CHỈONG 5 NGHIÃN CỈÏU THỈÛC NGHIÃÛM
CÄNG TRÇNH CHËU TI TRNG TẠC DỦNG TÉNH
1. Nhiãûm vủ ca thê nghiãûm ténh.
Thê nghiãûm cäng trçnh chëu tạc dủng ca ti trng ténh l bỉåïc cå bn v cáưn thiãút ca
quạ trçnh nghiãn cỉïu thỉûc nghiãûm. Trong thỉûc tãú, cạc thê nghiãûm ténh nhàòm âạp ỉïng nhỉỵng
nhiãûm vủ cå bn sau :
1. Thê nghiãûm thỉí ti nghiãûm thu cäng trçnh måïi xáy dỉûng xong . Mủc âêch kiãøm tra
trảng thại ca âäúi tỉåüng v cạc chè tiãu lm viãûc thỉûc tãú so våïi cạc u cáưu ca thiãút kãú
v tiãu chøn quy phảm.
2. Thê nghiãûm thỉí ti âäúi våïi cạc CT â v âang khai thạc sỉí dủng:
 kiãøm tra kh nàng lm viãûc bçnh thỉåì
ng ca âäúi tỉåüng dỉåïi tạc dủng ca ti trng sỉí
dủng sau khi cäng trçnh bë cạc sỉû cäú nguy hiãøm tạc âäüng nhỉ thiãn tai, ha hoản,...
 âãø chỉïng minh kh nàng chëu âỉåüc ti trng låïn hån âäúi våïi nhỉỵng cäng trçnh sau khi
âỉåüc gia cäú tàng cỉåìng v ci tảo.
3. Thê nghiãûm kiãøm tra cạc cáúu kiãûn v kãút cáúu chãú tảo hng loảt:
Ạp dủng phỉång phạp chn máùu thỉí v tiãún hnh âãún trảng thại phạ hoải hon ton.
Mủc âêch xạc âënh kh nàng chëu lỉûc thỉûc tãú v nhỉỵng âàûc trỉng khạc ca âäúi tỉåüng
nhàòm âạnh giạ cháút lỉåüng sn pháøm v xạc âënh âäü an ton dỉû trỉỵ
ca lä cáúu kiãûn xút
xỉåíng.
4. Cạc thê nghiãûm nghiãn cỉïu khoa hc v nghiãn cỉïu ỉïng dủng:
 khi ỉïng dủng cạc gii phạp kãút cáúu måïi v âãø chỉïng minh sỉû âụng âàõn ca cạc
phỉång phạp tênh toạn måïi;
 khi cáưn xạc âënh v âạnh giạ cạc âàûc trỉng cå-l ca nhỉỵng váût liãûu xáy dỉûng måïi.
 khi KCCT lm viãûc våïi cạc âiãưu kiãûn thiãn nhiãn khạc nhau v chãú âäü ti trng âàûc
biãût nhỉ nhiãût âäü, ạp sút cao, bo, âäüng âáút, sọng, näø,...
2. Chn âäúi tỉåüng thê nghiãûm.
Cạc âäúi tỉåüng nghiãn cỉïu phi l nhỉỵng cáúu kiãûn, nhỉỵng kãút cáúu cäng trçnh mang âáưy â

tênh tiãu biãøu, âàûc trỉng v ph håüp våïi mủc âêch ca cäng viãûc thỉí ti trng v nghiãn cỉïu

trng, cạc thiãút bë âiãưu khiãøn, cạc mạy mọc v dủng củ âo lỉåìng, chäù âãø ghi chẹp v quan
sạt thê nghiãûm,...
3.2. Ngun tàõc dỉûng làõp cạc âäúi tỉåüng thê nghiãûm.
 Kãút cáúu cọ màût phàóng hay trủc lm viãûc theo phỉång thàóng âỉïng cng våïi phỉång
chëu ti trng nhỉ dn vç ko, khung, tỉåìng,... Khi dỉûng làõp nháút thiãú
t phi âm bo
thàóng âỉïng, nhàòm mủc âêch âãø trong quạ trçnh chëu ti trng (trong âọ cọ trng lỉåüng
bn thán), kãút cáúu lm viãûc âụng phỉång chëu lỉûc, khäng gáy ra hiãûn tỉåüng máút äøn
âënh, hồûc khäng lm xút hiãûn cạc thnh pháưn ti trng phủ khạc.
 Kãút cáúu cọ màût phàóng hay trủc lm viãûc thàóng gọc våïi phỉång chëu ti trng nhỉ cạc
táúm sn, cạc thnh bãø, tỉåìng chàõn,.. khi làõp âàût phi âm bo tháût nàòm ngang, khäng
bë nghiãng, âãø ti trng thê nghiãûm kãø c trng lỉåüng bn thán ln hỉåïng theo
phỉång thàóng gọc våïi màût phàóng lm viãûc, khäng gáy ra cạc lỉûc xä ngang tạc dủng
vo KC.

