BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
Phần thứ ba
KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ THEO ĐỊNH
HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC
I. KHÁI QUÁT VỀ KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ
NĂNG LỰC HỌC SINH
1.Mục đích, ý nghĩa và yêu cầu của kiểm tra đánh
giá năng lực HS
1.1 Mục đích
- Xác định mục tiêu giáo dục được đặt ra: phù hợp
không, có đạt được không, việc giảng dạy có thành
công không và người học có tiến bộ không; mức độ
thành công tiến bộ như thế nào.
- Nhận định thực trạng, định hướng điều chỉnh
hoạt động của cả thầy và trò.
1.2. Ý nghĩa của kiểm tra, đánh giá
- Phát hiện và uấn nắn kịp thời những sai sót.
- Điều chỉnh có hiệu quả những hoạt động đang
tiến hành theo phương hướng cơ bản đã đề ra,
- Xác định kết quả hoạt động trên cơ sở đối
chiếu với yêu cầu , mục đích đã đề ra
- Tạo điều kiện thúc đẩy, hoàn thiện hoạt động
một cách tích cực giành kết quả tối ưu
1.3. Yêu cầu của kiểm tra, đánh giá
Cách 1: Trong điều kiện cho phép và với chủ
đề cụ thể, giáo viên yêu cầu học sinh thực hiện
một hoạt động trọn vẹn rồi đánh giá mức độ
thực hiện của hoạt động đó. VD đánh giá năng
lực cắm hoa, mắc mạch điện cho đèn cầu
thang,…
Cách 2: Với chủ đề hoặc hoạt động đòi hỏi
thời lượng và điều kiện cơ sở vật chất lớn, khó
đáp ứng cho KTĐG giáo viên phân tích năng
lực của chủ đề hoặc hoạt động đó ra các kiến
thức kỹ năng rồi lựa chọn để chỉ đánh giá
những kiến thức, kĩ năng cơ bản, chủ yếu.
Xu hướng hiện nay là đánh giá kết quả học
sinh vận dụng các kiến thức, kỹ năng đã học
vào giải quyết các vấn đề, nhiệm vụ, tình
huống thực tiễn trong cuộc sống như thế nào.
Do đó, trong câu hỏi kiểm tra, đánh giá nên
đưa ra một tình huống cụ thể, gắn với thực tiễn
và yêu cầu người học giải quyết chúng
CHÚ Ý
1
Khi đánh giá theo năng lực phải
ĐÁNH GIÁ MỘT CHỦ ĐỀ THEO NĂNG LỰC
Vì sao phải đánh giá theo chủ đề?
Vì một bài học riêng lẻ/một tiết học
chưa giúp hình thành năng lực cho người
học. Có những năng lực phải cần đến
nhiều bài học/nhiều tiết học mới hình
thành và phát triển được.
VD: Chủ đề “Bảo quản nông sản” ở CN 10
Gồm các bài:
Bài 40
- Mục đích, ý nghĩa của công tác bảo quản nông sản.
- Đặc điểm của nông sản, ảnh hưởng của điều kiện môi
trường đến nông sản.
Bài 41
Mục đích và phương pháp bảo quản hạt giống, củ giống.
Bài 42
- Biết được các loại kho và phương pháp bảo quản thóc,
ngô, rau, hoa, quả tươi.
- Biết được quy trình bảo quản thóc, ngô, khoai lang, sắn.
II. QUY TRÌNH XÂY DỰNG CÂU HỎI KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ
1
Xác định các chủ đề môn học và nội dung
Bước 1: Lựa chọn chủ đề và xác định các nội dung
chủ yếu của chủ đề
Lựa chọn chủ đề : có 2 cách chọn
- Cách 1:
+ Căn cứ vào nội dung của môn học trong SGK đề chọn chủ
đề cấp 1 (1 chương) hoặc chủ đề cấp 2 (một số bài hay nhóm
bài ) hoặc chủ đề cấp 3 (1 bài cụ thể )
+ Ví dụ: môn công nghệ 10 có thể chọn chủ đề cấp 2 là
phòng trừ sâu, bệnh hại cây trồng. Môn công nghệ 12 có thể
chọn chủ đề cấp 2 là mạch tạo xung.
