ĐINH XUÂN LINH -_THÂN ĐỨC NHÃ (Đồng ch ủ biên)
NGÔ XUÂN NGHIỀN - NGUYÊN thị b íc h THÙY

KHỞI NGHIỆP
Từ NGHỀ TRỒNG NẤM
NHÀ XUẤT BẢN THÔNG TIN VÀ TRUYỀN th ô n g


ĐINH XUÂN LINH - THÂN ĐỨ C NHÃ (Đồng chủ biên)
NGÔ XUÂN NGHIỀN - N G U Y ÊN THỊ BÍCH THỦY

CẨM NANG

KHỞI HQHỊỆP
T0 NGHỀ TRỒNG HÁM

NHẢ XUẤT BẢN THÔNG TIN VÀ TRU YỀN THÔNG


Thu hoạch và đóng gói nấm Chân dài tại Cóng ty
Mây tre xuất khẩu Ngọc Động —Hà Nam

Mộc nhĩ nuôi trồng quy mô công nghiệp tại
Trung tâm Nấm Bắc Giang

Nấm Rơm

Nấm Linh chi nuôi trồng dưới nhà lán tại
Trung tâm Nam Bắc Giang

Năm hương trồng trên g ỗ sau sau

nghiệp và Phát triển Nông thôn và của các đoàn thể cùng đưa
nấm vào chương trình đào tạo. Rất nhiều bà con đã qua các lớp
đào tạo đỏ nhưng người làm giỏi trong lĩnh vực này lại chưa
nhiều. Vì sao vậy? Theo chúng tôi, cỏ lẽ do người dạy thì thiếu
kinh nghiệm, còn người làm thì lại chủ quan. Chỉnh đỏ là


nguyên nhân dẫn đển nhiều sai sót làm giảm năng suất và chẩt
lượng của nẩm.
Tỏi biết rẩt rõ, các tác giả của cuốn sách này đầi là các
chuyên gia đầu ngành trong nghề trồng nấm ở Việt Nam. Họ đã
giúp cho rất nhiều đom vị, nhiều tỉnh vê kỹ thuật trông năm (kê cả
việc khắc phục những sai sót do hiểu biết không đủng hoặc do
thiểu kinh nghiệm). Vĩ vậy họ tích lũy được rất nhiêu bài học
trong việc chì đạo, kể cả việc chi ra những sai sót mà người thực
hiện thường mắc phải. Do đó, cuốn cẩm nang này rất cần cho
những người hoặc những đom vị băt tay vào trông nấm. Đê đạt
được những mùa nấm bội thu, xỉn bà con đừng bỏ qua những nội
dung rất bổ ích mà cuồn cẩm nang này sẽ đưa đến cho chủng ta.
Cuốn sách được viết theo hình thức hỏi và đáp, nó rất phù
hợp với yêu cầu của người làm: khó chỗ nào, đọc chỗ ẩy; vướng
chỗ nào, hỏi chỗ ẩy... Sách sẽ giúp chúng ta vượt qua mọi boăn
khoăn, trắc trở để yên tâm trồng nấm.
Sảch còn đề cập cả các vẩn đề về chủ trương, chính sách
của Nhà nước cho việc phát triển nghề trồng nấm. Nó giúp ta có
đủ cơ sở pháp lý và phương hướng để phát triển nghề trồng
nấm. Ngoài ra, người trồng nẩm còn được sách hưómạ dẫn chi
tiết cách lập kể hoạch, cách tiển hành, cách tiêu thụ nấm để làm
sao tăng được thu nhập. Cuốn cẩm nang này sẽ nói rõ những
điều đỏ.

phương đã bắt đầu thu hút người sản xuất theo nghề mới là
nghề trồng nấm trong sản xuất nông nghiệp.
Tuy nhiên trong quá trình dạy nghề và tập huấn công
nghệ trồng nấm, chúng tôi đã tiếp xúc với rấ t nhiều người
muôn khởi nghiệp với nghề trồng nấm nhưng còn lúng túng
chưa biết bắt đầu như th ế nào? c ầ n phải chuẩn bị những
điều kiện gì? Từ những kinh nghiệm và thực tiễn nghiên cứu,
sản xuất giông nấm và chuyển giao công nghệ trồng nấm gần


