Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
HỌC KÌ II
Tuần 20 Tiết 91
Ngµy so¹n:
Văn bản : Bàn về đọc sách
(Trích)
Chu Quang Tiềm
I: Mơc tiªu cÇn ®¹t:
1: M ức độ.
HS hiểu, cảm nhận được nghệ thuật lập luận, giá trị nội dung và ý nghĩa thực tiễn của văn bản.
2: Trọng tâm.
a: Kiến thức.
- Ý nghĩa, tầm quan trọng của việc đọc sách và phương pháp đọc sách.
- Phương pháp đọc sách cho có hiệu quả.
b: Kĩ năng.
- Biết cách đọc- hiểu một văn bản dịch (khơng sa đà vào phân tích ngơn từ).
- Nhận ra bố cục chặt chẽ, hệ thống luận điểm rõ ràng trong một văn bản nghị luận.
- Rèn luyện thêm cách viết một bài văn nghị luận.
II: Chn bÞ:
- GV: Tµi liƯu tham kh¶o, B¶ng phơ, c©u hái tr¾c nghiƯm
- HS: Bµi so¹n, Trun ng¾n”S¸ch”cđa M.G...
III: TiÕn tr×nh dạy học.
1. Ổ n ®Þnh tỉ chøc :
2. KiĨm tra bµi cò: PhÇn bµi so¹n cđa HS
3.Bµi míi:
Hoạt động: Giới thiệu bài mới.
*Mục tiêu: Tạo tâm thế và định hướng chú ý cho HS.
GV giíi thiƯu s¬ lỵc ch¬ng tr×nh HKII:Hc trao ®ỉi vỊ viƯc ®äc s¸ch cđa c¸ nh©n.
4
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
Hoạt động của thầy và trò.
chän s¸ch vµ ®äc s¸ch
Hoạt động 3: Hướng dẫn HS tìm hiểu văn bản.
*Mục tiêu 1:HS hiểu được sách có ý nghĩa vơ cùng
quan trọng trên con đường phát triển của nhân loại.
- §äc l¹i ®o¹n ®Çu?
Nội dung cần đạt.
I: Giới thiệu .
1: Tác giả: Chu Quang Tiềm (1897-
1986) – nhà mĩ học và lí luận văn học
nổi tiếng của Trung Quốc.
2: Tác phẩm: “ Bàn về đọc sách”
trích trong “ Danh nhân Trung Quốc
bàn về niềm vui nỗi buồn của việc đọc
sách”.
II : Đọc- hiểu văn bản.
III: Ph©n tÝch .
1.Sù cÇn thiÕt vµ ý nghÜa cđa viƯc
®äc s¸ch.
5
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
? Bµn vỊ sù cÇn thiÕt cđa viƯc ®äc s¸ch, t¸c gi¶ ®· ®a
ra ln ®iĨm c¨n b¶n nµo.
- Ln ®iĨm : §äc s¸ch lµ con ®êng quan träng cđa
häc vÊn.
?Em hiĨu mèi quan hƯ gi÷a ®äc s¸ch vµ häc vÊn ra
sao?
Häc vÊn ®ỵc tÝch l tõ mäi mỈt trong ho¹t
®éng häc tËp cđa con ngêi; ®äc s¸ch chØ lµ mét mỈt
nhng lµ mỈt quan träng; mn häc vÊn kh«ng thĨ
ỵc nh÷ng v¨n ho¸ nh©n lo¹i th× ta ch¼ng cã g× …
S¸ch lµ vèn q cđa nh©n lo¹i. §äc
s¸ch lµ c¸ch t¹o häc vÊn. Mn tiÕn
lªn con ®êng häc vÊn kh«ng thĨ
kh«ng ®äc s¸ch.
6
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
Hoạt động 4: Củng cố, luyện tập.
*Mục tiêu: Giúp HS khắc sâu kiến thức học.
? NhËn xÐt c¸ch nªu vÊn ®Ị vỊ tÇm quan träng cđa
s¸ch vµ ý nghÜa cđa viƯc ®äc s¸ch.
4: Hướng dẫn về nhà.
Học bài và soạn phần tiếp theo
IV: RÚT KINH NGHIỆM.
