TÓM TẮT
Để thực hiện Đề tài: “Giải pháp phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa
bàn tỉnh Trà Vinh giai đoạn 2016-2020”, đề tài này được thực hiện từ 20/6/2016 đến
20/12/2016, nghiên cứu các DNNVV trên địa bàn tỉnh Trà Vinh, ngoài phần mở đầu,
phần kết luận, phụ lục và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được tác giả chia
thành 03 chương cụ thể như sau:
Chương 1: Cơ sở lý thuyết về phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, tác giả trình
bày cơ sở lý thuyết về Doanh nghiệp nhỏ và vừa, cơ sở xác định một doanh nghiệp là
DNNVV căn cứ vào hai tiêu chí phổ biến là tiêu chí định tính và định lượng. Bên
cạnh đó, tác giả trình bày đặc điểm chung của Doanh nghiệp nhỏ và vừa, lợi thế của
doanh nghiệp, bất lợi của DNNVV là gì, làm rõ sự phát triển doanh nghiệp nhỏ và
vừa, phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa. Ngoài
ra, tác giả cũng giới thiệu một số kinh nghiệm về phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa
của các địa phương trong nước và ngoài nước để làm cơ sở tham khảo rút ra những
giải pháp phát triển DNNVV của tỉnh Trà Vinh trong thời gian tới.
Chương 2: Thực trạng phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh
Trà Vinh, tác giả đã trình bày những đặc điểm cơ bản có ảnh hưởng đến việc phát
triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, đồng thời đánh giá tình hình hoạt động để thấy được
thực trạng phát triển về số lượng loại hình của doanh nghiệp nhỏ và vừa. Qua đó,
đánh giá thực trạng phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh để thấy được
những thành công và hạn chế của doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Chương 3: Một số giải pháp để phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn
tỉnh Trà Vinh trong thời gian tới, những hạn chế và khó khăn của sự phát triển DNNVV
tác giả đề xuất 05 giải pháp nhằm phát triển DNNVV địa bàn tỉnh Trà Vinh trong trong
giai đoạn 2016 – 2020, đánh giá tính về tính khả thi của các giải pháp. Từ đó, tác giả
đã đưa ra những đề xuất kiến nghị đối với Chính phủ, Bộ ngành có liên quan, chính
quyền địa phương và phía doanh nghiệp nhằm thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững
khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh giai đoạn đến năm 2020.

- iii -


- iv -


Chapter 3: Some of solution to development the small and medium enterprises
in Tra Vinh province in near future on the basis of objective economic development
- society 2020 Tra Vinh province and the views of Ministries, Centrial Government
and other relevant policies to support SME development in the province of Tra Vinh
and the limitations and difficulties of the development of small and medium. The
author propose 05 solutions to SME development in Tra Vinh province in the period
from 2016 to 2020 and assess the feasibility of the measures taken in the process to
support SME development in the province of Tra Vinh phase 2020. Since then the
author has taken the recommendations of the Government Ministries concerned and
the Provincial enterprises to promote rapid and sustainable development of regional
small and medium-sized enterprises in the province to phase 2020.

-v-


MỤC LỤC
Trang tựa
Quyết định giao đề tài
LỜI CAM ĐOAN ...................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN ........................................................................................................... ii
TÓM TẮT ................................................................................................................ iii
ABSTRACT ............................................................................................................. iv
DANH SÁCH CÁC CHỮ VIẾT TẮT .....................................................................x
DANH SÁCH CÁC BẢNG ..................................................................................... xi
DANH SÁCH CÁC HÌNH..................................................................................... xii
PHẦN MỞ ĐẦU ........................................................................................................1
1. Sự cần thiết của đề tài ..........................................................................................1

1.4 Một số kinh nghiệm về phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa tại các địa phương
trong và ngoài nước ...............................................................................................26
1.4.1 Kinh nghiệm phát triển DNNVV ở Đà Nẵng: ..........................................26
1.4.2 Kinh nghiệm phát triển DNNVV ở Đồng Tháp .......................................27
1.4.3 Kinh nghiệm phát triển DNNVV ở Cần Thơ: Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và
vừa đổi mới công nghệ ......................................................................................28
1.4.4 Kinh nghiệm phát triển DNNVV ở tỉnh OSAKA – Nhật Bản .................30
1.4.5 Bài học kinh nghiệm rút ra cho Trà Vinh từ việc phát triển DNNVV ở các
tỉnh trong và ngoài nước ....................................................................................31
1.5 Quy trình nghiên cứu .......................................................................................31
CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN DOANH NGHIỆP
NHỎ VÀ VỪA TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TRÀ VINH ...........................................33
2.1 Đặc điểm cơ bản của tỉnh ảnh hưởng đến việc phát triển doanh nghiệp nhỏ
và vừa ....................................................................................................................33
2.1.1 Đặc điểm tự nhiên .....................................................................................33
2.1.2 Đặc điểm kinh tế .......................................................................................35
2.1.3 Đặc điểm xã hội ........................................................................................43
2.2 Thực trạng phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn tỉnh Trà Vinh giai
đoạn 2011 – 2015 ..................................................................................................45

- vii -


2.2.1 Thực trạng phát triển về số lượng DNNVV trong thời gian qua ..............45
2.2.2 Thực trạng sử dụng các nguồn lực Doanh nghiệp nhỏ và vừa .................50
2.2.3 Thực trạng về tính đa dạng và chất lượng sản phẩm ................................54
2.2.4 Thực trạng về loại hình doanh nghiệp ......................................................57
2.2.5 Thực trạng về mở rộng thị trường ............................................................57
2.3 Đánh giá về phát triển DNNVV thời gian qua ở Trà Vinh ............................58
2.3.1 Căn cứ đánh giá ........................................................................................58

TỈNH TRÀ VINH GIAI ĐOẠN 2011 - 2015 .................................................... 101
PHỤ LỤC 2: DANH SÁCH CHUYÊN GIA ..................................................... 103

- ix -


DANH SÁCH CÁC CHỮ VIẾT TẮT
CT-XH

Chính trị - Xã hội

ĐBSCL

Đồng bằng sông Cửu Long

DNNVV

Doanh nghiệp nhỏ và vừa

FDI

Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài

GDP

Tổng sản phẩm quốc nội

GRDP

Tổng sản phẩm trên địa bàn


Năng lực cạnh tranh

NSĐP

Ngân sách địa phương

NSNN

Ngân sách nhà nước

NSTW

Ngân sách Trung ương

ODA

Hỗ trợ phát triển chính thức

PCI

Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh

SME

Doanh nghiệp nhỏ và vừa

TCNH

Tài chính - ngân hàng

Số hiệu bảng
Bảng 1.1
Bảng 1.2
Bảng 1.3
Bảng 2.1
Bảng 2.2
Bảng 2.3
Bảng 2.4
Bảng 2.5
Bảng 2.6
Bảng 2.7
Bảng 2.8
Bảng 3.1

Tên bảng
Định nghĩa DNNVV của các vùng, quốc gia khác nhau
Tiêu chuẩn phân định doanh nghiệp nhỏ và vừa của một số
nước trên thế giới
Phân loại DNNVV theo Nghị định số 56/2009/NĐ-CP của
Chính phủ
Vốn đầu tư của Trà Vinh và vùng ĐBSCL theo giá hiện
hành
Tốc độ tăng trưởng và tỷ trọng xuất - nhập khẩu của Trà
Vinh so với vùng ĐBSCL
Thay đổi lực lượng DNNVV phân theo địa bàn giai đoạn
2011 – 2015
Thay đổi lực lượng DNNVV phân theo nhóm ngành giai
đoạn 2011 – 2015
Thay đổi lực lượng DNNVV phân theo loại hình DN giai
đoạn 2011 – 2015

89


DANH SÁCH CÁC HÌNH
Số hiệu hình

Tên hình

Trang

Hình 2.1

Vị trí địa lý của tỉnh Trà Vinh trong vùng ĐBSCL

33

Hình 2.2

GRDP của Trà Vinh và một số tỉnh ĐBSCL

36

Hình 2.3

Tỷ trọng và chuyển dịch cơ cấu ngành tại Trà Vinh

36

Hình 2.4


Hình 2.11

Hình 2.12

Số lượng DNNVV Trà Vinh thực tế so với mục tiêu dự kiến
2011 – 2015
Tỷ trọng doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh theo quy mô lao động
Tỷ trọng doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh và vùng ĐBSCL theo
quy mô vốn
Trình độ học vấn và chuyên môn của người đứng đầu
doanh nghiệp

- xii -

46
51
52

53


PHẦN MỞ ĐẦU
1. Sự cần thiết của đề tài
Trong những năm qua, đặc biệt từ khi Luật Doanh nghiệp được ban hành, môi
trường đầu tư của Việt Nam đã có nhiều chuyển biến theo hướng ngày càng thông
thoáng, bình đẳng, hấp dẫn hơn đối với các nhà đầu tư. Đã mở ra một sân chơi chung
đối với tất cả các chủ đầu tư, không phân biệt nguồn vốn chủ sở hữu, thành phần kinh
tế, không phân biệt chủ đầu tư trong nước và nước ngoài đã tạo ra một khuôn khổ
pháp lý bình đẳng cho các chủ đầu tư.
Trên cơ sở đó, đã tạo điều kiện cho tỉnh Trà Vinh thu hút các nhà đầu tư và

