MỤC LỤC
MỞ ĐẦU..........................................................................................................2
NỘI DUNG.......................................................................................................2
I – Một số khái niệm :.................................................................................2
II - Các quy định của pháp luật hiện hành về hình thức xử phạt vi
phạm hành chính và chỉ ra sự kế thừa, phát triển của các quy định này
so với Pháp lệnh Xử lí vi phạm hành chính năm 2002 (sửa đổi, bổ sung
năm 2007, 2008) :.........................................................................................4
1.Cảnh cáo :...............................................................................................4
2.Phạt tiền :................................................................................................6
3.Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc
đình chỉ hoạt động có thời hạn :................................................................8
4.Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính :.............................9
5.Trục xuất :.............................................................................................10
KẾT LUẬN....................................................................................................11

1


MỞ ĐẦU
Giống như mọi hành vi vi phạm pháp luật khác, vi phạm hành chính cũng
là một hành vi gây nguy hiểm cho xã hội, tuy mức độ nguy hiểm thấp hơn
nhưng nó gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại tới lợi ích của Nhà nước, tập
thể, lợi ích của cá nhân cũng như của cộng đồng. Chính vì vậy mà pháp luật
nước ta quy định rõ ràng và cụ thể về chế định xử lí vi phạm hành chính. Để
làm rõ về các hình thức xử phạt vi phạm hành chính theo pháp luật hiện hành
cũng như những điểm tiến bộ so với luật cũ, em xin chọn đề bài số 6 : “Phân
tích các quy định của pháp luật hiện hành về hình thức xử phạt vi phạm hành
chính và chỉ ra sự kế thừa, phát triển của các quy định này so với Pháp lệnh
Xử lí vi phạm hành chính năm 2002 (sửa đổi, bổ sung năm 2007, 2008)” làm
nội dung bài tập học kỳ.

-Xử phạt vi phạm hành chính được áp dụng đối với cá nhân, tổ chức vi
phạm hành chính theo quy định của pháp luật;
-Xử phạt hành chính được tiến hành bởi các chủ thể có thẩm quyền theo
quy định của pháp luật. Pháp lệnh xử lí vi phạm hành chính và các văn bản
pháp luật khác có quy định về xử phạt vi phạm hành chính quy định cụ thể
các chủ thể có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính, hình thức, mức độ xử
phạt hành chính mà họ được phép áp dụng đối với tổ chức, cá nhân vi phạm
hành chính;
-Xử phạt vi phạm hành chính được tiến hành theo những nguyên tắc, trình
tự, thủ tục được quy định trong các văn bản pháp luật về xử phạt vi phạm
hành chính cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành;
-Kết quả của hoạt động xử phạt vi phạm hành chính thể hiện ở quyết định
xử phạt vi phạm hành chính ghi nhận các hình thức, biện pháp xử phạt áp
dụng đối với tổ chức, cá nhân vi phạm hành chính.
3. Hình thức xử phạt vi phạm hành chính :
Hình thức xử phạt vi phạm hành chính là các biện pháp cưỡng chế nhà
nước áp dụng đối với cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính nhiều lần. Việc áp
dụng các hình thức xử phạt vi phạm hành chính sẽ đặt ra trách nhiệm pháp lí
đối với chủ thể vi phạm hành chính. Trách nhiệm pháp lý này là hậu quả pháp
lý bất lợi mà chủ thể vi phạm hành chính phải gánh chịu trước nhà nước. Hậu
quả pháp lý bất lợi đó có thể là sự thiệt hại về tài sản hoặc tinh thần hay bị
hạn chế về các quyền yêu cầu pháp lý của chủ thể.
3


Luật Xử lý vi phạm hành chính được Quốc hội khóa XIII thông qua ngày
20/6/2012, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2013. Luật quy định các hình thức
xử phạt hành chính gồm:
- Cảnh cáo.
- Phạt tiền.

