Báo cáo về công tác tự làm đồ dùng dạy học
nâng cao chất lợng giáo dục
trẻ khuyết tật hoà nhập
I. đặt vấn đề: Thực hiện quyết định số 23 của Bộ GD& ĐT về giáo dục hoà nhập
dành cho ngời khuyết tật, chúng tôI đã nhận thức đợc vai trò, trách
nhiệm của ngời giáo viên trong công tác giáo dục trẻ khuyết tật. Để
thực hiện mục tiêu giáo dục hoà nhập cho ngời khuyết tật, giúp trẻ
khuyết tật đợc hởng quyền học tập bình đẳng nh những trẻ khác khác,
mỗi trờng học, mỗi ngời làm công tác giáo dục cần xây dựng kế hoạch,
nghiên cứu, để tìm ra phơng pháp dạy học phù hợp với nội dung, chơng
trình, phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ khuyết tật. Một trong
những yếu tố quan trọng góp phần nâng cao chất l ợng giáo dục trẻ
khuyết tật hoà nhập là việc sử dụng đồ dùng dạy học trong các tiết học.
Đồ dùng dạy học là một yếu tố không thể thiếu trong qua trình dạy
học. Nó góp phần nâng cao chất lợng giáo dục, giúp học sinh có hứng
thú học tập, lĩnh hội tri thức tốt hơn, nhanh hơn. Đồ dùng dạy học đảm
bảo đợc các thông tin chủ yếu về các hiện tợng, sự vật liên quan đến nội
dung bài học. Nó đảm bảo tính trực quan, tạo cho học sinh khả năng tiếp
cận nội dung bài học, đồng thời nó tạo điều kiện cho học sinh tự lực
chiếm lĩnh kiến thức, hình thành kỹ năng, kỹ xảo.
Đặc biệt đối với trẻ khuyết tật, đồ dùng dạy là con đ ờng giúp trẻ
khuyết tật khắc phục những đặc điểm khó khăn của mình để thể tham gia
vào các hoạt động học tập. Đặc trng của trẻ khuyết tật là chậm nhớ, mau
quên, ghi nhớ một cách máy móc nên việc việc sử dụng đồ dùng dậy học
trong các tiết học lại càng quan trọng. Đồ dùng dạy học kích thích khả
năng nhận thức của trẻ khuyết tật là điều kiện tiên quyết để trẻ tham gia
phấn đấu nhằm thực hiện đúng pháp luật của nhà n ớc và công bằng giáo
dục. Để nâng cao chất lợng giáo dục trẻ khuyết tật, giáo viên phải lựa
chọn phơng pháp dạy học phù hợp với đối tợng, trong đó có việc sử dụng
thiết bị dạy học và sự cần thiết phải bổ sung thêm thiết bị dạy học tự
làm.
- Trờng đợc tiếp nhận một đồng chí giáo viên có chuyên môn, đợc
đào tạo, bồi dỡng về lĩnh vực giáo dục trẻ khuyết tật hoà nhập. Với trình
độ chuyên môn và tinh thần trách nhiệm cao, đồng chí đã tìm hiểu rõ
khả năng, nhu cầu của từng dạng trẻ khuyết tật từ đó thiết kế một số đồ
dùng phù hợp với từng dạng trẻ khuyết tật góp phần nâng cao chất l ợng
giáo dục trẻ khuyết tật hoà nhập.
- Các ban ngành, đoàn thể trong xã luôn quan tâm đến phong trào
giáo dục. Các cấp uỷ đảng, chính quyền địa phơng quan tâm đầu t
cơ sở vật chất, trờng học khang trang, bàn ghế đầy đủ đúng quy
cách tạo điều kiện thuận lợi cho các em học tập và vui chơi.
- Trong những năm qua, trờng có phong trào làm đồ dùng dạy học rất
sôi nổi,luôn đợc phòng giáo dục đào tạo Trực Ninh đánh giá cao.
Đặc biệt, năm học 20072008 trờng đã có một số bộ đồ dùng dự
thi cấp tỉnh đạt giải nhất và đợc hội đồng giám khảo đánh giá cao.
Phát huy thành tích đã đạt đợc, công tác tự làm đồ dùng dạy học
nhằm năng cao chất lợng giáo dục trẻ khuyết tật hoà nhập càng đợc
hởng ứng mạnh mẽ hơn.