20 năm qua, T rung tâm Công nghệ sinh học thực v ật biên
soạn cuốn sách “c ẩ m n a n g k h ở i n g h iệ p t ừ n g h ề tr ồ n g
n ấ m ” nhằm cung cấp cho độc giả những thông tin, kiến thức
về nghề trồng nấm . Dưới dạng Hỏi-Đáp, các tác giả dẫn dắt
ngưòi khởi nghiệp từ kiến thức chung về cây nấm , nghề nấm ,
về áp dụng công nghệ trong sản x u ất nấm , tới việc tổ chức
sản xuất, chế biến và tiêu th ụ sản phẩm các loại nấm ăn nấm dược liệu.
Dù đã có r ấ t nhiều cô" gắng trong truyền đạt
những hiểu biết giữa lý thuyết, thực tiễn sản xuất và thị
trưòng tiêu th ụ sản phẩm song cuốn sách nhỏ này sẽ khó
trá n h khỏi các th iếu sót. Chúng tôi rấ t mong nhận được
nhiều ý kiến đóng góp của các n h à khoa học, bạn bè
đồng nghiệp và các độc giả quan tâm đến nghề trồng
nấm ở nước ta. Mọi ý kiến đóng góp xin gửi về địa chỉ
E-mail: ttcnshtv@ gmail.com; Điện thoại: 04.38386632; F ax:
04.37541159.
Xin chân th à n h cảm ơn N hà xu ất bản Thông tin và
Truyền thông đã k ế t hợp chặt chẽ và giúp đỡ chúng tôi hoàn
th iện cuốn sách này.
Hà Nội, tháng 3 năm 2014

b. Quả thể nấm và bào tử nấm
Khi nấm trưởng thành dưới mũ nấm có các phiến mỏng
(phiến nấm) hay ống tròn nhỏ li ti. Các phiến nấm hay ống nhỏ


6

Cẩm nang khởi nghiệp từ ngKê trông nấm

là phần đế sinh ra các bào tử, bào tử tương tự như hạt của cây
trồng. Bào tử là những hạt nhỏ tròn hay bầu dục có đường kính
vài phần nghìn milimét giữ vai trò sinh sản giống như hạt của
cây. Nấm có vô số bào tử, một quả thể nấm trưởng thành có
hàng tỉ bào tử. Khi nấm già mà không được hái, cây nấm sẽ nứt
bao, xoè ô và phát tán bào tử, các bào tử roi vào không khí hay
bay đi xa, bám vào rơm rạ, gỗ, đất. Gặp điều kiện thuận lợi như
độ ẩm, nhiệt độ thích hợp chúng nảy mầm tạo nên sợi tơ nấm.
Sợi tơ nấm mọc thành hệ sợi, có đủ dinh dưỡng và điều kiện môi
trường tốt sẽ mọc ra nấm. Điều này giải thích vì sao nấm mọc
ngoài tự nhiên mà không cần cấy giống nấm.

Hỉnh 1. Chu kỳ sống với các giai đoạn sình trưởng
và phát triển điển hình của nẩm ăn (nấm Rom)
Sau khi tìm hiểu các vấn đề nêu ữên, có thể nói như sau:
Nâm là một sinh vật, phần mà chúng ta thường nhìn thấy được
gọi là “cây nâm” thì chính là quả thể của nấm. Nó tương đương


Phần 1: Ý nghĩa và vai trò của nấm và nghề trồng nấm


'hàng ngàn công ty, doanh nghiệp trên toàn quôc đã tạo ra một
lượng lớn nấm hàng hoá cho thị trường.
Dự báo nhu cầu đến năm 2020: sản xuất và tiêu thụ đạt
khoảng 1.000.000 tấn (trong đó: 50% xuất khẩu; -50% tiêu thụ


