10 v n câu h i vì sao?ạ ỏ
Đ o Sip thu c châu Á hay châu Âu?ả ộ
- Thu c châu Á. Hòn đ o Đ a Trung H i này b Th Nhĩ Kỳ và Hy l p chi m đóng m iộ ả ở ị ả ị ổ ạ ế ỗ
bên m t n a (9250 km2 , 735000 dân)ộ ử
· L c đ a nào đ c phát hi n g n đây nh t?ụ ị ượ ệ ầ ấ
- Châu Úc. Ng i Anh đã tìm ra châu l c này th k th 17. Ng i Úc ch y u g c Anh,ườ ụ ế ỷ ứ ườ ủ ế ố
h s ng nh ng vùng ven bi n trù phú còn sâu trong đ t li n ph n l n là sa m c.ọ ố ở ữ ể ấ ề ầ ớ ạ
· Qu c gia nào nh nh t th gi i v di n tích?ố ỏ ấ ế ớ ề ệ
- Toà thánh Vatican đ c thành l p năm 1929 ch r ng 0,44 km2 và có kho ng 1000 dân,ượ ậ ỉ ộ ả
n m gi a th đô Roma c a Italia.ằ ữ ủ ủ
· Thành ph châu Âu nào đ c g i là thành ph vĩnh c u?ố ượ ọ ố ử
- Thành ph Roma, th đô Italia, đ c xây d ng t 750 tr. CN (còn g i là La mã). T m tố ủ ượ ự ừ ọ ừ ộ
thành ph nh bé nó đã tr thành m t v ng qu c La mã kh ng l chi m mi n b c Phi,ố ỏ ở ộ ươ ố ổ ồ ể ề ắ
xung quanh Đ a Trung H i, và Nam Âu làm thu c đ a.ị ả ộ ị
· Vĩ tuy n 38 chia bán đ o nào làm đôi và cho bi t tên c a hai qu c gia hình thành?ế ả ế ủ ố
- Nó chia bán đ o Tri u tiên năm 1945 thành B c Tri u tiên và Hàn qu c.ả ề ắ ề ố
· Đ o Korsika (Cooc) thu c n c nào?ả ộ ướ
- Thu c Pháp, đây là quê h ng c a Napoleon, ng i hùng ng tr châu Âu th k 18.ộ ươ ủ ườ ự ị ế ỷ
· C ng nào l n nh t Đông Á?ả ớ ấ
- C ng Th ng h i c a Trung qu c.ả ượ ả ủ ố
· H n i đ a nào sâu nh t th gi i?ồ ộ ị ấ ế ớ
- H Bai can, h n c ng t c a Nga g n biên gi i Mông c , sâu 1700 m.ồ ồ ướ ọ ủ ầ ớ ổ
· B n hãy cho bi t tên c a ba đ i d ng!ạ ế ủ ạ ươ
Thái bình d ng (180 tri u km2, Đ i tây d ng (106 tri u km2) n đ d ng (75 tri uươ ệ ạ ươ ệ Ấ ộ ươ ệ
km2)
· Đ o St. Helena n m đâu?ả ằ ở
- N m gi a Đ i tây d ng , kho ng 3000 km cách b bi n phía tây c a Angola. Napoleonằ ữ ạ ươ ả ờ ể ủ
b đ y và ch t đây.ị ầ ế ở
· Ng i ta g i vùng r ng vành đai Siberi là gì?ườ ọ ừ
` R ng Taiga. Th c v t đây ch y u là cây lá kim. R ng này có kích th c r t l nừ ự ậ ở ủ ế ừ ướ ấ ớ

La mã đ chi n đ u ch ng quân Nguyên t Mông c sang và quân Germanen t ph ngể ế ấ ố ừ ổ ừ ươ
b c xu ng.ắ ố
· Khi m i thành l p, thành ph New York c a M có tên là gì?ớ ậ ố ủ ỹ
- New Amsterdam. Lúc đ u ng i Hà lan chi m và đ t tên theo th đô c a m u qu c. Sauầ ườ ế ặ ủ ủ ẫ ố
này b quân Anh chi m l i và đ i thành New York.ị ế ạ ổ
· Đ nh núi cao nh t dãy An p tên là gì?ỉ ấ ơ
- Đó là đ nh Mont Blanc, cao 4007 m , n m gi a biên gi i Pháp và Ý.ỉ ằ ữ ớ
· Đ nh núi cao nh t th gi i tên là gì?ỉ ấ ế ớ
- Everest (Nepal) cao 8840 m trên dãy Himalaya. Ng i ta g i vùng này là nóc nhà thườ ọ ế
gi i.ớ
· Kinh tuy n g c (kinh tuy n s 0) đi qua Greenwich. Đ a danh này n m đâu?ế ố ế ố ị ằ ở
`- Nó là m t qu n c a th đô Luân đôn.ộ ậ ủ ủ
· N c nào có nhi u núi l a nh t th gi i?ướ ề ử ấ ế ớ
- N c Ai x len (Island) gi a Đ i tây d ng. Ph n l n nh ng ng n núi là núi l a. Ngoàiướ ơ ữ ạ ươ ầ ớ ữ ọ ử
ra đây còn có nh ng m ch n c nóng phun lên t lòng đ t (Geysir). Ng i ta t n d ngở ữ ạ ướ ừ ấ ườ ậ ụ
ngu n nhi t t nhiên này đ trông rau và s i m.ồ ệ ự ể ưở ấ
· Tr c năm 1868, th đô Nh t tên là gì?ướ ủ ậ
- Kyoto, t 1868 chuy n v Tokyo.ừ ể ề
· Bi n nào m n nh t th gi i?ể ặ ấ ế ớ
