Một số ý kiến đóng góp nhằm hoàn thiiện và nâng cao
chất lợng công tác kế toán nguyên vật liệu ở Nhà máy
thiết bị Bu điện
I/ Nhận xét chung về công tác kế toán vật liệu ở Nhà máy thiết bị Bu
điện hà nội.
1. Một số nhận xét chung:
Qua thời gian tìm hiểu, nghiên cứu thực trạng công tác kế toán tại Nhà máy
Thiết Bị Bu Điện, trên cơ sở xem xét, đánh giá, phân tích một số chỉ tiêu kinh tế cụ
thể em nhận thấy: Công tác kế toán ở Nhà máy rrất đợc coi trọng cho nên hoạt động
sản xuất kinh doanh của Nhà máy đã đạt đợc những kết quả rất khả quan và có xu h-
ớng phát triển theo chiều hớng tốt. Nhà máy đã nhanh chóng hoà nhập, thích ứng với
cơ chế mới, khẳng định vị trí của mình và vơn lên cùng với nền kinh tế chung của đất
nớc. Tuy nhiên trong thời kỳ hiện nay ngoài những thuận lợi nhà máy còn gặp không
ít khó khăn trong hoạt động sản xuất kinh doanh của mình.
1.1-Những thuận lợi chung:
+ Hiện nay vô tuyến viễn thông, thông tin liên lạc đang là lĩnh vực phát triển
nhanh nhất không chỉ trên thế giới mà ngay cả trong nớc. Trong những năm vừa qua
và trong tơng lai ngành Bu điện vẫn tiếp tục đợc Đảng và Nhà nớc mở rộng quy mô
hoạt động sản xuất, do vậy Nhà máy thiết bị Bu điện cũng có những điều kiện thuận
lợi phát triển cả về chiều rộng lẫn chiều sâu. Hiện nay Nhà máy thiết bị Bu điện là
đơn vị sản xuất công nghiệp lớn nhất của ngành, do đó chính những thuận lợi này
giúp cho nhà máy mở rộng quy mô, thâm nhập thị trờng không chỉ giới hạn ở trong n-
ớc mà còn vơn xa tới các nớc có trình độ điện tử viễn thông hàng đầu thế giới nh
Công ty Simen của Đức, Công ty Motorola của Mỹ ...
+ Nhờ xu hớng phát triển chung của đất nớc, nhà máy có thuận lợi hơn trong
việc tuyển dụng công nhân, đào tạo và nâng cao trình độ quản lý của bộ máy lãnh
đạo, đặc biệt là cán bộ kỹ thuật có tay nghề cao. Trên cơ sở đó đòi hỏi các cán bộ
quản lý phải năng động, nhạy bén, nắm bắt và phân tích thị trờng một cách nhanh
chóng, kịp thời, phục vụ cho quá trình sản xuất kinh doanh của nhà máy có hiệu quả
ngày càng cao. Chính nhờ vào việc mở rộng sản xuất cả về chiều rộng và chiều sâu
ấy, nhà máy cũng có nhiều cơ hội trong việc thực hiện đa dạng hoá sản phẩm đáp ứng

bị, máy móc, vật t phải tăng thêm chi phí vận chuyển từ nơi cung cấp đến Việt nam.
Khoản chi phí này có thể đợc tính vào giá thực tế nhập máy móc thiết bị hoặc nhà
máy phải trả trực tiếp tuỳ thuộc hình thức mua theo giá FOB hay giá CIF. Hơn nữa
việc nhập khẩu vật t không tránh khỏi những h hỏng, mất mát trong quá trình vận
chuyển. Do vậy nhà máy gặp rất nhiều khó khăn trong vấn đề này.
+ Do nhu cầu ngày càng cao của xã hội sản phẩm của ngành sản xuất thiết bị
Bu điện cũng ngày một đa dạng, phong phú hơn. Khách hàng không chỉ có nhu cầu
tăng lên về mặt số lợng thiết bị, mà đòi hỏi mẫu mã sản phẩm cũng ngày càng biến
động cao hơn, đẹp hơn, làm cho công nghệ sản xuất đáp ứng nó cũng phải thay đổi.