- Cách 2:
+ Xuất phát từ vấn đề của địa phương Xác định kiến thức
làm cơ sở khoa học trong chương trình để giải quyết vấn đề đó.
+ Ví dụ: chủ đề : kỹ thuật trồng, chăm sóc và nhân giống
hồng không hạt của xã Gia Thanh – huyện Phù Ninh.
Bước 1: Lựa chọn chủ đề và xác định các nội
dung chủ yếu của chủ đề
Xác định các nội dung chủ yếu của chủ đề:
- Xác định các bài liên quan đến chủ đề
- Xác định logic cấu trúc KT của cả chủ đề (chỉ rõ phần
nào là CSKH, phần nào là vận dụng thực tiễn)
- Ví dụ: chủ đề phòng trừ sâu bệnh hại cây trồng ( công
nghệ 10) gồm 6 bài có liên quan ( bài 15, 16, 17, 18, 19,
20). Chủ đề mạch tạo xung ( công nghệ 12) gồm 2 bài có
liên quan ( bài 8 – phần 2 và bài 12).
BT
Nhận biết
(mô tả mức
độ cần đạt)
Thông hiểu
( mô tả mức
độ cần đạt )
Vận dụng
thấp
(mô tả mức
độ cần đạt)
Vận dụng
cao
(mô tả mức
độ cần đạt)
Cột 1 : nội dung:
- Gồm những nội dung nhỏ trong chủ đề lớn.
- Ví dụ 1: chủ đề: Xác định kế hoạch kinh doanh (CN 10) có 2 nội dung
là:
+ ND1: Căn cứ lập kế hoạch kinh doanh của doanh nghiệp.
+ ND2: Nội dung của kế hoach kinh doanh và phương pháp lập kế
hoạch kinh doanh cho doanh nghiệp.
- VÍ dụ 2: Chủ đề: ĐCĐT dùng cho máy nông nghiệp và máy phát điện
(CN 11) có 2 nội dung là:
+ ND 1 : Máy nông nghiệp
Gồm có: CH/BT định tính; CH/BT định lượng và BT thực
hành/ thí nghiệm
Cột 3: Mức độ nhận biết:
- Yêu cầu của câu hỏi: + Về kiến thức đạt ở mức độ nhận
biết và kỹ năng đạt ở mức độ bắt chước làm được một việc
đã học
+ Biểu hiện: HS xác định, tái hiện được một đơn vị kiến
thức; tính được đại lượng cần tìm không qua các suy luận
trung gian hoặc mô tả được thí nghiệm và nhận biết các hiện
tượng thí nghiệm
- Các năng lực có thể đánh giá: NL nhận thức, năng lực
quan sát, NL giải quyết vấn đề và năng lực sử dụng ngôn ngữ.
- Câu hỏi/BT có thể được diễn đạt bằng các động từ : nhận
biết được, nêu được, phát biểu được, viết được, liệt kê được,
thuật lại được, nhận dạng được, chỉ ra được, ...
4. Mức độ thông hiểu:
- Yêu cầu của câu hỏi :
+ Về kiến thức đạt ở mức độ thông hiểu và kỹ năng đạt
được ở mức độ làm được chính xác một việc đã học
+ Biểu hiện: HS sử dụng một đơn vị kiến thức để giải thích
về một khái niệm, quan điểm, nhận định… liên quan trực tiếp
đến kiến thức đó ; tính được các đại lượng cần tìm qua một
số suy luận trung gian; giải thích được các hiện tượng thí
nghiệm.
-Các năng lực có thể đánh giá : NL quan sát ,so sánh, phân
tích ; NL giải quyết vấn đề; NL sáng tạo