Bài 21
CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI
(1939 - 1945)
I. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Học sinh nhận biết được:
+ Những nét chính về quá trình dẫn đến chiến tranh,nguyên nhân chủ yếu dẫn đến
cuộc chiến tranh thế giới thứ hai.
+ Trình bày sơ lược trên lược đồ những nét chính về mặt trận ở châu Âu : chiến
tranh bùng nổ ở châu Âu và lan rộng khắp thế giới.
2. Kĩ năng
- HS có kỹ năng phân tích, đánh giá các sự kiện lịch sử. Sử dụng biểu đồ và tranh
ảnh.
3. Thái độ
- HS nhận thức được tinh thần kiên cường bất khuất của nhân loại chống CN phát
xít, bảo vệ hoà bình. Vai trò to lớn của Liên Xô đối với loài người trong cuộc chiến
tranh này.
II. Đồ dùng dạy học.
- GV: Bản đồ chiến tranh thế giới thứ hai; Lược đồ Đức đánh chiếm châu Âu;
Tranh, ảnh tư liệu.
- HS: Đọc và nghiên cứu SGK.
III. Phương pháp
- Sử dụng đồ dùng trực quan, miêu tả, tường thuật, đàm thoại.
IV. Tổ chức giờ học
1. Ổn định tổ chức
2. Kiểm tra bài cũ: 3P
- Trình bày tình hình chung về phong trào độc lập dân tộc ở châu Á sau chiến tranh
thế giới thứ nhất.
(+ Đầu TK XX hầu hết các nước Đông Nam Á đều là thuộc địa của chủ nghĩa thực
dân (trừ Thái Lan).
Sau chiến tranh các nước đế quốc tăng cường xâm lược thuộc địa.

- HS đọc SGK, quan sát sơ đồ và thảo luận về thị trường và thuộc địa ngày càng
nhóm theo nội dung (3p): Cho biết vì sao gay gắt.
- Thế giới hình thành hai khối đối
chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ?
địch nhau và đều thù địch với Liên
- HS trả lời. GV kết luận.
- GV phân tích vì sao cả hai khối đều coi Liên Xô.
Xô là kẻ thù cần phải tiêu diệt.
- HS quan sát tranh 75 và giải thích tại sao
Hít-le lại tấn công các nước châu âu trước?
- HS nhận xét. GV miêu tả và kết luận.
( Chúng ta có thể thấy chính sách thoả hiệp của
Anh, Pháp, Mĩ được phản ánh khá rõ trong
bức tranh biếm hoạ năm 1939. Đây là bức
tranh biếm hoạ do một hoạ sĩ người Thuỵ Sĩ
vẽ và được đăng trên các tờ báo lớn ở châu âu


đầu năm 1939. Trong bức tranh, Hít-le được ví
như người khổng lồ Giu-li-vơ trong truyện
Giu-li-vơ du kí, xung quanh là các nhà các
nước châu âu được xem như những người tí
hon bị Hít-le điều khiển.
Chính thái độ nhượng bộ thoả hiệp của giới
lãnh đạo các nước châu âu đã tạo điều kiện cho
Hít-le tự do hành động tấn công các nước châu
âu trước vì chưa đủ sức đánh Liên Xô.
- Ngày 1/9/1939, Đức tấn công Ba Lan, sau đó
Anh, Pháp tuyên chiến với Đức-> chiến tranh
thế giới thứ hai bùng nổ.

trận Xô - Đức, châu á - Thái Bình Dương, Bắc tiến sâu vào lãnh thổ Liên Xô.
Phi.
- Mặt trận châu á - Thái Bình Dương:
*GV tường thuật trận Trân Châu Cảng.
ngày 7.12.1941, Nhật tấn công hạm
- GV gọi HS trình bày lại sự kiện trên bản đồ. đội Mĩ ở Trân Châu Cảng (Ha Oai).


- GV nhận xét và kết luận.
- ở Bắc Phi:
- GV nêu câu hỏi: Em có nhận xét gì về tình
9.1940 I-ta-li-a tấn công Ai Cập .
hình chiến sự ở giai đoạn 1?
- HS nhận xét. GVKL: chiến tranh lan rộng
trên toàn thế giới, diễn ra trên khắp các mặt
trận.
- HS quan sát h77, 78 và cho biết hai bức ảnh
đó nói lên điều gì? (Tội ác man rợ của chủ
nghĩa phát xít ...).
+ H77 là hình ảnh hoang tàn của thủ đô Luân
Đôn sau khi bị ném bom.
+ H78 là cảnh tượng bọn phát xít Đức dựng giá
treo cổ bằng cách bắc một thanh gỗ lên hai cây
Bạch Dương, rồi đóng chín giá treo cổ, treo cổ
chín người dân Liên Xô, trong đó có cả chiến
sĩ Hồng quân. Hành động của chúng vừa để
khủng bố, vừa để răn đe những ai dám chống
lại chúng. Hàng loạt trại tập trung được lập lên,
tàn sát những chiến sĩ cộng sản và những
người dân Nga vô tội.

CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI
(1939 - 1945)
I. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Học sinh nhận thức được khi Liên Xô tham gia mặt trận chống phát xít thì tính
chất của chiến tranh thay đổi ( phi nghĩa -> chính nghĩa). Trình bày được diễn biến
của cuộc chiến tranh từ khi Liên Xô tham gia trận chiến cho đến khi chiến tranh
kết thúc. Kết cục và hậu quả nặng nề của chiến tranh thế giới thứ hai đối với nhân
loại.
2. Kĩ năng
- HS có kỹ năng phân tích, đánh giá các sự kiện lịch sử. Sử dụng biểu đồ và tranh
ảnh.
3. Thái độ
- HS nhận thức được tinh thần kiên cường bất khuất của nhân loại chống CN phát
xít, bảo vệ hoà bình. Vai trò to lớn của Liên Xô đối với loài người trong cuộc chiến
tranh này.
II. Đồ dùng dạy học.
- GV: Bản đồ chiến tranh thế giới thứ hai; tranh phát xít Đức kí văn kiện đầu hàng
không điều kiện.
- HS: đọc và nghiên cứu SGK.
III. Phương pháp
- Sử dụng đồ dùng trực quan, miêu tả, tường thuật, đàm thoại, hoạt động nhóm.
IV. Tổ chức giờ học
1. Ổn định tổ chức
2. Kiểm tra bài cũ: 3P


- Vì sao chiế tranh thế giới thứ hai bùng nổ?
(Mâu thuẫn giữa các nước đế quốc về thị trường và thuộc địa ngày càng gay gắt.
Thế giới hình thành hai khối đối địch nhau và đều thù địch với Liên Xô...)

nghĩa...).
GV kể chuyện gương hi sinh anh dũng
của nữ sinh Dôi-a (SGV/145).
b) Quân Đồng minh phản công phe
- GV cung cấp thông tin về quân Đồng
phát xít.
minh phản công phe phát xít.
- Tại mặt trận Xô-Đức:
+ Liên Xô quét sạch quân Đức khỏi
lãnh thổ cuối năm 1944.
+ Đầu năm 1945, trên đường truy kích


phát xít Đức Hồng quân giúp nhân dân
Đông Âu giải phóng.
- MT Bắc Phi: 5-1943, Italia phải hạ
khí giới đầu hàng.
- Mặt trận Tây Âu:
Liên quân Anh Mĩ đổ bộ lên đất Pháp,
mở mặt trận thứ hai. Sáng 9-5-1845,
Đức kí văn kiện đầu hàng không điều
kiện.
- Mặt trận châu á - Thái Bình Dương :
- GV cho HS quan sát h79 và thảo
Hồng quân Liên Xô đánh tan đạo quân
luận nhóm (3p): Nêu suy nghĩ của bản
Quan Đông của Nhật ở Trung Quốc.
thân về thành phố Hi-rô-si-ma sau khi bị Ngày 15-8-1945, Nhật đầu hàng vô
ném bom. Vì sao Mĩ phải ném bom
điều kiện.

và hậu quả nghiêm trọng của chiến
tranh thế giới thứ hai đối với nhân
loại.
- GV yêu cầu HS quan sát lại các hình
77,78,79 và bảng thống kê để trả lời câu
hỏi: Em có suy nghĩ gì về hậu quả của
chiến tranh thế giới thứ hai đối với nhân
loại?
- HS suy nghĩ trả lời.
- GV kết luận nội dung SGK.
*Bảng so sánh hai cuộc chiến tranh
thế giới.
CTTG
thứ I
- Những nước
tuyên bố tình
trạng chiến tranh
- Số người bị
động viên vào
quân đội (triệu
người)
- Số người chết
(triệu người)
- Số người bị
thương và tàn tật
(triệu người)
- Thiệt hại về vật
chất ( tỉ đô la)

CTTG

quả thảm khốc của chiến tranh.


phá nặng nề nhất trong lịch sử loài
người. Tội phạm gây chiến tranh đẫm
máu và đau thương này là bọn phát xít
nhưng chúng có thể gây ra chiến tranh
được là vì có những thế lực "dung
dưỡng", "thoả hiệp" với chúng.
? Theo em câu" Kẻ gieo gió, phải gặp
bão" trong SGK là ám chỉ ai,vì sao?
- GV nêu câu hỏi: Em thử suy nghĩ xem
thế giới có thể có cuộc chiến tranh thế
giới thứ ba hay không? Giải thích?
( Không ,vì xu thế chung của thế giới
trong thế kỉ 21 là " Hoà bình, hợp tác và
phát triển", nhân dân thế giới luôn nêu
cao nhiệm vụ chống chiến tranh và bảo
vệ hoà bình.)

4. Củng cố: 2p
- GV treo bảng phụ xây dựng sơ đồ tư duy để củng cố nội dung bài học .
5. Hướng dẫn học bài: 1p
- Bài cũ: đọc lại vở ghi và SGK trả lời câu hỏi và bài tập cuối bài.
- Bài mới: đọc và nghiên cứu SGK bài 33.
+ Sưu tầm những tác phẩm văn học Xô Viết nổi tiếng của M.Goóc-ki, M. Sô-lôkhốp.