Nhóm Sử - Địa – GDCD
BÀI 28:

Giáo án thao giảng Lịch sử 7

SỰ PHÁT TRIỂN CỦA VĂN HÓA DÂN TỘC
CUỐI THẾ KỶ XVIII - NỬA ĐẦU THẾ KỶ XIX

1. Mục tiêu dạy học:
1.1. Kiến thức kỹ năng, bài học cần đạt:
- Sự phát triển cao hơn của nền văn hóa dân tộc với nhiều thể loại phong
phú, nhiều tác giả nổi tiếng.
- Văn nghệ dân gian phát triển, các thành tựu về hội họa dân gian, kiến trúc.
-Rèn luyện kỹ năng miêu tả thành tựu văn hóa có trong bài học.
-Rèn luyện kỹ năng quan sát, phân tích, trình bày suy nghĩ riêng và phối
hợp, trao đổi, thảo luận nhóm về các tác phẩm nghệ thuật có trong bài.
1.2. Học sinh cần vận dụng các kiến thức liên môn:
- Văn học:
+ Thơ Hồ Xuân Hương: Bánh trôi nước (Ngữ văn 7)
+ Thơ Bà Huyên Thanh Quan : Qua đèo ngang (Ngữ văn 7)
+ Quan Âm Thị Kính (Ngữ văn 7)
- Địa lí: Lược đồ
- Giáo dục công dân:
+ Bảo vệ di sản văn hóa (GDCD 7)
+ Hiến pháp và pháp luật nước Cộng hòa XHCNViệt Nam (GDCD 8)
-Mĩ thuật:
+ Tranh dân gian VN
+ Mĩ thuật thời Nguyễn (1802 - 1945)
-Âm nhạc: Hội Lim (Âm nhạc 7)
2. Đối tượng dạy học của bài:
Bài dạy dành cho học sinh khối 7 môn Lịch sử.

Tp.HCM (hay miền Nam) có những loại hình sân khấu nào mà em biết?
+ Nhóm 3: Đề tài trong tranh dân gian có nội dung gì? Kể tên vài tác phẩm tranh
dân gian mà em được học trong chương trình Mĩ thuật 6?
+ Nhóm 4: Kể tên các công trình kiến trúc nổi tiếng cuối thế kỉ XVIII- nửa đầu thế
kỉ XIX? (Xác định trên bản đồ các công trình vừa nêu)? Trong môn Mĩ thuật, em
được học bài nào có liên quan đến nghệ thuật kiến trúc thời Nguyễn không?
5.3. Phương pháp:
- Thuyết giảng
- Phát vấn
- Thảo luận nhóm, thảo luận cặp đôi.
5.4. Hình thức:
- Thực hiện bài dạy trên giáo án điện tử (sử dụng PowerPoint).
- Tổ chức thảo luận.
- Liên hệ thực tế.
- Củng cố bài dạy theo câu hỏi.
5.5. Tiến trình dạy học:
5.5.1. Ổn định lớp:
5.5.2.Kiểm tra bài cũ: (do vừa mới học xong bài 27 phần I nên kiểm tra bài cũ
phần này).
Trình bày những nét nổi bật về tình hình kinh tế dưới thời Nguyễn?
5.5.3. Tổ chức dạy và học bài mới:
Bài trước chúng ta đã tìm hiểu về tình hình chính trị, pháp luật, ngoại giao,
kinh tế thời nhà Nguyễn, còn một lĩnh vực khác là nền văn hóa, nghệ thuật cũng rất
quan trọng trong lịch sử phát triển dân tộc. Bài hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu cụ thể
sự phát triển của văn học và nghệ thuật.
TT
Slide
1

Hình ảnh

lịch sử phát triển dân tộc.
Bài hôm nay chúng ta sẽ
tìm hiểu cụ thể sự phát
triển của văn học và nghệ
thuật.
? Văn học Việt Nam cuối HS trả lời:
thế kỉ XVIII gồm mấy bộ
phận? Là những bộ phận
nào?

Slide
4

Văn học dân gian phát
triển như thế nào? Có
những hình thức nào?

HS trả lời:

Slide
5

Văn học chữ Nôm phát
triển thế nào?
Kể tên các tác giả, tác
phẩm tiêu biểu?
Trong các tác giả, tác
phẩm trên, chúng ta đã
được học những tác giả,
tác phẩm nào trong


Slide
8

Giới thiệu về Nguyễn Du HS quan sát, chú ý lắng
và Truy n Ki u của
nghe
Nguyễn Du

Slide
9

Đọc một trích đoạn trong HS quan sát, chú ý lắng
Truyện Kiều của Nguyễn nghe
Du.

