Tài liệu tập huấn, sách báo, V.V.
1.3. Cơ sở thực tiễn :
Giáo dục pháp luật nói chung và giáo dục pháp luật về trật tự ATGT trong
trường học nói riêng là nhiệm vụ thường xuyên và cấp bách trong những năm
trước mắt của nhà nước. Thực hiện chỉ thị của Thủ tướng chính phủ và của Bộ
trưởng Bộ GD & ĐT cùng với các cơ quan chức năng đưa nội dung giáo dục
Pháp luật về trật tự ATGT vào các trường học từ năm học 2001 đến nay. Nhưng
vì do tài liệu và điều kiện còn hạn chế nên chất lượng và hiệu quả của việc giáo
5
dục pháp luật ATGT cho HS trong trường chưa đảm bảo. Mà mục đích của việc
giáo dục ATGT là cung cấp cho HS những hiểu biết cơ bản ban đầu, những quy
tắc xử sự thường gặp khi tham gia giao thông hằng ngày để hình thành thái độ
hành vi tự giác, chấp hành pháp luật trật tự ATGT chung và tránh được những
tai nạn giao thông cho chính mình. Giáo dục trật tự ATGT là yêu cầu rất quan
trọng nhưng không dễ dàng. Vì vậy GV chúng ta cần phải quan tâm kiên trì tổ
chức tốt việc dạy học, phối hợp với các đoàn thể trong và ngoài nhà trường cùng
với phụ huynh để không ngừng nâng cao chất lượng giảng dạy mà còn nâng cao
ý thức pháp luật các em. Giáo dục ATGT cho các em nhằm giúp các em nhận
thức hiểu biết về luật giao thông để phòng tránh tai nạn giao thông ở mọi lúc
mọi nơi. Để đảm bảo được tính mạng cho các em là việc thiết thực nhất mà hiện
nay chúng ta ai cũng phải làm để đem lại niềm vui và hạnh phúc cho mọi người,
mọi nhà.
2. Thực trạng của đề tài nghiên cứu:
2.1. Khái quát phạm vi:
Trong thực tế hiện tại ở các xã, thị trấn trên địa bàn huyện Xuân Lộc nói
em còn nhiều khó khăn nên bố mẹ các em mải lo kiếm sống, do vậy việc nhắc
nhở và quan tâm tâm tới các em chưa được thường xuyên. Bản thân tôi luôn suy
nghĩ đến những học sinh bị tai nạn năm qua, và là người giáo viên không những
chỉ có dạy học sinh những kiến thức văn hóa mà phải làm thế nào đây để học
sinh cả khu vực nơi đây có ý thức về luật đi đường và không xem nhẹ việc trật
tự ATGT để khỏi xảy ra tai nạn. Vì vậy tôi mạnh dạn đưa ra một số biện pháp
thực hiện sau:
3. Biện pháp chủ yếu để thực hiện đề tài.
3.1. Cơ sở đề xuất các giải pháp.
Vì tâm lý của HS THPT thường ham chơi, đua đòi nhất là những lúc các
em được tự do không có bố mẹ đi cùng ( như đi học, đi chơi...) nên rất dễ xảy ra
tai nạn. Tôi mạnh dạn đưa ra các giải pháp sau:
3.2 Các giải pháp chủ yếu.
7
- Giải pháp 1:
+ Đối với phụ huynh học sinh:
Ngoài các phương tiện giao thông như ô tô, xe bus... thì xe đạp, xe máy là
phương tiện giao thông rất phổ biến, xe đạp, xe máy là phương tiện giao thông
dễ đi nên ở lứa tuổi học sinh THPT rất nhiều em đã tự đi xe máy, xe đạp đến
trường. Tuy vậy, một số em được cha mẹ cho đi xe máy đến trường là xe có
phân khối lớn, không phù hợp với lứa tuổi của các em như vậy rất dễ xảy ra tai
nạn vì độ tuổi của các em chưa đủ kinh nghiệm để xử lý các tình huống bất ngờ
xãy ra.
Qua trao đổi nhiều ý kiến phụ huynh cho rằng vì hoàn cảnh gia đình nên
các em vẫn có thể đi xe được của người lớn như các em vẫn thường đi đến
trường. Vấn đề này được đặt ra tôi đã giải thích để phụ huynh hiểu được nếu các
em đi xe như vậy thì thật không an toàn vì xe máy có phân khối lớn mà độ tuổi
thường nhấn mạnh những vấn đề sau:
Đi bên tay phải, đi sát lề đường, biết nhường đường.
Đi đúng hướng đường, phần đường của mình.
Khi chuyển hướng (rẽ trái, phải) phải quan sát trước sau, xin đường.
Khi đi từ đường ngõ , trong nhà, cổng trường ra đường chính phải quan
sát, nhường đường cho xe đi trên đường ưu tiên, hoặc từ đường phụ ra đường
chính phải đi chậm, quan sát kỹ.
