Click Here & Upgrade

PDF
Complete

Expanded Features
Unlimited Pages

Documents
Tr

ng

i h c kinh t qu c dân

Ph m Th Hà

d ng hi u qu v n

u t nhà n

c cho

phát tri n h t ng giao thông nông thôn vùng
Trung du và mi n núi phía B c

Tóm t t lu n v n th c s kinh t

Chuyên nghành : Kinh t phát tri n
Ng


m b o i s ng cho ng i dân, gi m s chênh l ch v
trình
phát tri n gi a các vùng, mi n, Nhà n c ta ã a ra nhi u chính sách
thúc y phát tri n k t c u h t ng
kh c ph c khó kh n cho ng bào dân t c
thi u s , trong ó h t ng giao thông
c u tiên hàng u. Nh n th c rõ t m quan
tr ng c a GTNT, trong nhi u n m qua Chính ph ã dành m t ngu n v n áng k
u t phát tri n h t ng GTNT t i vùng Trung du và mi n núi phía B c. M c dù
v y m ng l i GTNT t i vùng v n vào lo i kém nh t c n c mà m t trong nh ng
nguyên nhân c b n là do hi u qu s d ng v n u t ch a cao.
S d ng hi u qu v n u t Nhà n c là v n
ang r t
c quan tâm
trong công tác qu n lý và s d ng v n n c ta hi n nay. Vì lý do trên em ã ch n
tài “S d ng hi u qu v n u t Nhà n c cho phát tri n h t ng giao thông
nông thôn vùng Trung du mi n núi phía B
nghiên c u trong Lu n v n th c
s c a mình.

i m c tiêu tìm ra các gi i pháp nh m t ng c
n

u t Nhà n

ng hi u qu s d ng

c trên c s khái quát th c tr ng s d ng v n trong vùng

th i gian qua, ánh giá hi u qu phân tích các k t qu

2
CH
NG I:
C N THI T NÂNG CAO HI U QU S D NG V N
UT
C CHO PHÁT TRI N H T NG GIAO THÔNG NÔNG THÔN
VÙNG TRUNG DU VÀ MI N NÚI PHÍA B C

* NH NG
C
M CH Y U C A VÙNG TRUNG DU VÀ MI N NÚI
PHÍA B C
Vùng trung du và mi n núi phía B c (MNPB) bao g m 14 t nh
c chia
làm 2 ti u vùng: Tây B c và ông B c, chi m 35% v di n tích t nhiên và 14,3%
dân s c n c. N m c c phía B c c a t n c, vùng TDMNPB có a hình khá
ph c t p v i trên 80% di n tích là núi i. i u ki n a hình chia c t d n n vi c
xây d ng các tuy n
ng b khó kh n, ph i xây d ng nhi u c u ho c kéo dài
tuy n

ng, chi phí xây d ng cao.
Là vùng có t l ng i dân t c thi u s cao nh t c n c v i trên 50% t ng
s ng i dân t c thi u s , c c u thành ph n dân t c a d ng, nhi u t nh có t i trên
30 dân t c cùng sinh s ng v i trình

phát tri n r t khác nhau. Kinh t kém phát

tri n, các
u ki n v c s h t ng y u kém khi n cho vùng TDMNPB tr thành

10% còn t ng i cao, nh t là các tuy n
ng xã, nhi u n i có
d c trên 15%
gây khó kh n cho vi c v n chuy n c a ng i dân.


Click Here & Upgrade

PDF
Complete

Expanded Features
Unlimited Pages

Documents

3

* HI U QU

S

D NG V N

UT

NHÀ N

C CHO PHÁT


GTNT này so v i d án GTNT khác ó chính là chi phi b ra
xây d ng công
trình h t ng GTNT, v i gi thi t các s n ph m u ra là nh nhau. Vì v y có th s
d ng h th ng ch tiêu ánh giá d a trên góc
qu n lý v mô c a nhà n c v i các
tiêu chí nh : Su t u t tính cho m t n v n ng l c ph c v t ng thêm; h s huy
ng các k t qu c a u t so v i toàn b v n u t th c hi n các k tr c ch a
c huy ng và v n u t th c hi n k nghiên c u; T c th c hi n u t .
* S C N THI T NÂNG CAO HI U QU S D NG V N
U T NHÀ
C CHO PHÁT TRI N H T NG GTNT VÙNG TDMNPB
Phát tri n h t ng giao thông làm cho c c u kinh t
c chuy n d ch m t
cách hi u qu , quan h kinh t - th ng m i gi a các vùng
c t ng c ng, thu
nh p và i u ki n s ng c a ng i dân
c c i thi n, góp ph n áng k vào vi c
th c hi n ch ng trình xoá ói gi m nghèo. Trong i u ki n t l nghèo và tái
nghèo ti m n cao vùng nông thôn, vùng dân t c thi u s - nh ng vùng mà i u