- Bi n H ng h i (Rotes Meer) v i hàm l ng mu i 4%. Đ c bi t bi n ch t (Totes Meer)ể ồ ả ớ ượ ố ặ ệ ể ế
m n g p 10 l n n c Đ a Trung H i nên không sinh v t nào s ng n i (bi n ch t).ặ ấ ầ ướ ở ị ả ậ ố ổ ể ế
Ng i không bi t b i v n n i trên m t n c. Ng i ta dùng bùn p mu i hàng t nămườ ế ơ ẫ ổ ặ ướ ườ ướ ố ỷ
v tr c đ đ p lên c th , ch a đ c m t s b nh.ề ướ ể ắ ơ ể ữ ượ ộ ố ệ
· Châu l c nào nh nh t th gi i?ụ ỏ ấ ế ớ
- Châu Úc (9 tri u km2), châu Âu nh th hai (10 tri u km2)ệ ỏ ứ ệ
· T l đ t li n chi m bao nhiêu ph n trăm b m t trái đ t?ỷ ệ ấ ề ế ầ ề ặ ấ
- Đ t 30%, bi n 70%ấ ể
· Tên c a con sông dài nh t th gi i là gì?ủ ấ ế ớ
- Sông Nil châu Phi, dài 6600 km, b t ngu n t Trung phi và đ ra Đ a trung h i. Conở ắ ồ ừ ổ ị ả
s ng này là món quà c a thiên nhiên t ng cho Ai c p.ố ủ ặ ậ

- Thành ph St. Petersburg ( Leningrad x a kia). Tên St. Petersburg đ c công nh n sauố ư ượ ậ
khi Liên xô s p đ .ụ ổ
`· Capitol có thành ph nào?ở ố
- Roma (Italia) và Washington (M )Ở ỹ
· Thành ph nào l n nh t n c Úc?ố ớ ấ ướ
- Sydney, thành ph tuy t đ p bên b bi n.ố ệ ẹ ờ ể
· Sông Themse đ ra bi n nào?ổ ể
`- Bi n b c (Nordsee), sông này ch y qua Luân đôn.ể ắ ả
· Di n tích b m t trái đ t bao nhiêu?ệ ề ặ ấ
- 510 tri u km2ệ
· H n c ng t l n nh t th gi i có tên là gì?ồ ướ ọ ớ ấ ế ớ
- Lake Superior b c M (biên gi i Canada và M )ở ắ ỹ ớ ỹ
· Tên c a r ng núi cao nh t Nam M là gì?ủ ặ ấ ỹ
`- R ng Anden ch y d c b bi n Thái bình d ng t Trung M đ n Đ t l a.ặ ạ ọ ở ể ươ ừ ỹ ế ấ ử
· Hãy cho bi t tên con sông dài nh t châu Á!ế ấ
- Sông Tr ng giang Trung qu c.ườ ở ố
· Hãy cho bi t tên con sông dài nh t b c M !ế ấ ắ ỹ
`- Sông Mississippi M .ở ỹ
· Tên c a sa m c l n nh t châu Á là gì?ủ ạ ớ ấ
`- Sa m c Go bi Mông c .ạ ở ổ
· Tên c a đ nh núi n i ti ng Hy l p là gì?ủ ỉ ổ ế ở ạ
- Đ nh Olymp, Ng i Hy l p c đ i coi đây là ch c a các v th n.ỉ ườ ạ ổ ạ ỗ ở ủ ị ầ
T i sao trên lá c Olympic l i có năm vòng tròn?ạ ờ ạ
Đ i h i th d c th thao long tr ng và có quy mô l n nh t trên th gi i là Th v n h iạ ộ ể ụ ể ọ ớ ấ ế ớ ế ậ ộ
Olympic. M i khi khai m c Th v n h i Olympic, trên h i tr ng bao gi cũng ph i kéoỗ ạ ế ậ ộ ộ ườ ờ ả
lên lá c Th v n h i. Vì trên lá c này có in năm cái vòng, cho nên nó cũng đ c g i làờ ế ậ ộ ờ ượ ọ
c “năm vòng tròn”.ờ
Lá c năm vòng tròn đã đ c thi t k năm 1913, theo ý ki n c a Ch t ch U banờ ượ ế ế ế ủ ủ ị ỷ
Olympic Qu c t , ông Cubectanh. Năm 1914, nó đã đ c s d ng l n đ u tiên t i Đ iố ế ượ ử ụ ầ ầ ạ ạ
h i Đ i bi u Olympic c hành Paris, n c Pháp. Lá c Olympic làm b ng v i màuộ ạ ể ử ở ướ ờ ằ ả

nh m ngăn ch n k binh Hung Nô mi n B c xâm l c xu ng mi n Nam, ông ra l nhằ ặ ỵ ở ề ắ ượ ố ề ệ
n i li n các đo n Tr ng Thành ph ng B c c a ba n c T n, Tri u, Yên. Ngoài raố ề ạ ườ ở ươ ắ ủ ướ ầ ệ
còn c ng c và kéo dài đ hoàn thành b c Tr ng Thành c a nhà T n, b t đ u t phíaủ ố ể ứ ườ ủ ầ ắ ầ ừ
Tây t Lâm Thao (nay là huy n Mân t nh Cam Túc), phía Đông kéo dài t i Liêu Đông,ừ ệ ở ỉ ớ
v i chi u dài h n m t v n d m Trung Qu c, v sau đ c g i là V n Lý Tr ng Thành.ớ ề ơ ộ ạ ặ ố ề ượ ọ ạ ườ
Công trình này đã đ c ti n hành v i quy mô c c kỳ l n. Th i b y gi đã đi u đ ng t iượ ế ớ ự ớ ờ ấ ờ ề ộ ớ