Khi đia trên xe đạp điện, xe gắn máy phải đội mũ bảo hiểm đúng tiêu
chuẩn…
Khi đi trên xe bus phải thực hiện theo hiệu lệnh của chủ phương tiện,
không chen lấn, xô đẩy, thể hiện nét thanh lịch, nét văn hóa trên xe bus…
+ Giáo dục các em có ý thức tránh những điều cấm sau:
Không được lạng lách, đánh võng, đuổi nhau trên đường.
Không chở quá 02 người trên một xe (cả xe đạp và xe gắn máy).
Không buông thả hai tay, hoặc cầm ô, kéo súc vật.
Dừng xe giữa đường nói chuyện.
9
Đèo người đứng trên xe hay ngồi ngược chiều.
Rẽ đột ngột qua đầu xe.
Không nô nghịch, chạy nhảy trên đường.
Không được vượt đèn đỏ, không chạy xe quá tốc độ quy định, không được
sử dụng các chất kích thích (rượi, bia, thuốc lá, xì ke, ma túy…), tham gia giao
thông có văn hóa…
Tôi thường cho các em theo dõi lẫn nhau và báo cáo lại những bạn còn
phạm vào những điều cấm trên vào những buổi sinh hoạt đầu giờ, sinh hoạt dưới
cờ hàng tuần, nhắc nhở các em thường xuyên, nhấn mạnh những tác hại của việc
không tuân thủ luật giao thông đường bộ, để không những các em thực hiện tốt
những quy định đối với người tham gia giao thông, từ đó hình thành ý thức tự
Khi dạy các em lựa chọn phương tiện giao thông an toàn trước khi đi ra
đường. Học sinh các nhóm cùng trao đổi, nhận xét, phát hiện, bày tỏ ý kiến của
mình về an toàn giao thông, cách tham gia giao thông thế nào là đúng và an
toàn, phù hợp với mình, sau đó giáo viên mới chốt lại những ý đúng, từ đó các
em nhớ rất lâu những điều đã được trao đổi.
Phương pháp hồi tưởng:
Khi thực hiện tiết giáo dục lồng ghép: Những quy định để đảm bảo an
toàn khi đi ngoài đường. Cho học sinh kể lại những hành vi ngoài đường mà em
cho là không an toàn (tức là vi phạm những điều cấm). Sau đó học sinh trình bày
những điều mà mình nhìn thấy. Giáo viên có nhiệm vụ liệt kê trên bảng, giáo
viên nhắc lại những điều cấm để học sinh khắc sâu và thực hiện cho đúng, nhất
là những em nào còn vi phạm thì sửa ngay.
Phương pháp thực hành:
Cho các em thực hành ngay trên sân trường tôi giáo dục lồng ghép trong
các buổi sinh hoạt tập thể. Đường đi là từ sân trường ra tới cổng, hướng dẫn các
em cần phải đi cho đúng theo lề phải, khi sang đường, khi rẽ phải, rẽ trái phải
quan sát, xin đường sau đó cho học sinh nhận xét, và cuối cùng là đánh giá của
giáo viên. Từ đó các em được nhắc lại những quy định đối với những người
tham gia giao thông.
11
Phương pháp trò chơi:
Tôi hay áp dụng lồng ghép trong những buổi sinh hoạt như trò chơi đi xe
đạp an toàn, đi bộ an toàn, đi xe bus an toàn... cho các em giải thích các vạch kẻ
đường, chỉ về những cách tham gia giao thông khác nhau trong những tình
huống khác nhau trên mô hình như:
Khi vượt xe đỗ bên đường.
Khi đi từ trong ngõ, cổng trường ra.
Các em có kỹ năng thói quen tốt đi sát lề đường bên phải và luôn quan sát
trước, sau khi muốn sang đường, có ý thức trước khi sử dụng phương tiện khi
tham gia giao thông .
Các em còn có ý thức chỉ đi xe bus đến trường và chỉ đi xe máy khi thật cần
thiết và không được đi xe máy trên 50cc.
Đặc biệt có ý thức tốt thực hiện các quy định của giao thông đường bộ hình
thành thói quen chấp hành theo luật giao thông
Rèn luyện và nâng cao ý thức tự giác khi tham gia giao thông, không cần
bố mẹ đưa đến trường mà vẫn đảm bảo an toàn khi đi học.
Hình thành kỹ năng tham gia giao thông an toàn cho sau này. Phán đoán và
nhận thức được những điều kiện an toàn và không an toàn khi lựa chọn phương
tiện tham gia giao thông.
Biết lựa chọn con đường đi an toàn, có hành vi đúng và xử lí tốt các tình
huống giao thông khi đi học, biết phòng tránh các tình huống không an toàn ở
những vị trí nguy hiểm trên đường để tránh tai nạn xảy ra.
Làm tiền đề cho việc phát triển ý thức chấp hành luật giao thông về sau
này, làm nền tảng cho thái độ tham gia giao thông an toàn, văn minh của một
công dân.
Tuy nhiên vẫn còn một số học sinh chưa thực hiện nghiêm túc dẫn tới vi
phạm một số lỗi như vượt đèn đỏ, đi xe gắn máy không có giấy tờ hợp lệ, đi xe
13
đạp điện, xe gắn máy không đội mũ bảo hiểm… với những học sinh này chúng
tôi đã cho các em viết bản tường trình, kiểm điểm, họp xét kỉ luật để và có hình
thức kỉ luật thích đáng nhằm răn đe đối với những học sinh khác.
III/ Kết luận
1. Bài học kinh nghiệm
Ban giám hiệu nhà trường phải thật sự chú trọng đến công tác giáo dục
ATGT cho học sinh THPT.
Hình thành kỹ năng tham gia giao thông an toàn cho sau này, phán đoán
và nhận thức được những điều kiện an toàn và không an toàn khi tham gia giao
thông.
Biết lựa chọn con đường đi an toàn, có hành vi đúng và xử lí tốt các tình
huống giao thông khi đi học, biết phòng tránh các tình huống không an toàn ở
những vị trí nguy hiểm trên đường để tránh tai nạn xảy ra.
Làm tiền đề cho việc phát triển ý thức chấp hành luật giao thông về sau
này, làm nền tảng cho thái độ tham gia giao thông an toàn, văn minh của một
công dân.
2. Những đề xuất và kiến nghị.
Tôi thầm nghĩ chúng ta cần tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên lớp, hoặc
lồng ghép các hoạt động này vào hoạt động đa dạng phong phú hơn nữa phù hợp
với điều kiện từng lứa tuổi học sinh. Có thể giao lưu giữa các trường trong khu
vực, bằng nhiều hình thức như đố vui để học, cắm trại, những sáng tác biểu diển
văn nghệ có nội dung như trên thì hiệu quả sẽ càng cao hơn nữa. Và người giáo
viên của chúng ta cần phát huy tính tích cực chủ động của HS trong việc tham
gia tổ chức các hoạt động nhằm làm công tác giáo dục ATGT thực sự có tác
dụng hiệu quả.
Các cấp lãnh đạo ngành quan tâm phối hợp và hổ trợ công tác giáo dục an
toàn giao thông ở địa phương. Mở rộng thông tin báo, đài, mạng … để giáo dục
và tuyên truyền sâu rộng trong quần chúng nhân dân.
15
Tổ chức các lớp tập huấn bồi dưỡng kiến thức về luật giao thông đường bộ
cho cán bộ , giáo viên. Cung cấp đủ các tài liệu, đồ dùng dạy học, hổ trợ các
thiết bị thông tin công nghệ, xây dựng cơ sở vật chất để đủ phục vụ lớp học.
Giáo dục an toàn cho học sinh THPT là việc làm cấp bách, thực tế và
hoàn toàn có thể thực hiện được, nhằm hình thành cho các em có hiểu biết ban
II. NỘI DUNG CỦA ĐỀ TÀI. …………………………………………....…..tr 5
1. Cơ sở lí luận liên quan đến đề tài nghiên cứu. ……………………..……...tr 5
1.1. Cơ sở pháp lý: Luật giao thông đường bộ. ………………………...……..tr 5
1.2. Cơ sở lý luận: ……………………………………………………...……..tr 5
1.3. Cơ sở thực tiễn : ……………………………………………………...…..tr 5
2. Thực trạng của đề tài nghiên cứu: ……………………………………...…tr 6
2.1. Khái quát phạm vi: …………….………………………………….……...tr 6
2.2. Thực trạng của đề tài nghiên cứu: …………….…………………..……...tr 6
2.3. Nguyên nhân của thực trạng: ………………….……………………........tr 7
3. Biện pháp chủ yếu để thực hiện đề tài. ………….……………………..…..tr 7
3.1. Cơ sở đề xuất các giải pháp. ………..………….………………………...tr 7
3.2 Các giải pháp chủ yếu. ……..………..………….…………….………......tr 7
17
- Giải pháp 1: . ……….…..………….………………………………………...tr 8
- Giải pháp 2: ……..………..………….……………………………………...tr 9
- Giải pháp 3: …..………..………….……………………………….……….tr 10
3.3 Tổ chức và triển khai thực hiện. …………………………………………tr 12
4. Kết quả: ………………………………………………………………….tr 13
III/ Kết luận….…………………………………………………………...…..tr 14
1. Bài học kinh nghiệm ………………………………………...………....…tr 14
2. Những đề xuất và kiến nghị…………………………………………….…tr 15
18