Vấn đề đặt ra ở đây là khi thay đổi từ các thiết bị sản xuất cũ, lạc hậu sang các dây
truyền sản xuất hiện đại và tiện lợi nh vậy thì sẽ ảnh hởng gì tới năng suất lao động,
tình hình quản lý, bảo quản máy móc, tình hình tay nghề của công nhân khi đa máy
móc vào sử dụng, các khoản chi phí khác có thay đổi và ảnh hởng nh thế nào đến
toàn bộ chi phí bỏ ra trong kỳ và đặc biệt là vòng quay của vốn lu động . Bởi vì nh ta
đã biết, để đa một dây truyền công nghệ mới vào sản xuất đòi hỏi phải hợp lý hoá các
khâu và mọi vấn đề . Tất nhiên không thể tránh khỏi sự phát sinh của các loại chi phí
2
nh chi phí bảo quản, chi phí đào tạo công nhân lành nghề ... Do vậy nhà máy sẽ gặp
khó khăn trong vấn đề quay vòng vốn lu động khi các khoản chi phí này tăng nhanh
và nhiều hơn trớc- Vấn đề là cán bộ lãnh đạo phải có phơng pháp vừa giải quyết hợp
lý mọi khoản chi phí vừa đảm bảo nguyên tắc tiết kiệm, hiệu quả.
2. Một số nhận xét về công tác kế toán nguyên vật liệu:
2.1- Mặt tích cực trong công tác kế toán nguyên vật liệu:
Qua thực tế tiếp xúc và tìm hiểu tình hình hạch toán nguyên vật liệu ở Nhà
máy thiết bị Bu điện, tôi nhận thấy: Nhìn chung công tác hạch toán nguyên vật liệu đ-
ợc tiến hành có nề nếp, chấp hành đúng các quy định, chế độ kế toán của Bộ tài chính
ban hành. Các phòng ban, phân xởng cũng phối hợp chặt chẽ với phòng kế toán đảm
bảo công tác hạch toán nguyên vật liệu diễn ra đều đặn, nhịp nhàng phù hợp với điều
kiện của nhà máy và đáp ứng đợc yêu cầu của công tác quản lý, thực hiện tốt phần dự
trữ, tập hợp chi phí và tính giá thành. Kế toán chi tiết nguyên vật liệu áp dụng phơng

sổ tổng hợp theo hình thức này có kết cấu đơn giản, dễ ghi chép, thuận tiện cho công
tác hạch toán của kế toán viên. Tuy vậy, kế toán tổng hợp của Nhà máy lại không mở
sổ Nhật ký chung để theo dõi toàn bộ nghiệp vụ kinh tế phát sinh trong kỳ mà chỉ
mở các sổ Nhật ký đặc biệt, cuối kỳ căn cứ vào các sổ nhật ký đặc biệt để ghi sổ cái.
Về nguyên tắc, các sổ Nhật ký đặc biệt là một phần của sổ Nhật ký chung nên có thể
thay thế nhật ký chung. Song trên thực tế, không phải nghiệp vụ kinh tế nào cũng
phát sinh nhiều lần trong một kỳ kế toán, ta không nên mở một sổ Nhật ký đặc biệt
cho các nghiệp vụ chỉ phát sinh một hoặc hai lần trong kỳ, vì nh vậy việc ghi chép sẽ
tách riêng ra, rất dễ nhầm lẫn, thất thoát khi tổng hợp số liệu. Hơn nữa, sổ nhật ký
đặc biệt chỉ sử dụng đối với những tài khoản chủ yếu mà các nghiệp vụ kinh tế phát
sinh liên quan đến nó nhiều lần trong một kỳ. Do vậy, việc kế toán tổng hợp không
mở sổ Nhật ký chung làm cho số lợng sổ sách nhiều lên trong khi đó hoàn toàn có
thể theo dõi và tổng hợp số liệu trên một sổ duy nhất đó là sổ Nhật ký chung.
+ Về công tác quản lý vật liệu tại Nhà máy.
Với khối lợng vật liệu gần 2.000 loại đợc nhập từ nhiều nguồn khác nhau, mỗi
loại vật liệu lại có vị trí, vai trò khác nhau trong quá trình cấu thành nên sản phẩm, do
vậy việc quản lý bảo quản gặp rất nhiều khó khăn. Trong khi đó nhà máy lại không sử
dụng Sổ danh điểm vật liệu , cha tạo lập bộ mã vật t để có thể theo dõi dễ dàng chặt
chẽ đảm bảo công tác quản lý có hiệu quả, nhất là tạo điều kiện thuận lợi cho việc
ứng dụng máy vi tính vào công tác kế toán nguyên vật liệu.
