Hà Nam
Hà Nam là một tỉnh nằm ở vùng đồng bằng sông Hồng Việt Nam. Phía bắc tiếp giáp với
Hà Nội, phía đông giáp với tỉnh Hưng Yên và Thái Bình, phía nam giáp tỉnh Nam Định và
Ninh Bình, phía tây giáp tỉnh Hòa Bình.
Hành chính
Hà Nam bao gồm 1 Thành phố Phủ Lý và 5 huyện:
• Huyện Bình Lục
• Huyện Duy Tiên
• Huyện Kim Bảng
• Huyện Lý Nhân
• Huyện Thanh Liêm
Điều kiện tự nhiên
• Diện tích: 849,5 km²
• Lượng mưa trung bình hàng năm: 1.900 mm
• Nhiệt độ trung bình: 23-24°C
• Số giờ nắng trong năm: 1.300-1.500 giờ
• Độ ẩm tương đối trung bình: 85%
• Địa hình thấp dần từ Tây sang Đông. Phía Tây của tỉnh (chủ yếu ở huyện Kim
Bảng) có địa hình đồi núi. Phía Đông là đồng bằng với nhiều điểm trũng.
Dân số
Hà Nam có 811.126 người (2006) với mật độ dân số 941 người/km². 91,5% dân số sống ở
khu vực nông thôn và 8,5% sống ở khu vực đô thị.
Kinh tế
Cơ cấu kinh tế năm 2005:
• Công nghiệp -Tiểu thủ công nghiệp-Làng nghề: 39,7%
• Nông nghệp: 28,4%
• Dịch vụ: 31.9%
• Công nghiệp: chủ chốt là ximăng, vật liệu xây dựng, dệt may, chế biến. 6 nhà máy
xi măng 1,8 triệu tấn/năm đang phấn đấu đạt 4–5 triệu tấn /năm. Đá khai thác 2, 5
triệu m3 (2005) tăng 2,26 lần so với năm 2000, Bia - nước giải khát đạt 25 triệu lít
gấp 4,18 lần, vải lụa gấp 7 lần, quần áo may sẵn gấp 2 lần, ...
tu, tôn tạo để gìn giữ cho muôn đời sau. - Khu trung tâm du lịch thị xã Phủ Lý: Được xây
dựng 2 bên dòng sông Đáy, giáp cửa sông Châu; có khách sạn 3 sao, 11 tầng, có khu du
lịch bến thuỷ phục vụ du khách đi chùa Hương, Ngũ Động Sơn, chùa Bà Đanh, Hang
Luồn. Nơi đây còn là địa điểm bơi thuyền dọc sông Châu, sông Đáy vãng cảnh nước non
Phủ Lý. - Đền Trần Thương, ở huyện Lý Nhân, thờ quốc công tiết chế Hưng Đạo đại
vương Trần Quốc Tuấn. Đến được xây dựng năm 1783; với diện tích 1,4 ha.
Lịch sử và văn hóa
Lịch sử
Từ thời các vua Hùng, đất Hà Nam ngày nay nằm trong quận Vũ Bình thuộc bộ Giao chỉ;
đến thời nhà Trần đổi là châu Lỵ Nhân, thuộc lộ Đông đô. Ngày 20/10/1908 Toàn quyền
Đông Dương ra nghị định đem toàn bộ Phủ Liêm Bình và 17 xã của huyện Vụ Bản và
Thượng nguyên (phần nam Mỹ Lộc) của tỉnh Nam định, cùng với 2 tổng Mộc Hoàn,
Chuyên Nghiệp của huyện Phú Xuyên (Hà Nội), nhập vào huyện Duy tiên lập thành tỉnh
Hà Nam. Năm 1965, tỉnh Hà Nam và Nam Định sáp nhập thành tỉnh Nam Hà. Đầu năm
1976, tỉnh Nam Hà sáp nhập với Ninh Bình thành tỉnh Hà Nam Ninh, năm 1992 tỉnh Nam
Hà và tỉnh Ninh Bình lại chia tách như cũ. Đầu năm 1997 tỉnh Hà Nam được tái lập.
Di tích lịch sử
Long Đọi Sơn tự: Chùa được xây dựng từ đời vua Lý Thánh Tông, chùa nằm ở toạ độ
105o30-186,01 kinh độ đông; 20o20-22,775 vĩ độ bắc. Chùa nằm trên đỉnh núi đọi với độ
cao 79m so với mặt nước biển, thuộc địa phận xã Đọi Sơn huyện Duy Tiên tỉnh Hà Nam
cách thủ đô Hà Nội 50km về phía nam; cách thành phố Phủ Lý 10 km về phía đông bắc.
Long Đọi Sơn tự nằm trên thế đất Cửu Long. Toàn cảnh núi đọi nhìn xa giống như một
con rồng đất rất lớn nằm phục ở giữa đồng bằng vùng chiêm trũng. Tuy được xây dựng từ
giữa thế kỷ XI nhưng thực sự phát triển và xây dựng bề thế vào năm 1118, đời vua Lý
Nhân Tông, tháp Sùng Thiện Diên Linh đã được xây dựng với ý nghĩa cầu thiện.
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia