PHÂN TÍCH CỐT TRUYỆN TÂM LÍ VÀ NHÂN VẬT TRONG TRUYỆN NGẮN CHỢ
TÌNH CỦA NHÀ VĂN SƯƠNG NGUYỆT MINH
1. Cốt truyện là gì?
- Cốt truyện là chuỗi các sự kiện được tạo dựng trong tác phẩm, làm nên cái sườn của

tác phẩm.
2. Vai trò của cốt truyện
- Cốt truyện tạo ra được ý nghĩa nhân sinh có giá trị nhận thức trong tác phẩm
- Cốt truyện còn bộc lộ các xung đột, mâu thuẫn tâm lí bên trong đời sống nội tâm của

nhân vật qua đó tái hiện bức tranh đời sống.
3. Phân loại cốt truyện
- Cốt truyện chia làm rất nhiều loại nhưng tác phẩm “Chợ tình” của Sương Nguyệt

Minh thuộc loại cốt truyện tâm lí. Sở dĩ ta xác định như vậy đó là vì chất liệu chủ yếu
để nhà văn khắc họa nhân vật của mình chính là những trục dẫn tâm lí.
4. Phân tích cốt truyện tâm lí và nhân vật trong truyện ngắn “Chợ tình” của Sương
Nguyệt Minh.
- Cốt truyện tâm lí trong tác phẩm được thể hiện qua việc nhà văn tạo nên những
đường dẫn tâm lí trong thế giới nội tâm của nhân vật. Sương Nguyệt Minh đã rất khéo
léo khi đi sâu vào miêu tả cái bề sâu bên trong tồn tại trong hữu thể thế giới tâm hồn
nhân vật trong truyện “Chợ tình”. Nhân vật được Sương Nguyệt Minh tập trung miêu
tả khắc họa đời sống tinh thần đó chính là nhân vật Páo.
+ Nhà văn đã miêu tả việc làm, hành động của nhân vật từ đó làm nổi bật lên đời
sống tâm lí bên trong nhân vật. Nhà văn đã miêu tả rất chi tiết sự chuẩn bị của Páo
cho phiên chợ tình năm nay. Páo đã chuẩn bị rất chu tất từ những bộ quần áo mới. .
Páo đã dậy rất sớm lúc mà “trời đất còn giao hòa với nhau làm một” . Chính vì thế mà
trên đường đi đến chợ tình họ phải dùng đuốc để soi đường. Không chỉ Páo mà ngay
cả anh chàng Mông Sèng còn vồn vã, náo nức thúc ngựa chạy nhanh. Thậm chí còn
có người mong đợi phiên chợ tình đến nỗi phải ngủ lại qua đêm từ chiều hôm trước.
Từ những chi tiết, hành động nhà văn khắc họa ta thấy bộc lộ được tâm trạng nôn

người miền núi khi họ tin vào “thầy mo”, “cúng ma”, “bùa” dẫn đến những hậu quả
đáng thương. Páo ra về trong cô đơn, nuối tiế và có lẽ đây là phiên chợ tình cuối cùng
của chàng trai H’mông rồi. Từ đó ta mới thấy hạnh phúc của con người rất mong
manh, đáng trân trọng, có những trắc trở của hoàn cảnh mà ta không thể đến được với
nhau hay thậm chí mãi mãi không thể gặp nhau để chia sẻ nỗi niềm cùng nhau.
+ Tuy nhiên không phải lúc nào trong văn học cũng có nhân vật xuất hiện trực tiếp.
Trong truyện, Sương Nguyệt Minh đã sử dụng thủ pháp “đánh vắng nhân vật” để
cho nhân vật Seo Say được xuất hiện thông qua lời kể của người mẹ chồng và thông
qua những suy nghĩ nội tâm bên trong tinh thần người tình cũ Páo. Trước hết Seo Say
xuất hiện qua dòng suy nghĩ của Páo là một nàng dâu chịu nhiều nỗi khổ tâm, làm
việc vất vả ở nhà chồng, thậm chí để đi những phiên chợ tình năm trước cô phải trốn
mẹ chồng để đi. Đến chợ tình cô mặc những khăn, áo, váy nhiều màu sắc đẹp, hấp
dẫn. Để từ đó ta thấy được văn hóa trang phục nhiều đường nét màu sắc rất khéo của
cô gái miền núi. Qua lời kể của bà mẹ chồng thì Seo Say được bạn đọc biết đến vì
sinh khó mà chết. Với thủ pháp trên ta vẫn thấy nhân vật cô gái miền sơn cước hiện
lên đầy đủ đời sống tinh thần bên trong để rồi ta nhận ra thân phận làm dâu bị đè nén,
đầy áp bức “con dâu là con gì” sống cuộc sống chẳng khác nào con vật cặm cụi làm
việc ngày đêm mà những cô gái miền núi vẫn âm thầm chịu đựng đến chết. Vấn đề về
thân phận con người được nhà văn quan tâm sâu sắc.
+ Nhà văn Sương Nguyệt Minh đã rất khéo léo trong việc lựa chọn các chi tiết giàu
tính nghệ thuật. Trong tác phẩm, ta thấy chi tiết tiếng hát làm dâu được lặp lại hai
lần. Lần thứ nhất là tiếng hát ấy do Seo Say cất lên trong lúc làm việc. Còn lần thứ
hai thì tiếng hát đó do mẹ chồng Seo Say hát lúc ra về “chợ tình”. Tiếng hát cũng thể
hiện được đời sống tinh thần của con người. Ta vẫn thường thấy người miền núi rất
hay hát, hát ngay cả khi lao động, làm việc. Tiếng hát làm dâu trong tác phẩm là tiếng


hát tinh thần, tâm hồn của người miền núi, tiếng hát thân phận, tiếng hát của sự u tối
trong tâm hồn con người. Bên cạnh đó, nhà văn còn miêu tả chi tiết cảnh vật xung
quanh trên đường Páo đi đến chợ tình,nhất là hình ảnh đá. Qua cách miêu tả hình ảnh

mang âm hưởng của núi rừng.
+ Vấn đề về nhân vị con người và hạnh phúc con người được nhà văn quan tâm.