4
+ Về công tác kế toán chi tiết nguyên vật liệu:
Nh trên đã trình bày, công tác hạch toán chi tiết quá trình nhập- xuất- tồn kho
vật liệu tại nhà máy áp dụng phơng pháp ghi thẻ song song. Đây là một phơng pháp
đơn giản, dễ làm tuy nhiên nó chỉ phù hợp với những doanh nghiệp có ít chủng loại
vật t, sản phẩm, hàng hoá. Nhng trong mấy năm gần đây quy mô sản xuất của nhà
máy liên tục đợc mở rộng, chủng loại vật t phong phú, mức độ nhập xuất cao, ở mỗi
kho thủ kho quản lý đến hai, ba trăm loại vật t theo hình thức chuyên dùng. Nếu tiếp
tục áp dụng phơng pháp này sẽ xảy ra sự ghi chép trùng lặp giữa thủ kho và phòng kế
toán, khối lợng công việc cồng kềnh, phức tạp hơn. Do đó cần có biện pháp cụ thể để

5
không gây ra sự xáo trộn nhng lại không theo dõi, phản ánh đợc chính xác sự biến
động của nguyên vật liệu đáp ứng cho nhu cầu sản xuất và công tác quản lý. Bên cạnh
đó, nếu mỗi năm chỉ tiến hành kiểm kê một lần thì trong trờng hợp nguyên vật liệu
tồn đọng quá nhiều vào cuối kỳ sẽ gây nhiều ảnh hởng tới quá trình sản xuất kinh
doanh của nhà máy. Bởi khi đó nhà máy sẽ phải bỏ ra một khoản chi phí lớn hơn cho
công tác bảo quản vật t, hệ thống kho tàng phải đảm bảo cho vật liệu không bị h
hỏng, mất mát, đáp ứng đợc đòi hỏi về chất lợng sản phẩm làm ra. Bên cạnh đó, số l-
ợng vật t tồn lại cuối kỳ nhiều sẽ kéo dài vòng quay của vốn lu động, gây ảnh hởng
tới kế hoạch sản xuất kinh doanh của cả năm. Do đó nhà máy cần phải lu ý đến vấn
đề này hơn nữa.
+ Về việc nhập kho phế liệu:
Đối với bất kỳ một doanh nghiệp sản xuất nào, vấn đề tiết kiệm nguyên vật
liệu trong quá trình sản xuất, vừa đảm bảo đợc chất lợng sản phẩm theo yêu cầu, vừa
giảm đợc chi phí đầu vào, làm cho giá thành sản phẩm hạ là mối quan tâm hàng đầu
của các nhà lãnh đạo. Trong khi đó tất cả các loại phế liệu thu hồi đều có thể tận thu
tái chế đợc. Thực hiện tốt vấn đề này là một cách thức làm giảm chi phí đầu vào cho
doanh nghiệp. Mặc dù vậy, ở nhà máy thiết bị Bu điện vẫn cha thực sự quan tâm đến
vấn đề này, nghĩa là cha có biện pháp quản lý chặt chẽ đối với việc thu gom và nhập
kho phế liệu - Phế liệu thải ra trong quá trình sản xuất vẫn đợc nhập kho nhng không
có các thủ tục nhập kho cụ thể. Nhiều khi phế liệu không đợc nhập kho mà chỉ đợc
thu gom lại một góc của phân xởng, định kỳ (ba- bốn ngày hoặc một tuần), công
nhân tiến hành tái chế. Làm nh vậy có thể dẫn đến tình trạng mất mát, hao hụt phế
liệu, hơn nữa tạo điều kiện cho công nhân không có trách nhiệm cao trong việc sử
dụng nguyên vật liệu vào quá trình sản xuất, làm thất thoát một nguồn thu của nhà
máy. Do vậy nhà máy nên quan tâm đến vấn đề này hơn nữa.
+ Về việc đánh giá nguyên vật liệu:
Hiện nay nhà máy đang áp dụng phơng pháp đánh giá vật liệu xuất kho theo
giá hạch toán. Đây là một phơng pháp giúp kế toán vật t hạch toán chi tiết vật liệu
xuất kho đợc dễ dàng, số lợng ghi chép ít hơn nhng chỉ phản ánh thực tế một cách t-