1
Âải Hc  Nàơng - Trỉåìng Âải hc Bạch Khoa
Khoa Âiãûn - Nhọm Chun män Âiãûn Cäng Nghiãûp
Giạo trçnh MẠY ÂIÃÛN 1
Biãn soản: Bi Táún Låüi
Chỉång 11
SỈÏC TỈÌ ÂÄÜNG CA DÁY QÚN
MẠY ÂIÃÛN XOAY CHIÃƯU

11.1. STÂ ÂÁÛP MẢCH V STÂ QUAY
-π/2
π/2
3π/2
F
α
t =T/6
t =T/4
t =3T/4
Hçnh 10.1 Stâ dáûp mảch åí cạc
thåìi âiãøm khạc nhau
Gi thiãút âãø viãûc kho sạt âỉåüc âån gin:
• δ âãưu.
• R
μ


trong âọ v F åí vë trê âọ biãún âäøi tưn hon theo thåìi gian.
α= cosFF
mm2
Stâ âáûp mảch l mäüt sọng âỉïng, nọ phán bäú hçnh sin trong khäng gian v biãún
âäøi hçnh sin theo thåìi gian (hçnh 10.1).
11.1.2. Stâ quay trn.
Biãøu thỉïc toạn hc stâ quay trn:

)tsin(FF
m
αω= m
(10.2)

2

Hỗnh 10.2
Vở trờ soùng quay ngổồỹc (a) vaỡ quay thuỏỷn

0
2


2
3

2

t=T/4
t= 0
Thỏỷt vỏỷy, giaớ sổớ ta xeùt mọỹt õióứm bỏỳt kyỡ cuớa soùng stõ coù trở sọỳ khọng õọứi:

const)tsin( =
m

hay
const)t( =
m

Lỏỳy vi phỏn theo thồỡi gian:

=

dt
d
(10.3)
Ta thỏỳy, õaỷo haỡm theo t chờnh laỡ tọỳc õọỹ goùc quay:

0>

d
t
d
ổùng voùi soùng quay thuỏỷn, tổùc laỡ dỏỳu (-) trong (10.2).

0<

d

mm
22




(10.4a)
ta thỏỳy rũng stõ quay laỡ tọứng hồỹp cuớa hai stõ õỏỷp maỷch lóỷch pha nhau trong khọng
gian mọỹt goùc /2 vaỡ khaùc pha nhau vóử thồỡi gian mọỹt goùc laỡ /2.

3
11.2. ST CUA DY QUN MĩT PHA
11.2.2. Stõ cuớa mọỹt phỏửn tổớ.
Giaớ thióỳt:

Hỗnh 10.3. a. ổồỡng sổùc tổỡ do doỡng õióỷn i;
b. ổồỡng bióứu thở stõ doỹc khe hồớ cuớa maùy
/2
/2

a
b
c
d
g
e
F
pt1
F
pt

Nóỳu giaớ thióỳt R

rỏỳt nhoớ (
Fe
= ) nón H
Fe
= 0, ta coù:
H2 = iW
pt
.
Nhổ vỏy stõ ổùng vồùi mọỹt khe hồớ khọng khờ bũng:

ptpt
iWF
2
1
=
(10.6)
Ta thỏỳy:
1) ổồỡng bióứu dióựn stõ khe hồớ dổồùi mọỹt bổồùc cổỷc coù thóứ bióứu thở bũng hỗnh chổợ
nhỏỷt abcd coù õọỹ cao bũng
pt
iW
2
1
vaỡ ồớ bổồùc cổỷc tióỳp theo bũng hỗnh chổợ nhỏỷt
dega vồùi qui ổồùc nóỳu õổồỡng sổùc tổỡ hổồùng lón F
pt
õổồỹc bióứu thở bũng tung õọỹ
dổồng (hỗnh10.3b).

2
2



=

=





sinFd.cosFF
ptptpt
.
Vaỡ
tsinIWiWF
ptptpt
==
2
2
2
1

Thay vaỡ ta õổồỹc:


=




F
0

F
q1
F
pt1
1 2 3
1 2 3
-
4
Hỗnh 10.4 Stõ cuớa dỏy quỏỳn mọỹt lồùp bổồùc õuớ coù q=3
2
1
3
2
3
F
q1
=q

Cọỹng stõ cuớa 3 phỏửn tổớ

FqkF =
r1
: hóỷ sọỳ quỏỳn raới
Soùng bỏỷc cuớa mọỹt nhoùm coù q phỏửn tổớ :
vồùi k

=
ptrq
FqkF
r

: hóỷ sọỳ quỏỳn raới bỏỷc .
Stõ cuớa dỏy quỏỳn mọỹt lồùp bổồùc õuớ :

tsincoskqFF
..,,
rptmq
=

=

531

11.2.4. Stõ cuớa dỏy quỏỳn mọỹt pha hai lồùp bổồùc ngừn.
Stõ cuớa dỏy quỏỳn mọỹt pha hai lồùp bổồùc ngừn coù thóứ dổồỹc xem nhổ tọứng stõ
cuớa hai dỏy quỏỳn mọỹt lồùp bổồùc õuớ, mọỹt õỷt ồớ lồùp trón vaỡ mọỹt õỷt ồớ lồùp dổồùi nhổng
lóỷch pha nhau mọỹt goùc õọỹ õióỷn (hỗnh 10.5). y=
Hỗnh 10.5 Stõ cuớa dỏy quỏỳn mọỹt lồùp bổồùc õuớ coù q=3

ọỳi vồùi soùng cồ baớn = 1, goùc lóỷch :
= )(1
vồùi
= /y
.