8

Cẩm nang khởi nghiệp từ ngKê trông nấm

nội địa) tạo được 1 triệu việc làm từ nghề sản xuất nấm, giá trị
xuất khẩu đạt trên 450 - 500 triệu USD/năm.
3. Giá trị dinh dưỡng của cây nấm?
Nấm ăn là một loại thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao.
Hàm lượng protein chỉ sau thịt, cá, rất giàu chất khoáng và các
axit amin không thay thế, các vitamin B, c, D, E, v .v ...
a. Protein của nấm
Nấm ăn thom, ngon và có hương vị hấp dẫn là do trong
protein của nấm gồm nhiều axit amin tự do và những họp chất
thom đặc thù của từng loại nấm. Trong nấm có khoảng 1 7 - 1 9
loại axit amin. Trong đó có đủ 9 loại axit amin không thay thế.
Theo tài liệu thống kê trong 9 loại nấm thường dùng như nấm
Mỡ, nấm Hương, nấm Kim châm, nấm Sò, Mộc nhĩ đen, Mộc nhĩ
trắng, nấm Đầu khỉ,... có tổng hàm lượng axit amin bình quân là
15,76% (theo trọng lượng khô) hàm lượng axit amin không thay
thế là 6,43% chiếm 40,53% tổng hàm lượng axit amin.
b. Axit nucleic
Trong nấm Mỡ, nấm Sò, nấm Rom hàm lượng axit nucleic
đạt tới 5,4 - 8,8% (trọng lượng khô). Theo tài liệu của Liên họp
quốc công bố thì mỗi ngày người trưởng thành cần khoảng 4

trung bình là 7%, các loại nấm mọc trên rơm rạ chứa ít chất
khoáng hơn so với nấm sống trên cây gỗ. Thành phần khoáng
chủ yếu là photpho (P), natri (Na), kali (K). Nấm Hương, nấm
Mỡ, nấm Sò chứa nhiều K có lợi cho sức khoẻ người già. Nấm
mõ có chứa nhiều p, Na, K rất tốt cho quá trình trao đổi chất ở
hệ thần kinh của con người.
4. Vì sao người ta thường nói nấm như “rau sạch, thịt sạch”?
Từ xưa đến nay nấm ăn luôn được coi là thực phẩm đặc biệt
nó vừa có giá trị dinh dưỡng lại vừa có giá trị như những vị
thuốc quý. Từ lâu, người La Mã coi nấm ăn và nấm dược liệu là
“thức an của thượng đế”, chỉ dùng trong những ngày lễ tết.
Người Trung Quốc coi nấm là thức ăn của sức khoẻ nên gọi nó
là “Sơn trân” (Ngọc quí của núi). Nấm ăn là một loại thực phẩm
có giá trị dinh dưỡng rất cao, hàm lượng protein (đạm thực vật)
chỉ sau thịt, cá, rất giàu chất khoáng và các amino acid không
thay thế, các vitamin B, c, D... Nấm ăn có đặc diêm dinh dưỡng
là chứa nhiều đạm, ít mỡ, ít calo, ngoài ra nó còn có các chất có
ích cho cơ thể con người như đa đường, khoáng... Người ta coi


10

Cẩm nang khởi nghiệp từ ngHê trông nấm

chất đạm của nấm ăn, của thực vật, của động vật sẽ là 3 nguồn
đạm quan trọng của con người sau này. Nấm muốn sinh trưởng
tốt chúng phải được nuôi trồng trong môi trường sạch không có
các loại nấm bệnh, tưới nguồn nước sạch. Vì vậy, có thể coi nấm
ăn là “rau sạch”, “thịt sạch”.
5. Nấm có giá trị như thực phẩm chức năng không?