h n năm m i v n dân công và ph i m t h n m i năm m i hoàn thành, r t nhi u nhânơ ươ ạ ả ấ ơ ườ ớ ấ ề
công đã ch có đi mà không có v .ỉ ề
Truy n thuy t v nàng M ch Kh ng khóc đ Tr ng Thành chính là đã n y sinh trongề ế ề ạ ươ ổ ườ ả
th i kỳ này. V sau nhi u tri u đ i đã tu s a và xây d ng thêm Tr ng Thanh, trong đóờ ề ề ề ạ ử ự ườ
hai tri u đ i Hán và Minh ti n hành v i quy mô l n nh t. Tr ng Thành mà ngày nayề ạ ế ớ ớ ấ ườ
chúng ta trông th y là Tr ng Thành xây d ng vào đ i Minh, nó b t đ u t S n H iấ ườ ự ờ ắ ầ ừ ơ ả
Quan thu c t nh Hà B c, ch y ngang qua Hà B c, B c Kinh, S n Tây, N i Mông, Thi mộ ỉ ắ ạ ắ ắ ơ ộ ể
Tây, Ninh H , Cam Túc, t ng c ng b y t nh, khu t tr và thành ph tr c thu c, kéo dàiạ ổ ộ ả ỉ ự ị ố ự ộ
sáu ngàn b y trăm km t c là h n m i ba ngàn d m Trung Qu cả ứ ơ ườ ặ ố
Th gi i có bao nhiêu dân t c?ế ớ ộ
Trung Qu c có 56 dân t c. Có ng i cho r ng Trung Qu c có th là qu c gia có nhi uố ộ ườ ằ ố ể ố ề
dân t c nh t th gi i, kỳ th c không ph i nh th . châu Á, n u tính các qu c gia cóộ ấ ế ớ ự ả ư ế Ở ế ố
h n 50 dân t c thì còn có n Đ , Philippin, Indonesia. Nghe nói Indonesia có 150 dân t c.ơ ộ Ấ ộ ộ
Qu c gia có nhi u dân t c nh t th gi i là Nijenia, có t i 250 dân t c l n nh v i h n 80ố ề ộ ấ ế ớ ớ ộ ớ ỏ ớ ơ
tri u ng i, chi m 1/8 t ng s dân t c trên th gi i.ệ ườ ế ổ ố ộ ế ớ
Nói tóm l i trên th gi i có bao nhiêu dân t c? Theo nh ng th ng kê ch a đ y đ , con sạ ế ớ ộ ữ ố ư ầ ủ ố
ch ng 2000.ừ
S l ng nhân kh u c a các dân t c trên th gi i khác nhau r t xa. Dân t c l n nh t lênố ượ ẩ ủ ộ ế ớ ấ ộ ớ ấ
t i nghìn tri u, dân t c nh nh t ch có vài ch c ng i. B y dân t c có t ng s nhânớ ệ ộ ỏ ấ ỉ ụ ườ ả ộ ổ ố
kh u lên t i quá 100 tri u ng i là ng i Hán, ng i Inđuxtan, ng i M ng iẩ ớ ệ ườ ườ ườ ườ ỹ ườ
Bănggan, ng i Nga, ng i Nh t, ng i Braxin, 60 dân t c có nhân kh u t 10 tri u, 92ườ ườ ậ ườ ộ ẩ ừ ệ
dân t c có nhân kh u t m i v n đ n m t tri u. Nhân kh u các dân t c khác không cóộ ẩ ừ ườ ạ ế ộ ệ ẩ ộ
đ m i v n.ủ ườ ạ
T ng s các dân t c châu Á là trên m t nghìn, đ i khái chi m n a t ng dân s trên thổ ố ộ ở ộ ạ ế ử ổ ố ế

c a Nh t B n.ủ ậ ả
Sau khi chi n tranh th gi i II bùng n , Nh t B n ký k t liên minh v i phát xít Đ c vàế ế ớ ổ ậ ả ế ớ ứ
Italia, đ ng th i gây ra cu c chi n tranh châu Á và Thái Bình D ng tháng 11 nămồ ờ ộ ế ở ươ
1943, nh ng ng i đ ng đ u các n c Trung Qu c, M , Anh tuyên b Cairô r ng sữ ườ ứ ầ ướ ố ỹ ố ằ ẽ
đu i Nh t B n ra kh i t t c các vùng đát mà n c này xâm chi m, trong đó có vi c làmổ ậ ả ỏ ấ ả ướ ế ệ
cho Tri u Tiên đ c đ c l p t do.ề ượ ộ ậ ự
Do s c g ng chung c a các l c l ng ch ng phát xít t t c các n c, tháng 8 nămự ố ắ ủ ự ượ ố ở ấ ả ướ
1945, Nh t B n tuyên b đ u hàng vô đi u ki n. Căn c vào hi p đ nh đã ký k t, quânậ ả ố ầ ề ệ ứ ệ ị ế
đ i M và quân đ i Liên Xô cũ cùng ti p thu s đ u hàng c a quân đ i Nh t B n ộ ỹ ộ ế ự ầ ủ ộ ậ ả ở
Tri u Tiên. Còn v khu v c ti p thu s đ u hàng thì h i b y gi đã quy t đ nh l y vĩề ề ự ế ự ầ ồ ấ ờ ế ị ấ
tuy n 38 đ B c làm đ ng phân gi i: quân đ i Nh t B n phía Nam vĩ tuy n này sế ộ ắ ườ ớ ộ ậ ả ở ế ẽ
đ u hàng quân đ i M , còn quân đ i Nh t B n phía B c thì s đ u hàng quân đ i c aầ ộ ỹ ộ ậ ả ở ắ ẽ ầ ộ ủ
Liên Xô cũ.