tiết giảm nhẹ và thứ hai là người chưa thành niên đủ 14 tuổi tới dưới 16 tuổi
thực hiện hành vi vi phạm hành chính.
Như vậy, đối với cá nhân hoặc tổ chức vi phạm hành chính thì điều kiện
để áp dụng hình phạt cảnh cáo là hành vi vi phạm có tính chất không nghiêm
trọng hoặc có các tình tiết giảm nhẹ quy định cụ thể tại điều 9 Luật Xử lí vi
phạm hành chính. Đối với người chưa đủ 16 tuổi thực hiện vi phạm hành
chính này có thể bị xử phạt cảnh cáo với điều kiện: họ thực hiện vi phạm đó
lần đầu và có tình tiết giảm nhẹ. Điều này phù hợp với ý nghĩa của quy định
là giáo dục nhiều hơn trừng phạt. Tuy nhiên, cảnh cáo thể hiện thái độ răn đe
nghiêm khắc của nhà nước đối với cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính. Hình
thức xử phạt hành chính cảnh cáo là hình thức xử phạt mang tính giáo dục đối
với tổ chức, cá nhân vi phạm hành chính; đối tượng bị áp dụng hình thức xử
phạt cảnh cáo không được coi là có án tích và không bị ghi vào lí lịch tư pháp.
Do dó, vẫn mang tính cưỡng chế nhà nước, gây cho người bị xử phạt những
tổn hại nhất định về mặt tinh thần.
1.2.

Sự kế thừa và phát triển :

Hình thức phạt cảnh cáo quy định tại điều 13 Pháp lệnh Xử lí vi phạm
hành chính 2002 : “Cảnh cáo được áp dụng đối với cá nhân, tổ chức vi phạm
hành chính nhỏ, lần đầu, có tình tiết giảm nhẹ hoặc đối với mọi hành vi vi
phạm hành chính do người chưa thành niên từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi
thực hiện. Cảnh cáo được quyết định bằng văn bản.”
Có thể thấy so với Điều 13 Pháp lệnh xử lí vi phạm hành chính 2002,Điều
22 Luật xử lí vi phạm hành chính đã thay đổi cụm từ “vi phạm hành chính
nhỏ, lần đầu” bằng cụm từ “vi phạm hành chính không nghiêm trọng” và bổ
sung cụm từ “theo quy định thì bị áp dụng hình thức xử phạt cảnh cáo” với
đối tượng là cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính. Điều này cho thấy phạm vi
5

sau :

6


“Mức phạt tiền tối đa trong các lĩnh vực quản lý nhà nước đối với cá nhân
được quy định như sau:
a) Phạt tiền đến 30.000.000 đồng: hôn nhân và gia đình; bình đẳng giới;
bạo lực gia đình; lưu trữ; tôn giáo; thi đua khen thưởng; hành chính tư pháp;
dân số; vệ sinh môi trường; thống kê;
b) Phạt tiền đến 40.000.000 đồng: an ninh trật tự, an toàn xã hội; phòng,
chống tệ nạn xã hội; thi hành án dân sự; phá sản doanh nghiệp, hợp tác xã;
giao thông đường bộ; giao dịch điện tử; bưu chính;
…
k) Phạt tiền đến 1.000.000.000 đồng: quản lý các vùng biển, đảo và thềm
lục địa của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; quản lý hạt nhân và
chất phóng xạ, năng lượng nguyên tử; tiền tệ, kim loại quý, đá quý, ngân
hàng, tín dụng; thăm dò, khai thác dầu khí và các loại khoáng sản khác; bảo
vệ

môi

trường.”