Click Here & Upgrade

PDF
Complete

Expanded Features
Unlimited Pages

Documents

* HI N TR NG S

D NG V N

UT

NHÀ N

C CHO PHÁT TRI N H

T NG GTNT VÙNG TDMNPB
Vai trò c a v n u t Nhà n c là r t quan tr ng i v i phát tri n k t c u
h t ng nói chung và h t ng giao thông nông thôn nói riêng t i vùng TDMNPB.
Trong nh ng n m g n ây, cùng v i chính sách t ng c ng u t xây d ng c s
h t ng nh m thúc y t ng tr ng kinh t , xoá ói gi m nghèo cho nhân dân các
vùng khó kh n, nông thôn mi n núi, v n u t cho phát tri n h t ng giao thông
nông thôn t i khu v c mi n núi phía B c ã t ng áng k trong ó ch y u là v n
u t Nhà n

c.


Click Here & Upgrade

PDF
Complete

Expanded Features
Unlimited Pages



2006

2007

238.245
228.634

353.208
228.771

622.236
246.336

511.046
253.867

691.982
404.370

105.887

178.916

199.682

235.384

280.592


c nhi u thành công, n n m 2006, 100% các xã trong vùng
u có

ng

n trung tâm xã.

* ÁNH GIÁ HI U QU S D NG V N
TRI N H T NG GTNT VÙNG TDMNPB
- V su t v n u t :
i v i nh ng d án

UT

NHÀ N

C CHO PHÁT

u t b ng ngu n v n ngân sách, su t v n

u t xây

d ng h t ng giao thông t i khu v c mi n núi th ng cao h n so v i su t v n u
t i vùng trung du và ng b ng v i cùng c p
ng kho ng 1,5- 2 l n. V i trên
80% di n tích là i, núi cao thì su t v n u t xây d ng h t ng giao thông nông
thôn t i vùng TDMNPB nhìn chung là khá cao.


Click Here & Upgrade


Khu v c
ng b ng

ut

Khu v c
trung du

Khu v c mi n
núi

Tri u /km
Tri u /km

1.200 -1.530
670 -1.100

1.500 -1.630
840 - 1.260

Tri u /km

680 – 1.030

1.320 – 1.700

Ngu n: B Xây d ng, Su t v n

ng b

n ch m so v i ti n
c duy t,
án do a ph ng qu n lý và làm
n các d án còn khá ph c t p, tình

ng 2.3/TT: H s huy ng các k t qu
u t giao thông nông thôn
vùng TDMNPB giai
n 2001 - 2006
m
2001
2002
2003
2004
2005
2006
s huy

ng TSC

0,51

0,42

Ngu n: V K ho ch và

0,47

0,63


Theo ánh giá thì
ng giao thông
c xây d ng t i vùng TDMNPB có
ch t l ng x u là ph bi n,
ng có ch t l ng cao có t l r t th p. Theo s li u
th ng kê hi n tr ng m ng l i
ng GTNT t i 4 t nh thu c ti u vùng Tây B c n m
2006 cho th y, t l
ng huy n có ch t l ng x u chi m t i 55,4%,
ng xã
ch t l ng x u chi m trên 60%. T i ti u vùng ông B c t l
ng huy n có ch t
ng x u là 53,5%, t l
ng xã có ch t l ng x u là g n 66%1. T i ti u vùng
ông B c, t l
ng huy n có ch t l ng x u chi m 53,5%, t l
ng xã có
ch t l ng x u chi m 59,5%.
Nhìn chung, ch t l
khi v a