Slide
10

Yêu cấu học sinh đọc
giới thiệu Truy n Ki u
của Nguyễn Du:

GVTH: Lê Nam Hành

HS trả lời:

Truy n Ki u là tác phẩm
kiệt xuất của Nguyễn Du,
làm rạng rỡ nền văn học

thơ Nôm.
- Em nào đọc được bài
HS đọc bài thơ
thơ Qua đèo ngang?
- Em hãy cho biết bài thơ HS trả lời:
này của ai?
- Giới thiệu: Bà Huyện
Thanh Quan

Slide
13

Trong số những tác giả
-HS trả lời:
trên, bạn nào phát hiện ra
có điểm gì chung?

Slide
14

-Sự xuất hiện các nhà thơ -HS trả lời:
nữ nổi tiếng: Hồ Xuân
Hương, Bà Huyện Thanh
Quan…nói lên điều gì?
-Liên hệ: Hiến pháp
-HS quan sát, chú ý lắng
nước Cộng hoà xã hội
nghe
chủ nghĩa Vi t Nam quy
định v bình đẳng

về nhà.
-Các nhóm lần lượt lên
trình bày nội dung nhóm
đã thực hiện (một người
cầm bài làm và một
người trình bày).
+ Nhóm 1: Kể tên các
loại hình sân khấu của
dân tộc ta đầu thế kỉ
XIX? Kể tên tác phẩm
chèo mà em được học
trong chương trình Ngữ
văn 7 ?
+ Nhóm 2: Kể tên các
loại hình sân khấu của
dân tộc ta hiện nay mà
em biết? Ở Tp.HCM (hay
miền Nam) có những loại
hình sân khấu nào mà em
biết?
+ Nhóm 3: Đề tài trong
tranh dân gian có nội
dung gì? Kể tên vài tác
phẩm tranh dân gian mà
em được học trong
chương trình Mĩ thuật 6?
+ Nhóm 4: Kể tên các
công trình kiến trúc nổi
tiếng cuối thế kỉ XVIIInửa đầu thế kỉ XIX? (Xác
định trên bản đồ các


GVTH: Lê Nam Hành

Giáo án thao giảng Lịch sử 7
công trình vừa nêu)?
Trong môn Mĩ thuật, em
được học bài nào có liên
quan đến nghệ thuật kiến
trúc thời Nguyễn không?
GV giới thiệu

HS quan sát, chú ý lắng
nghe

Giảng: Dân ca quan
họ ở Bắc Ninh là một
trong những làn điệu dân
ca tiêu biểu của vùng
châu thổ sông Hồng ở
miền Bắc. Dân ca quan
họ được UNESCO công
nhận là di sản văn hóa
phi vật thể đại diện của
nhân loại.
Giới thiệu

HS quan sát, chú ý lắng
nghe

Yêu cầu 1 HS đọc

thổi sáo, Bà Tri u…)

Slide
23

Tranh Đông Hồ -“Chăn
trâu thổi sáo”: Đó là một
ước mong của các chú bé
chăn trâu: thổi sáo và thả
diều ngoài đồng nội, một
thú vui nói lên sự yêu
đời, lạc quan và ước
vọng thanh bình.
Giới thi u Tranh Đông
Hồ: Đám cưới chuột
(Học Bài 19 Mĩ thuật 6:
Tranh dân gian VN)

Slide
24

Slide
25

GVTH: Lê Nam Hành

từ cuối thế kỉ 19, bắt
nguồn từ nhạc lễ, Nhã
nhạc cung đình
Huế và văn học dân gian.

Slide
27

Giới thiệu

HS quan sát, chú ý lắng
nghe

Slide
28

-Giới thiệu
- Cung cấp thêm: Mĩ
thuật thời Nguyễn sẽ
được học vào Mĩ thuật 9.

HS quan sát, chú ý lắng
nghe

Slide
29

Yêu cầu 1 HS đọc

Cố đô Huế - xây từ thời
Gia Long (1802) và bổ
sung vào các thời vua
nhà Nguyễn tiếp theo,
thành một tổng thể kiến
trúc độc đáo và đa dạng.

-Giới thiệu
HS thảo luận và trả lời
-Thảo luận cặp đôi:
Nhận xét gì về nghệ thuật
tạc tượng, đúc đồng thời
kì này?

Slide
32

Yêu cầu HS ghi bài

HS ghi nội dung vào vở

Slide
33

GV củng cố

HS trả lời

Slide
34

GV củng cố

HS trả lời

GVTH: Lê Nam Hành