ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
--------------------------------------------------

TRẦN THU HÀ

TỔ CHỨC VÀ HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN TƢ LIỆU TẠI VIỆN NGHIÊN CỨU HẢI QUAN
LUẬN VĂN THẠC SĨ THÔNG TIN – THƯ VIỆN
Chuyên ngành: khoa học Thông tin – Thƣ viện
Mã số: 60320203
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. Lê Văn Viết

XÁC NHẬN HỌC VIÊN ĐÃ CHỈNH SỬA THEO GÓP Ý CỦA HỘI ĐỒNG

Giáo viên hướng dẫn

Chủ tịch hội đồng chấm luận văn
thạc sĩ khoa học

TS. Lê Văn Viết

PGS.TS Nguyễn Thị Lan Thanh
Hà Nội – 2015


Luận văn thạc sĩ

Trần Thu Hà

Xác nhận của Hội đồng bảo vệ Luận văn Thạc sỹ
..................................................................................................................................................

Trần Thu Hà


Luận văn thạc sĩ

Trần Thu Hà

LỜI CÁM ƠN
Lời đầu tiên, tôi xin gửi lời cám ơn chân thành, sâu sắc nhất tới TS. Lê
Văn Viết, người đã trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo tận tình để tôi hoàn thành
luận văn. Thầy không chỉ giúp tôi có những kiến thức cơ bản về nghề nghiệp
mà còn giúp tôi có những định hướng quan trọng trong quá trình nghiên cứu
hoàn thành luận văn tại Viện Nghiên cứu Hải quan – Tổng cục Hải quan.
Xin gửi tới tập thể anh/chị/em trong lớp cao học K8, các thầy cô giáo
trực tiếp giảng dạy lời cảm ơn chân thành cho những kiến thức tôi đã thu thập
được trong quá trình học tập tại trường, những kiến thức đã giúp tôi hoàn
thành luận văn. Cũng xin cảm ơn các tác giả có tài liệu mà tôi đã dùng để
nghiên cứu, so sánh, đối chiếu trong quá trình viết luận văn.
Tôi cũng xin chân thành cám ơn các đơn vị Vụ, Cục tại Tổng cục Hải
quan, các Cục Hải quan địa phương và các đồng chí, đồng nghiệp tại Viện
Nghiên cứu Hải quan trong thời gian qua đã hết lòng quan tâm, động viên,
giúp đỡ tạo điều kiện cho tôi thực hiện luận văn này.
Mặc dù đã có cố gắng trong việc nghiên cứu, tìm hiểu nhưng do năng
lực và thời gian có hạn, chắc chắn luận văn của tôi còn nhiều thiếu sót. Vì vậy
tôi rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các thầy, cô giáo và các bạn
đồng nghiệp để luận văn của tôi được hoàn chỉnh hơn.
Xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 08 tháng 3 năm 2016
Học viên


1.2.1. Lịch sử hình thành và phát triển ........ Error! Bookmark not defined.
1.2.2. Chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn ... Error! Bookmark not defined.
1.2.3. Tổ chức bộ máy .................................... Error! Bookmark not defined.
1.3. Đặc điểm nhu cầu tin ở Viện Nghiên cứu Hải quanError! Bookmark not
defined.
1.3.1. Nhu cầu tin của cán bộ lãnh đạo, quản lýError! Bookmark not defined.
1.3.2. Nhu cầu tin của nhóm cán bộ, nhân viên .......................................... 31
1.4. Vai trò về tổ chức và hoạt động thông tin - tƣ liệu của Viện ...... Error!
Bookmark not defined.


