Ngày soạn: Ngày dạy:
TUẦN: 29 MÔN: KHOA HỌC
TIẾT: 57 BÀI: THỰC VẬT CẦN GÌ ĐỂ SỐNG?
I. Mục đích yêu cầu:
Kiến thức – Kó năng:
- Nêu được những yếu tố cần để duy trì sự sống của thực vật: nước, không khí, ánh sáng, nhiệt độ và
chất khoáng.
Thái độ:
- Có ý thức bảo vệ thực vật.
II. Chuẩn bò
- HS mang đến lớp những loại cây đã được gieo trồng.
- GV có 5 cây trồng theo yêu cầu như SGK.
III. Hoạt động dạy chủ yếu:
1. Ổn đònh lớp: Hát
2. Kiểm tra bài cũ: Vài HS nêu lại kiến thức đã học bài trước.
3. Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
a. Giới thiệu bài: Trong quá trình sống, sinh sản
và phát triển, thực vật cần có những điều kiện gì?
Các em cùng tìm hiểu qua bài học Thực vật cần gì
để sống?
*Hoạt động 1: Mô tả thí nghiệm
- Kiểm tra việc chuẩn bò cây trồng của HS.
- Tổ chức cho HS tiến hành báo cáo thí nghiệm
trong nhóm.
- Yêu cầu: Quan sát cây các bạn mang đến. Sau
đó mỗi thành viên mô tả cách trồng, chăm sóc
cây của mình. Thư ký thứ nhất ghi tóm tắt điều
kiện sống của cây đó vào một miếng giấy nhỏ,
dán vào từng lon sữa bò. Thư ký thứ hai viết vào
một tờ giấy để báo cáo.

cung cấp nước, ánh sáng, không
khí, khoáng chất.
+Trong các cây trồng trên chỉ có
cây số 4 là đã có đủ các điều kiện
sống.
- Lắng nghe.
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
*Hoạt động 2: Điều kiện để cây sống và phát
triển bình thường.
- Tổ chức cho HS hoạt động trong nhóm mỗi
nhóm 4 HS.
GV đi giúp đỡ các nhóm để đảm bảo HS nào cũng
được tham gia.
- Gọi các nhóm trình bày. Các nhóm khác bổ
sung. GV kẻ bảng như PHT và ghi nhanh lên
bảng.
- Nhận xét, khen ngợi những nhóm HS làm việc
tích cực.
- Hỏi: +Để cây sống và phát triển bình thường,
cần phải có những điều kiện nào?
- GV kết luận hoạt động: Thực vật cần có đủ nước,
chất khoáng, không khí và ánh sáng thì mới sống
và phát triển bình thường được. Đất là một thực
thể tự nhiên phức tạp ảnh hưởng rất lớn đến đời
sống của cây. Đất cung cấp nước và các chất dinh
dưỡng cho cây. Ánh sáng, không khí giúp cây
quang hợp, thực hiện các quá trình tổng hợp chất
hữu cơ, quá trình trao đổi chất, trao đổi khí giúp
cây sống, sinh trưởng và phát triển bình thường.
Thiếu một trong các điều kiện trên cây sẽ bò chết.