Tuần 20 – Tiết 92
Ngày soạn: Văn bản : Bàn về đọc sách
(Tiết 2) Chu Quang Tiềm
I: Mục tiêu cần đạt: ( Tiếp tục hồn thành mục tiêu đã nêu ở tiết trước)
II: Chn bÞ:
- GV: Tµi liƯu tham kh¶o, B¶ng phơ, c©u hái tr¾c nghiƯm
- HS: Bµi so¹n, Trun ng¾n”S¸ch”cđa M.G...
III. Tiến trình dạy học
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ.
? Nêu ý nghĩa của việc đọc sách.
S¸ch lµ vèn q cđa nh©n lo¹i. §äc s¸ch lµ c¸ch t¹o häc vÊn. Mn tiÕn lªn con ®êng häc vÊn
kh«ng thĨ kh«ng ®äc s¸ch.
3. Bài mới
Hoạt động giới thiệu bài mới.
* Mục tiêu: Tạo tâm thế và định hướng chú ý cho HS.
- Khơng đáng u mà đáng chê: Vì khi chúi mũi vào sách vở mà khơng
chú ý đến gì khác, xa rời thực tế (chỉ có lí thuyết)
? Ngồi tác hại trên tác giả còn đưa ra dẫn chứng nào về tác hại của
sách?
- Sách nhiều q nên dễ lạc hướng, chọn nhầm, chọn sai những cuốn
sách nhạt nhẽo, vơ bổ …
? Em có nhận xét gì về NT trong đoạn văn trên?
- So sánh bình luận
- LL chặt chẽ.
Gvcho HS ghi và chuyển ý.
Gọi hs đọc đoạn 3
*Mục tiêu 3: HS biết được phương pháp đọc sách đúng đắn thì sẽ
I. Giới thiệu
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc - hiểu văn bản
III. Phân tích
1. Tầm quan trọng, ý
nghĩa của việc đọc sách
2. Những khó khăn thiên
hướng sai lệch của việc
đọc sách trong tình trạng
hiện nay
- Hiện nay sách được xuất
bản, in ấn nhiều khiến
người đọc khơng chun
sâu. hướng, chọn lầm,
chọn sai, những cuốn
sách nhạt nhẽo, vơ bổ.
- Sách nhiều nên dễ lạc
? Vậy học vấn PT và học vấn chun mơn với việc đọc sách có mối
quan hệ như thế nào?
- Hỗ trợ, tác động lẫn nhau.
- Chúng khơng thể tách biệt nhau.
GV cho hs ghi và chuyển sang hoạt động 4.
Hoạt động 2: Hướng dẫn HS tổng kết.
*Mục tiêu: HS nắm được nội dung và nghệ thuật của tác phẩm
sách.
a. Cách chọn sách
- Chọn tinh, kĩ, có lợi cho
mình
- Cần đọc những cuốn
sách cơ bản thuộc lĩnh
vực chun mơn
b. Cách đọc sách:
Đọc kĩ, vừa đọc vừa
nghĩ; đọc sách cũng cần
phải có kế hoạch và có hệ
thống.
Vì đọc sách vừa học tập
tri thức vừa rèn luyện tính
cách, chuyện học làm
người.
9
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
? Em hãy nhận xét ngun nhân cơ bản tạo nên sức thuyết phục hấp
dẫn của văn bản?
- Lí lẽ thấu tình đạt lí.
- Ngơn ngữ un bác của người nghiên cứu tích lũy lâu dài.
- Bố cục chặt chẽ, hợp lí, ý kiến dẫn dắt tự nhiên.
V: Luyện tập. Phát biểu
điều mà em thấm thía
nhất sau khi học bài “ Bàn
về đọc sách”.
4: Hướng dẫn về nhà .
Học bài + Làm bài tập ( Lập lại hệ thống luận điểm trong tồn bài)
Soạn bài “ Tiếng nói của văn nghệ”
Xem bài Khởi ngữ
IV: RÚT KINH NGHIỆM.
………………………………………………………………………………………………………
10
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
Tuần 20 – Tiết 93 KHỞI NGỮ
Ngày soạn:
I. Mức độ cần đạt :
1: Mức độ.
- Nhận biết đặc điểm, cơng dụng của khởi ngữ trong câu
- Biết đặt những câu có khởi ngữ.
2: Trọng tâm.
a: Kiến thức.
- Đặc điểm của khởi ngữ.
- Cơng dụng của khởi ngữ
b: Kĩ năng.