2
b,Khó khăn:
-Số học sinh khuyết tật của trờng có độ tuổi không đồng đều, đợc xếp
vào các khối khác nhau và chia ra các dạng tật khác nhau nên yêu cầu
về phơng pháp giảng dạy, đồ dùng và phơng tiện dạy học khác nhau
đòi hỏi giáo viên phải có nhiều loại đồ dùng trong một tiết học
- Đa số các đồng chí giáo viên dạy trẻ khuyết tật là các đồng chí
Giám hiệu, tổ trởng các tổ, giáo viên cốt cán của tr ờng.Các thành
viên trong bộ phận này đều có kế hoạch về công tác tự làm đồ
dùng dạy học. Kế hoạch phải chi tiết, dựa trên kế hoạch chỉ đạo
chung của nhà trờng. Mỗi thành viên trong bộ phận này có trách
nhiệm triển khai kế hoạch, nội dung, công việc tự làm đồ dùng
đến từng giáo viên trong tổ, khối.
*Trong các buổi sinh hoạt chuyên môn, đồng chí Hơng(Giáo viên có
chuyên môn về lĩnh vực này ) hớng dẫn, t vấn thêm cho giáo viên về
cách dạy trẻ khuyết tật ở các dạng đặc biệt nh trẻ khiếm thính, khiếm
thị Thống nhất và chọn ra ph ơng pháp dạy học tích cực và thích ứng
đối với từng môn học, từng thể loại bài giảng. Trên cơ sở đó xác định
phơng pháp, yêu cầu, thiết bị chủ yếu cho mỗi bài giảng. Tổ chức dạy
mẫu để giáo viên trong trờng học tập cách sử dụng đồ dùng trong các
tiết dạy trẻ khuyết tật đạt hiệu quả cao.
Hàng tháng tổ chức hội thảo về việc tự làm và sử dụng đồ dùng
dạy học trong từng môn học, từng dạng trẻ khuyết tật để rút kinh
nghiệm và biểu dơng những đồng chí có ý tởng sáng tạo về đồ
dùng tự làm. Trao đổi kinh nghiệm sử dụng đồ dùng dạy học trong
các tiết học nhằm nâng cao chất lợng giáo dục trẻ khuyết tật hoà
nhập.
Tổ chức tổng kết công tác tự làm đồ dùng dạy học theo kỳ. Cứ 2
tháng tổng kết 1 lần. Đội ngũ cốt cán của tr ờng thống kê về số l-
ợng đồ dung tự làm và thẩm định về hiệu quả sử dụng đồ dùng đó
trong dạy học, sau đó xếp loại đồ dùng và đánh giá thi đua theo
định kỳ nh đánh giá chất lợng dạy học.
*Hàng năm tổ chức thi đồ dùng dạy học tự làm,viết sáng kiến kinh
nghiệm về công tác tự làm đồ đùmg dạy học cho trẻ khuyết tật có giải
thởng để khuyến khích, động viên những đồng chí có đồ dùng tự làm
và sáng kiến kinh nghiệm về công tác tự làm đồ dùng dạy học cho trẻ
khuyết tật đạt kết quả tốt. Đa công tác tự làm đồ dùng dạy học vào
học toán cơ bản và hỗ trợ việc học tập tích cực trong dạy và học.
Các vật liệu và đồ dùng trong môn toán lớp 1:
Đồ dùng dạy phần số: thờng là các băng số. Bộ thẻ số đợc làm bằng
bìa
Vỏ sò để dạy học sinh đếm và chơi trò chơi
Que tính bằng nhựa, hoặc bằng đũa tre để thực hiện các phép tính và
giá trị các hàng.
Các bộ trò chơi Rắn và thang ; Ghép hình cua ; Câu cá.
Môn Tiếng Việt:
Ngoài những bức tranh trong SGK, chúng tôi đã làm bộ tranh rời,
động bằng bìa cat-tông, nam châm, giấy màu. Cắt bìa thành những
mô hình nh ( ngôi nhà, đàn gà, gà mẹ, gà con, cây, một số con vật )
theo nội dung bài học.
Với bộ tranh này chúng tôi có thể dùng để dạy một số bài của phân
môn mỹ thuật, phân môn thủ công
Đặc biệt với bộ tranh này, chúng tôi còn giúp cho trẻ khiếm thị phát
triển xúc giác thông qua việc sờ hình nổi. Thông qua việc sờ các mô
hình, học sinh hình dung đợc cấu tạo bên ngoài của đồ vật, con vật từ
đó các em dễ dàng hơn trong việc hình thành khái niệm.
Đối với trẻ khuyết tật khiếm thị:
Chúng tôi đã tham khảo và thiết kế bộ thẻ chữ, thẻ số (Braille). Giáo
viên hớng dẫn trẻ sờ các chấm nổi trên thẻ chữ, thẻ số Braille.
Môn Tiếng Việt:
Khi đọc các chữ cái Tiếng Việt, trẻ sờ đọc dúng vị trí chấm nổi trong
ô. trên cùng một dòng đếm xuôi, đếm ng ợc vị trí chấm nổi xem thẻ đó
5