Trình bày mối quan hệ giữa truyền thông bạo lực và sự phát triển
ở trẻ em.
TRẢ LỜI:
Theo yêu cầu đề bài: chúng tôi cần giải quyết truyền thống và sự
phát triển nhân cách trẻ em. Về mặt lý luận chúng tôi thấy:
Trường hợp 1: Truyền thông đóng vai trò gì và như thế nào đối
với xã hội con người. Truyền thông giúp con người về những vấn đề
với yếu tố gì, để đưa đến sự phản hồi.
Trường hợp 2: Sự phản hồi từ phía công chúng tới quá trình
truyền thông như thế nào và theo hướng nào. Qua các yếu tố về: Mục
đích, sở thích, công việc.
Nhưng trên thực tế, câu hỏi đặt ra không chỉ đơn giản là nêu ra
mối quan hệ giữa người đưa tin, truyền tin, phát tin và nghe tin. Vấn
đề ở đây chỉ ra được sức mạnh của truyền thông mà ở đây là “bạo
lực”.
Trong nhiều năm gần đây và đặc biệt hiện nay trên thị trường có
đầy dẫy các phương tiện đặc biệt phục vụ nói chung là “đa phương
tiện” cho người sử dụng. Theo đà đó thị trường phim và truyện phục
vụ cho các lứa tuổi đang ồ ạt “chạy sô” đôi khi sự ảnh hưởng của nó
đáng cân nhắc.
Ở độ tuổi “học mà chơi, chơi mà học” đó, truyền thông tạo ra
nhiều các chương trình vui chơi giải trí như: game, chat rồi phim hành
động, bạo lực và hơn nữa là tình yêu tuổi học đường v.v… Nhìn vào
nó không phải xấu, nhưng trên thực tế do sự sa đà và mải mê với thứ
đó đã đưa tới những hành động ngấm ngầm đi vào nhân cách - tính
cách trẻ thơ.


Thứ nữa cũng hoặc vì sự ảnh hưởng một phía từ gia đình chẳng
hạn, khi trẻ em phải chịu những hành động bạo lực thì trong gia đình
và sự lan rộng ra toàn xã hội thì sao? … Lại còn có nhiều khi niềm vui

thể chọn cho mình một kiếp lầm than. Biết đến bao giờ chúng ta mới
có thể rút ngắn lại khoảng cách giữa dư thừa và thiếu thốn, giữa bất
hạnh và hạnh phúc giữa niềm vui và nỗi buồn của cùng một tuổi thơ
ấy…?
Một yếu tố nữa là ngày nay các truyện dân gian, tiểu thuyết, các
câu truyện cổ tích đang vắng bóng bởi số lượng độc giả tìm đến với nó
rất ít. Nhưng thay vào đó là hàng loạt những trang truyện có nội dung
và hình ảnh bạo động, đã và đang hấp dẫn độc giả trẻ tuổi. Ví dụ:
Cônan, bảy viên ngọc rồng, truyền nhân Alula v.v..
Tiếp đến các độc giả nhỏ tuổi không mấy thích những câu truyện
từ xa xưa của ông cha song nó lại chứa đựng một kho tàng những giá
trị triết lí về con người, về cuộc sống. Những câu truyện giúp các độc
giả về cách ăn nét ở, cách ứng xử với người đồng loại, giờ đây không
còn đi vào thế giới đọc của bạn trẻ, mà hàng loạt những câu truyện với
nội dung hình ảnh thì có mấy khi đề cập đến việc dạy bảo độc giả
những điều hay lẽ phải. Mà đại đa số là những lời truyện kèm theo
những tranh ảnh về vũ khí, bạo lực thể hiện qua tiếng động. Ví dụ:
binh, bốpm bùm v.v… lại thường được in đậm to, điều này đánh trúng
tâm lý tò mò, hiếu động của trẻ do vậy mà nó tạo dấu ấn trong bộ nhớ
của trẻ dẫn đến gây sự chú ý của trẻ.
Đặc biệt ở lứa tuổi mẫu giáo thì khả năng bắt trước những hành
động của người lớn hoặc những hành động cuảthế giới xung quanh nó