- Nhận diện khởi ngữ trong câu.
- Đặt câu có khởi ngữ.
II. Chuẩn bị :
Gv: Giáo án + Bảng phụ
Hs: Sgk + Vở ghi.
III. Tiến trình dạy học
1. Ổn định lớp
? Phân tích cấu tạo NP của mỗi câu trên?
? Ở ví dụ a nhắc tới ai?
- Thu và ba Thu.
? Ở câu a diễn tả tâm trạng gì? Của ai?
- Bé Thu: Ngơ ngác, ngạc nhiên
- Anh Sáu: Xúc động -> buồn
Câu a: Phân tích các từ in đậm với CN trong những câu sau về vị
trí trong câu và quan hệ với VN.
- Vị trí: Các từ in đậm đứng trước.
- Quan hệ với VN: Các từ in đậm khơng có quan hệ: C V- với
VN.
Câu b: ? Cho biết nội dung thơng tin ở ví dụ b.
- Giúp người đọc hiểu được gia cảnh nhân vật trong truyện
(nghèo)
? Phân tích vị trí của các từ in đậm về vị trí – quan hệ …?
- Vị trí: Các từ in đậm đứng trước CN.
- Quan hệ với VN: Các từ in đậm khơng có quan hệ trực tiếp với
VN.
Câu c: ? Thơng báo cho người đọc đề tài nào?
- Sự giàu đẹp trong sáng của TV
? Phân tích vị trí của các từ in đậm về vị trí – quan hệ?
- Vị trí: Các từ in đậm đứng trước CN.
- Quan hệ VN: Các từ in đậm khơng có quan hệ trực tiếp với VN.
? Các từ in đậm trong các câu có quan hệ ý nghĩa trong câu như
thế nào? Có phải là phần đề tài của câu khơng?
thêm các từ như về, đối với.
2: Cơng dụng của khởi ngữ :
nêu lên đế tài được nói đến
trong câu.
12
*MRNC : Yếu tố khởi ngữ có thể được lặp lại y ngun ở phần
câu còn lại- quan hệ trực tiếp (giàu- giàu). Yếu tố khởi ngữ được
lặp lại bằng một từ thay thế( quyển sách này- nó). Còn ở ví dụ (c)
yếu tố khởi ngữ có quan hệ gián tiếp với phần câu còn lại.
II. Luyện tập.
13
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
Đặc điểm chung của quan hệ trực tiếp và gián tiếp là có thể thêm
các tiếng : về, đối với vào trước khởi ngữ.
Hoạt động 2 : Luyện tập.
*Mục tiêu: Hs vận dụng kiến thức vào bài tập thực hành.
Gv hướng dẫn hs làm bài tập sgk
Gọi hs đọc bài tập 1
? Xác định u cầu bài tập 1?
? Hãy tìm khởi ngữ trong các câu?
Gọi hs đọc bài tập 2
? Xác định u cầu bài tập 2
? Chuyển Tp in đậm trong câu thành KN
Gvdg: Có thể thêm QHT: thì hoặc khơng cần.
Hoạt động 3: Củng cố bài học.
*Mục tiêu: HS khái qt và khắc sâu kiến thức vừa học
? Nêu đặc điểm – cơng dụng của KN.
Bài tập 1/sgk/8
a. Điều này.
b. Đối với chúng mình.
c. Một mình
d. Làm khhí tượng
e. Đối với cháu.
Bài tập 2: sgk/8
- Làm bài thì anh ấy làm cẩn
? Văn nghị luận là gì? Đặc điểm của văn nghị luận (kiến thức lớp 7)
3. Bài mới
Hoạt động giới thiệu bài mới.
*Mục tiêu: Tạo tâm thế và định hướng chú ý cho HS.
Gv giới thiệu bài : Trong một bài văn nghị luận, người ta thường dung phép lập luận phân tích và
tổng hợp. Vậy tác dụng của nó như thế nào , tiết học hơm nay chúng ta cùng tìm hiểu.
Hoạt động của thầy và trò.
Hoạt động 1: Đặc điểm, tác dụng của phép lập luận
phân tích và tổng hợp.
*Mục tiêu: HS nắm được đặc điểm, tác dụng của phép
lập luận phân tích và tổng hợp.
Gọi hs đọc văn bản “Trang phục” sgk/9
? Bài văn có mấy đoạn?
