1Giảng viên Trần Hoàng Giang
1
1
Bài 1
CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN, TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH -
NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG, KIM CHỈ NAM CHO HÀNH ĐỘNG
CÁCH MẠNG CỦA ĐẢNG TA
Cơ cấu nội dung bài gồm có 3 phần:
I- Bản chất khoa học và cách mạng của CN M - L
II- Tư tưởng Hồ Chí Minh là hệ thống các quan
điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của
CMVMN
III- Sự vận dụng và phát triển sáng tạo CN M – L
vào điều kiện VN
2Giảng viên Trần Hoàng Giang
2
2
I- Bản chất khoa học và cách mạng của CN
M - L
1. Chủ nghĩa M – L là thành tựu trí tuệ vĩ đại của
loài người
2. CN M – L là một hệ thống lý luận thống nhất
gồm 3 bộ phận: Triết học, KTCT và CNXH KH
3. Những nội dung chủ yếu thể hiện bản chất
khoa học và cách mạng của Chủ nghĩa Mác-Lênin.
3Giảng viên Trần Hoàng Giang
3
3
1. Chủ nghĩa M – L là thành tựu trí tuệ vĩ đại
của loài người
a) Sự ra đời của CN M - L – đòi hỏi khách quan
tư tưởng của GCVS, thành lập QT I và QT II để lãnh đạo phong
trào đấu tranh của GCVS trên toàn thế giới.
6Giảng viên Trần Hoàng Giang
6
6
Phơ-đơ-rích Ăng – ghen (1820-
1895) ở nước Đức (Phổ), trong một
gia đình TS (chủ xưởng dệt). Ông am
hiểu trên nhiều lĩnh vực thơ, nhạc,
họa, thể thao, quân sự,… Ngay khi học
Trung học, ông bắt đầu nghiên cứu
việc buôn bán, say sưa nghiên cứu lịch
sử và văn học cổ điển. Ông đã thâm
nhập và viết nhiều tác phẩm về KTCT
và GCCN.
11/1849, bị trục xuất ra khỏi nước Đức và sang sống ở Anh để
cùng hoạt động với C.Mác. Sau khi C.Mác mất, Ăng ghen là người
có công lớn trong việc bổ sung, chỉnh sửa và in ấn tác phẩm của
C.Mác.
- Tiền đề kinh tế:
Đến giữa TK XIX, sự phát triển của LLSX ở trình độ XH hóa cao,
KH KT phát triển rất mạnh. Mâu thuẫn cơ bản của XHTB là giữa
tính chất XH hóa của SX với chiếm hữu tư nhân về TLSX ngày
càng phát triển, trở nên gay gắt và trở thành mâu thuẫn chủ yếu.
7Giảng viên Trần Hoàng Giang
7
7
- Tiền đề chính trị - xã hội:
Phong trào đấu tranh của GCVS ngày càng lan rộng, phát triển từ
tự phát -> tự giác; từ KT -> CT đòi hỏi bức xúc phải có sự dẫn dắt
của CNTB, làm cho mâu thuẫn giữa
các nước đế quốc không thể điều hòa
được => chiến tranh thế giới I và II.
Trong ĐK đó, CM có thể nổ ra và giành
thắng lợi ở một số nước TB kém phát
triển.
Trong hoàn cảnh đó, Lê-nin đã
vận dụng và phát triển sáng tạo, toàn
diện học thuyết của C.Mác để giải
quyết vấn đề CMVS.
b) Sự vận dụng và phát triển không ngừng của CN Mác –
Lênin trong ĐK lịch sử mới
10Giảng viên Trần Hoàng Giang
10
10
Lê-nin đã phân tích sâu sắc CNTBĐQ, chỉ ra những mâu
thuẫn nội tại không thể nào khắc phục được, đi đến khẳng định khả
năng thắng lợi của CMVS; về mối quan hệ giữa CMVS và CM giải
phóng dân tộc.
Lý luận trên được chứng minh thực tiễn bằng thắng lợi vĩ đại của
CM tháng Mười Nga (1917).
Sự vận dụng và phát triển sáng tạo học thuyết Mác của
Leenin làm cho học thuyết của C.Mác trở thành hệ thống lý luận của
CNXHKH và tư tưởng của GCCN và được gọi là CN M – L.
Lý luận trên được chứng minh thực tiễn bằng thắng lợi vĩ đại của
CM tháng Mười Nga (1917).
