CHỦ NGHĨA MÁC LN, TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH LÀ NỀN TẢNG TƯ
TƯỞNG, KIM CHỈ NAM CHO HÀNH ĐỘNG CÁCH MẠNG CỦA ĐẢNG TA

- Một số khái niệm
- Chủ nghĩa là gì? Là học thuyết, hệ tư tưởng về các vấn đề thế giới khách
quan, đời sống xã hội.
- Học thuyết là gì? Là những quan niệm, khái niệm giải thích hiện tượng và
hướng hoạt động của con người trong một lĩnh vực nhất định.
- Hệ tư tưởng là gì? Là hệ thống tư tưởng, quan điểm phản ánh quyền lợi cơ
bản khác nhau của giai cấp, tầng lớp xã hội.
- Tư tưởng là gì? Là suy nghĩ, ý nghĩ của con người đối với hiện thực khách
quan và đối với xã hội
- Khái lược chủ nghĩa Mác Lê Nin
- CNMLN là hệ thống quan điểm và học thuyết khoa học do Các Mác, Ăng
ghen xây dựng và được Lê Nin tiếp tục phát triển. Là thế giới quan, phương
pháp luận phổ biến. Là khoa học về sự nghiệp giải phóng giai cấp vô sản, người
lao động khỏi áp bức bóc lột, tiến tới giải phóng con người.
=> Với ý nghĩa như vậy nội dung CNMLN bao quát các lĩnh vực tri thức
hết sức rộng lớn, mang nhiều giá trị khoa học, thực tiễn.
I. BẢN CHẤT KHOA HỌC, CÁCH MẠNG CỦA CNMLN
1. Chủ nghĩa MLN là thành tựu, trí tuệ của loài người
a. Sự ra đời của chủ nghĩa MLN - đòi hỏi khách quan của phong trào
cách mạng thế giới
- Khi xuất hiện đấu tranh giai cấp quần chúng luôn mơ ước cuộc sống
công bằng, do đó nhiều tư tưởng nhân đạo xuất hiện.
- Đến giữa thế kỷ 19 giai cấp công nhân bước lên vũ đài chính trị cần có 1
hệ tư tưởng dẫn đường
1


- Thời kỳ đó đã xuất hiện các tiền đề ra đời CN Mác.

Nguyên lý phát triển : là phạm trù chỉ khái quát sự vận động từ thấp lên
cao của sự vật hiện tượng
+ 3 quy luật:
* Quy luật: Lượng – chất: là cách thức vận động, phát triển của sự vật,
hiện tượng.
* Quy luật đấu tranh thống nhất giữa các mặt đối lập cho ta biết nguồn
gốc vận động, phát triển của sự vật hiện tượng.
* Quy luật phủ định của phủ định cho ta biết khuynh hướng vận động của
sự vật hiện tượng; tính tất yếu ra đời của cái mới và mối liên hệ giữa cái mới với
cái cũ .
+ 6 cặp phạm trù: Chung – Riêng; Nguyên nhân – kết quả; Tất nhiên –
Ngẫu nhiên; Nội dung – Hình thức; Bản chất – Hiện tượng; Khả năng – Hiện
thực.
- Chủ nghĩa duy vật lịch sử nghiên cứu về quy luật vận động của hình
thái kinh tế, XH…
- Kinh tế chính trị Mác - Lê Nin:
Kinh tế chính trị nghiên cứu quan hệ người trong sản xuất
Kinh tế chính trị MLN nghiên cứu phương thức sản xuất TBCN, chỉ rõ
bản chất bóc lột của phương thức này
Nghiên cứu những quy luật kinh tế chủ yếu của quá trình ra đời, phát
triển, suy tàn của phương thức sản xuất TBCN; sự ra đời, phát triển của phương
thức sản xuất mới - CSCN.
- Chủ nghĩa XHKH.
3


Nghiên cứu những quy luật chuyển biến xã hội tư bản lên xã hội XHCN
và phương hướng xây dựng xã hội mới. (đóng góp quan trọng nhất là chỉ ra
được vai trò sứ mệnh lịch sử toàn thế giới của giai cấp công nhân)
+ Chủ nghĩa Mác lê Nin đã chứng minh xã hội hoá lao động TBCN đã tạo

vào quần chúng.
b. CNMLN là một hệ thống lý luận toàn diện, tính khoa học và cách
mạng thể hiện trong toàn bộ các nguyên lý cấu thành học thuyết trước hết là
các nguyên lý trụ cột
- Trong triết học Mác, CNDV và PBC gắn liền với nhau làm cho chủ
nghĩa duy vật trở nên triệt để, phép biện chứng trỏ nên khoa học
+ Chủ nghĩa duy vật là gì ?

đó là HTLL quan niệm thế giới là vật chất

+ Phép biện chứng là gì ?

đó là khoa học nghiên cứu chung nhất mọi

sự vận động phát triển của tự nhiên, xã hội, tư duy
- Trong CNMLN, chủ nghĩa duy vật là CNDVBC; phép biện chứng là
phép BCDV, sự thống nhất đó làm cho CNDV trở nên triệt để và PBC trở thành
lý luận khoa học.
- Học thuyết hình thái kinh tế xã hội CNMLN chỉ ra các quy luật
+ Sự chuyển biến từ hình thái KTXH này sang khác diễn ra không phải tự
động mà phải đấu tanh gay go, quyết liệt.
+ Quy luật mẫu thuẫn của LLSX với QHSX trong TBCN; giữa CSHT với
KTTT, là cơ sở giải thích sự diệt vong của CNTB, sự thắng lợi của CNXH;
+ Quy luật đấu tranh giai cấp; Sự thay thế các XH là quy luật khách quan.
- Trong học thuyết giá trị thặng dư
+ CNMLN vạch ra quy luật vận động của xã hội tư bản- quy luật "m" từ
đó vạch ra bản chất bóc lột của CNTB
+ Chỉ ra vị trí, vai trò của TBCN đối với sự phát triển của nhân loại
5


=> Kết luận: Học thuyết Mác lê Nin là học thuyết khoa học cách mạng,
ngày nay được các thế hệ tiếp tục kế thừa, bảo vệ và phát triển.
II. TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH LÀ HỆ THỐNG CÁC QUAN ĐIỂM TOÀN
DIỆN VÀ SÂU SẮC VỀ NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN CỦA CÁCH MẠNG VIỆT NAM

1. khái niệm
2. Nguồn gốc
- Chủ nghĩa Mác Lê Nin
- Các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc
- Tinh hoa văn hoá nhân loại
- Những nhân tố chủ quan thuộc về phẩm chất cá nhân của HCM
3. Những nội dung cơ bản của TTHCM
III. VẬN DỤNG VÀ PHÁT TRIỂN SÁNG TẠO CNMLN, TTHCM
TRONG SỰ NGHIỆP ĐỔI MỚI Ở NƯỚC TA HIỆN NAY
1. Các yêu cầu cần nắm vững trong việc vận dụng và phát triển chủ
nghĩa MLN, Tư tưởng HCM
- Cần nắm vững nguyên lý cơ bản
- Phải nắm chắc đặc điểm nước ta
- Phải đẩy mạnh nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn
2. Kiên quyết đấu tranh chống những luận điệu, thủ đoạn đả kích,
phủ nhận, xuyên tạc chủ nghĩa MLN, TTHCM
- Bảo vệ các nguyên lý lý luận
- Bảo vệ tính hệ thống toàn vẹn nguyên lý
- Phải đưa nguyên lý CNMLN vào cuộc sống
- Phải đấu tranh chống cơ hội, xét lại, bảo thủ, giáo điều

7


- Chống xuyên tạc TTHCM