? Nêu luận điểm của bài văn?
- Hs trả lời.
* Luận điểm
- Ăn cho mình mặc cho người
- Y phục xứng kì đức
? Bài văn đã nêu ra những dẫn chứng gì về trang phục?
Nội dung cần đạt.
I. Bài học
Ví dụ
Văn bản “Trang phục”.
* Luận điểm
- Ăn cho mình mặc cho người
- Y phục xứng kì đức
1. Phép lập luận phân tích.
Phép lập luận phân tích là phép lập luận
trình bày từng bộ phận, từng phương
diện của một vấn đề nhằm chỉ ra nội
của văn hóa” chi phối cách ăn mặc.
? Vậy thế nào là phép LL phân tích?
- Hs trả lời.
Ghi nhớ sgk/10
Gọi hs đọc lại văn bản “Trang phục”.
Gv hướng dẫn hs tìm hiểu phép LL tổng hợp.
? “Ăn mặc ra sao cũng phải phù hợp với hồn cảnh
riêng của mình và hồn cảnh chung nơi cộng đồng hay
tồn XH” Có phải là câu tổng hợp các ý kiến đã phân
2: Phép lập luận tổng hợp.
Phép lập luận tổng hợp là phép lập luận
rút ra cái chung từ những điều đã phân
tích( đem các bộ phận, các đặc điểm của
một sự vật đã được phân tích riêng mà
liên hệ lại với nhau để nêu ra nhận định
16
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
tích trên khơng?
- Phải.
? Nó có thâu tóm được các ý trong từng dẫn chứng đã
nêu khơng?
- Có.
? Từ tổng hợp qui tắc ăn mặc nói trên, bài viết đã mở
rộng sang vấn đề ăn mặc đẹp như thế nào?
- Thế mới biết, trang phục văn hóa, hợp đạo đức, hợp
mơi trường mới là trang phục đẹp (Sgk/t9)
? Các điều kiện qui định cái đẹp của trang phục như thế
nào?
- Phù hợp mơi trường, văn hóa, hiểu biết, đạo đức
đẹp.
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
BT1: Phân tích luận điểm:
BT2:T¸c gi¶ ®· ph/tÝch nh÷ng lÝ do ph¶i chän s¸ch ®Ĩ
®äc ntn?
2/ Phân tích lí do phải chọn sách để đọc.
-- Sách có nhiều loại.
- Các loại sách ấy liên quan với nhau.
BT3:T¸c gi¶ ®· ph/tÝch tÇm q/träng cđa ®äc s¸ch ntn?
3/ Phân tích tầm quan trọng của việc đọc sách.
lo¹i ®Ĩ lu gi÷ vµ trun l¹i cho ®êi sau.
- Bất kì ai muốn phát triển học thuật
cũng phải bắt đầu từ “kho tàng q
báu“được lưu trữ trong sách: nếu khơng
mọi sự bắt đầu sẽ là con số 0, thậm chí là
lạc hậu, giật lùi.
-§äc s¸ch lµ hëng thơ thµnh qu¶ vỊ tri
thøc vµ k/nghiƯm hµng n¨m cđa nh©n
lo¹i,®ã lµ tiỊn ®Ị cho sù ph/triĨn häc
tht cđa mäi người.
BT2:T¸c gi¶ ®· ph/tÝch nh÷ng lÝ do ph¶i
chän s¸ch ®Ĩ ®äc.
1.BÊt cø lÜnh vùc häc vấn nµo còng cã
s¸ch chÊt ®Çy th viƯn,do ®ã ph¶i biÕt
chän s¸ch ®Ĩ ®äc
2.Ph¶i chän nh÷ng cn s¸ch”c¬ b¶n
®Ých thùc”®Ĩ ®äc ,kh«ng ®äc nh÷ng
cn s¸ch v« thëng v« ph¹t
3.§äc s¸ch còng nh ®¸nh trËn,cÇnph¶i
®¸nh vµo thµnh tr× kiªn cè,®¸nh b¹i qu©n
®Þch tinh nh....;tøc lµ ph¶i ®äc nh÷ng
Ngày soạn:
Luyện tập phân tích và tổng hợp
I. Mục tiêu cần đạt :
1: Mức độ.
Giúp hs.có kĩ năng phân tích, tổng hợp trong văn LL (NL).
2: Trọng tâm.
a: Kiến thức.
