Email:
Chuyên đề vật lí 10 GV Trần Thị yến
Chuyên đề vật lý 10
Chủ đề 1. Chuyển động thẳng đều
I. Cơ sở lí thuyết
1. Chuyển động thẳng
- Chuyển động thẳng là chuyển động có quỹ đạo là đờng thẳng
2. Vận tốc trung bình
3. Chuyển động thẳng đều
- Chuyển động thẳng đều là chuyển động có quỹ đạo là đờng thẳng và có tốc độ trung
bình nh nhau trên mọi quãng đờng.
4. Công thức tính quãng đờng:
S=vt
Trong đó: + S là quãng đờng mà vật đi đợc
+ v là vận tốc chuyển động của vật
+ t là thời gian chuyển động
5. Phơng trình chuyển động

( )
0 0
x x v t t= +
x là toạ độ của vật lúc t
x
0
là toạ độ của vật lúc t
0
v là vận tốc chuyển động
* Một số trờng hợp riêng:
+ Nếu chọn gốc toạ độ 0 trùng với vị trí ban đầu của vật:
x=v(t - t
0

chuyển động theo chiều dương
Email:
Chuyªn ®Ị vËt lÝ 10 – GV TrÇn ThÞ n
7. §å thÞ vËn tèc: Lµ ®êng th¼ng song song víi trơc thêi gian.
II. C¸c d¹ng bµi tËp
D¹ng 1. X¸c ®Þnh c¸c ®¹i lỵng: s, v, x, x
0
dùa vµo ph¬ng tr×nh mµ bµi to¸n cho tr-
íc
1. Ph¬ng ph¸p gi¶i
Bíc 1: X¸c ®Þnh d¹ng cđa ph¬ng tr×nh mµ bµi to¸n cho: Lµ ph¬ng tr×nh vËn tèc, ph¬ng
tr×nh qu·ng ®êng, ph¬ng tr×nh to¹ ®é thêi gian.
Bíc 2: X¸c ®Þnh c¸c ®¹i lỵng mµ bµi to¸n yªu cÇu
2. Bµi tËp vÝ dơ
VD1:

Phương trình chuyển động của một chất điểm dọc theo trục Ox có dạng :
x = 5 + 60 t ( x đo bằng km, t đo bằng giờ)
Chất điểm đó xuất phát từ điểm nào và chuyển động với vận tốc bằng bao
nhiêu ?
A.
Từ điểm M, cách O là 5km, với vận tốc 60km/h.
B.
Từ điểm M, cách O là 5km, với vận tốc 5km/h.
C.
Từ điểm O, với vận tốc 60km/h.
D.
Từ điểm O, với vận tốc 5km/h.
VD2:


B.
s = x + vt.
C.
s = vt.
D.
x = x
0
+ vt.
3. Luy
Ưn tËp
2
t
0
v
v
0
Email:
Chuyªn ®Ị vËt lÝ 10 – GV TrÇn ThÞ n
D¹ng 2: LËp ph¬ng tr×nh chun ®éng ( Ph¬ng tr×nh to¹ ®é thêi gian)
1. Ph¬ng ph¸p gi¶i
Bíc 1:
Chän gèc to¹ ®é( Thêng chän vÞ trÝ xt ph¸t cđa mét vËt nµo ®ã)
Bíc 2:
Chän gèc thêi gian ( Thêng chän thêi ®iĨm xt ph¸t cđa mét vËt nµo ®ã)
Bíc 3:
Chän chiỊu d¬ng (Thêng chän chiỊu d¬ng lµ chiỊu chun ®éng cđa mét vËt
nµo ®ã)
Bíc 4:
X¸c ®Þnh v,x
0