được phát triển mạnh mẽ. Như vậy, hành động của các nhân tố trong
môi trường sống của trẻ đã ảnh hưởng đến sự hình thành những phẩm
chất tâm lý trẻ. Việc bắt chước hành động nhân vật nào đó trong
truyện khiến cho thái độ của trẻ đối với sự vật có hành động mà nó bắt
chước. Nhân vật này yêu thích cái gì thì trẻ em cũng yêu thích cái đó,
làm cái gì nó cũng làm theo. Mà thường những cảnh bạo lực trong

Một vấn đề nữa đó là ở lứa tuổi của mình trẻ em cũng đã tự ý
thức được mình (trong tâm lý học gọi là ý thức bản ngã) vì vậy mà
chúng có nhu cầu hoạt động, nhu cầu thể hiện mình trước người khác.
Chính vì thế mà khi đọc xong một cuốn truyện tranh có những chi tiết
hấp dẫn thì trẻ thường có ý muốn kể câu truyện mình đọc được cho
người khác nghe và thể hiện hành động của nhân vật mà mình thích
cho người khác thấy. Nhưng sự phản ứng của mọi người xung quanh
hoặc là khen, khuyến khích hoặc là chê khuyên không nên làm theo
điều dẫn đến áp lực của trẻ, nếu khen thì trẻ càng hưởng ứng và nếu
chê thì lại ấm ức và muốn thể hiện với người khác nữa.
Sylvie Manson một nhà tâm lý học đã phân tích như sau: “Trước
hết các em sẽ bắt chước tự xem mình là người hùng một cách ý thức
hay vô thức; sau đó là giai đoạn thẩm thấu vô thức trẻ em vô tình có
lời nói cử chỉ giống nhân vật hư cấu mà vẫn tưởng bình thường. Giai
đoạn thứ ba là phản xạ bạo hành của trẻ em nhanh và dễ dàng nêu điều
kiện cho phép và sau đó các em cho việc bạo động là việc bình thường
không hề tỏ ra xúc động hay ăn năn sau khi đã phạm tội”.
Sơ đồ
Phim


Truyện tranh bạo lực
Hành vi bắt chước
Hành động bạo lực

Qua việc trình bày trên đây, chúng ta thấy:
Từ các hướng tiếp cận khác nhau ở trên chúng tôi đưa ra một số
vấn đề thảo luận. Vấn đề đặt ra ở đây là liệu truyện tranh có ảnh
hưởng đến hành vi bạo lực của trẻ em hay không? Chắc chắn là có
nhưng nó còn phụ thuộc vào cá nhân trẻ và môi trường sống của trẻ.

giải thích tranh luận với chúng để phân biệt cái hay điều dở. Theo nhà
tâm lý trị liệu Serge Tisseron thì khung cảnh gia đình rất quan trọng
và nó có ảnh hưởng lớn tới hành động của trẻ. Vì thế, để tránh cho các
em có những ảnh hưởng xấu sau này các bậc cha mẹ phải có sự quan
tâm đúng mức tới con em mình.
Tuy nhiên, chúng tôi không phủ nhận hoàn toàn tác động của các
trò chơi mang tính bạo lực. Bên cạnh vai trò là một phương tiện giải
trí mà trẻ em đặc biệt yêu thích thì truyện tranh còn giúp các em yêu
cái thiện sự công bằng và ghét cái ác sự bất công. Các em thấy trong
truyện, cái ác phải trả giá những anh hùng hiệp sĩ luôn giành chiến


thắng bảo vệ lẽ phải sự công bằng và các em cũng muốn trở thành
những hiệp sĩ như vậy. Đặc biệt, tình đồng đội bạn hữu giúp đỡ nhau
xuất hiện rất nhiều trong truyện tranh. Các hiệp sĩ anh hùng không đơn
độc trên con đường tìm công lý mà luôn có bạn bè bên cạnh giúp đỡ
thậm chí là hy sinh để bảo vệ bạn bè mình trên con đường tiêu diệt cái
ác. Chính vì vậy mà điều quan trọng không phải là cấm đoán các em
đọc truyện tranh mà phải giáo dục chỉ cho các em thấy cái gì nên và
cái gì không nên. Trách nhiệm này thuộc về gia đình, nhà trường và xã
hội.