Mục đích, đặc điểm, tác dụng của việc sử dụng phép phân tích và tổng hợp.
b: Kĩ năng.
- Nhận dạng được rõ hơn văn bản có sử dụng phép lập luận phân tích và tổng hợp.
- Sử dụng phép phân tích và tổng hợp thuần thục hơn khi đọc- hiểu và tạo lập văn bản nghị luận.
II. Chuẩn bị :
Gv: Giáo án + Bảng phụ
Hs: Đọc, soạn bài.
III. Tiến trình dạy học .
1. Ổn định lớp: Điểm danh
19
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
2. Kiểm tra bài cũ
? Phép LL phân tích và tổng hợp
-Phép lập luận phân tích là phép lập luận trình bày từng bộ phận, từng phương diện của một vấn
đề nhằm chỉ ra nội dung của sự vật, hiện tượng
- Phép lập luận tổng hợp là phép lập luận rút ra cái chung từ những điều đã phân tích( đem các bộ
phận, các đặc điểm của một sự vật đã được phân tích riêng mà liên hệ lại với nhau để nêu ra nhận
định chung về sự vật ấy).
3. Bài mới.
Hoạt động giới thiệu bài mới.
*Mục tiêu: Tạo tâm thế và định hướng chú ý cho HS
GV giới thiệu: Phép LL phân tích và tổng hợp là những thao tác rất quan trọng trong bài văn nghị
luận. Vì vậy, chúng ta phải rèn luyện, vận dụng kĩ năng này để làm tốt bài văn nghị luận. Để hiểu
phân tích và tổng hợp trong các văn
bản nghị luận.
II: Luyện tập.
Bài tập 1( sgk)
NhËn diƯn:
*§o¹n v¨n a: Tác giả dung phép lập
luận phân tích, phân tích theo một
trình tự.
LĐ “ Th¬ hay lµ hay c¶ hån lÉn
x¸c,hay c¶ bµi”
20
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
trong các đoạn văn?
Gv chia lớp thành 2 nhóm thảo luận.
Mỗi nhóm một đoạn văn
THẢO LUẬN
- Nhóm 1: Đoạn a.
- Nhóm 2: Đoạn b.
? Nhóm 1:
? Đoạn văn a, gồm mấy đoạn nhỏ? Mỗi đoạn có mấy
câu? Nêu nội dung mỗi đoạn nhỏ?
- Đoạn a gồm 2 đoạn nhỏ
+ Mở đoạn: Khái qt “Thơ hay … hay cả bài”
+ Thân đoạn: Phân tích, làm sáng tỏ cái hay cái đẹp của
bài thơ “Thu điếu”
-> Ở các điệu xanh
-> Ở những cử động
-> Ở các vần thơ …
? Đoạn a được sử dụng phép LL nào? Vận dụng như thế
nào?
®©u.
b.Tr×nh tù:
-Thø nhÊt,do nguyªn nh©n kh¸ch
quan(®©y lµ §K cÇn):gỈp
thêi,h/c¶nh,®iỊu kiƯ häc tËp thn
lỵi ,tµi n¨ng trêi phó
-Thø 2,do nguyªn nh©n chđ quan(®©y
lµ §K ®đ):tinh thÇn kiªn tr× phÊn
®Êu,h/tËp kh«ng ,mƯt mái vµ kh
ngõng trau ®åi phÈm chÊt ®¹o ®øc tèt
®Đp.
Thùc hµnh PT 1 vÊn ®Ị:
BT2/12:HiƯn nay cã 1 sè HS häc qua
loa ®èi phã,kh«ng häc thËt sù.Em
h·y p/tÝch b¶n chÊt cđa lèi häc ®èi
phã ®Ĩ nªu lªn t¸c h¹i cđa nã.
1.Häc qua loa ®èi phã
a.BiĨu hiƯn cđa häc qua loa:
+Häc kh«ng cã ®Çu cã ®u«i,kh«ng
®Õn n¬i ®Õn chèn;C¸i g× còng biÕt 1 tÝ
nhng kh cã k/thøc c¬ b¶n,hƯ thèng.
+Häc cèt chØ ®Ĩ khoe mÏ lµ ®· cã
b»ng nä b»ng kia nhng thùc ra ®Çu ãc
trèng rçng;chØ quen nghe lám,häc
mãt,¨n theo ng kh¸c;kh«ng d¸m bµy
tá ý kÕn cđa m×nh vỊ c¸c v/® cã liªn
21
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
- Tài năng
- Tổng hợp về ngun nhân chủ quan.