Sự vận dụng và phát triển sáng tạo học thuyết Mác của
Leenin làm cho học thuyết của C.Mác trở thành hệ thống lý luận của
CNXHKH và tư tưởng của GCCN và được gọi là CN M – L.
Với bản chất khoa học và CM, ngày nay CN M – L đã và
Từ đó vận dụng phát triển vào nền kinh tế hiện nay.
13Giảng viên Trần Hoàng Giang
13
13
c) CNXH khoa học
Nghiên cứu những quy luật chuyển biến từ
xã hội TBCN lên XHCN và phương hướng xây
dựng xã hội mới, CNXH khoa học đã chứng minh
rằng, việc xã hội hóa, lao động trong CNTB đã tạo
ra cơ sở vật chất chủ yếu cho sự ra đời tất yếu
của CNXH.
14Giảng viên Trần Hoàng Giang
14
14
3. Những nội dung chủ yếu thể hiện bản chất khoa học và
cách mạng của Chủ nghĩa Mác-Lênin.
a) Chủ nghĩa M - L là thành tựu trí tuệ của nhân loại.
b) Chủ nghĩa Mác-Lênin là học thuyết duy nhất nêu lên
mục tiêu chung là giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, giải
phóng con người và chỉ ra lực lượng con đường, phương thức
đạt mục tiêu đó.
c) Chủ nghĩa Mác-Lênin là hệ thống lý luận toàn diện,
là học thuyết khoa học cách mạng hoàn chỉnh.
d) Chủ nghĩa Mác-Lênin là sự thống nhất hữu cơ giữa
thế giới quan khoa học và phương pháp luận Mácxit.
e) Chủ nghĩa Mác-Lenin là một học thuyết mở, không
ngừng tự đổi mới, phát triển cùng với sự phát triển của nhân
loại.
15Giảng viên Trần Hoàng Giang
15
biện chứng giữa lý luận cách mạng và thực tiễn cách
mạng.
17Giảng viên Trần Hoàng Giang
17
17
c) Chủ nghĩa Mác-Lênin là hệ thống lý luận toàn diện, là
học thuyết khoa học cách mạng hoàn chỉnh.
- Thống nhất giữa chủ nghĩa duy vật và phép biện
chứng trong triết học mácxit cho chủ nghĩa duy vật trở nên triệt
để và phép biện chứng trở thành lý luận khoa học.
CNDV: Phoi ơ bách
PBCDT: Hêghen
} => PDVBC của C.Mác
Đó là sự thống nhất giữa triết học và khoa học tự nhiên.
Khoa học tự nhiên là cơ sở cho triết học; triết học là phương
pháp luận dẫn đường cho khoa học tự nhiên.
Triết học Mác-Lê-nin là vũ khí tư tưởng của GCCN.
18Giảng viên Trần Hoàng Giang
18
18
- Chủ nghĩa duy vật lịch sử đã chỉ rõ sự chuyển
biến từ một hình thái KT-XH này sang một hình thái
kinh tế khác như một quá trình lịch sử tự nhiên.
- Mối quan hệ giữa LLSX và QHSX
Sx bao giờ cũng phát triển do nhu cầu của con
người phát triển -> công cụ phát triển -> LLSX phát
triển -> QHSX phát triển -> PTSX biến đổi.
- Học thuyết giá trị thặng dư chỉ rõ mục đích và
quy luật vận động của PTSX TBCN. Từ đó vạch ra
bản chất bóc lột của quan hệ sản xuất TBCN (Bóc lột
II. Tư tưởng Hồ Chí Minh là hệ thống các
quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề
cơ bản của cách mạng Việt Nam.
1. Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh
2. Nguồn gốc hình thành tư tưởng Hồ Chí
Minh
3. Những nội dung cơ bản của Tư tưởng Hồ
Chí Minh
23Giảng viên Trần Hoàng Giang
23
23
1. Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh
Đại hội IX của Đảng
thông qua: “Tư tưởng Hồ
Chí Minh là một hệ thống
quan điểm toàn diện và sâu
sắc về những vấn đề cơ
bản của cách mạng Việt
Nam, là kết quả của sự vận
dụng và phát triển sáng tạo
Chủ nghĩa Mác-Lênin vào
điều kiện cụ thể của nước
ta, kế thừa và phát triển các
giá trị truyền thống tốt đẹp
của dân tộc, tiếp thu tinh
hoa văn hóa nhân loại.
24Giảng viên Trần Hoàng Giang
24
24
2. Nguồn gốc hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh