truyền động thuỷ lực thể tích
t 1. Khái niệm :
Để truyền cơ năng từ bộ phận dẫn động đến cơ cấu chấp hành , ngoài cách
dùng các loại truyền động điện , cơ khí , điện khí nén ngời ta còn dùng truyền
động thuỷ lực. Có hai loại truyền động thuỷ lực là truyền động thuỷ động và
truyền động thể tích .
Khác với truyền động thuỷ động , truyền động thể tích dựa vào tính không
nén của dòng chất lỏng để truyền áp năng , do đó có thể truyền đợc xa mà ít tổn
thất năng lợng .
Truyền động thể tích có 3 phần :
1: Bơm
2: Động cơ thuỷ lực
3: Phần biến đổi và điều chỉnh (thiết bị điều khiển, đờng ống, các thiết bị
phụ)
Trong đó 1 và 2 là cơ cấu biến đổi năng lợng .
Dựa vào dạng chuyển động của động cơ thuỷ lực (bộ phận chấp hành), ta
có thể có truyền động thuỷ lực thể tích có chuyển động tịnh tiến, chuyển động
quay hoặc chuyển động tuỳ động, đó là những chuyển động trong các máy công
cụ, hệ thống lái máy bay, hệ thống phanh hay nâng ben ô tô, hệ thống tự động...
Ưu điểm :
- Trọng lợng trên 1đơn vị công suất nhỏ.
- Hiệu suất cao.
- Đảo chiều đơn giản , điều chỉnh vô cấp vận tốc bộ phận chấp hành.
- Chuyển động êm.
- Độ nhạy và độ chính xác cao, điều khiển nhẹ nhàng.
- Tạo lực tác dụng lớn khi cần thiết.
1
Nh ợc điểm :
- Do áp suất làm việc cao nên khó làm kín các bộ phận làm việc, các chi tiết
có độ chính xác cao nên giá thành đắt .
- Yêu cầu cao về chất lỏng làm việc .
Khi F
can
hoặc M
can
thay đổi , ta giảm kích thớc động cơ thuỷ lực bằng cách
tăng áp suất làm việc.
L u l ợng :
Bỏ qua rò rỉ thì Q
B
= Q
ĐC
Mà Q
ĐC
= v.S
p
với v : Vận tốc piston
P
dc
S
Q
v =
Nếu cơ cấu chấp hành có chuyển động quay :
2
q
dC
K
Q
=
với K
- Hệ số nén :
v
v
p
1
P
=
- Môđun đàn hồi :
P
1
E
=
Với dầu khoáng thì
4
10)9,14,1(E =
2
cm
kg
Khi tính phải kể đến tính chịu nén của thành ống :
3
0
0
1
E
d
E
1
=
với
n
: hệ số phụ thuộc chất lỏng
- Độ nhớt ở áp suất p :
)p003,01(
P
+à=à
với
à
: tính tại p
a
p
: bar
Sự hoà tan khí trong chất lỏng :
Tại nhiệt độ và áp suất thông thờng , lợng khí hoà tan trong dầu khoáng là
)%118(
thể tích của nó .
Khi áp suất p tăng lên thì sự hoà tan càng tăng .
Khi áp suất p giảm , lợng không khí thừa tách ra khỏi chất lỏng dới dạng
bong bóng nhỏ tạo thành hỗn hợp dầu và không khí , hỗn hợp này khi hút vào
bơm sẽ gây xâm thực làm giảm lu lợng và hiệu suất của bơm .
II . Các yêu cầu đối với chất lỏng làm việc và chọn chất lỏng :
4