nghiệp trên địa bàn, tạo môi trường đầu tư và kinh doanh thuận lợi, thông thoáng,
minh bạch để doanh nghiệp có thể phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh. Với
định hướng như sau:
Số doanh nghiệp thành lập mới trong cả giai đoạn 2.500 doanh nghiệp, đến
năm 2015, tổng số doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh là 3.500;
Tỷ lệ doanh nghiệp tham gia xuất khẩu đạt từ 1-2% (tương đương khoảng 35
– 70 doanh nghiệp tham gia hoạt động xuất khẩu);
Mỗi năm đào tạo thêm 20.000 việc làm mới cho người lao động;
Tỷ lệ lao động đã qua đào tạo đạt trên 45%.
Để đạt được các mục tiêu đề ra, tỉnh đã đưa ra 7 nhóm giải pháp liên quan bao
gồm: cải cách thủ tục hành chính; đào tạo và phát triển nhân lực; tạo điều kiện tiếp
cận vốn cho doanh nghiệp; hoàn thiện cơ sở hạ tầng khu công nghiệp, các cụm công
nghiệp và trang thiết bị cho doanh nghiệp; tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia
cung ứng dịch vụ công; tổ chức các chương trình đối thoại giữa cơ quan quản lý nhà
nước, hiệp hội và doanh nghiệp.
Đánh giá các chỉ tiêu trên thì số lượng DNNVV đến cuối năm 2015 là 1.783
doanh nghiệp không đạt được mục tiêu là 3.500 doanh nghiệp và tốc độ tăng
trưởng bình quân 26,7%. Về quy mô vốn trung bình của DNNVV tính đến cuối
năm 2015 ước đạt 3,3 tỷ đồng và thấp hơn so với quy mô vốn năm 2010 là 3,5 tỷ
đồng. Tính đến cuối năm 2015, toàn tỉnh có 27 doanh nghiệp tham gia xuất khẩu
(chiếm 1,55% số doanh nghiệp cùng thời điểm) với các mặt hàng xuất khẩu chủ

-2-


TÀI LIỆU THAM KHẢO
Tiếng Việt
[1]. Phạm Thế Anh và Chu Thị Mai Phương (2015), “Tác động của môi trường thể
chế đến kết quả hoạt động của doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước”,
Kinh tế & Phát triển, (215), tr. 20 – 32.

[14]. Sở Tài chính tỉnh Trà Vinh (2014), Báo cáo quyết toán ngân sách Nhà nước
tỉnh Trà Vinh 2014.
[15]. Sở Tài chính tỉnh Trà Vinh (2014), Tình hình huy động vốn phục vụ cho đầu tư
xây dựng cơ bản (2012 – 2014).
[16]. Tổng cục Thống kê (2013), Doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2006 – 2011,
NXB Thống kê.
[17]. Tổng cục thống kê (2014) Niên giám thống kê 2014, Nhà xuất bản Thống kê.
[18]. Tổng Cục thống kê (2014), Niên giám thống kê các tỉnh Đồng bằng sông Cửu
Long giai đoạn 2010 – 2014.
[19]. Tổng Cục thống kê (2014), Niên giám thống kê giai đoạn 2010 – 2014.
[20]. UBND tỉnh Trà Vinh (2014), QĐ 39/2014/QĐ-UBND ngày 19/12/2014 của
UBND tỉnh Trà Vinh về Ban hành quy định một số chính sách ưu đãi, hỗ trợ
đầu tư trên địa bàn tỉnh Trà Vinh.
[21]. UBND tỉnh Trà Vinh (2015), QĐ 04/2015/QĐ-UBND ngày 13/2/2015 của
UBND tỉnh Trà Vinh về Ban hành quy định chính sách khuyến khích doanh
nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn trên địa bàn tỉnh Trà Vinh.
[22]. UBND tỉnh Trà Vinh (2015), QĐ 08/2015/QĐ-UBND ngày 17/04/2015 của
UBND tỉnh Trà Vinh về Ban hành quy định chính sách ưu đãi đối với các cơ sở
xã hội hóa hoạt động trong lĩnh vực giáo dục, dạy nghề, y tế, văn hóa, thể thao,
môi trường, giám định tư pháp trên địa bàn.
[23]. Viện nghiên cứu và đào tạo về quản lý (2008), Cơ chế quản lý trong các doanh
nghiệp vừa và nhỏ, Nhà xuất bản Lao động – Xã hội, Hà Nội.
Các trang mạng
[24]. “Thấy gì đằng sau thứ hạng năng lực cạnh tranh PCI?”,
< truy cập ngày 03/5/2016.

- 99 -


[25]. “Doanh nghiệp VN “không dám” lớn lên”,