Câu hỏi lý thuyết môn Luật tài chính
Câu 1. Phân biệt Chi bổ sung có mục tiêu, chi bổ sung cân đối ngân sách.
Tiêu chí
Khái niệm

Đặc điểm

Chi bổ sung có mục tiêu
Theo khoản 3 Điều 36, là hỗ trợ
ngân sách cấp dưới khi phát sinh
nhiệm vụ quan trọng cần thiết
mà sau khi bố trí lại ngân sách,
sử dụng dự phòng ngân sách, dự
trữ tài chính vẫn chưa đáp ứng
được.
Điểm a, khoản 2 Điều 29 NĐ
60/2003:
- Bổ sung cân đối thu, chi
ngân sách nhằm bảo đảm
cho chính quyền cấp dưới
cân đối nguồn ngân sách
để thực hiện nhiệm vụ
kinh tế - xã hội, quốc
phòng, an ninh được giao;

Chi bổ sung cân đối ngân sách
Khi NS cấp dưới không đủ cân đối thu
chi để thực hiện chức năng, nhiệm vụ
thì NS cấp trên sẽ chi cho NS cấp
dưới. Việc chi này chỉ diễn ra một lần
duy nhất trong năm. (khi QH phân bổ


- Hỗ trợ một phần để xử lý khó khăn
đột xuất : khắc phục thiên tai, hoả
hoạn, tai nạn trên diện rộng với mức
độ nghiêm trọng, sau khi ngân sách
cấp dưới đã sử dụng dự phòng, một
phần Quỹ dự trữ tài chính của địa
phương nhưng chưa đáp ứng được
nhu cầu;
- Hỗ trợ thực hiện một số nhiệm vụ
cần thiết, cấp bách khác; mức bổ sung
theo quyết định của cấp có thẩm
quyền.

Câu 2. Phân biệt giữa Dự phòng ngân sách” và “Quỹ dự trữ tài chính.
Để phân biệt giữa “Dự phòng ngân sách” và “Quỹ dự trữ tài chính” thì ta xác định
một số tiêu chí sau:


Thứ nhất, về cấp thành lập:

-

Dự phòng ngân sách: theo Khoản 1 Điều 9 Luật NSNN thì sẽ được thành lập ở
tất cả các cấp ngân sách, tức ngân sách trung ương và ngân sách địa phương

-

Quỹ dự trữ tài chính: theo khoản 2 Điều 9 Luật NSNN thì chỉ có Chính phủ và
UBND cấp tỉnh được lập quỹ dự trữ tài chính.

Thứ ba, về mục đích sử dụng.

-

Dự phòng ngân sách: theo khoản 1 Điều 9 Luật NSNN thì với mục đích chi
phòng chống, khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, nhiệm vụ quan trọng về
quốc phòng, an ninh và nhiệm vụ cấp bách khác phát sinh ngoài dự toán thì dự
phòng ngân sách có thể được sử dụng.

-

Quỹ dự trữ tài chính:

+ Theo điểm d Khoản 3 Điều 58 Luật NSNN quỹ này sẽ được sử dụng để tạm ứng
cho các nhu cầu chỉ khi nguồn thu chưa tập trung kịp và phải hoàn trả ngay trong năm
ngân sách, trừ trường hợp đặc biệt quy định tại điểm e khoản 3 Điều 58 Luật NSNN là
“Ngân sách cấp tỉnh được tạm ứng từ Quỹ dự trữ tài chính của trung ương nếu đã sử
dụng hết Quỹ dự trữ của tỉnh. Ngân sách cấp huyện và cấp xã được tạm ứng từ Quỹ
dự trữ tài chính của tỉnh”.
+ Theo khoản 2 Điều 9 Luật NSNN, trường hợp đã sử dụng hết dự phòng ngân sách
thì được sử dụng quỹ dự trữ tài chính để chi theo quy định của Chính phủ nhưng tối
đa không quá 30% số dư của quỹ.
+ Ngoài ra, tại điểm đ khoản 3 Điều 58 Nghị định 60/2003, quỹ dự trữ tài chính còn
dùng để xử lý cân đối ngân sách theo các trường hợp quy định của pháp luật.


Thứ năm, về thẩm quyền quyết định

-



Câu 3. Phân biệt giữa Tạm thời thiếu hụt ngân sách và Bội chi ngân sách nhà
nước.
Tiêu chí
Khái niệm

Tạm thời thiếu hụt ngân sách
Chỉ diễn ra tại một thời điểm trong
năm ngân sách mà tại thời điểm đó
nhà nước cần tiền chi nhưng không
có tiền để chi.

Bội chi ngân sách nhà nước
Khoản 1 Điều 4 NĐ 60/2003,
bội chi ngân sách nhà nước là
bội chi ngân sách trung ương
được xác định bằng chênh
lệch thiếu giữa tổng số chi
ngân sách trung ương và tổng
số thu ngân sách trung ương
của năm ngân sách.
Nơi cấp ngân sách Có ở ngân sách trung ương và địa Chỉ có ở Ngân sách trung
diễn ra
phương.
ương, vì về nguyên tắc ngân
sách địa phương phải cân đối
giữa tổng số chi không vượt


Việc dự liệu của Nhà nước không biết trước việc này.

nước (Thanh tra Bộ Tài
chính, Sở tài chính).
- Các cơ quan được giao
thực hiện chức năng thanh
tra chuyên ngành khác.
Chức năng
Kiểm tra, xem xét, đánh giá việc
tuân thủ các chế độ, quy định về
tài chính, sự trung thực, chính xác
về số liệu, thông tin tài chính và
hiệu quả khai thác, sử dụng nguồn
tài chính công của các đối tượng
thanh tra, nhằm duy trì trật tự và
hiệu quả cho họat động quản lý và
điều hành NSNN.
Đối tượng chịu
- Tổ chức, cá nhân thuộc
sự
thanh
quyền quản lý của Bộ Tài
tra/kiểm toán
chính và Sở Tài chính tỉnh,
thành phố trực thuộc Trung
ương.
-

Cơ quan kiểm toán nhà nước
Điều 13 Luật Kiểm toán nhà nước
2005:
KTNN là cơ quan chuyên môn về

Vai trò
- Là vũ khí đấu tranh chống
những hành vi xâm phạm
tài sản của nhà nứơc và
nhân dân, chống tham
nhũng, lãng phí.
- Thúc đẩy việc khai thác và
sử dụng hợp lý, hiệu quả
vốn và tài sản của Nhà
nứơc trong các cơ quan, tổ
chức.
- Thúc đẩy việc thực thi đầy
đủ và nghiêm túc pháp luật
Ngân sách Nhà nứơc, góp
phần tăng cường pháp chế
xã hội chủ nghĩa.
Giá trị của báo Thanh tra tài chính tự chịu trách
cáo
thanh nhiệm về kết luận thanh tra của
tra/kiểm toán
mình
-

KTNN cung cấp các dữ liệu phục vụ cho
các cơ quan Nhà nứơc có thẩm quyền
quản lý tài chính và NSNN một cách
hiệu quả hơn.

Theo khoản 3 Điều 9 LKTNN 2005:
- Cơ quan, người có thẩm quyền sử