Luận văn thạc sĩ

Trần Thu Hà

1.4.1. Đối với công tác nghiên cứu khoa học Error! Bookmark not defined.
1.4.2. Đối với công tác đào tạo nghiệp vụ hải quan .... Error! Bookmark not
defined.
1.4.3. Đối với mục tiêu cải cách, hiện đại hóa Hải quanError! Bookmark not
defined.
CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG TỔ CHỨC VÀ HOẠT DỘNG THÔNG TIN –
TƢ LIỆU TẠI VIỆN NGHIÊN CỨU HẢI QUAN ... Error! Bookmark not
defined.
2.1. Tổ chức thông tin - tƣ liệu của Viện Nghiên cứu Hải quan ........ Error!
Bookmark not defined.
2.1.1. Tổ chức bộ máy .................................... Error! Bookmark not defined.
2.1.2. Đội ngũ cán bộ ..................................... Error! Bookmark not defined.
2.1.3. Cơ sở vật chất kỹ thuật......................... Error! Bookmark not defined.
2.1.4. Kinh phí ................................................ Error! Bookmark not defined.
2.2. Hoạt động thông tin- tƣ liệu của Viện Nghiên cứu Hải quan ..... Error!

3.2. Nâng cao hiệu quả hoạt động thông tin- tƣ liệu của ViệnError! Bookmark
not defined.
3.2.1. Tăng cường xây dựng, phát triển nguồn thông tinError! Bookmark not
defined.
3.2.2. Nâng cao công tác xử lý tư liệu........... Error! Bookmark not defined.
3.2.3. Chú trọng tổ chức, bảo quản tư liệu ... Error! Bookmark not defined.
3.2.4. Củng cố, phát triển sản phẩm và dịch vụ thông tin- tư liệu ....... Error!
Bookmark not defined.
3.2.5. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tinError! Bookmark not defined.
3.2.6. Phát triển đội ngũ cộng tác viên và đào tạo người dùng tin..............89
KẾT LUẬN .................................................... Error! Bookmark not defined.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO..... Error! Bookmark not defined.
PHỤ LỤC


Luận văn thạc sĩ

Trần Thu Hà

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
TIẾNG VIỆT
TT

CHỮ VIẾT TẮT CHỮ VIẾT THƢỜNG

1

CBCC

Can bộ công chức


7

TT-TV

Thông tin- Thư viện

TIẾNG ANH
TT
1

CHỮ VIẾT TẮT CHỮ VIẾT THƢỜNG
AACR2

Anglo – American Cataloguing Rules
Quy tắc biên mục Anh – Mỹ

2

DDC

Dewey Decimal Classification
Phân loại thập phân Dewey

3

MARC

Machine Readable Cataloguing
Biên mục đọc máy

LỜI NÓI ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Thế kỷ XXI - thế kỷ của Khoa học và công nghệ trong nền kinh tế tri thức,
hoạt động thông tin - tư liệu trong các cơ quan, tổ chức có những bước phát triển
vượt bậc, biến sức mạnh về trí tuệ trở thành sức mạnh vật chất, phục vụ cho việc
phát triển sản xuất, nâng cao đời sống cộng đồng ngày càng văn minh hiện đại.
Nghị quyết kỳ họp lần hai của Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa VIII khẳng
định: “Khoa học và công nghệ là yếu tố hàng đầu, là động lực thúc đẩy phát triển
nhanh, bền vững về kinh tế - xã hội, an ninh, quốc phòng, góp phần thực hiện
thành công sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, thúc đẩy tiến trình
hội nhập quốc tế”.
Sự nghiệp khoa học và công nghệ ngày càng phát triển nhanh trên hầu hết
các lĩnh vực sản xuất và đời sống, xã hội, là lực lượng sản xuất trực tiếp của nền
kinh tế toàn cầu. Điều này được phản ánh rõ trong việc hoạch định các chính sách
và chiến lược phát triển khoa học, công nghệ và kinh tế của nhiều nước trên thế
giới. Tuy nhiên tuỳ thuộc vào trình độ sự phát triển cụ thể của từng nước mà xây
dựng chiến lược, chính sách phát triển khoa học công nghệ mang tính đa dạng và
đặc thù đối với từng giai đoạn phát triển cụ thể phù hợp với hoàn cảnh, điều kiện
cơ sở vật chất của mỗi quốc gia. Việt Nam đang trong giai đoạn hòa nhập vào nền
kinh tế thế giới, khoa học công nghệ và kinh tế tri thức có vai trò quyết định đến
sức cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam với toàn cầu . Bởi vậy , các trung tâm
thông tin, hệ thống thư viện phải nâng cao năng lực hoạt động , hoàn thiện khâu tổ
chức mới có thể đáp ứng nhu cầu thông tin ngày càng nâng cao của người dùng tin,
giúp họ sử dụng thông tin một cách nhanh chóng và chính xác có hiệu quả vào các
lĩnh vực của đời sống xã hội góp phần rút ngắn quá trình công nghiệp hoá , hiện đại
hoá đất nước.


