CỤC Y TẾ DỰ PHÒNG

BÁO CÁO
TRIỂN KHAI CÔNG TÁC PHÒNG CHỐNG DỊCH BỆNH
MÙA ĐÔNG - XUÂN 2015

Hà Nội, ngày 05/02/2015

1


NỘI DUNG TRÌNH BÀY
1. Công tác phòng chống dịch
2. Công tác phòng chống sởi, ho gà
3. Các hoạt động trọng tâm phòng chống sởi, ho gà
4. Công tác phòng chống cúm
5. Các hoạt động trọng tâm phòng chống cúm

2


CÔNG TÁC PHÒNG CHỐNG DỊCH


Ngày 29/01/2015, Bộ Y tế đã ban hành Kế hoạch phòng chống
bệnh truyền nhiễm 2015 theo Quyết định số 319/QĐ-BYT với
mục tiêu: giảm tỷ lệ mắc và tử vong do bệnh truyền nhiễm, khống
chế kịp thời dịch bệnh, không để dịch lớn xảy ra góp phần bảo
vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe nhân dân và phát triển kinh tế,
xã hội.


Nguyên nhân bùng phát dịch năm 2014
- Sởi là bệnh truyền nhiễm do vi rút, dễ dàng lây truyền qua đường hô
hấp và dễ bùng phát thành dịch, trong khi đó Việt Nam vẫn chưa
loại trừ được bệnh sởi.
- Hàng năm vẫn còn khoảng 10% chưa được tiêm vắc xin sởi và
khoảng 5% số trẻ đã được tiêm vắc xin nhưng không đáp ứng sinh
miễn dịch.
- Tích lũy sau một số năm có thể có những đợt bùng phát tạo thành
các ổ dịch lớn.
- Một số vùng khó khăn có tỷ lệ tiêm chủng vắc xin sởi thấp (vùng lõm
về tiêm chủng) nên khi xuất hiện mầm bệnh dễ tạo thành các ổ
dịch.


1.2. Tình hình bệnh sởi tại Việt Nam (tiếp)
 Năm 2015: Báo cáo giám sát từ các tỉnh, thành phố trong tháng
1/2015 ghi nhận 133 trường hợp SPB nghi sởi, giảm 80,1% so cùng
kỳ năm 2014. Trong đó có 28 trường hợp xét nghiệm dương tính sởi
tại 13 tỉnh, thành phố là: Hà Nội 7, Bắc Ninh 6, Phú Thọ 3, Hải Dương
2, Hưng Yên 2, Hà Nam 1, Bắc Giang 1, Quảng Ninh 1, Thái Nguyên
1, Thanh Hóa 1, Quảng Trị 1, TP.Hồ Chí Minh 1, Đắk Lắk 1.
Lưu ý: Theo xu hướng của năm 2014, mặc dù tháng 1/2014 có số SPB nghi
sởi thấp, nhưng đến tháng 5/2014 đã ghi nhận 10.390 trường hợp SPB

Phân bố trường hợp XN dương tính sởi theo tỉnh 1/2015

Diễn biến SPB nghi sởi theo tuần năm 2014


1.3. Số liệu mắc sởi tại Bệnh viện Nhi Trung ương

14.3
9.5
9.5
9.5
4.8
4.8
4.8
4.8
100.0

Phân bố trường hợp dương tính sởi theo tỉnh


1.3. Số liệu mắc sởi tại Bệnh viện Nhi Trung ương
 Số bệnh nhân sởi xét nghiệm dương tính phân bố theo tuổi
- Các trường hợp mắc đều dưới 2 tuổi, trong đó trẻ dưới 9 tháng là 13
trường hợp (chiếm 61,9%),
- Có 3 trường hợp trẻ từ 9 tháng đến 1 tuổi (chiếm 14,3 %),
- Có 5 trường hợp trẻ từ 1 đến 2 tuổi (chiếm 23,8 %).
 Số bệnh nhân sởi xét nghiệm dương tính phân bố theo tình
trạng tiêm chủng
-

Có 4 trường hợp (19,1%) không tiêm phòng

-

Có 17 trường hợp (80,9%) không khai thác được tiền sử trước đó
đã được tiêm chủng hay chưa.


Ninh Bình, Hòa Bình, Vĩnh Phúc.
 Trong số 6 trường hợp XN dương tính ho gà đều dưới 2
tuổi, trong đó có 2 trường hợp (33,3%) dưới 2 tháng tuổi, 2
trường hợp (33,3%) 3 tháng tuổi, 2 trường hợp (33,3%)
trên 4 tháng tuổi.


Nhận định:
Số trường hợp mắc sởi và ho gà tiếp tục ghi nhận trong thời gian tới,
có thể xảy ra một số ổ dịch nhỏ do những nguyên nhân sau:
-

Bệnh sởi và ho gà là các bệnh lây truyền dễ dàng qua đường hô
hấp, đặc biệt trong điều kiện thời tiết thuận lợi như mùa đông
xuân.

