PHẦN II. QUANG HÌNH HỌC
CHƯƠNG VI. KHÚC XẠ ÁNH SÁNG
Tiết 51 theo PPCT Ngày soạn: 1-3-2009
KHÚC XẠ ÁNH SÁNG
I. MỤC TIÊU
1.Kiến thức:
-Thực hiện được câu hỏi: Hiện tượng khúc xạ là gì ? Nhận ra trường hợp giới hạn i = 0
0
.
-Phát biểu được đònh luật khúc xạ ánh sáng.
-Trình bày được các khái niệm chiết suất tuyệt đối và chiết suất tỉ đối. Viết được hệ thức giữa
chiết suất tỉ đối và chiết suất tuyệt đối.
2.kỉ năng:
-Viết và vạn dụng các công thức của đònh luật khúc xạ ánh sáng.
3.Thái độ:
-Nghiêm túc trong học tập.
4.Trọng tâm:
-Đònh luật khúc xạ ánh sáng.
II. CHUẨN BỊ
Giáo viên: Chuẩn bò dụng cụ để thực hiện một thí nghiệm đơn giản về khúc xạ ánh sáng.
Học sinh: Ôn lại nội dung liên quan đến sự khúc xạ ánh sáng đã học ở lớp 9.
III. TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC
Hoạt động 1 (5 phút) : Giới thiệu chương: nh sáng là đối tượng nghiên cứu của quang học. Quang
hình học nghiên cứu sự truyền snhs sáng qua các môi trường trong suốt và nghiên cứu sự tạo ảnh
bằng phương pháp hình học. Nhờ các nghiên cứu về quang hình học, người ta đã chế tạo ra nhiều
dụng cụ quang cần thiết cho khoa học và đời sống.
Hoạt động 2 (15 phút) : Tìm hiểu sự khúc xạ ánh sáng.
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung cơ bản
Tiến hành thí nghiệm hình
26.2.
Giới thiệu các k/n: Tia tới,

khác nhau.
2. Đònh luật khúc xạ ánh sáng
+ Tia khúc xạ nằm trong mặt phẵng
tới (tạo bởi tia tới và pháp tuyến) và
ở phía bên kia pháp tuyến so với tia
tới.
+ Với hai môi trường trong suốt
nhất đònh, tỉ số giữa sin góc tới
(sini) và sin góc khúc xạ (sinr) luôn
luôn không đổi:
r
i
sin
sin
= hằng số
Hoạt động 3 (15 phút) : Tìm hiểu chiết suất của môi trường.
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung cơ bản

Giới thiệu chiết suất tỉ đối.
Hướng dẫn để học sinh phân
tích các trường hợp n
21
và đưa
ra các đònh nghóa môi trường
chiết quang hơn và chiết
quang kém.
Giới thiệu khái niệm chiết
suất tuyệt đối.
Nêu biểu thức liên hệ giữa
chiết suất tuyệt đối và chiết

Thức hiện C1, C2 và C3.
II. Chiết suất của môi trường
1. Chiết suất tỉ đối
Tỉ số không đổi
r
i
sin
sin
trong hiện
tượng khúc xạ được gọi là chiết suất
tỉ đối n
21
của môi trường 2 (chứa tia
khúc xạ) đối với môi trường 1 (chứa
tia tới):
r
i
sin
sin
= n
21
+ Nếu n
21
> 1 thì r < i : Tia khúc xạ
lệch lại gần pháp tuyến hơn. Ta nói
môi trường 2 chiết quang hơn môi
trường 1.
+ Nếu n
21
< 1 thì r > i : Tia khúc xạ

c
.
Công thức của đònh luật khúc xạ
có thể viết dưới dạng đối xứng:
n
1
sini = n
2
sinr.
Hoạt động 4 (5 phút) : Tìm hiểu tính thuận nghòch của sự truyền ánh sáng.
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung cơ bản
Làm thí nghiệm minh họa
nguyên lí thuận nghòch.
Yêu cầu học sinh phát biểu
nguyên lí thuận nghòch.
Yêu cầu học sinh chứng
minh công thức: n
12
=
21
1
n
Quan sát thí nghiệm.
Phát biểu nguyên lí thuận
nghòch.
Chứng minh công thức:
n
12
=
21

c. Tia phản xạ nằm trong mặt phẳng tới và bên kia pháp tuyến so với tia tới.
d. Góc khúc xạ và góc tới tỉ lệ với nhau.
Câu 2: Chọn câu trả lời sai
a. Góc tới luôn bằng góc phản xạ.
b. Tỷ số giữa góc tới với góc khúc xạ luôn không đổi.
c. Tia sáng đi từ nước ra không khí có góc khúc xạ lớn hơn góc tới.
d. Tia khúc xạ, tia phản xạ, tia tới cùng nằm trong một mặt phẳng.
Câu 3: Chọn câu trả lời đúng. Tia sáng đi từ nước vào chất lỏng với góc tới i = 45
0
thì góc khúc xạ r
= 30
0
Góc giới hạn giữa hai môi trường này là
a. 30
0
b.45
0
c.60
0
d.48,5
0