GIÁO ÁN CHƯƠNG TRÌNH SINH HỌC LỚP 10 – CƠ BẢN
Bài 32: Bệnh truyền nhiễm và miễn dịch

I. MỤC TIÊU:
Sau khi học xong bài học này, học sinh sẽ:
1. Về kiến thức:
- HS nắm được khái niệm cơ bản về bệnh truyền nhiễm, cách lan truyền của

các tác nhân gây bệnh để qua đó nâng cao ý thức phòng tránh, giữ gìn vệ sinh
cá nhân và cộng đồng.
- HS nắm được khái niệm cơ bản về miễn dịch. Phân biệt được miễn dịch đặc
hiệu và không đặc hiệu, miễn dịch tế bào và miễn dịch thể dịch.
2. Về kỹ năng:
- Quan sát, phân tích, tổng hợp so sánh => kiến thức.
- Khái quát hóa kiến thức.
- Vận dụng vào thực tế.
- Hoạt động nhóm.

3. Về thái độ:
-

Làm việc tích cực.
Chú ý lắng nghe, tham gia bài tốt.
II. Phương tiện và phương pháp dạy học
1. Phương tiện dạy học

- Sách giáo khoa
2. Phương pháp dạy học
- Vấn đáp
- Thảo luận nhóm
- Quan sát, phân tích

tại sao lại như thế?? Để giải đáp vấn đề này và hiểu hơn về bệnh truyền nhiễm thì chúng
ta cùng tìm hiểu bài ngày hôm nay: Bài 32: Bệnh truyền nhiễm và miễn dịch
Hoạt động dạy học
Thời gian
18 phút

Hoạt
động của
học sinh
Hoạt động 1: Tìm hiểu về bệnh truyền nhiễm
- Những bệnh có thể
lây lan từ cá thể này
sang cá thể khác
người ta gọi là bệnh
truyền nhiễm
- Mời học sinh nhắc
lại khái niệm
Hoạt động của giáo viên

- Tác nhân gây bệnh
ở đây là gì?

- Để gây bệnh truyền
nhiễm trước hết phải
xuất hiện những điều
kiện gì?

Nội dung dạy học

I. Bệnh truyền nhiễm

tìm hiểu sang phần 2.
Phương thức lây
truyền
- Với mỗi loại vi sinh
vật thì lại có những
con đường lây truyền
khác nhau.
- Người ta phân thành
2 con đường
+ truyền ngang
+ truyền dọc
- Đầu tiền chúng ta
cùng tìm hiểu xem
như thế nào là truyền
ngang
-Truyền ngang là kiểu
lây truyền qua con
đường nào? Cho ví
dụ?
Ví dụ: đau mắt đỏ,
cúm, thủy đậu, sởi,
sốt xuất huyết,…
* Ngoài truyền ngang
thì còn có con đường
truyền dọc, không
phải lây lan do tiếp
xúc hay vật trung
gian truyền bệnh. Mà
chính là do từ mẹ
sang con qua nhau

Như chúng ta đã thấy,
có rất nhiều vi sinh
vật gây bệnh truyền
nhiễm cho con người.
Trong đó có 1 loại vi
sinh vật rất nhỏ bé
nhưng lại gây rất
nhiều bệnh là virut.
Trong bài hôm nay
chúng ta sẽ tìm hiểu
kỹ hơn về các bệnh
do virut gây ra.
=> sang phần 3

- Bệnh đường tiêu
hóa.
- Bệnh hệ thần kinh.
- Bệnh lây qua đường
sinh dục.
- Bệnh da

- Kể tên các nhóm
bệnh do virut gây ra?

- Hoàn thành bảng
sau để hiểu rõ hơn về
mỗi nhóm bệnh
Bệnh VSV Con
gây
đường

=> cách phòng tránh
bệnh truyền nhiễm
18 phút

Hoạt động 2: Tìm hiểu về miễn dịch
II Miễn dịch
- Nhắc lại câu hỏi đầu giờ: vì sao khi
mắc bệnh nhẹ thì cơ thể tự hết?
=> nhờ hệ thống miễn dịch
- GV hỏi: miễn dịch là gì và có mấy
loại?
- Để hiểu rõ hơn miễn dịch không
đặc hiệu là gì thì chúng ta cùng tìm
hiểu phần 1

- Khái niệm: MD là khả
năng của cơ thể hống lại các
tác nhân gây bệnh.
- Có 2 loại MD.
+ Miễn dịch đặc hiệu.
+ Miễn dịch không đặc hiệu.
1. Miễn dịch không đặc
hiệu

- Nêu định nghĩa miễn dịch không
đặc hiệu?
- Đưa ra cơ chế cho HS

=> nó có vai trò gì?
Vậy còn miễn dịch đặc hiệu thì sao?



- Miễn dịch tế bào là gì? Nó có vai
trò như thế nào? => b, MD tế bào
- Nhắc lại về tế bào lympho T4 trong
bài hôm trước

Để phòng chống bệnh truyền nhiễm
thì chúng ta cần làm gì?
=> tiêm vacxin
- vệ sinh môi trường
- Cách li người bệnh

Tên bệnh
Tiêu chảy
HIV/AIDS

VSV gây bệnh
Vi khuẩn
Virut HIV

Viêm não
Lao

Virut (hecpec)
Vi khuẩn lao

Phương thức lây truyền
Qua ăn uống (tiêu hoá).
3 cách: qua máu; quan hệ

3. Phòng chống bệnh
truyền nhiễm:
+ Tiêm vacxin.
+ Kiểm soát vật trung gian.
+ Giữ gìn vệ sinh cá nhân và
cộng đồng.

Cách phòng tránh
Vệ sinh ăn uống.
An toàn trong truyền
máu và tình dục.
Cách li bệnh
Vệ sinh môi trường.
Cách li
Vệ sinh sạch sẽ

6