H i b y gi vi c xác đ nh vĩ tuy n 38 đ B c làm đ ng phân gi i không có ý nghĩaồ ấ ờ ệ ị ế ộ ắ ườ ớ
chính tr hay quân s gì c , ch ng qua ch vì vĩ tuy n này n m trung b n c Tri uị ự ả ẳ ỉ ế ằ ở ộ ướ ề
Tiên, làm cho hai khu v c ti p thu l i đ u hàng c a quân đ i Nh t B n đ i khái b ngự ế ạ ầ ủ ộ ậ ả ạ ằ
nhau mà thôi. Ngoài ra căn c vào hi p ngh thì sau khi ti p thu đ u hàng, M và Liên Xôứ ệ ị ế ầ ỹ
ph i t ch c m t U ban Liên h p giúp cho Tri u Tiên thành l p m t chính ph lâm th i,ả ổ ứ ộ ỷ ợ ề ậ ộ ủ ờ
nh ng vì gi a hai n c M và Liên Xô v n còn t n t i nhi u v n đ quan tr ng ch aư ữ ướ ỹ ẫ ồ ạ ề ấ ề ọ ư
nh t trí, cho nên đ n năm 1948 v n ch a thành l p đ c chính ph lâm th i c a Tri uấ ế ẫ ư ậ ượ ủ ờ ủ ề
Tiên.
Tháng 8 năm 1948, t i mi n Nam Tri u Tiên thành l p n c Dân qu c Đ i Hàn. Tháng 9ạ ề ề ậ ướ ố ạ
năm y, mi n B c Tri u Tiên thành l p n c C ng hoà dân ch Nhân dân Tri u Tiên.ấ ở ề ắ ề ậ ướ ộ ủ ề
Vì đây là hai chính ph có tính ch t không gi ng nhau cho nên khó c hành đ c cu củ ấ ố ử ượ ộ
ph thông đ u phi u toàn dân t c.ổ ầ ế ộ
Tháng 6 năm 1950, cu c n i chi n Tri u Tiên bùng n , quân Liên hi p qu c do Mộ ộ ế ở ề ổ ệ ố ỹ
đ ng đ u, đem ng n chi n tranh đ t lên b sông áp L c. Quân Chí nguy n nhân dânứ ầ ọ ế ố ờ ụ ệ
Trung Qu c và Quân đ i nhân dân Tri u Tiên cùng đánh cho bè lũ xâm l c ph i lui v vĩố ộ ề ượ ả ề
tuy n 38.ế
Đ n năm 1953, trên vĩ tuy n 38 đã ký k t hi p đ nh đình chi n và hai bên vĩ tuy n 38ế ề ế ệ ị ế ở ế

xua đu i, ph i s ng l u l c kh p n i trên th gi i.ổ ả ố ư ạ ắ ơ ế ớ
Ng i Do Thái có m t đông nh t châu Âu. N i đây h b coi là nh ng k vô gia c ,ườ ặ ấ ở ơ ọ ị ữ ẻ ư
lang b t và b khinh r .ạ ị ẻ
Khi s ng lang b t kh p n i nh v y, ng i Do Thái ph n nhi u v n gi đ c b n s cố ạ ắ ơ ư ậ ườ ầ ề ẫ ữ ượ ả ắ
dân t c c v tín ng ng tôn giáo l n ngôn ng và phong t c t p quán.ộ ả ề ưỡ ẫ ữ ụ ậ
Giai đo n Trung th k , ng i Do Thái s ng t i các qu c gia Thiên Chúa giáo b coi làạ ế ỷ ườ ố ạ ố ị
dân d giáo, ph i ch u nhi u s b c h i r t tàn kh cị ả ị ề ự ứ ạ ấ ố
Sang th i kỳ c n đ i, cùng v i s ti n b c a khoa h c k thu t và s phát tri n c a chờ ậ ạ ớ ự ế ộ ủ ọ ỹ ậ ự ể ủ ủ
nghĩa T b n, trong dân t c Do Thái đã xu t hi n nh ng nhân v t ki t xu t, đ c bi t làư ả ộ ấ ệ ữ ậ ệ ấ ặ ệ
trong lĩnh v c tài chính, công th ng và văn hoá. Vì th nên m c đ nh t đ nh, h đã c iự ươ ế ứ ộ ấ ị ọ ả
thi n đ c hoàn c nh s ng c a mình. V i b n Qu c xã theo thuy t ch ng t c th ngệ ượ ả ố ủ ớ ọ ố ế ủ ộ ượ
đ ng thì đi u này là không th ch p nh n đ c. Theo chúng, dân t c Do Thái vĩnh vi n làẳ ề ể ấ ậ ượ ộ ễ
lũ ng i h đ ng. Nh ng năm 30 c a th k XX, cùng v i s bành tr ng c a ch nghĩaườ ạ ẳ ữ ủ ế ỷ ớ ự ướ ủ ủ
đ qu c, vi c ng i Do Thái b b c h i đã đ t t i m c kh ng khi p. Th t ra cách nóiế ố ệ ườ ị ứ ạ ạ ớ ứ ủ ế ậ
c a b n Qu c xã v cái g i là dân t c th ng đ ng ch là cái c h t s c hoang đ ngủ ọ ố ề ọ ộ ượ ẳ ỉ ớ ế ứ ườ
n n ra đ nh m tiêu di t ng i Do Thái mà thôi.ặ ể ằ ệ ườ
T ng th ng M có ph i do nhân dân M tr c ti p b u ra hay không?ổ ố ỹ ả ỹ ự ế ầ
Chúng ta đ c báo th y c b n năm m t l n, m i khi có đ t b u c T ng th ng thì nh ngọ ấ ứ ố ộ ầ ỗ ợ ầ ử ổ ố ữ
ng c viên thu c Đ ng Dân ch và Đ n C ng hoà đ u ph i t i các bang trong toàn qu cứ ử ộ ả ủ ả ộ ề ả ớ ố
đ phát bi u v n đ ng tranh c , và cu i cùng còn ph i có m t cu c b phi u tuy n cể ể ậ ộ ử ố ả ộ ộ ỏ ế ể ử