2
Cỏỳu taỷo lión kóỳt bión cuớa kóỳt cỏỳu thờ nghióỷm phaới thoaớ maợn yóu cỏửu cuớa thióỳt kóỳ, caùc
õióửu kióỷn lión kóỳt trong sồ õọử tờnh toaùn kóỳt cỏỳu, phuỡ hồỹp vồùi tờnh chỏỳt laỡm vióỷc cuớa
noù.(h.5.1; 5.2)

Hỗnh 5.1. Cỏỳu taỷo lión kóỳt : 1,2- kóỳt cỏỳu, 3-gọỳi cọỳ õởnh, 4-gọỳi di õọỹng,
5-dỏy neo, 6-gọỳi tổỷa, 7- õỏửu neo
Hỗnh 5.2. Cỏỳu taỷo lión kóỳt thờ
nghióỷm tỏỳm : 1-bi cỏửu ln, 2-truỷ
ln, 3-kóỳt cỏỳu, 4-bi cỏửu cọỳ õởnh,
(h- chióửu daỡy tỏỳm)
3.3. Caùc bióỷn phaùp giổợ ọứn õởnh cho kóỳt cỏỳu thờ nghióỷm.

 truưn trỉûc tiãúp v âáưy â giạ trë ca ti trng lãn kãú
t cáúu thê nghiãûm;
 trë säú ti trng phi äøn âënh (khäng thay âäøi giạ trë theo thåìi gian) khi tạc dủng láu di
v khäng chëu nh hỉåíng ca mäi trỉåìng thê nghiãûm.
Trong thỉûc tãú, âãø tảo âỉåüc ti trng thê nghiãûm khi tiãún hnh nghiãn cỉïu cạc kãút cáúu
cäng trçnh cọ kêch thỉåïc låïn cọ thãø dng sỉïc nàûng ca cạc loải váût liãûu xáy dỉûng, âàûc biãût
âäúi våïi nhỉỵng trỉåìng håüp thê nghiãûm cạc kãút cáúu thỉûc åí hiãûn trỉìång; hồûc cọ thãø sỉí dủng cạc
thiãút bë cå hc âãø tảo lỉûc tạc dủng nhỉ kêch thy lỉûc, tåìi kẹo, l xo, tàng-âå,...
Ti trng thê nghiãûm tạc dủng lãn âäúi tỉåüng kho sạt theo hai hçnh thỉïc sau :
* Hçnh thỉï
c phán bäú : våïi hçnh thỉïc ny, ti trng thê nghiãûm thỉåìng cọ cỉåìng âäü
khäng låïn nhỉng âỉåüc ri âãưu trãn nhỉỵng vng räüng hay ton bäü bãư màût chëu lỉûc ca âäúi
tỉåüng.
* Hçnh thỉïc táûp trung : loải ti trng ny cọ cỉåìng âäü låïn, tạc dủng riãng l lãn mäüt vë
trê cháût hẻp hồûc tải mäüt âiãøm xạc âënh trãn âäúi tỉåüng nghiãn cỉïu.
4.2. Ti trng phán bäú ténh.
4.2.1. Cạc biãûn phạp gáy ti trng.

4
a. Vỏỷt lióỷu rồỡi :
Caùc vỏỷt lióỷu xỏy dổỷng rồỡi nhổ ximng,caùt , õaùù, soới,... cuợng thổồỡng õổồỹc duỡng laỡm taới
troỹng khi thờ nghióỷm tộnh caùc kóỳt cỏỳu cọng trỗnh; õỷc bióỷt laỡ khi tióỳn haỡnh thổớ taới troỹng trón
caùc kóỳt cỏỳu taỷi hióỷn trổồỡng. Caùc loaỷi vỏỷt lióỷu naỡy, khi laỡm taới thờ nghióỷm cỏửn phaới cỏn õong
chờnh xaùc, õoùng goùi thaỡnh tổỡng bao cho troỹng lổồỹng tọỳi õa khọng nỷng quaù 50 kg. Nhổợng
bao vỏỷt lióỷu khi chỏỳt taới phaới xóỳp thaỡnh tổỡng truỷ rióng leớ ( caùch 5 - 10 cm) trón bóử mỷt õọỳi
tổồỹng thờ nghióỷm.

Hỗnh 5.5. Chỏỳt taới bũng
vỏỷt lióỷu rồỡi
b. Vión khọỳi vỏỷt lióỷu.

màût chëu tải ca kãút cáúu gäư ghãư v khäng nàòm ngang. Ngoi ra, nỉåïc cn l ti trng thäng
thỉåìng âãø thê nghiãûm cạc kãút cáúu chỉïa cháút lng nhỉ : bãø nỉåïc, âỉåìng äúng,...
d. Ti trng phán bäú qua hãû dáưm truưn ténh âënh :
Khi thê nghiãûm kho sạt cạc kãút cáúu cọ màût chëu ti låïn nhỉ cạc bn sn, mại BTCT
ton khäúi, cạc kãút cáúu v mng,... Våïi biãûn phạp cháút dåỵ ti trng bàòng VLXD hon ton
khäng thãø âạp ỉïng âỉåüc u cáưu nghiãn cỉïu; vç thãú trong nghiãn cỉïu thỉûc nghiãûm cn cho
phẹ
p tảo cạc ti trng phán bäú bàòng cạch táûp hp mäüt hãû thäúng lỉûc táûp trung cọ cỉåìng âäü
nhỉ nhau, våïi máût âäü cao (thỉåìng tỉì 16 âãún 25 âiãøm /m
2
), âỉåüc sàõp xãúp theo quy lût trãn
bãư màût chëu ti ca kãút cáúu. Biãûn phạp âãø tảo âỉåüc lỉûc phán bäú ny dỉûa trãn cå såí hãû thäúng
phán lỉûc bàòng cạc dáưm truưn ti ténh âënh.