-

Trẻ mắc sởi trước khi bước vào tuổi tiêm chủng (sởi < 9 tháng
tuổi, ho gà
2. Triển khai các biện pháp giảm mắc
-Tiêm vắc xin đúng lịch khi trẻ bắt đầu 9 tháng tuổi đối với sởi và 2 tháng
đối với ho gà, BH, uốn ván, Hib, viêm gan B theo tiêm chủng thường
xuyên, thuộc chương trình TCMR không chờ tiêm vắc xin dich vụ
-Tổ chức rà soát, thống kê đối tượng để tổ chức tiêm vét cho toàn bộ trẻ
>9 tháng tuổi chưa được tiêm hoặc chưa tiêm đủ mũi theo TCMR hoặc
chiến dịch tiêm vắc xin sởi – rubella; đối với ho gà tiêm cho trẻ từ 2, 3, 4
tháng tuổi và tiêm mũi 4 vào lúc 18 tháng tuổi.
-Tổ chức điểm tiêm chủng theo điểm cố định tại bệnh viện, trạm y tế và
điểm lưu động tại cộng đồng đối với vùng khó khăn.
-Tiếp tục triển khai tốt chiến dịch tiêm vắc xin sởi-rubella đợt 3, tổ chức
tiêm vét đối với trẻ chưa được tiêm đảm bảo đạt trên 95% quy mô xã
phường, không được bỏ sót đối tương.
-Giám sát phát hiện và xác định sớm ca bệnh đầu tiên, dựa trên ca bệnh
nhập viện để điều tra ổ dịch tại cộng đồng
- Tổ chức khoanh vùng, xử lý kịp thời ổ dịch, hạn chế thấp nhất lây lan.
- Cách ly trẻ bị ốm, tránh lây lan trong cộng đồng


3. Triển khai các biện pháp giảm tử vong
-Bảo đảm tuân thủ phân tuyến điều trị, cách ly bệnh nhân, phòng lây
nhiễm chéo trong các cơ sở y tế, điều trị hiệu quả hạn chế đến mức
thấp nhất tỷ lệ tử vong.
-Thực hiện đúng các hướng dẫn chẩn đoán, điều trị đã được Bộ
trưởng Bộ Y tế ban hành.
-Tổ chức các bệnh viện sẵn sàng thu dung, cách ly điều trị bệnh nhân.
-Tổ chức các đội cấp cứu lưu động để hỗ trợ tuyến dưới.
-Hạn chế chuyển bệnh nhân lên tuyến trên khi không cần thiết.



hiện tốt công tác chống nhiễm khuẩn, lây chéo trong bệnh viện.


CÔNG TÁC PHÒNG CHỐNG CÚM

19


1. Tình hình bệnh cúm gia cầm
1.1. Trên thế giới
 Cúm A (H7N9)

-

Đợt 1 từ tháng 01Có 486 trường hợp mắc, trong đó 186 tử vong (38,06%),
đến 10/2014 đã ghi nhận 02 đợt bùng phát:
- 9 /2013 với 135 trường hợp mắc, 43 tử vong.
Đợt 2 từ tháng 10/2013 đến tháng 10/2014 với 137 mắc, 20 tử vong.
Số trường hợp mắc nhiều nhất của cả hai đợt bùng phát dịch trong tháng 1
tới tháng 4
Dịch đang có xu hướng lan xuống phía nam Trung Quốc khu vực giáp Việt
Nam


1.1. Trên thế giới (tiếp)
 Cúm A (H5N1)
- Từ năm 2003 đến nay, ghi nhận 694 ca mắc ở 16 quốc gia
- Tháng 1/2015, Ai Cập đã ghi nhận 16 mắc, 02 tử vong.
 Cúm A(H5N6), cúm A(H5N8), cúm A(H5N2)
- Năm 2014, Trung Quốc ghi nhận một trường hợp mắc và tử vong do

Kết quả xét nghiệm các mẫu vi rút cúm A(H5N6) ở Việt Nam có sự
tương đồng 99% với chủng vi rút cúm A(H5N6) gây bệnh trên người
tại Trung Quốc.

-

Kết quả giám sát trọng điểm: Xét nghiệm 5.907 mẫu bệnh phẩm, kết
quả cúm B chiếm 58%, tiếp đến là chủng vi rút cúm A(H3) chiếm tỷ
lệ 29% và chủng vi rút cúm A(H1N1) đại dịch chiếm 13%, không ghi
nhận cúm A(H7N9).


Nhận định:
Nguy cơ xâm nhập các trường hợp nhiễm cúm gia cầm vào Việt
Nam là rất lớn do các nguyên nhân sau:
-

Tình hình dịch cúm A(H7N9) tại Trung Quốc diễn biến phức tạp, gia
tăng trong những dịp đầu năm 2013, 2014 và 2015, đã ghi nhận ở
một số tỉnh gần với Việt Nam (Quảng Đông 111 trường hợp mắc).

-

Vi rút cúm A(H7N9) lưu hành ở các đàn gia cầm, không có biểu hiện
triệu chứng nên khó khăn trong việc kiểm soát dịch. Tiếp tục xuất
hiện các chủng vi rút mới A(H5N8, H5N6, H5N2) ở một số nước.

-

Giao lưu đi lại của Việt Nam với Trung Quốc rất lớn nên có thể có

sát phòng chống dịch bệnh lan truyền qua biên giới trong mùa đông
- xuân và dịp Tết Nguyên đán.
-Chỉ đạo triển khai thực hiện Kế hoạch hành động phòng, chống
bệnh cúm A(H7N9) theo 4 tình huống dịch bệnh.