a vào s d ng. Th

c ngang không
tuy n
bùn

ng các tuy n

ng r t t i t , th m chí h ng ngay sau

Vùng TDMNPB
Vùng Tây Nguyên
Vùng BTB và DHNTB
Vùng BSCL
n c
Ngu n: Vi n Chi n l

1

100
100
100
100
100

p
IV và
cao
n
1.6
2.5
3.1
3.5
10.5

ng

p
V,VI


c GTNT vùng Tây B c, Vi n Chi n l

c và phát tri n GTVT

8.8
6.9
7.1
6.7
2.5


Click Here & Upgrade

PDF
Complete

Expanded Features
Unlimited Pages

Documents

8

* PHÂN TÍCH CÁC NHÂN T
NH H
NG
N HI U QU S D NG
V N
U T NHÀ N
C CHO PHÁT TRI N H T NG GTNT VÙNG

th p.
Trong nh ng n m qua Nhà n c ã th c hi n r t nhi u chính sách nh m u
tiên h tr phát tri n k t c u h t ng t i các vùng núi, vùng khó kh n mi n núi phía
b c nh m thúc y t ng tr ng kinh t , xoá ói, gi m nghèo cho nhân dân trong
vùng. H u h t các ch ng trình, d án u tiêu u t c a nhà n c vào vùng này
u h ng t i m c tiêu phát tri n k t c u h t ng trong vùng, trong ó v n
u
tiên hàng u là phát tri n giao thông nông thôn nh : Ch ng trình 135, Ch ng
trình xóa ói gi m nghèo và t o vi c làm; D án gi m nghèo các t nh mi n núi phía
B c; Các d án GTNT 1, 2, 3...
Bên c nh nh ng k t qu
t
c ó là xây d ng m i và c i t o, nâng c p
c m t kh i l ng l n
ng giao thông nông thôn, t o u ki n thu n l i cho i
l i và v n chuy n, góp ph n xoá ói, gi m nghèo cho nhân dân vùng, nh ng ch


Click Here & Upgrade

PDF
Complete

Expanded Features
Unlimited Pages

Documents

9


ng xã ch ng t s m t cân i r t l n gi a u t phát
tri n và khai thác b o trì. Thi u duy tu tho áng là m t trong nh ng nguyên nhân
d n n s th t b i trong vi c cung c p h th ng k t c u h t ng nói chung.
- Trong th i gian qua, Nhà n c ã h t s c chú tr ng n ch n ch nh và nâng
cao hi u qu c a công tác qu n lí u t , nh t là u t xây d ng. Các v n b n
pháp qui ã
c ban hành và th ng xuyên thay i, hoàn thi n phù h p v i tình
hình m i và ã có tác d ng r t l n n qu n lí u t . Tuy nhiên,v n còn t n t i ó
là công tác qu n lý, giám sát tình hình th c hi n pháp lu t v
u t xây d ng ch a
nghiêm, d n n nhi u ch
u t , nhà th u và
pháp lu t tr c l i gây th t thoát v n u t .

n v t v n l i d ng s h c a

3) N ng l c b máy qu n lý hành chính nhà n c
- c p v mô, B GTVT còn thi u cán b chuyên trách v theo dõi, ánh giá
và giám sát vi c s d ng v n u t GTNT.
- C c p vi mô:
+ C p t nh: Nhìn chung cán b qu n lý d án c p t nh có chuyên ngành
c ào t o phù h p, cán b có chuyên môn v k thu t, kinh t , qu n lý, trình


Click Here & Upgrade

PDF
Complete

Expanded Features

TRI N GTNT VÙNG TDMNPB
N N M 2020

Vi n Chi n l

NG V N

c và phát tri n GTVT ã d báo nhu c u

UT

PHÁT

u t phát tri n

GTNT trong vùng giai o n 2006 – 2010 c n kho ng 22.701 t
ng, giai
n
2011- 2020 c n kho ng 37.823 t
ng. Trong ó d ki n ngu n v n ch y u v n là
ngu n v n nhà n c, theo d báo ngu n v n nhà n c v n óng góp kho ng 86%
t ng v n u t GTNT trong vùng giai o n 2006- 2010 và 85,4% trong giai o n
2011 – 2020.


Click Here & Upgrade

PDF
Complete


nv:%
Giai

Dân

ng

óng
góp

kinh
phí

n 2011 - 2020
NS

NS

a
Trung
ng ph ng

Dân
óng
góp

Toàn Vùng
1 Lai Châu

100,0

100,0

57,8
50,2

34,6
41,7

7,6 100,0
8,1 100,0

50,1
45,4

40,1
44,6

9,8
10,0

4 Hoà Bình
5 Hà Giang

100,0
100,0

43,9
56,2

46,1

13,8

100,0
100,0

40,6
37,5

44,2
48,1

15,2
14,4

8
9

100,0
100,0

52,2
46,0

38,2
43,1

9,6
10,9

100,0

47,2

45,7
41,6

15,8
11,2

12 Thái Nguyên
13 Phú Th

100,0
100,0

35,8
33,5

44,9
45,2

19,3
21,3

100,0
100,0

37,0
30,6

47,0

⇒ M T S GI I PHÁP NÂNG CAO HI U QU S D NG V N
UT
NHÀ N
C CHO PHÁT TRI N H T NG GTNT VÙNG TDMNPB
A) Nhóm gi i pháp nâng cao hi u qu qu n lý v n
1)
i m i và nâng cao ch t l ng công tác quy ho ch và l p k ho ch
phát tri n GTNT
Th c hi n rà soát, b sung, c p nh t và hi u ch nh các quy ho ch ã
c
duy t cho phù h p v i tình hình phát tri n m i. K t h p quy ho ch giao thông v n
t i
ng b nông thôn v i quy ho ch phát tri n các ngành giao thông khác nh
quy ho ch phát tri n giao thông nông thôn
ng thu ,
ng s t… và v i quy
ho ch phát tri n các
m, c m, khu dân c và các quy ho ch phát tri n nông
nghi p, nông thôn khác.