®iĨm kÐm.
+_Häc dèt n¸t->k/thøc sÏ n«ng c¹n
khiÕn ng häc cµng trë nªn dèt n¸t trÝ
tr¸,h háng.
c.B¶n chÊt cđa lèi häc ®èi phã vµ t¸c
h¹i cđa nã.
*B¶n chÊt:
-Cã h/thøc häc tËp nh:Còng ®Õn
líp,còng ®äc s¸ch,còng cã ®iĨm
thi,còng cã b»ng cÊp.
-Kh«ng cã thùc chÊt:®Çu ãc rçng
tch ®Õn nçi”¨n kh«ng nªn ®ọi nãi
kh nªn lêi”hái c¸i g×còng kh biÕt,lµm
viƯc g× còng háng.
*T¸c h¹i:
-§èi víi XH:Nh÷ng kỴ häc ®èi phã
sÏ trë thµnh g¸nh nỈng l©u dµi cho
XH vỊ nhiỊu mỈt nh k/tÕ,®¹o ®øc,t t-
ëng,lèi sèng.
-§èi víi b¶n th©n:Nh÷ng kỴ... sÏ kh
cã høng thó h/tËp vµ do ®ã hiƯu qu¶
h/tËp ngµy cµng thÊp
Bài tập 3:
ViÕt ®o¹n v¨n tỉng hỵp nh÷ng ®iỊu
đã phân tích trong bài “Bàn về đọc
sách” của Chu Quang Tiềm
22
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
4: Hướng dẫn về nhà.
Học bài + Làm bài tập 4.
1. Ổn định lớp: Điểm danh
2. Kiểm tra bài cũ.
? Nêu phương pháp đọc sách của Chu Quang Tiềm qua văn bản “Bàn về đọc sách”.
. Cách chọn sách
- Chọn tinh, kĩ, có lợi cho mình
- Cần đọc những cuốn sách cơ bản thuộc lĩnh vực chun mơn
Cách đọc sách:
Đọc kĩ, vừa đọc vừa nghĩ; đọc sách cũng cần phải có kế hoạch và có hệ thống.
Vì đọc sách vừa học tập tri thức vừa rèn luyện tính cách, chuyện học làm người.
3. Bài mới
Hoạt động: Giới thiệu bài mới
*Mục tiêu: Tạo tâm thế và định hướng chú ý cho HS.
Nguyễn Đình Thi bước vào con đường sáng tác, hoạt động văn nghệ trước cách mạng. Ơng
khơng chỉ sáng tác thơ, văn, kịch, nhạc mà còn là cây bút lí luận, phê bình có tiếng. Vì thế tiểu luận
“Tiếng nói của văn nghệ”, có nội dung lí luận sâu sắc được thể hiện qua những rung cảm của một
trái tim nghệ sĩ. Để hiểu thêm điều này ta sẽ đi tìm hiểu nội dung văn bản …
Hoạt động của thầy và trò
Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu tác giả, tác phẩm.
*Mục tiêu: HS nắm được những nét cơ bản về Nguyễn Đình
Thi và hồn cảnh ra đời của tác phẩm.
? Dựa vào chú thích sgk hãy nêu vài nét về sự nghiệp, cuộc đời
của Nguyễn Đình Thi?
- Nguyễn Đình Thi (1924 – 2003)
- Q: Hà Nội.
- Là thành viên của tổ chức văn hóa cứu quốc do ĐCS thành lập
1943
- Sau cách mạng ơng làm tổng thư kí của hội văn hóa cứu quốc.
- Từ 1958 -> 1989 ơng làm tổng thư kí hội nhà văn VN.
- Từ 1995 là chủ tịch ủy ban tồn quốc liên hiệp các hội văn học
NT.
? Phương thức biểu đạt chính?
Nghị luận
Gv hướng dẫn hs tìm hiểu hệ thống luận điểm của văn bản?
? Nêu hệ thống luận điểm của bài văn?
- Nội dung tiếng nói của văn nghệ.
- Vai trò tiếng nói của văn nghệ đối với đời sống.