TIẾT: 58 BÀI: NHU CẦU NƯỚC CỦA THỰC VẬT
I. Mục đích yêu cầu:
Kiến thức – Kó năng:
- Biết mỗi loài thực vật, mỗi giai đoạn phát triển của thực vật có nhu cầu về nước khác nhau.
Thái độ:
- Có ý thức bảo vệ thực vật.
II. Chuẩn bò
- HS sưu tầm tranh, ảnh, cây thật về những cây sống nơi khô hạn, nơi ẩm ướt và dưới nước.
- Hình minh hoạ trang 116, 117 SGK.
III. Hoạt động dạy chủ yếu:
1. Ổn đònh lớp: Hát
2. Kiểm tra bài cũ: Thực vật cần gì để sống? +Hãy mô tả cách làm thí nghiệm để biết cây cần gì để
sống? Nhận xét, cho điểm.
3. Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
*Giới thiệu bài và nêu mục tiêu bài học.
*Hoạt động 1:Mỗi loài thực vật có nhu cầu về
nước khác nhau
- Kiểm tra việc chuẩn bò tranh, ảnh, cây thật của
HS.
- Tổ chức cho HS hoạt động nhóm 4: Yêu cầu:
Phân loại tranh, ảnh về các loại cây thành 4
nhóm: cây sống ở nơi khô hạn, nơi ẩm ướt, cây
sống dưới nước, cây sống cả trên cạn và dưới
nước.
- GV đi giúp đỡ từng nhóm. Nếu HS biết thêm loài
cây nào đó mà không sưu tầm được tranh, ảnh thì
viết tên loài cây đó vào nhóm của nó.
- Gọi đại diện HS trình bày yêu cầu các nhóm
khác bổ sung.

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
*Hoạt động 2:Nhu cầu về nước ở từng giai đoạn
phát triển của mỗi loài cây
- Cho HS quan sát tranh minh hoạ trang 117, SGK
và trả lời câu hỏi:
+Mô tả những gì em nhìn thấy trong hình vẽ?
+Vào giai đoạn nào cây lúa cần nhiều nước?
+Tại sao ở giai đoạn mới cấy và làm đòng, cây lúa
lại làm nhiều nước?
+Em còn biết những loại cây nào mà ở những giai
đoạn phát triển khác nhau sẽ cần những lượng
nước khác nhau?
+Khi thời tiết thay đổi, nhu cầu về nước của cây
thay đổi như thế nào?
- GV kết luận: Cùng một loại cây, trong những giai
đoạn phát triển khác nhau cần những lượng nước
khác nhau. Ngoài ra, khi thời tiết thay đổi, nhu cầu
về nước của cây cũng thay đổi. Vào những ngày
nắng nóng, lá cây thoát nhiều hơi nước hơn nên
nhu cầu nước của cây cũng cao hơn. Biết được
những nhu cầu về nước của cây để có chế độ tưới
tiêu họp lý cho từng loại cây vào từng thời kì phát
triển của cây mới có thể đạt năng suất cao.
*Hoạt động 3: Trò chơi “Về nhà”
Cách tiến hành: GV chia lớp thành 3 nhóm, mỗi
nhóm cử 5 đại diện tham gia.
- GV phát cho HS cầm tấm bảng ghi: bèo, xương
rồng, rau rệu, ráy, rau cỏ bợ, rau muống, dừa, cỏ,
bóng nước, thuốc bỏng, dương xỉ, hành, rau rút,
đước, chàm, và 3 HS cầm các tấm bảng ghi: ưa

- Tranh (ảnh) hoặc bao bì các loại phân bón.
III. Hoạt động dạy chủ yếu:
1. Ổn đònh lớp: Hát
2. Kiểm tra bài cũ: Gọi HS lên bảng yêu cầu trả lời các câu hỏi về nội dung bài trước.
- Nhận xét, cho điểm.
3. Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
*Giới thiệu bài: GV giới thiệu bài và nêu mục tiêu
bài học.
*Hoạt động 1: Vai trò của chất khoáng đối với
thực vật
- Hỏi: +Trong đất có các yếu tố nào cần cho sự
sóng và phát triển của cây?
+Khi trồng cây, người ta có phải bón thêm phân
cho cây trồng không? Làm như vậy để nhằm mục
đích gì?
+Em biết những loài phân nào thường dùng để
bón cho cây?
- GV giảng: Mỗi loại phân cung cấp một loại chất
khoáng cần thiết cho cây. Thiếu một trong các loại
chất khoáng cần thiết, cây sẽ không thể sinh
trưởng và phát triển được.
- Yêu cầu HS quan sát tranh minh hoạ 4 cây cà
chua trang 118 SGK trao đổi và trả lời câu hỏi:
+Các cây cà chua ở hình vẽ trên phát triển như
thế nào? Hãy giải thích tại sao? +Quan sát kó cây
a và b, em có nhận xét gì?
- GV đi giúp đỡ các nhóm đảm bảo HS nào cũng
được tham gia trình bày trong nhóm.
- Lắng nghe.