•


Phần 1: Ý nghĩa và vai trò của nấm và nghề trong nấm

11

Phòng các bệnh tim mạch
Nấm ăn có tác dụng điều tiết, làm tăng lưu lượng máu động
mạch vành, hạ thấp oxy tiêu thụ và cải thiện tình trạng thiếu máu
cơ tim. Các loại nấm như Mộc nhĩ trắng, Mộc nhĩ đen, nấm Đầu
khỉ, nấm Hương, Đông trùng hạ thảo, Nhộng trùng thảo,... đều có
tác dụng điều chỉnh rối loạn lipit máu, làm hạ lượng cholesterol.
Ngoài ra, nấm Linh chi, nấm Mõ, nấm Rơm, nấm Kim châm,
Ngân nhĩ, Mộc nhĩ đen còn có tác dụng làm hạ huyết áp.
Giải độc và bảo vệ tế bào gan
Kết quả nghiên cứu cho thấy, nhiều loại nấm ăn có tác dụng
giải độc và bảo vệ tế bào gan rất tốt. Ví như nấm Hương, nấm
Vân chi và nấm Linh chi có khả năng làm giảm thiểu tác hại đối
với tế bào gan của các chất như carbon tetrachloriđ,
thioacetamide và prednisone, làm tăng hàm lượng glucogen
trong gan và hạ thấp men gan. Nấm Bạch linh và Trư linh có tác
dụng lợi niệu, kiện tỳ, an thần, thường được dùng trong những
đơn thuốc Đông dược điều trị viêm gan cấp tính.
Kiện tỳ dưỡng vị:
Nấm Đầu khỉ có khả năng lợi tạng phủ, trợ tiêu hóa, có tác
dụng rõ rệt trong trị liệu các chứng bệnh như chán ăn, rối loạn
tiêu hóa, viêm loét dạ dày tá tràng.
Hạ đường huyết và chổng phóng xạ:
Khá nhiều loại nấm ăn có tác dụng làm hạ đường huyết như

đến môi trường ô nhiễm, khí hậu biến đổi. Việc tận dụng những
phế phụ liệu của ngành nông nghiệp để nuôi trồng nẩm ăn và
nấm dược liệu có ý nghĩa góp phần giải quyết vấn đề ô nhiễm
môi trường, giảm biến đổi khỉ hậu. Nguồn phế thải của nông
nghiệp rât lớn gôm: rơm rạ, thân, lõi ngô, thân cây lạc, bã m ía...
những thứ này nếu thải ngaỵ ra môi trường thì phải cần một thời
gian khá dài để phân hủy, nếu đốt sẽ tạo ra nhiều khí cacbonic và
một lượng lớn tro ngấm xuống đất cũng gây bất lợi cho cây
trồng. Phần lớn lượng phế phụ phẩm sau khi thu hoạch ở một số
địa phương đều bị đốt bỏ ngoài đồng ruộng hoặc ném xuống
kênh rạch, sông ngòi gây tắc nghẽn dòng chảy. Đây là nguồn tài
nguyên rât lớn nhưng chưa được sử dụng, nếu đem trồng nấm
không những tạo ra loại sản phẩm có giá trị cao mà phể liệu sau
khi thu hoạch nâm chuyên sang làm phân bón hữu cơ tạo thêm
độ phì cho đất.


Phần 1: Ý nghĩa và vai trò của nấm và nghề trồng nấm

13

9. Vai trò tạo việc làm và tăng thu nhập của nghề trồng nấm
hiện nay ra sao?
Cũng như các ngành sản xuất khác, hiệu quả kinh tế của sản
xuất nấm phải đáp ứng lợi ích cho người sản xuất, người tiêu
dùng và người làm dịch vụ. Tạo ra sản phẩm có giá trị dinh dưỡng
và dược học cao cung cấp nguồn thực phẩm quý cho cộng đồng,
làm đa dạng sản phẩm nấm ăn trên thị trường.
Sản xuất nấm ăn giải quyết được vấn đề việc làm cho lao
động vùng nông thôn và ngoại thành. Trồng nấm thu hút lượng

thường rất ngắn, nấm Rom 20 - 25 ngày; nấm Sò, Mộc nhĩ từ
2 - 2,5 tháng.
- Nguyên liệu rẻ và dồi dào: nguyên liệu trồng nấm chủ yếu
là các phế liệu nông, lâm nghiệp, thường có rất nhiều ở các địa
phưong, vừa giải quyết về mặt môi trường, đồng thời tạo nên sản
phẩm mới.