Việc lựa chọn, áp dụng mức phạt tiền đối với người vi phạm phải trong
khung hình phạt được pháp luật quy định cho loại vi phạm đã được thực hiện
theo hai cách : khi phạt tiền mức phạt cụ thể đối với một hành vi vi phạm
hành chính là mức trung bình của khung hình phạt được quy định đối với
hành vi đó; nếu có tình tiết giảm nhẹ thì mức phạt có thể giảm xuống nhưng
không được giảm quá mức tối thiểu của khung hình phạt; nếu có tình tiết tăng

hình phạt ( khoản 2 Điều 23 ).
Ta cũng có thể thấy tất cả các mức hình phạt tối đa đối với các lĩnh vực cụ
thể đều có sự tăng lên đáng kể. Ví dụ như hành vi vi phạm trong các lĩnh vực
an ninh trật tự, an toàn xã hội, chống tệ nạn xã hội, thi hành án dân sự,… theo
Pháp lệnh xử lí VPHC 2002 bị phạt tiền đến 30.000.000đ thì theo Luật xử lí
VPHC 2012 mức hình phạt đã tăng lên 40.000.000đ. Luật xử lí VPHC 2012
còn quy định mức phạt tiền đối với hành vi vi phạm hôn nhân và gia đình,
bình đẳng giới;…(điểm a khoản 1 Điều 24).
3. Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn
hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn :
3.1.

Theo pháp luật hiện hành :

Theo khoản 1 Điều 25 Luật xử lí vi phạm hành chính 2012 : “Tước quyền
sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn là hình thức xử phạt
được áp dụng đối với cá nhân, tổ chức vi phạm nghiêm trọng các hoạt động
8


được ghi trong giấy phép, chứng chỉ hành nghề. Trong thời gian bị tước
quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề, cá nhân, tổ chức không được
tiến hành các hoạt động ghi trong giấy phép, chứng chỉ hành nghề.”
Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề do những người có
thẩm quyền quy định áp dụng đối với những cá nhân, tổ chức vi phạm. Pháp
luật quy định rõ ai có thẩm, quyền được tước quyền sử dụng những loại giấy
phép, chứng chỉ hành nghề nào. Trong trường hợp xử lí vụ việc vi phạm hành
chính nếu phát hiện ra giấy phép , chứng chỉ hành nghề cấp không đúng thẩm
quyền hoặc giấy phép có nội dung trái pháp luật thì người có thẩm quyền xử
phạt tiến hành thu hồi ngay đồng thời báo cho cơ quan nhà nước có thẩm

người có thẩm quyền áp dụng với các đối tượng vi phạm hành chính nghiêm
trọng. Những người có thẩm quyền được tuân thủ theo quy định của Pháp
luật.
4.2.

Sự kế thừa và phát triển :

Có thể thấy sự phát triển của chế định này trong Luật xử lí VPHC là ở chô
: Luật quy định tịch thu tang vật, phương tiện có liên quan đến vi phạm hành
chính chỉ áp dụng đối với vi phạm hành chính nghiêm trọng do lôi cố ý của cá
nhân,tổ chức. Nội dung này chưa được đề cập tới ở Pháp lệnh xử lí VPHC
2002. Mặt khác, Luật còn quy định dành riêng một Điều luật để rõ về việc xử
lí tang vật, phương tiện VPHC ( Điều 82 )
5. Trục xuất :
Hình thức phạt trục xuất được quy định tại Điều 27 Luật xử lí VPHC 2012
như sau :
“1. Trục xuất là hình thức xử phạt buộc người nước ngoài có hành vi vi
phạm hành chính tại Việt Nam phải rời khỏi lãnh thổ nước Cộng hoà xã hội
chủ nghĩa Việt Nam.
2. Chính phủ quy định chi tiết việc áp dụng hình thức xử phạt trục xuất.”
Trục xuất vừa là hình phạt chính vừa là hình phạt bổ sung. Trục xuất là hình
phạt chính khi nó được áp dụng độc lập và là hình phạt bổ sung khi nó được
áp dụng cùng với các hình thức phạt như tước quyền sử dụng giấy phép,
chứng chỉ hành nghề hay tịch thu tang vật,phương tiện VPHC.
Đây là hình thức phạt mới được quy định tại Luật xử lí VPHC 2012 mà
chưa được nhắc tới tại Pháp lệnh xử lí VPHC 2002.

10