phôtpho hơn?
+Những loại cây nào cần được cung cấp nhiều kali
hơn?
+Em có nhận xét gì về nhu cầu chất khoáng của
cây?
+Hãy giải thích vì sao giai đoạn lúa đang vào hạt
không nên bón nhiều phân?
+Quan sát cách bón phân ở hình 2 em thấy có gì
đặc biệt?
- GV kết luận: Mỗi loài cây khác nhau cần các loại
chất khoáng với liều lượng khác nhau. Cùng ở một
cây, vào những giai đoạn phát triển khác nhau,
nhu cầu về chất khoáng cũng khác nhau. Ví dụ:
Đối với các cây cho quả, người ta thường bón phân
vào lúc cây đâm cành, đẻ nhánh hay sắp ra hoa vì
ở những giai đoạn đó, cây cần được cung cấp
nhiều chất khoáng.
- HS đọc và trả lời: +Cây lúa, ngô,
cà chua, đay, rau muống, rau dền,
bắp cải, … cần nhiều ni- tơ hơn.
+Cây lúa, ngô, cà chua, … cần nhiều
phôtpho.
+Cây cà rốt, khoai lang, khoai tây,
cải củ, … cần được cung cấp nhiều
kali hơn.
+Mỗi loài cây khác nhau có một
nhu cầu về chất khoáng khác nhau.
+Giai đoạn lúa vào hạt không nên
bón nhiều phân đạm vì trong phân
đạm có ni- tơ, ni- tơ cần cho sự

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
*Giới thiệu bài:
*Hoạt động 1: Vai trò của không khí trong quá
trình trao đổi khí của thực vật
- Hỏi: +Không khí gồm những thành phần nào?
+Những khí nào quan trọng đối với thực vật?
- Yêu cầu: Quan sát hình minh hoạ trang 120,
121, SGK và trả lời câu hỏi. GV ghi nhanh câu hỏi
đònh hướng lên bảng.
1). Quá trình quang hợp chỉ diễn ra trong điều kiện
nào?
2). Bộ phận nào của cây chủ yếu thực hiện quá
trình quang hợp
3). Trong quá trình quang hợp, thực vật hút khí gì
và thải ra khí gì?
4). Quá trình hô hấp diễn ra khi nào?
5). Bộ phận nào của cây chủ yếu thực hiện quá
trình hô hấp?
6). Trong quá trình hô hấp, thực vật hút khí gì và
thải ra khí gì?
7). Điều gì sẽ xảy ra nếu một trong hai quá trình
trên ngừng hoạt động?
- Gọi HS trình bày. GV theo dõi, nhận xét, khen
ngợi những HS hiểu bài, trình bày mạch lạc, khoa
học.
- Trao đổi theo cặp và trả lời câu
hỏi.
+Không khí gồm hai thành phần
chính là khí ô- xi và khí ni- tơ.
Ngoài ra, trong không khí còn chứa

vật.
*Hoạt động 2: Ứng dụng nhu cầu không khí của
thực vật trong trồng trọt
- Hỏi: +Thực vật “ăn” gì để sống? Nhờ đâu thực
vật thực hiện được việc ăn để duy trì sự sống?
+Em hãy cho biết trong trồng trọt con người đã
ứng dụng nhu cầu về khí các- bô- níc, khí ô- xi
của thực vật như thế nào?
GV kết luận: Thực vật không có cơ quan tiêu hoá
như người và động vật nhưng chúng vẫn phải thực
hiện quá trình trao đổi chất: “ăn”, “uống”, “thải
ra”. Khí các- bô- níc có trong không khí được lá
cây hấp thụ, nước và các chất khoáng cần thiết
trong đất được rễ cây hút lên. Thực vật thực hiện
được khả năng kì diệu đó là nhờ chất diệp lục có
trong lá cây. Trong lá cây có chứa chất diệp lục
nên thực vật có thể sử dụng năng lượng ánh sáng
Mặt Trời để tạo chất bột đường từ khí các- bô- níc
và nước để nuôi dưỡng cơ thể.
- Yêu cầu HS đọc mục Bạn cần biết trang 121,
SGK
- HS trả lời: +Không khí giúp cho
thực vật quang hợp và hô hấp.
+Khí ô- xi có trong không khí cần
cho quá trình hô hấp của thực vật.
Khí các- bô- nic có trong không khí
cần cho quá trình quang hợp của
thực vật. Nếu thiếu khí ô- xi hoặc
các- bô- níc thực vật sẽ chết.
- Lắng nghe.

