I
ĐỀ : Ảnh hưởng của tôn giáo đến các lĩnh vự chính trị ,nghệ thuật, văn học
của văn minh Ai Cập cổ đại
I.
Tôn giáo Ai Cập cổ đại :
• Tôn giáo Ai Cập thờ các vị thần :
Người Ai Cập trong thời kỳ này thờ rất nhiều thần : các thần tự nhiên,
các thần động vật, thần đá, thần lửa, thần cây. Các thần tự nhiên chủ yếu gồm có
Thiên thần, Địa thần và Thủy thần. Thiên thần gọi là thần Nut, là một nữ thần
thường được thể hiện thành hình tượng một người đàn bà hoặc một con bò cái.
Địa thần là một nam thần gọi là thần Ghép. Thủy thần, tức là thần sông Nil, gọi
là thần Odirix. Các thần cũng như wcon người có thể kết hượp với nhau tạo ra
nhứng vị thần mới.
• Người Ai Cập cổ đại còn thờ nhiều loại động vật từ dã thú, gia súc, chim đến
côn trùng như chó sói, cá sấu, rắn, sơn dương, cừu, mèo, hồng hạc, đặc biệt là bò
mộng Apix. Ngoài các con vật có thực, người Ai Cập còn thờ các con vật tưởng
tượng như phượng hoàng, nhân sư.
“Theo truyền thuyết, phượng hoàng sinh ra từ trong lửa đậu trên một ngọn
cây ở Heliopolix (gần Memphix). Tiếng hót của nó hay đến nỗi mặt trời cũng
phải lắng nghe. Sáng sớm chính là hiện thân của phượng hoàng được đem dâng
cho thần Ra. Đến chiều, khi mặt trời lặn, phượng hoàng chết, sáng hôm sau lại
sống lại, lại hót véo von để chào đón bình minh. Còn nhân sư (Sphynx) là con
vật đầu người mình thú. Con nhân sư được quan niệm là kẻ bảo vệ đắc lực
chống lại mọi thế lực thù địch và hung hãn. Vì vậy, tượng nhân sư thường được
đặt trước đền miếu”.
• Người Ai Cập cổ đại cũng coi trọng việc thờ người chết. Họ quan niệm rằng
trong mỗi con người đều có một hình bóng gọi là “can” (linh hồn) hoàn toàn
giống người đó như cái bóng ở trong gương. Khi con người mới ra đời thì linh
hồn chui vào trong thân thể, khi con người chết thì linh hồn rời khỏi thể xác. Từ
đó, linh hồn tồn tại độc lập nhưng con người không thể nhìn thấy, chỉ có thể
thấy được trong giấc mộng.

người hiện đại nhầm giải đáp những thông điệp từ quá khứ.
- Các tầng lớp trong xã hội được phân biệt rất rõ ràng , các công trình xây dựng
phải đảm bảo sao cho công trình , nhà cửa của dân không được to hơn của quý
tộc, các quý tộc không được to , cao hơn của pharaon.
III. Ảnh hưởng của tôn giáo đến nghệ thuật :
• Thứ nhất , hội họa
Hội họa Ai Cập cổ đại chủ yếu là bích hoạ, được vẽ bằng
các màu như: Lam, đỏ, cam, vàng, trăng,đen tạo cảm giác rất rực rỡ khi thương
thúc tác phảm.đề tài khá phong phú song đều phục vụ cho tôn giáo của người Ai
2


Cập cổ; cách tạo hình giống như phù điêu nhưng trau chuốt hơn .Tranh Ai Cập
cổ chứa đựng các sự tích liên quan đến những vị thần và người sáng lập ra thế
giới bằng những đường nét đơn giản, khúc chiết, màu sắc hài hoà. Nhiều bức
đến nay hầu như vẫn còn nguyên vẹn sống mãi với thời gian. Đa số các bức họa
được biết đến cho tới ngày nay đều thể hiện một quy luật chung tuân theo quy
tắc chính diện và mặt nghiêng, hơn thế , các vị thần bao giờ cũng to hơn con
người, thể hiện sự kính trọng của người dân Ai Cập cổ đại. Nội dung thường là
về các ễ nghi tôn giáo , các chiến công của pharaon và thế giới xung quanh
• Thứ hai, điêu khắc :
-Tượng : tượng nhân sư, tượng hoàng hậu Nefectyty, tượng pharaon
Ramesses….
-Phù điêu : phù điêu ở đền Ramesses, phù điêu Ai Cập dâng hoa và phù điêu
thuyền…
Qua đó có thể thấy các công trình kiến trúc của người Ai Cập
chịu ảnh hưởng sâu sắc của tôn giáo. Đối với các tôn giáo nguyên thủy ở Ai
Cập, nhà vua được coi là sức mạnh và sự khôn ngoan của nhiều con thú bằng
cách khoác lốt chúng vì vậy người Ai Cập đã chạm khắc các vị thần nửa người
nửa thú. Không những thế , ảnh hưởng này còn được tryền đến các nền văn

phẩm của mình :
Con người kêu gọi thần linh
Vì khiếp sợ trước sự hùng mạnh của chúa tể trần gian
Cầu xin cho đôi bờ trù phú
Hãy phồn vinh, hãy phồn vinh, hỡi Hapi
Hãy phồn vinh
Bằng những món quà của ruộng đồng
Làm sống lại con người và súc vật
Hãy phồn vinh, hãy phồn vinh, hỡi Hapi
Hãy phồn vinh, hãy phồn vin
Phụ Lục

4


Giống như cư dân các quốc gia cổ đại khác, người Ai Cập trong thời kỳ này thờ
rất nhiều thứ: các thần tự nhiên, các thần động vật, linh hồn người ...

Các

pharaoh

luôn

đượcngười dân tôn thờ và
nhất mực nghe theo vì cho
rằng họ là hiện thân của các
vị thần

5