Chương IV: PHÂN BÀO
BÀI 18: CHU KÌ TẾ BÀO VÀ
QUÁ TRÌNH NGUYÊN PHÂN
I. CHU KÌ TẾ BÀO
1. Khái niệm về chu kì tế bào
Một chu
kì tế bào
là gì?
Phân bào
lần 1
Phân bào
lần 2
1 chu kì tế bào
1. Khái niệm về chu kì tế bào
Chu kì tế bào:
- Là khoảng thời gian giữa 2 lần phân bào liên
tiếp (nguyên phân)
- Gồm 2 giai đoạn: giai đoạn chuẩn bị (kỳ trung
gian) và giai đoạn phân bào (M – 4 kỳ)
Một số ví dụ:
• Một chu kì của tế bào phôi ở giai đoạn
a. Kỳ trung gian
Pha S:
R
Hãy cho biết đặc điểm chính
của pha S?
Pha S:
• Chỉ diễn ra khi tế bào vượt qua điểm kiểm
soát R
• Sao chép ADN và nhân đôi nhiễm sắc thể
• Bộ nhiễm sắc thể (2n) ở trạng thái đơn
chuyển sang (2n) trạng thái kép
Pha G2:
Tổng hợp loại prôtêin đặc biệt để hình thành
thoi phân bào
b. Giai đoạn phân bào
Nguyên phân
II. QUÁ TRÌNH NGUYÊN PHÂN
Quá trình nguyên phân xảy ra ở tế bào soma
và sinh dục sơ khai, gồm 2 giai đoạn:
- Phân chia nhân
- Phân chia tế bào chất
dần
- Thoi phân bào hình thành
- Các NST kép bắt đầu đóng xoắn co
ngắn đính vào thoi phân bào ở tâm
động
Các kỳ
Các diễn biến cơ bản
Kỳ giữa
- Màng nhân và nhân con biến mất
- Các NST kép tiếp tục đóng xoắn co
ngắn cực đại tập trung thành 1 hàng
ở mặt phẳng xích đạo của thoi phân
bào
Các kỳ
Các diễn biến cơ bản
Kỳ sau
Từng NST kép tách nhau ở tâm động
thành 2 NST đơn và phân li đồng đều
về 2 cực tế bào
I – QUÁ TRÌNH NGUYÊN PHÂN
2 – PHÂN CHIA TẾ BÀO CHẤT
- Sự phân chia tế bào chất diễn ra rõ nhất ở
kì cuối
- Ở tế bào động vật: màng sinh chất của tế
bào mẹ thắt eo từ ngoài vào trong tại mặt
phẳng xích đạo để tạo 2 tế bào con.
- Ở tế bào thực vật: hình thành vách ngăn ở
trung tâm rồi phát triển dần ra vùng ngoại
vi để tạo 2 tế bào con.
III – Ý NGHĨA CỦA NGUYÊN PHÂN
1 – Ý NGHĨA SINH HỌC
Nguyªn ph©n cã ý
nghÜa như thÕ
nµo?
II – Ý NGHĨA CỦA NGUYÊN PHÂN
1 – Ý NGHĨA SINH HỌC
- Ở sinh vật đơn bào:
Là hình thức sinh sản tạo ra cơ thể mới.
- Ở cơ thể đa bào:
Gia tăng số lượng tế bào giúp cơ thể sinh trưởng,
phục hồi những mô hoặc cơ quan bị tổn thương.
- Là phương thức truyền đạt và ổn định bộ NST đặc