Tiết 163+164
tổng kết phần tập làm văn
A- Mục tiêu cần đạt
- Kiến thức
Giúp học sinh ôn tập, củng cố kiến thức về các kiểu văn
bản đã học từ lớp 8 đến lớp 9. Biết phân biệt và sự cần thiết
phải phối hợp các kiểu văn bản trong thực tế làm bài hoặc
giao tiếp.
- Kỹ năng :
Phân biệt kiểu văn bản với thể loại văn học.
- Thái độ :
Nâng cao năng lực tích hợp đọc viết các kiểu văn bản thông
dụng.
B- Chuẩn bị :
- Ôn kiến thức tập làm văn các lớp.
C- Lên lớp :
1- Kiểm tra :
trong giờ
2- Bài mới :
* Hoạt động 1 :
- Đọc bảng tổng kết SGK 169. Các kiểu văn bản đã học là kiểu
văn bản nào ? Nêu ví dụ ?
+ 6 kiểu văn bản : Tự sự, miêu tả, biểu cảm, thuyết minh, nghị
luận, hành chính công vụ.
- Có những phơng thức biểu đạt nào ? Hiệu quả của các phơng
thức biểu đạt ấy ?
+ Trình bày các sự việc có quan hệ nhân quả dẫn đến kết cục,
biểu lộ ý nghĩa. Biểu hiện con ngời, quy luật đời sống, bày tỏ tình
cảm, thái độ. (bản tin báo chím bản tờng thuật, tác phẩm lịch sử,
tác phẩm văn học truyện, tiểu thuyết, ký sự ...)
+ Tái hiện các tính chất, thuộc tính sự vật , hiện tợng làm cho
Nơi chốn, khách thể, nhân vật (chân dung), ngôn từ miêu tả là
các từ tái hiện, biểu hiện, cụ thể.
+ Văn bản tự sự : Đích là kể một chuyện, các yếu tố tự sự là
nhân vật, tình huống, hành động, lời kể, kết cục. Ngôn từ tự sự là
các động từ hành động, từ giới thiệu, từ chỉ thời gian.
+ Văn bản nghị luận : Đích là sự thuyết phục, làm cho phải tin,
các yếu tố là luận điểm, luận cứ, lập luận, ngôn từ lập luận thờng
là khái niệm trìu tợng, các thuật ngữ, các từ chỉ quan hệ lô gíc ...
* Hoạt động 2 :
- GV đọc những điều lu ý SGV 179 mục (2) ?
+ Kiểu văn bản và hình thức thể hiện, thể loại tác phẩm văn học
có điểm giống và khác nhau :
+ Thể loại văn học có tự sự, trữ tình, kịch, ký (tản văn). Thể
loại báo chí có tin, ký, ngôn luận. Các thể loại khoa học có tiểu
luận, chuyên luận, tùy theo yêu cầu của mỗi loại, mỗi lúc mà sử
dụng tự sự, thuyết minh, nghị luận, miêu tả, biểu cảm ...
- Hành chính công vụ
- Cần phân biệt rõ phơng
thức biểu đạt và kiểu văn
bản.
-> Nh vậy phải có sự phối
hợp các phơng thức biểu đạt.
* Mối quan hệ giữa kiểu văn
bản và thể loại văn học :
- Kiểu văn bản tự sự và thể
loại văn học tự sự là khác
nhau.
3- Củng cố : Đã làm trong các phần ôn tập
4- Dặn dò : Tìm hiểu mối quan hệ giữa tập làm văn với văn và tiếng Việt trong chơng trình Ngữ
năng làm văn ?
+ Chọn đợc phơng thức biểu đạt trọng tâm.
+ Kết hợp các phơng thức biểu đạt để đạt hiệu quả cao
* Hoạt động 2 :
- HS hoạt động nhóm. GV hớng dẫn :
+ Đích
+ Chuẩn bị
+ Các phơng pháp
+ Ngôn ngữ
- HS trình bày yêu cầu của từng loại văn bản tự sự, thuyết minh,
nghị luận. (tham khảo mục I)
- Lựa chọn và kết hợp các
phơng thức biểu đạt.
III- Các kiểu văn bản
trọng tâm
1- Văn bản tự sự
2- Văn bản thuyết minh
3- Văn bản nghị luận
3- Củng cố : Nội dung của hoạt động hai
4- Dặn dò : Nêu dàn bài chung của một bài nghị luận