trong toàn qu c. Vì th ng i ta cho r ng T ng th ng M là nhân dân M tr c ti p b uố ế ườ ằ ổ ố ỹ ỹ ự ế ầ
ra. Th c ra tình hình l i không ph i nh th .ự ạ ả ư ế
Theo m t lu t tuy n c , c tri M ch tr c ti p b u ra hai lo i ng i. M t là ngh vi nộ ậ ể ử ử ỹ ỉ ự ế ầ ạ ườ ộ ị ệ
Qu c h i và hai là nh ng ng i đ c g i là ng i tuy n c .ố ộ ữ ườ ượ ọ ườ ể ử
Nhân dân M b phi u tr c ti p b u ra các ngh viên Qu c h i, t c là nh ng ng i tỹ ỏ ế ự ế ầ ị ố ộ ứ ữ ườ ổ
ch c hình thành Qu c h i, Qu c h i này là m t c c u ho t đ ng th ng tr c. Đi u nàyứ ố ộ ố ộ ộ ơ ấ ạ ộ ườ ự ề
có đi m gi ng nh Đ i h i Đ i bi u Nhân dân c a Trung Qu c, nh ng gi a hai bên cóể ố ư ạ ộ ạ ể ủ ố ư ữ
m t s khác nhau v b n ch t. Vì Qu c h i và T ng th ng M có m t m i quan hộ ự ề ả ấ ố ộ ổ ố ỹ ộ ố ệ
quy n l c song song, ch c l n nhau, còn Đ i h i Đ i bi u Nhân dân c a Trung Qu cề ự ế ướ ẫ ạ ộ ạ ể ủ ố
là c quan quy n l c t i cao c a nhân dân toàn qu c, ch t ch qu c gia là do Đ i h i Đ iơ ề ự ố ủ ố ủ ị ố ạ ộ ạ

t ng năm sao.ướ
Trong l ch s n c M , đã nhi u ng i đ c phong hàm nguyên soái l c quân, đó làị ử ướ ỹ ề ườ ượ ụ
T ng th ng đ u tiên Washington và Phanxing. Sau khi Phanxing qua đ i thì quân hàmổ ố ầ ờ
nguyên soái không bao gi đ c s d ng n a.ờ ượ ử ụ ữ
T i sao Hitler s d ng hình ch “V n” làm bi u t ng cho đ ng Qu c Xã?ạ ử ụ ữ ạ ể ượ ả ố
Trong th i kỳ n c Đ c ch u quy n th ng tr c a Hitler, hình ch “V n” đâu cũng có,ờ ướ ứ ị ề ố ị ủ ữ ạ ở
nó không nh ng t ng tr ng cho n n th ng tr chuyên ch phát xít c a n c Đ c theoữ ượ ư ề ố ị ế ủ ướ ứ
đ ng Qu c Xã, mà còn t o ra nh ng n i đau kh vô t n cho nhân dân Do Thái, cũng nhả ố ạ ữ ỗ ổ ậ ư
nhân dân t t c các n c b n c Đ c Qu c Xã xâm l c.ấ ả ướ ị ướ ứ ố ượ
Ch “V n” còn đ c g i là ch th p ngo c. Nó đã có l ch s r t xa x a. Ngay t h nữ ạ ượ ọ ữ ậ ặ ị ử ấ ư ừ ơ
b n ngàn năm tr c Công nguyên, hình ch “V n” đã xu t hi n. n c n Đ th i cố ướ ữ ạ ấ ệ Ở ướ Ấ ộ ờ ổ
đ i, nó bi u hi n h nh phúc t i cao. Trung Qu c nó đã đ c l u hành h i Võ T cạ ể ệ ạ ố Ở ố ượ ư ồ ắ
Thiên năm chính quy n, bà đã đ nh âm ch này là “V n”. Tr c th i Hitler, m t s ng iề ị ữ ạ ướ ờ ộ ố ườ
Đ c đã t ng s d ng hình t ng tr ng cho ch “V n” này r i.ứ ừ ử ụ ượ ư ữ ạ ồ
Mùa hè năm 1920, Hitler c m th y r ng Đ ng Qu c Xã c n m t bi u t ng t ng tr ngả ấ ằ ả ố ầ ộ ể ượ ượ ư
có th thu ph c đ c lòng ng i. Sau nhi u suy nghĩ, h n thi t k m t lá c v i m tể ụ ượ ườ ề ắ ế ế ộ ờ ớ ộ
vòng tròn tr ng, gi a v ch “V n” màu đen và h n đã c m th y h t s c đ c ý v láắ ở ữ ẽ ữ ạ ắ ả ấ ế ứ ắ ề
c này. Theo cách gi i thích c a h n thì m u đen t ng tr ng cho ý nghĩa xã h i trongờ ả ủ ắ ầ ượ ư ộ
cu c v n đ ng c a b n h n, m u tr ng t ng tr ng cho t t ng dân t c ch nghĩa, cònộ ậ ộ ủ ọ ắ ầ ắ ượ ư ư ưở ộ ủ
ch V n thì t ng tr ng cho s m nh chi n th ng c a gi ng ng i Arian. Th c ra thìữ ạ ượ ư ứ ệ ế ắ ủ ố ườ ự
Hitler tuyên truy n cho ch nghĩa ch ng t c c c đoan, coi ng i Arian là ch ng t c caoề ủ ủ ộ ự ườ ủ ộ
quý nh t. V sau d i là c ch “V n”, đ ng Qu c Xã đã không ng ng khu ch tr ngấ ề ướ ờ ữ ạ ả ố ừ ế ươ
th l c.ế ự
Đ n năm 1933, đ ng Qu c Xã lên ch p chính, ch “V n” l i tr thành hình t ng tr ngế ả ố ấ ữ ạ ạ ở ượ ư
cho n c Đ c Qu c Xã, nh ng d i con m t c a nhân dân th gi i, nó ch t ng tr ngướ ứ ố ư ướ ắ ủ ế ớ ỉ ượ ư