- Khả năng cảm hóa của văn nghệ đối với mỗi người qua những
rung động sâu xa (Sức mạnh kì diệu của văn nghệ).
? Nêu mối quan hệ giữa các luận điểm?
- Có tính liên kết, chặt chẽ, mạch lạc, chúng có sự bổ sung giải
thích cho nhau tạo nên sức mạnh đặc trưng của văn nghệ.
? Hãy tìm bố cục của bài viết?
- Hai đoạn: Từ đầu … tâm hồn (luận điểm 1)
Còn lại (luận điểm 2)
? Em có nhận xét gì về nhan đề của bài viết?
- Vừa có tính khái qt lí luận vừa gợi sự gần gũi thân
mật.Nó bao gồm cả nội dung lẫn hình thức, giọng điệu
nói của văn nghệ.
Hoạt động 3: Hướng dẫn Hs phân tích văn bản.
*Mục tiêu1: Hs nắm được mỗi tác phẩm văn nghệ chứa đựng
2. Tác phẩm “Tiếng nói của văn
nghệ” được viết năm 1948- thời
kì đầu của cuộc kháng chiến
chống thực dân Pháp, in trong
cuốn “Mấy vấn đề về văn học”
II. Đọc - hiểu văn bả n
25
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
những tư tưởng , tình cảm của người nghệ sĩ về cuộc sống, về
con người.
mơn KH khác như thế nào?
- Hs tự do trả lời.
III. Phân tích
1. Nội dung của tiếng nói văn
nghệ
- Nó là hiện thực mang tính cụ
thể sinh động. Là đời sống tình
cảm của con người qua cái nhìn
và tình cảm có tính cá nhân của
nghệ sĩ.
- Văn nghệ tập trung khám phá
thể hiện chiều sâu tính cách số
phận con người (thế giới bên
ngồi của con người).
26
Trường: THCS Phước Thái Giáo viên:Trần Thò Tuyết Mai
? Em hãy nhận xét chung về NT LL của đoạn đầu?
- Chặt chẽ, cụ thể, mạch lạc.
GV:®Ĩ lµm râ L§ t¸c gi¶ chän 2 d/chøng tiªu biĨu tõ 2 t/gi¶ vÜ
®¹i cđa VHDtéc vµ thÕ giíi....Lµm cho người ®äc bâng khu©ng
th¬ng c¶m khó quªn.§ã lµ lêi gưi,lêi nh¾n lµ n/dung t tëng
t/c¶m ®éc ®¸o cđa tp VH
GV cho hs ghi.
4. Củng cố, luyện tập.
*Mục tiêu: HS nắm vững kiến thức vừa học.
? Nêu nội dung của tiếng nói văn nghệ?
5. Hướng dẫn về nhà.
Học bài + Soạn phần còn lại
IV. Rút kinh nghiệm
………………………………………………………………………………………………………
Hoạt động1: Hướng dẫn hs phân tích văn bản.
*Mục tiêu 2: HS nắm được vai trò của văn nghệ đối với đời
sống của con người. Nó giúp cho chúng ta được sống phong
phú hơn.
Gọi hs đọc phần 2.
? Nêu luận điểm phần 2? (luận điểm 2)
- Sự cần thiết của tiếng nói văn nghệ đối với con người.
? Tìm những câu văn mang luận điểm đó?
- Lời nói của văn nghệ là sợi dây buộc chặt họ với cuộc sống
đời thường (sgk/15)
? Vậy tác giả nói về sự cần thiết của văn nghệ đối với con
người qua mấy trường hợp?
- Hai trường hợp:
+ Đối với con người bị ngăn cách với cuộc sống.
+ Đối với đời sống sinh hoạt khắc khổ hằng ngày.
? Hãy tìm dẫn chứng, chứng minh điều trên.
- Sgk /15
? Em có nhận xét gì về cách LL của tác giả và ngơn ngữ?
- LL phân tích, chứng minh chặt chẽ, lơ gíc.
- Ngơn ngữ trữ tình, tha thiết.
? Cách lựa chọn hồn cảnh sống để phân tích tác dụng tiếng
nói văn nghệ như thế nào?
- Hồn cảnh đặc biệt, khắc nghiệt dễ gây ấn tượng.
? Nếu khơng có văn nghệ đời sống sẽ ra sao?
Nội dung cần đạt
I. Giới thiệu
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. Đọc hiểu văn bản
III. Phân tích