Thái độ:
- Có ý thức bảo vệ thực vật.
II. Chuẩn bò
- Hình minh hoạ trang 122 SGK.
- Sơ đồ sự trao đổi khí và trao đổi thức ăn ở thực vật viết vào bảng phụ.
III. Hoạt động dạy chủ yếu:
1. Ổn đònh lớp: Hát
2. Kiểm tra bài cũ: Gọi HS lên trả lời câu hỏi:
+Không khí có vai trò như thế nào đối với đời sống thực vật? +Hãy mô tả quá trình hô hấp và quang
hợp ở thực vật? +Để cây trồng cho năng suất cao hơn, người ta đã tăng lượng không khí nào cho cây?
- Nhận xét, cho điểm.
3. Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
*Giới thiệu bài: Trao đổi chất của thực vật.
*Hoạt động 1:Trong quá trình sống thực vật lấy
gì và thải ra môi trường những gì?
- Gọi HS trình bày.
- Hỏi: +Những yếu tố nào cây thường xuyên phải
lấy từ môi trường trong quá trình sống?
+Trong quá trình hô hấp cây thải ra môi trường
những gì?
+Quá trình trên được gọi là gì?
+Thế nào là quá trình trao đổi chất ở thực vật?
- GV giảng: Trong quá trình sống, cây xanh phải
thường xuyên trao đổi chất với môi trường. Cây
xanh lấy từ môi trường các chất khoáng, khí các-
bô- níc, khí ô- xi, nước và thải ra môi trường hơi
nước, khí các- bô- níc, khí ô- xi và các chất
khoáng khác.
- Lắng nghe.

níc. Cây hô hấp suốt ngày đêm. Mọi cơ quan của
cây (thân, rễ, lá, hoa, quả, hạt) đều tham gia hô
hấp và trao đổi khí trực tiếp với môi trường bên
ngoài.
+ Sự trao đổi thức ăn ở thực vật chính là quá trình
quang hợp. Dưới ánh sáng Mặt Trời để tổng hợp
các chất hữu cơ như chất đường, bột từ các chất
vô cơ: nước, chất khoáng, khí các- bô- níc để nuôi
cây.
*Hoạt động 3:Thực hành: vẽ sơ đồ trao đổi chất
ở thực vật
- Tổ chức cho HS hoạt động trong nhóm 4.
GV đi giúp đỡ, hướng dẫn từng nhóm.
- Gọi HS đại diện nhóm lên trình bày. Yêu cầu
mỗi nhóm chỉ nói về một sơ đồ, các nhóm khác
bổ sung.
- Nhận xét, khen ngợi những nhóm vẽ đúng, đẹp,
trình bày khoa học, mạch lạc.
- Trao đổi theo cặp và trả lời câu
hỏi:
+Quá trình trao đổi chất trong hô
hấp ở thực vật diễn ra như sau:
thực vật hấp thụ khí ô- xi và thải ra
khí các- bô- níc.
+ Dưới tác động của ánh sáng Mặt
Trời, thực vật hấp thụ khí các- bô-
níc, hơi nước, các chất khoáng và
thải ra khí ô- xi, hơi nước và chất
khoáng khác.
- Quan sát, lắng nghe.