cho t i ác mà thôi.ộ
T i sao các hoàng đ c a n c Nga đ c g i là Sa hoàng?ạ ế ủ ướ ượ ọ
V v n đ này, đ u tiên ph i nói t i nhà đ c tài c a thành La Mã th i c đ i Cesar. Nămề ấ ề ầ ả ớ ộ ủ ờ ổ ạ
45 tr c Công nguyên, Vi n Nguyên Lão La Mã đã d a vào chi n công c a Cesar cũngướ ệ ự ế ủ
nh quy n th và tài s n c c l n c a ông ta đ tuyên b Cesar là nhà đ c tài tr n đ i.ư ề ế ả ự ớ ủ ể ố ộ ọ ờ

ch riêng có gia đình Noe đ c an toàn vô s . Đ n khi n c s p s a rút, Noe quy t đ nhỉ ượ ự ế ướ ắ ử ế ị
th con chim b câu cho nó đi thám thính, nh ng con chim ch l n h t m t vòng r i bayả ồ ư ỉ ượ ế ộ ồ
v . Noe bi t r ng kh p các n i v n còn là n c, cho nên con chim không có ch nào đề ế ằ ắ ơ ẫ ướ ỗ ể
đ u. Vài ngày sau, Noe l i th chim b câu. Lúc con b câu tr v , trên m nó ng mậ ạ ả ồ ồ ở ề ỏ ậ
nhánh trám m u l c, Noe nhìn th y th h t s c sung s ng, và đi u này ch ng t n cầ ụ ấ ế ế ứ ướ ề ứ ỏ ướ
l t đã rút đ l ra nh ng nhánh cây non nhô lên kh i m t n c, th là ông đ a t t c giaụ ể ộ ữ ỏ ặ ướ ế ư ấ ả
đình tr v l c đ a, b t đ u xây d ng m t cu c s ng m i”.ở ề ụ ị ắ ầ ự ộ ộ ố ớ
Chuy n con chim b câu và nhánh trám báo tr c cu c s ng hoà bình và an ninh đã theoệ ồ ướ ộ ố
Kinh Thánh mà đ c ph bi n ra toàn th gi i. Đ n nh ng năm 30 th k XVII, châuượ ổ ế ế ớ ế ữ ế ỷ ở
Âu n ra m t cu c chi n tranh kéo dài h n 30 năm tr i, làm cho châu Âu, đ c bi t là nhânổ ộ ộ ế ơ ờ ặ ệ
dân Đ c chìm trong đau th ng tr m tr ng. Th i b y gi , t i m t s thành th n cứ ươ ầ ọ ờ ấ ờ ạ ộ ố ị ở ướ
Đ c, l u hành m t th khăn k ni m, trên v hình con chim b câu ng m m t nhànhứ ư ộ ứ ỷ ệ ẽ ồ ậ ộ
trám, ph n ánh nguy n v ng mong ch hoà bình c a nhân dân, vì th con chim b câu vàả ệ ọ ờ ủ ế ồ
nhánh trám đã t ng tr ng cho hoà bình.ượ ư
Sau cu c Chi n tranh th gi i II, nhà ho s l n Picasso đã v m t con chim b câu tr ngộ ế ế ớ ạ ỹ ớ ẽ ộ ồ ắ
đang bay, g i t ng Đ i h i Hoà bình toàn th gi i, ng i ta g i con chim b câu này làử ặ ạ ộ ế ớ ườ ọ ồ
Chim b câu hoà bình.ồ
T i sao tr n Oateclo tr thành đi u t ng tr ng cho th t b i trong cu c đ i conạ ậ ở ề ượ ư ấ ạ ộ ờ
ng i?ườ
Ngày 20 tháng sáu năm 1815 t i ngo i ô Thành ph Oateclo cách th đo Brucxen n c Bạ ạ ố ủ ướ ỉ
23 km v phía nam, liên quân ch ng Pháp đã phát đ ng m t cu c ti n công mãnh li t vàoề ố ộ ộ ộ ế ệ
quân đ i Pháp do Napoleon ch huy.ộ ỉ
Th t là m t tr n chi n long tr i l đ t, tr c s t n công t c a liên quân, quân đ iậ ộ ậ ế ờ ở ấ ướ ự ấ ồ ạ ủ ộ
Pháp đã tan v không còn m t m nh giáp, th ng soái Napoleon ch còn cách gi m chânỡ ộ ả ố ỉ ẫ
th dài r i b quân đ i mà ch y th c m ng.ở ồ ỏ ộ ạ ụ ạ
Napoleon xu t thân t m t gia đình quý t c đã sa sút trên đ o Coóc. Năm 1793, ông 24ấ ừ ộ ộ ả
tu i, b t đ u xu t đ u l di n. Trong h n m i năm tr i, ông đánh Đông d p B c,ổ ắ ầ ấ ầ ộ ệ ơ ườ ờ ẹ ắ
không tr n nào là không chi n th ng, không nh ng ch x ng hùng trên đ i l c châu Âu màậ ế ắ ữ ỉ ư ạ ụ
còn chinh ph c đ c Ai C p cùng nhi u vùng đ t Đ a Trung H i, làm cho vô s v ngụ ượ ậ ề ấ ở ị ả ố ươ
công ph i cúi đ u x ng th n, và nhi u qu c gia nh bi n thành phiên thu c c a n cả ầ ư ầ ề ố ỏ ế ộ ủ ướ

Trên th gi i có kho ng m i ba th ti ng mà s ng i s d ng lên t i trên năm m iế ớ ả ườ ứ ế ố ườ ử ụ ớ ươ
tri u. Trong s đó ti ng Hàn, ti ng Anh, ti ng Tây Ban Nha, ti ng Nga đ u có trên m tệ ố ế ế ế ế ề ộ