trong hai trêng hỵp:
a. Hai xe chun ®éng theo chiỊu tõ A ®Õn B
b. Hai xe chun ®éng ngù¬c chiỊu nhau.
§S: a. x
1
=10t; x
2
=40+6t
b. x
1
=10t; x
2
=40-60t
Bµi 2. Hai thµnh phè A,B c¸ch nhau 60km. Lóc 7h mét « t« ®i tõ A vỊ B víi vËn tèc
20km/h. Lóc 8h mét m« t« ®i tõ B vỊ A víi vËn tèc 15km/h. ViÕt ph¬ng tr×nh to¹ ®é
cđa mçi xe.
§S: x
1
=20t
x
2
=75-15t
Bµi 3. Mét vËt chun ®éng th¼ng ®Ịu, lóc t
1
=2s vËt ®Õn A cã to¹ ®é x
1
=6m, lóc t
2
=5s
3

, t
01
, v
2
, x
02
, t
02
Bíc 5: ViÕt ph¬ng tr×nh chun ®éng:
VËt 1:
( )
1 01 1 01
x x v t t= + −
(1)
VËt 2:
( )
2 02 2 02
x x v t t= + −
(2)
Bíc 6: §iỊu kiƯn ®Ĩ hai vËt gỈp nhau:
1 2
x x t= ⇒
X¸c ®Þnh thêi ®iĨm hai xe gỈp nhau: (t + gèc thêi gian ®· chän)
X¸c ®Þnh vÞ trÝ hai xe gỈp nhau: B»ng c¸ch thay t ®· tÝnh ®ỵc ë trªn vµo ph¬ng tr×nh (1)
hc (2).
• Lu ý: §Ĩ x¸c ®Þnh kho¶ng c¸ch cđa hai xe sau kho¶ng thêi gian t:
1 2
x x x∆ = −
2. Bµi tËp vÝ dơ
VD1:

.Vận tốc xe đạp là 15 km/h và của người đi bộ 5 km/h .Tìm vò trí và thời điểm lúc
người xe đạp đuổi kòp người đi bộ .
ĐS : lúc 8h, x = 15km
4
Email:
Chuyªn ®Ị vËt lÝ 10 – GV TrÇn ThÞ n
VD3: Lúc 8h hai ô tô cùng khởi hành từ hai đòa điểm A và B cánh nhau 96 km và
đi ngược chiều nhau . Vận tốc của xe đi từ A là 36 km/h , của xe đi từ B là 28
km/h .
a. Lập phương trình chuyển độn g của hai xe .
b. Tìm vò trí của hai xe và khoảng cách giữa chúng lúc 9h.
c. Xác đònh vò trí và thời điểm lúc hai xe gặp nhau.
ĐS : a. x
A
= 36t, x
B
= 96 – 28t ; b. x
A
= 36km, x
B
= 68km, 32km c. lúc 9h30’ và
cách A 54km
VD4: Hai ô tô cùng khởi hành cùng một lúc ở hai đòa điểm A và B cánh nhau 54
km và đi theo cùng chiều . Hỏi sau bao lâu và cách điểm xuất phát của ô tô thứ
nhất bao nhiêu km thì ôtô thứ hai đuổi kòp ôtô thứ nhất, biết vận tốc ôtô thứ nhất
là 54 km/h và của ôtô thứ hai là 72km/h .
ĐS : a. sau 3h và cách A 108km
VD5: Một ôtô xuất phát từ A vào lúc 7h đi về B cách A 100km với vận tốc không
đổi là 40km/h . Lúc 8h, một xe khác xuất phát từ B chuyển động về A với vận
tốc không đổi là 25 km/h .

ngêi thø hai ®i tõ B vỊ A víi vËn tèc 60km/h. BiÕt AB = 100km.
1. ViÕt ph¬ng tr×nh chun ®éng cđa 2 ngêi trªn.
2. Hái hai ngêi gỈp nhau lóc mÊy giê ? ë ®©u ? Khi gỈp nhau mçi ngêi ®· ®i ®ỵc
qu·ng ®êng lµ bao nhiªu ?
5