Click Here & Upgrade

PDF
Complete

Expanded Features
Unlimited Pages

Documents

c duy t, k c nh ng d án
chuy n ti p, v n k ho ch th ng
c xác nh th p h n giá tr kh i l ng ã th c
hi n, th m chí ch a
u ki n ã ghi vào k ho ch.
- Th t , ch n ch nh và t ng c ng k lu t quy t toán v n u t : C n phân
nh rõ trách nhi m c a c quan ch qu n u t
i v i công tác t ch c, ch
o
ki m tra, ki m soát, công tác l p báo cáo quy t toán v n u t các d án ã hoàn
thành giai o n th c hi n u t . Nâng cao trách nhi m c a ch
u trong công
tác l p và báo cáo quy t toán tr c khi phê duy t i v i nh ng d án thu c th m
quy n c a mình. G n trách nhi m cá nhân trong công tác quy t toán v n u t và
ph i có ch
th ng ph t rõ ràng.
3) T ng c ng ch t l ng công tác l p, th m nh phê duy t d án u t ,
thi t k k thu t và d toán
Th ng xuyên rà soát vi c th c hi n các d án u t s d ng v n nhà n c
ã
c c p v n cho các a ph ng trong vùng. Kiên quy t c t gi m, ình hoãn
i v i các công trình, d án quá ch m tr v ti n

, d án ch a c n thi t, d án


Click Here & Upgrade

PDF
Complete

u th u.
ng c ng tính minh b ch, công khai trong công tác t ch c u th u và l a
ch n nhà th u.

ho t

5) T ng c ng công tác giám sát u
Th c hi n t t c ch giám sát c ng ng: Công khai hoá các thông tin v
ng u t xây d ng các d án giao thông nông thôn c a Nhà n c. C n có

m t t ch c
m nh và có uy tín
ki n óng góp và t ch c
cho ng
cho d án.

a ph ng s t i
thu th p, th m nh l i ý
i dân, c ng ng th c hi n ý ki n óng góp

B) Nhóm gi i pháp nâng cao hi u qu qu n lý h t ng GTNT
1) Nâng cao ch t l ng qu n lý h t ng giao thông nông thôn các c p
áp ng yêu c u công tác qu n lý u t và xây d ng giao thông nông
thôn vùng TDMNPB phát tri n b n v ng, nâng cao hi u qu
u t và khai thác,
áp ng các m c tiêu phát tri n h th ng giao thông nông thôn c n nâng cao n ng
l c qu n lý giao thông nông thôn các c p theo nh ng gi i pháp sau:
Nâng cao n ng l c qu n lý giao thông nông thôn S GTVT: B GTVT
cùng v i các c quan tham m u cho B ti n hành ào t o nâng cao n ng l c cho
các cán b ph trách giao thông nông t nh; ào t o, h tr k thu t cho các t nh

ng i dân các xã, nh ng ng i
không có chuyên môn k thu t có th áp d ng
c. Thông qua s GTVT và phòng
GTNT c a huy n ch d n nh h ng cho cán b xã v các v n
tác qu n lý h t ng giao thông nông thôn c p xã.

chính trong công

2) T ng c ng công tác duy tu, b o d ng h t ng GTNT
+ Nâng cao nh n th c và t o l p thói quen b o trì m ng l
thông nông thôn
Xây d ng thói quen b o trì
nâng cao ý th c b o v
nh n th c

y

l i và nh h

Ng

ch t l

ng t

ng

i dân c n

ng v i l i ích do


ng; Hi u bi t b n ch t các h h ng, nguyên nhân gây h

ng kh c ph c; Trách nhi m cá nhân trong b o trì.