trăm tri u ng i trên th gi i s d ng. Ti ng Pháp tuy có s ng i s d ng không t iệ ườ ế ớ ử ụ ế ố ườ ử ụ ớ
m t trăm tri u nh ng l i có đ n 26 qu c gia l y ti ng Pháp làm ngôn ng chính th c.ộ ệ ư ạ ế ố ấ ế ữ ứ
Cam run là m t n c nh mi n Tây châu Phi, nghe nói n c này có trên m t nghìn thơ ộ ướ ỏ ở ề ướ ộ ứ
ti ng. Trên th gi i th ti ng có s ng i s d ng ít nh t là Oat, ch có 50 ng i nói.ế ế ớ ứ ế ố ườ ử ụ ấ ỉ ườ
L i có m t th ti ng nhân t o đó là Qu c t ng . Qu c t ng là m t th ti ng b trạ ộ ứ ế ạ ố ế ữ ố ế ữ ộ ứ ế ổ ợ
trên th gi i. Các n c trên th gi i đ u có ng i bi t s d ng.ế ớ ướ ế ớ ề ườ ế ử ụ
Th gi i có b y kỳ quan nào?ế ớ ả
Hai th k tr c Công nguyên, thành La Mã có m t tác gi l hành gia tên là Ant bat. Sauế ỷ ướ ộ ả ữ ơ
khi đi chu du các n c trên th gi i, ông đã nêu lên b y n i danh th ng l n ph n nhở ướ ế ớ ả ơ ắ ớ ả ả
đ c trình đ khoa h c và văn hoá c a toàn th các vùng chung quanh bi n Đ a Trungượ ộ ọ ủ ể ể ị
H i. Ngày nay ng i ta g i b y n i danh th ng này là “B y kỳ quan th gi i”. “B y kỳả ườ ọ ả ơ ắ ả ế ớ ả
quan th gi i” g m có:ế ớ ồ
1. Kim t tháp c Ai C p: Đó là công trình ki n trúc c x a nh t trong l ch s c a b y kỳự ổ ậ ế ổ ư ấ ị ử ủ ả
quan, đã đ c ng i đ i x a xây d ng tr c đây kho ng 4.600 năm, cho t i nay v n cònượ ườ ờ ư ự ướ ả ớ ẫ
gìn gi hoàn h o.ữ ả
2. V n treo Babilon: Là m t đài đ p b ng đ t có b n t ng, cao 25 mét, trên m i t ngườ ở ộ ắ ằ ấ ố ầ ỗ ầ
có tr ng nh ng hoa c kỳ l , nhìn t xa thì nom c nh là m t v n hoa đ p treo trênồ ữ ỏ ạ ừ ứ ư ộ ườ ẹ
cao. T ng truy n v n hoa này là do Qu c v ng Babilon đã cho xây d ng đ an i bàươ ề ườ ố ươ ự ể ủ
V ng phi s ng xa c h ng.ươ ố ố ươ
3. Đ n th n th n Artemix Ephdo: Đ n th i này cao 120 mét, r ng 65 mét, xung quanhề ờ ữ ầ ở ề ờ ộ
có 127 c t tr b ng đá. Trên các c t đá này mang nh ng hình điêu kh c th hi n cácộ ụ ằ ộ ữ ắ ể ệ
chuy n th n tho iệ ầ ạ
4. T ng Th n D t Olympia đ t trong đ n th Th n D t trên núi Olympia mi n Namượ ầ ớ ở ặ ề ờ ầ ớ ở ề
Hy L p: T ng cao 15 mét, thân b ng g đen, trang s c b ng vàng, ngà voi và đá quý.ạ ượ ằ ỗ ứ ằ
Tay ph i c a Th n gi ra b c t ng n th n Chi n th ng, còn tay trái n m chi c g yả ủ ầ ơ ứ ượ ữ ầ ế ắ ắ ế ậ
t ng tr ng cho quy n uy c a mình, th n thái r t là trang nghiêm. Ti c r ng trong thượ ư ề ủ ầ ấ ế ằ ế
b c t ng này đã b hu ho i.ứ ượ ị ỷ ạ
5. Lăng m Halicacnax Th Nhĩ Kỳ: Th k IV tr c Công nguyên, qu c v ng Caliaộ ở ổ ế ỷ ướ ố ươ

Chúng ta có th tìm trong b n Giao h ng Đ nh m nh (cũng g i là b n Giao h ng s 5)ể ả ưở ị ệ ọ ả ưở ố
mà nghe th y cái tâm thanh nh m t tri t nhân mu n tìm hi u ý nghĩa chân chính c a đ iấ ư ộ ế ố ể ủ ờ
s ng con ng i, cũng có th d a vào b n Giao h ng Anh hùng (cũng có tên là b n Giaoố ườ ể ự ả ưở ả
h ng s 3) đ nghe th y nh ng gì Beethoven ca ng i và t lòng tôn kính các anh hùng,ưở ố ể ấ ữ ợ ỏ
càng có th d a vào b n Giao h ng Đi n viên (cũng còn đ c g i là b n Giao h ng sể ự ả ưở ề ượ ọ ả ưở ố
6) đ nghe th y nh ng l i âu y m h ng v ng t i thiên nhiên c a ông.ể ấ ữ ờ ế ướ ọ ớ ủ
Trong các tác ph m c a Beethoven đã đúc h p các kh n n c a ông, dũng khí c a ông,ẩ ủ ợ ổ ạ ủ ủ
ni m hoan l c c a ông và c n i bi ai c a ông. Lãnh v c ngh thu t và lãnh v c t t ngề ạ ủ ả ỗ ủ ự ệ ậ ự ư ưở
mà ông đ t t i thì c th i b y gi l n cho t i ngày nay ch a có m t ng i nào khác v nạ ớ ả ờ ấ ờ ẫ ớ ư ộ ườ ươ
