Trờng THCS Thị trấn Đông Triều Năm học 2009 2010
Ng y so n:2/1/2011
Ng y gi ng:5/1/2011
Tit 37.B i 29
Axitcacbonic và muối cacbonat
I/ Mục tiêu
1. Kiến thức :
- HS biết đợc: Axit cacbonic là axit rất yếu, ko bền;
- Muối cacbonat có những t/c của muối nh: t/d với axit, với d/d muối, với d/d
kiềm.
- Ngoài ra muối cacbonat dễ bị phân huỷ ở nhiệt độ cao giải phóng khí
cacbonic; Muối cacbonat có ứng dụng trong s/x, đời sống.
2. Kỹ năng :
- HS biết tiến hành thí nghiệm để chứng minh t/c hh của muối cacbonat. T/d
với axit, với d/d muối, d/d kiềm;
- Biết quan sát hiện tợng, giải thích và rút ra KL về t/c dễ bị nhiệt phân huỷ
của muối cacbonat
- Xác định phản ứng có xảy ra hay không và viết đc pthh.
- Nhận biết khí CO
2
và một số muối cacbonat cụ thể..
3. Thái độ:
- yêu môn học
II/ Chuẩn bị
- GV: Hoá chất: d/d NaHCO
3,
, d/d Na
2
CO
3
,d/d HCl, d/d K

GV thuyết trình, HS ghi bài vào vở
I. Axit cacbonic (H
2
CO
3
)
1) Trạng thái tự nhiên và tính chất
vật lí:
Giáo viên Đỗ Thị Vân Hóa học 9
1
Trờng THCS Thị trấn Đông Triều Năm học 2009 2010
SGK
2) Tính chất hoá học:
- H
2
CO
3
là một axit yếu, d/d H
2
CO
3

làm quì tím ngả đỏ nhạt
- H
2
CO
3
là axit ko bền, dễ bị phân huỷ
ngay thành CO
2

(có bọt khí thoát ra ở cả 2 ống nghiệm)
- HS viết các PTPƯ vào bảng nhóm;
- GV gọi HS nêu nhận xét
- Các nhóm HS làm thí nghiệm: Cho d/d
K
2
CO
3
t/d với d/d Ca(OH)
2
-> GV gọi đại diện các nhóm nêu hiện tợng
của thí nghiệm (có vẩn đục trắng xuất
hiện)
- GV gọi HS nêu nhận xét
II. Muối cacbonat
1. Phân loại:
- Muối cacbonat trung hoà
VD: CaCO
3
, Na
2
SO
4
...
- Muối cacbonat axit:
VD: NaHCO
3
, Ca(HCO
3
)

dd dd dd l k
Na
2
CO
3
+ 2HCl 2NaCl + H
2
O + CO
2

dd dd dd l k
Tác dụng với d/d bazơ
- Một số d/d muối cacbonat p/ với d/d
bazơ tạo muối cacbonat ko tan và bazơ
mới
Ví dụ:
K
2
CO
3
+ Ca(OH)
2
2KOH + CaCO
3

r,trắng
- Muối hiđro cacbonat t/d với kiềm
tạo muối trung hoà và nớc
NaHCO
3

Na
2
CO
3
+ CaCl
2
CaCO
3
+ 2NaCl
d/d d/d r
Muối cacbonat bị nhiệt phân
huỷ:
- Nhiều muối cacbonat (trừ muối
cacbonat trung hoà của KL kiềm) bị
nhiệt phân huỷ, giải phóng khí
cacbonic
VD:
2NaHCO
3

to
Na
2
CO
3
+ H
2
O + CO
2
Ca(HCO

Trình bày phơng pháp để phân biệt các chất bột: CaCO
3
,

NaHCO
3
, Ca(HCO
3
)
2
,
NaCl.
Bài giải:
Đánh số thứ tự các lọ hoá chất và lấy mẫu thử
- Cho nớc vào các ống nghiệm và lắc đều:
+ Nếu thấy chất bột ko tan là CaCO
3
.
Giáo viên Đỗ Thị Vân Hóa học 9
3
Trờng THCS Thị trấn Đông Triều Năm học 2009 2010
+ Nếu thấy chất bột tan tao d/d là NaHCO
3
, Ca(HCO
3
)
2
, NaCl
- Đun nóng các d/d vừa thu đợc
+ Nếu thấy có hiện tợng sủi bọt, đồng thời có kết tủa (vẩn đục) là d/d Ca(HCO

+ Nếu ko có hiện tợng gì là NaCl
Bài tập 2: ( HS làm bài tập vào vở, một HS lên bảng làm,HS khác n/x, bổ sung)
Hoàn thành PTPƯ theo sơ đồ:
C CO
2
Na
2
CO
3
BaCO
3
NaCl
Bài giải:
C + O
2

to
CO
2
;
CO
2
+ 2NaOH

Na
2
CO
3
+ H
2

Giáo viên Đỗ Thị Vân Hóa học 9
5