+ Phát tri n hài hoà gi a xây d ng và b o trì
Phát tri n hài hoà xây d ng và b o trì
c xem xét các khía c nh: l p quy
ho ch
b o trì, b o trì theo k ho ch và k thu t
ng (xem xét n c tính h p
lý c a tiêu chu n k thu t khi cân nh c n toàn b tu i th c a
ng).
- Xây d ng và th c hi n nguyên t c “cam k t b o trì” cho các lo i
ng và
công trình giao thông:
- Các a ph ng trong vùng c n ph i xây d ng quy ho ch phát tri n giao
thông nông thôn phù h p v i quy ho ch phát tri n kinh t - xã h i c a a ph ng
mình trong ó c n a vào xây d ng k ho ch khai thác
ng h p lý, l a ch n
ph ng án xây d ng và b o trì có hi u qu cao v i các kh n ng khai thác ngu n
l c có th cho k t c u h t ng giao thông nông thôn.
- Chính ph c n có quy nh k t c u h t ng giao thông nông thôn b o trì
c thì u ph i
c b o trì và quy nh rõ trách nhi m c a ngành, c p chính
quy n
hi n.

a ph


Hai là, l a ch n tiêu chu n k thu t phù h p v i c tr ng c a vùng. Các
công trình h t ng giao thông nông thôn vùng TDMNPB th ng b xu ng c p
nhanh do b nh h ng nhi u b i
u ki n a hình và khí h u nên th ng b tác
ng nhi u c a thiên nhiên. Vì v y các công trình xây d ng vùng này không ch
t n kém v v n u t ban u mà chi phí cho vi c s a ch a, b o trì hàng n m c ng
r t l n, có khi còn l n h n c chi phí u t ban u.
v n u t ban u th t s
có hi u qu thì ngành giao thông v n t i c n ph i nghiên c u tìm ra nh ng tiêu
chu n k thu t m i phù h p v i
u ki n a hình và khí h u c a vùng nh m làm
gi m b t các h h i do thiên nhiên gây ra.

4) T ng c

ng s tham gia c a c ng

ng

C n ph i huy ng s tham gia c a ng i dân vào t t c các khâu, t khâu
l p k ho ch, quy ho ch giao thông n u t xây d ng
ng và duy tu, b o
d

ng

ng.

thúc y s tham gia c a c ng ng dân c vào qu n lý và b o v
GTNT c n th c hi n nh ng bi n pháp sau:

PDF
Complete

Expanded Features
Unlimited Pages

Documents

16

- T ng c ng s h p tác, tranh th s h tr c a các t ch c qu c t
t ng
ng n ng l c tham gia c a c ng ng vào vào qu n lý, b o v
ng giao thông
nâng.
- Nâng cao vai trò c a các t ch c qu n chúng trong vi c tuyên truy n, giáo
d c và t ch c tham gia c a ng i dân i v i vi c l p k ho ch, quy ho ch phát
tri n GTNT và tham gia qu n lý, b o d
- S d ng t t h n các ph

ng

ng.

ng ti n thông tin

i chúng. M r ng vi c s d ng

các báo i n t trong vi c tuyên truy n các chính sách, pháp lu t c a Nhà n
thu th p, ph n ánh các ý ki n óng góp, tham gia c a nhân dân ./.

c các m c tiêu c b n t ra:
M t là, k th a và h th ng hoá các lý thuy t v
u t và ph
giá hi u qu
u t , c bi t là u t b ng ngu n v n nhà n c.
Hai là, phân tích th c tr ng s d ng v n u t nhà n c
GTNT vùng TDMNPB, phân tích hi u qu s d ng v n, các nhân t
rút ra các v n và h n ch trong quá trình s d ng v n.
Ba là, trên c s ánh giá th c tr ng u t và s d ng v n
h t ng GTNT trong vùng giai o n 2001 – 2007, c n c vào các

ng pháp ánh
cho phát tri n
nh h ng và
u t phát tri n
m c tiêu nh

ng phát tri n GTNT, yêu c u v kh i l ng và hi u qu s d ng v n
c xác
nh cho giai o n 2006 – 2020, tài ã nghiên c u xu t m t s gi i pháp kh c
ph c nh ng t n t i, y u kém trong l nh v c qu n lý ho t ng u t nh m nâng
cao h n n a hi u qu s d ng v n nhà n c cho phát tri n h t ng giao thông nông
thôn t i vùng TDMNPB. V i nh ng c n c tin c y,
c xây d ng m t cách ng
b , các gi i pháp này n u
u ki n áp d ng s góp ph n quan tr ng vào vi c
nâng cao h n n a hi u qu s d ng v n ti n t i phát tri n ng b m ng l i k t
c u h t ng GTNT, góp ph n th c hi n xoá ói gi m nghèo và phát tri n kinh t xã h i cho vùng TDMNPB.
Trong quá trình th c hi n lu n v n, do h n ch v m t th i gian và i u ki n
thu th p thông tin, s li u chi ti t, nên lu n v n khó tránh kh i nh ng t n t i và h n