Luận văn thạc sĩ


Luận văn thạc sĩ

Trần Thu Hà

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
A.Tài liệu tham khảo Tiếng Việt
I. Tài liệu chỉ đạo
1. Bộ Văn hóa Thông tin (2007), Quyết định số 10/2007/QĐ-BVHTT về Phê duyệt
qui hoạch phát triển ngành Thư viện Việt Nam đến năm 2010 và tầm nhìn đến năm
2020, ban hành ngày 04/05/2007.
2. Tổng cục Hải quan (2003), Quyết định số 31/2003/QĐ ngày 17/3/2003 về việc
Ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của Viện Nghiên cứu Hải quan, Hà Nội.
3. Tổng cục Hải quan (2003), Quyết định số 573/TCHQ-QĐ-NCHQ ngày
23/4/2003 về việc Quy định chức năng nhiệm vụ của các đơn vị thuộc Viện Nghiên
cứu Hải quan, Hà Nội.
4. Tổng cục Hải quan (2011), Chiến lược phát triển Hải quan đến năm 2020, Hà
Nội
5. Tổng cục Hải quan (2015), Quyết định số 266/QĐ-TCHQ về việc ban hành
Chương trình công tác trọng tâm năm 2015 của Tổng cục Hải quan.
6. Viện Nghiên cứu Hải quan (2014), Báo cáo tổng kết hoạt động năm 2014,
phương hướng nhiệm vụ năm 2015, Hà Nội.
II. Sách
7. Hội đồng Quốc gia chỉ đạo (2005), Từ điển Bách khoa Việt Nam tập 4, Từ T-Z,
Nxb Từ điển Bách khoa.
8. Nguyễn Tiến Hiển-Nguyễn Thị Lan Thanh (2002), Quản lý Thư viện và trung
tâm thông tin, Nxb Đại học Văn hóa, Hà Nội.
9. Nguyễn Minh Hiệp (2002), Sổ tay quản lý Thông tin - Thư viện, Nxb Đại học
quốc gia TP. Hồ Chí Minh, TP. Hồ Chí Minh.
10. Nguyễn Như Ý (1999), Đại từ điển Tiếng Việt, Nxb Văn hóa – thông tin, Hà
Nội.

Khoa học Xã hội và Nhân văn, Hà Nội.

IV. Bài trích tạp chí


Luận văn thạc sĩ

Trần Thu Hà

19. Nguyễn Hữu Hùng, “Phát triển hoạt động thông tin tư liệu trong thời kỳ công
nghiệp hóa, hiện đại hóa”, Tạp chí thông tin tư liệu, 1998.
20. Nguyễn Viết Hùng (2002), “Tổ chức và quản lý hoạt động thông tin khoa học
và công nghệ trước thiên niên kỷ XXI”, Tạp chí Thông tin tư liệu, số 1, tr. 7-11.
21. Nguyễn Duy Thông (2005), “Nghiên cứu hoàn thiện quy trình xuất bản Bản tin
Nghiên cứu Hải quan”, Bản tin Nghiên cứu Hải quan, số 11, tr. 9-11.
22. Lê Văn Viết (2011), “Phát triển và củng cố các mối liên hệ của thư viện công
cộng với xã hội”, Tạp chí thư viện Việt Nam, số 3 (29), tr. 34-39.
23. Lê Văn Viết (1999), Thư viện tỉnh, thành trong kỷ nguyên thông tin, Tập san
Thư viện, 1999 (2), tr.3-7.
V. Tài liệu tham khảo Tiếng Anh
24. Donald J. Sager (2000). Small Libraries: Organization and Operation,
Highsmith Press Publishing.
25. Kazuto Yamaguchi (2012). Organization and Operation of the National Diet
Library of Japan.
VI. Website
[26]. http://www.thuvien.net
[27]. http://www.Wikipedia.org