B. THUẬNLỢl Và khó khăn khi khởi nghiệp nghề trồng nấm
I. NHỮNG THUẬN LỘI CỦA NGHỀ TRÔNG NẤM
II. Những chính sách của nhà nước đối vói nghề trồng nấm?
Trong những năm gần đây, các Bộ, các Ngành đã có những
văn bản, chính sách khuyến khích cho nghề nấm phát triển là:
Công văn số 241/CP-NN ngày 14 tháng 3 năm 2000 của
Văn phòng Chính phủ gửi các Bộ: Bộ Nông nghiệp & PTNT; Bộ
Khoa học Công nghệ và môi trường; Bộ Tài chính; Bộ Kế hoạch
và Đầu tư về việc “H ỗ trợ phát triển sản xuất nấm Rơm
Quyết định số 3211/QĐ-BNN-XD ngày 31 tháng 10 năm
2006 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp & PTNT phê duyệt dự án:
“Phát triển một sổ giong nẩm chất lượng cao giai đoạn
2 0 0 6 2010 ” .
Quyết định số 1831/QĐ-TT ngày 01 tháng 10 năm 2010 của
Thủ tướng Chính phủ vê việc phê duyệt Chưong trình: “H ỗ trợ
ứng dụng và chuyến giao tiến bộ khoa học và công nghệ phục vụ
phát triến kinh tế - xã hội nông thôn và miền núi giai đoạn
2011 2015 Trong đó triển khai các dự án sản xuất giống nấm,
nuôi trông nâm ăn - nấm dược liệu tại hon 10 tỉnh thành phố trong
thời gian từ 2012 - 2015.
Quyết định số 2441/QĐ-TT ngày 31 tháng 12 năm 2010 của
Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt “Chương trình phát
triển sản phấm quốc gia đến năm 2020”

rơm rạ, mùn cưa, bã mía, thân cây và lõi ngô, thân cây đậu, phân
gà, phân chuồng... và trong quy trình sản xuất hầu như không có
thứ gì phải nhập ngoại hoặc khó tìm.
Nguyên liệu chính rất dễ kiếm và thuận lợi để trồng nấm.
Nguồn nguyên liệu tại chồ từ rơm rạ, thân lõi ngô, bã mía ở
nước ta hàng năm khá lớn (vài chục ữiệu tấn) giá rẻ. Phụ phẩm
bổ sung như phân chuồng (phân bò, heo, gà...), bột ngô, cám
gạo, bột đậu tương, phân vô cơ... thì hầu như bất cứ địa phương
nào cũng có sẵn. So với các ngành nghề nông nghiệp khác,
nguyên liệu đầu vào của ngành nấm, ta có thể tự túc đến hơn
90%.


16

Cấm nang khởi nghiệp từ ngHê trồng nấm

13. Tại sao có thể nói thời tiết của nước ta thích họp vối nghề
trống nấm?
Tuy Việt Nam nằm trọn trong vùng nhiệt đới nhưng khí hậu
Việt Nam phân bố thành 2 vùng khí hậu riêng biệt: miền Bắc từ
đèo Hải Vân trở ra mang khí hậu nhiệt đới gió mùa, miền Nam
mang đặc điểm khí hậu nhiệt đới. Điều kiện tự nhiên của nước ta
(nhiệt độ, độ ẩm ...) rất thích hợp cho nấm phát triển. Cả hai
nhóm nấm (nhóm ưa nhiệt độ cao: nấm Rơm, Mộc nhĩ); nhóm
ưa nhiệt độ trung bình, nhiệt độ thấp đều trồng được. Có thể
phân vùng .như khu vực phía Nam tập trung nuôi trồng các loại
chịu nhiệt cao như nấm Rơm, Mộc nh ĩ...; khu vực phía Bắc tập
trung nuôi trồng nấm chịu lạnh như nấm Mỡ, nấm Hương, nấm
Sò... hoặc lựa chọn chủng giống nuôi trồng theo mùa vụ.