t i đ c. Có th nói Beethoven không h th n v i danh hi u “Nh c Thánh” mà ng i taớ ượ ể ổ ẹ ớ ệ ạ ườ
t ng cho ông.ặ
T i sao con đ ng thông th ng c đ i đ c g i là “Con đ ng t l a”?ạ ườ ươ ổ ạ ượ ọ ườ ơ ụ
D i tri u nhà Hán, Trung Qu c đã m đ c m t con đ ng thông th ng buôn bán cóướ ề ố ở ượ ộ ườ ươ
kh i đi m là Th đô Tr ng An th i b y gi (nay là Tây An) và v t ngang qua đ i l cở ể ủ ườ ờ ấ ờ ắ ạ ụ
châu Á, ch y th ng t i Đ a Trung H i r i v t bi n, đ t t i đi m cu i cùng là thành Laạ ẳ ớ ị ả ồ ượ ể ạ ớ ể ố
Mã. Thông qua con đ ng thông th ng kéo dài h n b y ngàn kilômet, liên k t ba l c đ aườ ươ ơ ả ế ụ ị
châu Á, châu Phi và châu Âu, dân t c Hán đã chuy n t i toàn th gi i n n k thu t nôngộ ể ớ ế ớ ề ỹ ậ
nghi p, th công nghi p tiên ti n, bao g m c b n phát minh l n c a Trung Qu c.ệ ủ ệ ế ồ ả ố ớ ủ ố
Ng c l i nhi u s n v t và văn hoá đ c đáo c a ph ng Tây nh s t , l c đà, nho, d aượ ạ ề ả ậ ộ ủ ươ ư ư ử ạ ư
chu t, c đ n Ph t giáo c a n Đ , h i ho c a Hy L p cũng đ c truy n nh p vàoộ ả ế ậ ủ Ấ ộ ộ ạ ủ ạ ượ ề ậ
Trung Qu c. N n kinh t và văn hoá c a hai mi n Đông Tây, nh có Con đ ng thôngố ề ế ủ ề ờ ườ
th ng này đã đ c giao l u, đem l i nh h ng r t l n cho s phát tri n c a n n vănươ ượ ư ạ ả ưở ấ ớ ự ể ủ ề
minh th gi i.ế ớ
Trên con đ ng buôn bán này, h i b y gi th hàng đ c tr đi nhi u nh t là t l a, m tườ ố ấ ờ ứ ượ ở ề ấ ơ ụ ộ
đ c s n c a Trung Qu c. Vì th con đ ng này đã đ c g i là “Con đ ng t l a”. Ngheặ ả ủ ố ế ườ ượ ọ ườ ơ ụ
nói khi m t v hoàng đ La Mã l n đ u tiên m c b qu n áo b ng t l a do Trung Qu cộ ị ế ầ ầ ặ ộ ầ ằ ơ ụ ố
s n xu t đ đi xem hát đã gây ch n đ ng c kinh thành La Mã.ả ấ ể ấ ộ ả
Năm 139 tr c Công nguyên, Tr ng Khiên xu t phát đi Tây V c, nh ng ch ng bao lâuướ ươ ấ ự ư ẳ
ông b quân Hung Nô b t. Sau 11 năm b giam gi , ông tr n thoát và đ n năm 126 tr cị ắ ị ữ ố ế ướ
Công nguyên thì tr v đ c Tr ng An. D i s ch đ o c a quân Hung Nô, kh ng chở ề ượ ườ ướ ự ỉ ạ ủ ố ế

Khân n c Anh, ng n tháp nghiêng Pixa Italia, Tháp L u Ly Nam Kinh Trungở ướ ọ ở ư ở
Qu c, Nhà th Xôphi Ixtambun Th Nhĩ Kỳ.ố ờ ở ổ
T i sao trong ti ng Nh t l i có nhi u ch Hán đ n nh th ?ạ ế ậ ạ ề ữ ế ư ế
Nh t B n là m t n c láng gi ng c a Trung Qu c, trong th i c đ i n c này đã cóậ ả ộ ướ ề ủ ố ờ ổ ạ ướ
nhi u m i quan h trao đ i v i Trung Qu c.ề ố ệ ổ ớ ố
D i tri u nhà Tùy và nhà Đ ng, n n kinh t c a Trung Qu c ph n vinh, văn hoá phátướ ề ườ ề ế ủ ố ồ
tri n h ng th nh. Nh t B n tr c sau đã c đi m i ba nhóm “Khi n Đ ng S ” (s giể ư ị ậ ả ướ ử ườ ể ườ ứ ứ ả
phái đ n nhà Đ ng) t i tri u đình nhà Đ ng đ h c t p, nhóm đông nh t lên t i h nế ườ ớ ề ườ ể ọ ậ ấ ớ ơ
sáu trăm ng i. M t s k đ c sách và hoà th ng Nh t B n ùn ùn kéo đ n th đô nhàườ ộ ố ẻ ọ ượ ậ ả ế ủ
Đ ng và Tr ng An đ h c t p các lo i ki n th c văn hoá cùng các sách kinh đi n c aườ ườ ể ọ ậ ạ ế ứ ể ủ
đ o Ph t. Sau khi h c t p thành công, m t s ng i còn l i Tri u đình nhà Đ ng đạ ậ ọ ậ ộ ố ườ ở ạ ề ườ ể
làm quan, nh ng ph n l n đã v n c r i tích c c truy n bá văn hoá c a tri u đ i nhàư ầ ớ ề ướ ồ ự ề ủ ề ạ
Đ ng.ườ
C đ n Thiên hoàng c a n c Nh t th i b y gi cũng m i nh ng danh s sang bên yả ế ủ ướ ậ ờ ấ ờ ờ ữ ư ấ
đ có th h c t p văn hoá c a nhà Đ ng, đ ng th i Thiên hoàng cũng b nhi m m t sể ể ọ ậ ủ ườ ồ ờ ổ ệ ộ ố