Nội dung chương 10
BÀI GIẢNG

NGUYÊN LÝ HỆ ĐIỀU HÀNH

„ Khái niệm File
„ Các phương pháp truy nhập - Access Methods
„ Cấu trúc thư mục - Directory Structure

Chương 10: Giao diện Hệ thống File

„ Chia sẻ file - File Sharing
„ Protection

Phạm Quang Dũng
Bộ môn Khoa học máy tính
Khoa Công nghệ thông tin
Trường Đại học Nông nghiệp HN
Website: fita.hua.edu.vn/pqdung

10.2

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

Mục tiêu

Phạm Quang Dũng ©2008

10.1. Khá
Khái niệ
niệm File


10.3

Phạm Quang Dũng ©2008

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.4

Phạm Quang Dũng ©2008

1


Cấu trú
trúc File

Thuộ
Thuộc tí
tính File

„ Không cấu trúc - chuỗi các words, bytes

„ Name – chỉ là thông tin ở dạng người đọc được.

„ Cấu trúc bản ghi đơn giản

„ Type – cần thiết cho các HĐH hỗ trợ nhiều kiểu file.

z các dòng (lines)

10.5

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

Phạm Quang Dũng ©2008

Thao tá
tác vớ
với File

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.6

Phạm Quang Dũng ©2008

File Types – Name, Extension

„ Tạo file
„ Ghi file
„ Đọc file
„ Định vị trong file – file seek
„ Xóa file
„ Cắt bớt file (truncate)
„ Open(Fi) – tìm chỉ mục Fi trong cấu trúc thư mục trên đĩa

rồi chuyển nội dung của chỉ mục vào bộ nhớ.
„ Close (Fi) – chuyển nội dung của chỉ mục Fi trong bộ nhớ

ra cấu trúc thư mục trên đĩa.

Các phương phá
pháp truy nhậ
nhập (tiếp)
„ Truy nhập trực tiếp - Direct Access
- Tệp được tạo bởi các bản ghi có kích thước cố định
- Có thể truy nhập các bản ghi tại vị trí bất kỳ trong tệp mà không cần
theo thứ tự.
- Các CSDL thường được tổ chức theo phương pháp này
- Sử dụng các phương thức:
read n
write n
position to n
read next
write next
rewrite n
n = số hiệu bản ghi cần truy nhập, có thể bắt đầu
từ 0 hoặc 1 tùy thuộc HĐH

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.9

Phạm Quang Dũng ©2008

Minh họ
họa cá
cách truy nhậ
nhập tuầ
tuần tự
tự trong

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.12

Phạm Quang Dũng ©2008

3


10.3. Cấ
Cấu trú
trúc thư mụ
mục

Một tổ
tổ chứ
chức hệ
hệ thố
thống file cơ bả
bản

Để quản lý số lượng lớn các tệp trên đĩa, tổ chức chúng
trong 2 bước:
„ Đầu tiên, chia đĩa thành một hay nhiều partition

(minidisk-IBM, volume-PC & Macintosh)
z partition - cấu trúc mức thấp, để chứa các tệp và thư mục
z một số HĐH cho phép patition lớn hơn đĩa

„ Tiếp theo, mỗi partition có một device directory

„ Xóa 1 tệp

z nhiều tệp có thể có cùng tên.

„ Liệt kê danh sách tệp trong thư mục

z 1 tệp có thể có nhiều tên.

„ Đổi tên 1 tệp

„ Gom nhóm (Grouping) – nhóm logic các tệp theo thuộc

„ Truy nhập toàn bộ hệ thống file

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.15

tính, (vd: all Java programs, all games, …)

Phạm Quang Dũng ©2008

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.16

Phạm Quang Dũng ©2008


10.17

Phạm Quang Dũng ©2008

10.3.3. TreeTree-Structured Directories

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.18

Phạm Quang Dũng ©2008

TreeTree-Structured Directories (tiế
(tiếp)
„ Có 1 thư mục gốc (root)
„ Mỗi tệp có 1 đường dẫn duy nhất:
z tuyệt đối, vd: C:\Windows\php.ini
z quan hệ (với thư mục hiện tại), vd: .\System32\test.dll

„ Mỗi thư mục chứa các tệp và/hoặc các thư mục con
„ Tìm kiếm hiệu quả
„ Thuận tiện trong đặt tên
„ Có khả năng gom nhóm

Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.19

Phạm Quang Dũng ©2008


Bài giảng Nguyên lý Hệ điều hành

10.4. File Sharing

Phạm Quang Dũng ©2008

10.5. Protection

„ Yêu cầu: phải chia sẻ các file trên các hệ thống đa người

„ Người tạo/sở hữu file cần có khả năng giám sát:
z thao tác nào đã được thực hiện

dùng (multi-user systems).
„ Chia sẻ file có thể được thực hiện thông qua một lược đồ

protection.

z bởi user nào?

„ Các loại truy nhập

„ Trên các hệ thống phân tán (distributed systems), các file

có thể được chia sẻ qua mạng (network).

z Read
z Write

„ Network File System (NFS) là một phương thức chia sẻ

Access Lists and Groups
„ Chế độ truy nhập: read, write, execute
„ Ba lớp người sử dụng:

RWX
111
RWX
b) group access
6
⇒ 110
RWX
c) public access
1
⇒ 001
„ Yêu cầu người quản lý tạo một group G (có tên duy nhất),
rồi thêm các user vào group.
„ Đối với các file (vd game) hoặc subdirectory, xác định sự
truy nhập tương tự như trên.
a) owner access

owner
chmod

group
761

7

⇒