khẩu nấm Mỡ muối, nấm Rom muối, sấy khô, đóng hộp của
Việt Nam ra nước ngoài, có thể nói: chúng ta chưa đáp ứng đủ.
Neu chúng ta sản xuất được 1 triệu tấn Mộc nhĩ, nấm Mỡ, nấm
Rom để chế biến xuất khẩu/năm thì riêng kim ngạch xuất khẩu
mặt hàng này đã đạt trên 1 tỷ USD/năm, mang lại nguồn thu lớn
cho đất nước mà không phải nhập khẩu nguyên liệu, thiết bị như
các ngành sản xuất, xuất khẩu khác.
+ Thị trường trong nước tăng cao do nhu cầu ăn nấm ngày
càng tăng, do nhiều người đã hiểu được giá trị dinh dưỡng và
dược liệu của nấm. số lượng nấm cung cấp chưa đủ và chưa đều,
vào các ngày cuối tuần, ngày lễ tết thường bị “cháy nấm” và giá
nấm cao gấp 2 - 3 lần ngày thường.
+ về chất lượng và giá nấm tại thị trường trong nước còn
chưa đạt yêu cầu: chất lượng không được ổn định, giá nấm vẫn
còn cao so với một số loại thực phẩm khác và cao hon sản phẩm
nhập khẩu.
- Dự báo nhu cầu đến năm 2015: sản xuất và tiêu thụ đạt
khoảng 400.000 tấn nấm các loại.
Trong đó: Nội tiêu: 300.000 tấn (75%); Xuất khẩu: 100.000
tấn (25%)
+ Tổng giá trị sản phẩm hàng hoá đạt 12.000 tỷ đồng/năm,
giá trị xuất khẩu đạt 150 - 200 triệu ƯSD/năm.
II. MỘT SỐ KHÓ KHĂN CỦA NGHỀ TRỒNG NẤM
16. Công nghệ trồng nấm ở nước ta hiện nay như thế nào?
Công nghệ trồng nấm ở nước ta hiện nay còn rất đơn giản,
chủ yếu ĩà sản xuất nấm thủ công, dùng sức người là chính, c ỏ


18


- Phải tuyệt đối tuân thủ quy trình nuôi trồng nấm từ khâu
giông, nguyên liệu, thời vụ, nuôi trồng, chăm sóc, thu hái và bảo
quản.


Phan 1: Ý nghĩa và vai trò của nấm và nghề trong nấm

19

- Người sản xuất nấm có kế hoạch cụ thể với cơ sở cung cấp
giống để chủ động được nguồn giống tốt, đúng độ tuổi.
- Xây dựng các cơ sở sản xuất giống nấm ở địa phương
cung cấp kịp thời, đủ lượng, chất lượng đảm bảo.
- Hình thành mạng lưới liên kết chặt chẽ các khâu sản xuất,
chế biến, tiêu thụ sản phẩm.
- Việc sản xuất nấm cần phải có quy hoạch, phát triển theo
hướng sản xuất hàng hóa quy mô lớn, đầu tư lán trại, thiết bị
phục vụ cho chế biến, bảo quản...
- Các cơ chế chính sách hồ trợ cần cụ thể, trọng tâm, kịp
thời là điều kiện để thúc đẩy sản xuất phát triển.
19.

