TRƯỜNG ĐẠI HỌC LÂM NGHIỆP VIỆT NAM
Bài Thuyết trình: LSNG Cho Tinh Dầu
Loài Trầm Hương
-GVHD- Trần Ngọc Hải-Nhóm 3-
NỘI DUNG
I.
II.
Giới thiệu chung về loài trầm hương
Cơ chế hình thành trầm hương
I. Giới thiệu chung về loài trầm hương
1.
Thông tin về loài
- Trầm hay trầm hương, trầm dó, dó bầu, dó núi (danh pháp khoa học: Aquilaria crassna) là một loài thực vật thuộc họ
Trầm. Loài này phân bố ở Đông Nam Á và đảo New Guinea.
- Tình trang bảo tồn: EN A1 c,d, B1+ 2b,c,e
2. Đặc điểm hình thái
-Cây gỗ to, thường xanh, cao đến 15 - 20 m, có khi tới 30 m, đường kính 40 - 50 cm hay hơn. Vỏ màu nâu xám, nứt dọc, dễ
bóc. Cành có lông, có màu nâu sẫm với các lỗ khí trên phần già. Chồi ngọn có lông màu vàng nhạt. Tán lá thưa. Lá hình
Phân bố:
-Trong nước: Hà Giang, Tuyên Quang, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế,
Quảng Nam, Lâm Đồng, Khánh Hoà, Bình Thuận và tận Kiên Giang (đảo Phú Quốc), tập trung nhiều từ Hà Tĩnh
đến Bình Thuận.
-Thế giới: Thái Lan, Lào, Campuchia.
4. Giá trị của trầm
-
Vỏ cây có sợi thường dùng buộc, làm nguyên liệu giấy, làm dây. Gỗ nhẹ, có mùi thơm, không bền vì mối mọt, ít được
dùng làm đồ gia dụng, nhưng đặc biệt khi cây gỗ bị nhiễm nấm Cryptosphaerica mangifera sẽ tạo thành Trầm, có mùi
thơm đặc biệt. "Trầm" hay còn gọi là "Trầm hương", "Kỳ Nam" là một sản vật quý, dùng làm hương liệu hay chưng cất
tinh dầu. "Trầm hương" còn được dùng làm thuốc an thần, chữa trị một số bệnh như ngộ gió, đau bụng, ỉa chảy, đau dạ
dày, nôn mửa, hen suyễn, lao, trị rắn cắn.
-
Ngoài ra lá trầm còn dùng để pha trà. Trà từ lá Trầm Hương là một loại trà có thể thay thế các loại đồ uống có tính
nóng, gây nghiện bởi nó không có bất cứ chất gây nghiện nào, giàu hyrat hóa tự nhiên, không có đường. Loại trà này
cung cấp cho người sử dụng một sức khỏe, năng lượng bất ngờ.
II. Cơ chế hình thành trầm hương và cách khai thác
1. Sự hình thành trầm hương trong tự nhiên.
thương bằng tác nhân thông thường không mang lại hiệu quả như mong muốn mà phải có chất xúc tác và tác nhân sinh học kèm theo.
Các phương pháp cấy tạo trầm :
-Những cây đủ điều kiện để tạo trầm thường có thời gian sinh trưởng 5 năm tuổi trở lên, đường kính thân 15-18cm, cây sinh trưởng bình thường. Các
phương pháp tạo trầm đang áp dụng hiện nay là:
Phương pháp vật lý (Gây vết thương cơ giới) :
- Là phương pháp tác động cơ giới vào thân cây dó – Phương pháp này chỉ là điều kiện cần cho quá trình hình thành trầm của cây – qua vết thương các loài
vi sinh vật sẽ dễ xâm nhập vào trong thân cây để ký sinh. Phương pháp này rất đơn giản, dễ thực hiện nhưng xác suất thành công thấp.
Phương pháp hóa học (Xúc tác hóa chất):
- Một số hóa chất khi tiêm vào thân cây qua vết thương có tác dụng kích thích tạo trầm. Phương pháp này rất hiệu quả, có thể tạo được
nhiều trầm trong khoảng thời gian rất ngắn. Tuy nhiên phương pháp này có một số nhược điểm là trong sản phẩm nếu còn lại các thành
phần hóa chất độc hại như Cl, SO4, NO2 và, PO3…sẽ ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm và không được người tiêu dùng ưa chuộng.
Phương pháp sinh học (Men vi sinh):
Như chúng ta đã biết, khi cây dó bị bệnh, tức là do nấm hoặc vi khuẩn ký sinh trong thân cây, cây có phản ứng đề kháng bằng
cách tiết ra nhựa để cô lập vết thương, trên cơ sở đó trầm được hình thành. Phương pháp cấy tạo trầm bằng men vi sinh, thực
chất chỉ là phương pháp gây bệnh cho cây bằng một loại nấm hoặc vi khuẩn nào đó đã được xác định. Hiện nay việc nghiên