Hçnh 5.8. Så âäư phán bäú ti
trng bàòng hãû dáưm truưn lỉûc
ténh âënh: 1-kãút cáúu, 2-âiãøm
cháút ti, 3-âiãøm tạc dủng t
i
trng, 4-ân phán lỉûc
Tạc dủng ti trng theo phỉång phạp ny khàõc phủc âỉåüc nhỉỵng nhỉåüc âiãøm do quạ
trçnh gáy ti âỉa âãún, âọ l :
- Cọ thãø quan sạt âỉåüc bãư màût ca kãút cáúu chëu tạc dủng trỉûc tiãúp ca ti trng;

6
- Khọng coù hióỷn tổồỹng ngn caớn bióỳn daỷng cuớa lồùp vỏỷt lióỷu bón ngoaỡi cuớa kóỳt cỏỳu
do sổỷ xuỏỳt hióỷn cuớa lổỷc ma saùt trón bóử mỷt tióỳp xuùc giổợa taới troỹng vaỡ kóỳt cỏỳu;
- Tng, dồợ taới troỹng nhanh choùng vaỡ õọửng õóửu trón toaỡn bọỹ caùc õióứm taới.
4.2.2. Nguyón từc õỷt taới troỹng phỏn bọỳ lón õọỳi tổồỹng.
Sồ õọử vaỡ trỗnh tổỷ õỷt taới troỹng phỏn bọỳ lón kóỳt cỏỳu thờ nghióỷm phaới tuỏn thuớ nhổợng

dỏửm.
1)
ỷt taới troỹng trón dỏửm õồn giaớn :
Dỏửm thờ nghióỷm laỡ dỏửm õồn giaớn vaỡ
nhổợng kóỳt cỏỳu coù lión quan trổỷc tióỳp cuợng
tổỷa õồn giaớn lón dỏửm : taới troỹng thờ
nghióỷm phaới õổồỹc phỏn bọỳ õóửu phuớ trón
toaỡn bọỹ nhổợng kóỳt cỏỳu tổỷa lón dỏửm khaớo
saùt
(h. 5.11).
Hỗnh 5.11. Chỏỳt taới troỹng lón
dỏửm khi baớn õồn
Hỗnh 5.12. Chỏỳt taới troỹng lón dỏửm khi baớn lión tuỷc
Dỏửm thờ nghióỷm laỡ
dỏửm õồn giaớn, nhổng nhổợng kóỳt cỏỳu coù lión quan laỡ caùc baớn lión tuỷc: taới troỹng thờ nghióỷm
trổồùc tión cỏửn phaới õỷt lón hai nhởp baớn trổỷc tióỳp aớnh hổồớng õóỳn dỏửm; ngoaỡi ra, coỡn phaới kóứ
õóỳn tờnh lión tuỷc cuớa baớn nón cỏửn taùc duỷng thóm taới troỹng vaỡo nhổợng nhởp baớn khaùc xa hồn
(hai nhởp thổù III õọỳi xổùng qua dỏửm) nhổng seợ truyóửn aớnh hổồớng õóỳn nọỹi lổỷc cuớa dỏửm khaớo
saùt. Sồ õọử taùc duỷng taới troỹng naỡy laỡ sồ õọử lyù tổồớng khi thióỳt kóỳ, õổồỹc aùp duỷng khi thờ nghióỷm
õọỳi vồùi nhổợng dỏửm cổùng (hoaỡn toaỡn khọng bở voợng) vaỡ baớn móửm (tióỳt dióỷn cuớ
a baớn trón dỏửm
thờ nghióỷm bở xoay). Nhổng trong thổỷc tóỳ, caùc dỏửm thờ nghióỷm õóửu bở voợng vaỡ tióỳt dióỷn baớn
trón dỏửm khọng bở xoay; cho nón, khi õỷt taới trón caùc nhởp baớn lỏn cỏỷn thỗ aớnh hổồớng truyóửn
õóỳn dỏửm khaớo saùt rỏỳt ờt. Cuợng vỗ thóỳ, trong trổồỡng hồỹp baớn lión tuỷc, õóứ coù õổồỹc sồ õọử taới
troỹng bỏỳt lồỹi nhỏỳt khi thờ nghióỷm õọỳi vồùi dỏửm gọỳi õồn giaớn, nón tióỳn haỡnh õỷt taới trón ba
nhởp baớn lión tióỳp vóử mọựi phờa cuớa dỏửm õoù.
2)ỷt taới troỹng trón caùc dỏửm lión tuỷc.