Khỉ phát triển sản xuất nấm công nghiệp chúng ta
thường gặp khó khăn gì?
Một trong những trở ngại lớn đối với sản xuất nấm công
nghiệp ở nước ta là vấn đề:
Thiểu nguồn nhân lực
+ Việt Nam chưa có hệ thống đào tạo chuyên ngành Nấm từ
bậc sơ cấp nghề đến trên đại học. Phần lớn các cán bộ nghiên
cửu, chuyển giao công nghệ, người sản xuất nấm hiện nay đều tự

lượng không đồng đều, giá thành còn cao, sức cạnh tranh kém.
Hạn chế về thị trường và xúc tiến thương mại
Nấm ăn là một loại thực phẩm cao cấp như các loại thịt nên
việc thu hái, đóng gói, vận chuyển, bảo quản, tổ chức tiêu thụ
phải được thực hiện rất khoa học mới tạo được thị trường lớn và
có uy tín với khách hàng.
+ Các đom vị chế biến nấm chưa tập trung thực hiện chính
sách đầu tư để tạo vùng nguyên liệu, dẫn đến tình trạng nhà máy
không đủ nấm chế biến còn người sản xuất nấm không bán hết.
Vốn đầu tư
+ Nếu sản xuất theo qui mô công nghiệp nhà xưởng mà phải
xâỵ mới từ đâu thì chi phí lớn (tiền xây nhà xưởng, mua sắm
thiết bị) phải khấu hao từ 5 - 10 năm.
- Nguồn điện công nghiệp ctảĩa ổn định, đặc biệt là trong
mùa nóng; nếu thay thể bằng máy phát điện thì chỉ dùng được
trong thòi gian ngắn và khó đủ công suất, dẫn đến thiệt hại về
kinh tế.


Phần ĩ: Ý nghĩa và vai trò của nấm và nghe trồng nấm

21

20. Nhận thức của cộng đồng xã hội nước ta về nghề trồng
nấm như thế nào?
Trước kia người dân thường quan niệm trồng nấm là nghề
phụ chỉ để cải thiện bữa ăn hàng ngày. Ngày nay, quan niệm này
đã thay đổi, người dân biết được nghề nuôi trồng nấm là nghề
mang lại thu nhập chính và còn làm giàu cho một số hộ nông
dân. Bên cạnh đó nhờ sự tuyên truyền từ báo đài, người dân

- Ruồi nấm: Đây là loại ruồi gây hại đáng kể trong sản xuất
nấm thưcmg mại. Ở giai đoạn sâu ấu trùng, nó gây hại trực tiếp
cho nấm (đục cơ chất gây thối sợi và đục quả thể nấm). Con
trưởng thành trích hút quả thể nấm gây các vết thâm đen, cũng
có thể gây hại gián tiếp là tác nhân lan truyền nấm mốc, tuyến
trùng.
- Tuyến trùng: Tuyến trùng làm giảm sổ lượng sợi nấm, làm
nhũn nát quả thể nấm. Khi có nhiều tuyến trùng trong khu ữồng
nấm thì sẽ thấy có mùi rất tanh và điều này đã làm ảnh hưởng
lớn đến chất lượng của nấm.
b) Nam tạp nhiễm gây bệnh
Các nấm tạp nhiễm đó bao gồm: mốc xanh, mốc trắng, đốm
nâu, mốc sương, mốc đen, mốc vàng,... Các loại nấm tạp nhiễm
khác nhau sẽ có những triệu chứng gây bệnh và mức độ thiệt hại
trên các loại nấm khác nhau. Mốc chính là nguyên nhân tiềm ẩn
gây ra hiểm họa nghiêm trọng cho ngành sản xuất nấm của thế
giới. Chúng có sẵn trong cơ chất nuôi trồng nấm, ưong không khí
và lây lan nhanh chóng làm cho nấm không phát triển thành quả
thể được.
Hiện nay, mốc xanh là loại gây bệnh trên nấm ăn và nấm
dược liệu ở nhiều nước trên thế giới, nó gây thiệt hại cho người
trồng nấm ở nhiều vùng trên thế giới với mức độ thiệt hại trung
bình từ 20-80% năng suất.