Đặc tính sinh sản của cá cảnh

Nguồn: hoind.tayninh.gov.vn
Nhân giống cá cảnh gần như là bí quyết của mỗi người kinh doanh cá cảnh
TP. HCM. Qua hàng chục năm kinh nghiệm, nhiều nghệ nhân chơi cá cảnh ở quận
1, quận 8, quận 5, quận 9, Thủ Đức đã đúc kết một số kinh nghiệm, mà chắc chắn,
các “ngón nghề” công phu họ vẫn giữ cho riêng mình.
Trước hết là chú ý môi trường nước. Người cẩn thận cho than hoạt tính vào
túi nilông hoặc thùng sắt tròn có tráng men rồi cho nước máy chảy vào để lọc. Sau
đó, đun chứa vào các hồ chứa sạch làm nước nuôi dưỡng cá hàng ngày, làm môi
trường cho cá sinh sản.
Một phương pháp lọc nước khác mà người nuôi cá áp dụng là dùng chất
hóa học cao phân tử. Chất này lọc các phân tử calci, ma-nhê, muối gốc acid trong
nước để nước trở thành nước trung tính, thích hợp dùng làm môi trường sinh sản
cho nhiều loại cá họ chép, từ điêu...
Người kỹ hơn thì chưng cất nước: dùng phương pháp điện giải và phân tích
bằng điện cực âm - dương. Sau đó, hòa chung với nước sạch để có độ cứng và tích
kiềm - acid không đồng đều, thỏa mãn yêu cầu nước dùng sinh sản cho các loại cá
khác nhau.
Ở nông thôn người nuôi cá thường hứng nước mưa. Nước mưa có hàm
lượng phân tư ãkim loại rất ít, thích hợp cho việc dùng sinh sản các loại cá chép.
Người ta không hứng nước theo mái nhà mà hứng giữa trời. Đặc biệt, chọn các
vùng chưa ô nhiễm khói, bụi trong không khí.
Muốn nhân cá giống, thường phải học hỏi kinh nghiệm, tự trang bị kiến
thức và thận trọng thực hành.
Trước hết là tìm hiểu từng đặc điểm sinh sản để biết cách mà áp dụng.
1. Loại cá đẻ thai trứng:
Thường là loại cá họ lành canh (coilia) hay cá mào gà, họ cá trổng
(Engraulidae) bộ cá trích (Clupeiformes), có giá trị kinh tế... Trứng thụ tinh trong
bụng con cái, con cái trực tiếp đẻ khi trứng trưởng thành, cá con biết hơi liền. Khi
con cái có thai, bụng đã to, tách nuôi riêng. Cá gần sinh, để vào một cái lồng đặc

nghiêng góc 450, cố định trên đế cao 10 cm làm tổ cho cá ông tiên (đầu vàng, đốm
đen, uyên ương...). Lúc đẻ, con cái ở phía trước đẻ trứng đều đặn lên tấm bảng,
con đực theo sát phía sau, hoàn thành việc thụ tinh trên trứng, toàn bộ quá trình
trật tự không lộn xộn. Xong, cả cá đực cá cái dùng vây ngực quạt nước, chăm sóc
trứng. Khoảng cách giữa hai lần sinh là 12 ngày.
5. Loại cá đẻ trứng trong chậu hoa (chủ yếu là loại cá từ điêu như
phượng hoàng bảy màu, cá quýt...).
Chúng ta cho chậu hoa vào trong đáy hồ. Hai cá đực cái dùng miệng làm
sạch chậu hoa, sau khi cá sanh xong, lấy chậu hoa ra, đặt vào hồ có dưỡng khí để
ấp. Nhiệt độ từ 27 - 280C trong nước sinh sản là thích hợp. Riêng cá ông tiên bảy
màu cũng dùng chậu hoa làm tổ nhưng chọn hoa màu tím để chúng đẻ bên vách
ngoài chậu hoa...
6. Loại cá ấp trứng trong miệng (như cá rồng, cá trích châu Phi, cá miểng
sành ngăn châu Phi...).
Loại cá này có sở thích làm tổ trong cát, con cái canh giữ ngoài tổ, con đực
dụ con cái vào trong tổ và phóng tinh. Con cái vừa đẻ vừa dùng miệng ngậm trứng
đã được thụ tinh vào miệng rồi ấp trứng trong miệng. Sau 7 - 8 ngày trứng nở
thành con. Cá con bơi đi ăn nhưng có động, tụ tập lại tại miệng cá mẹ, cá mẹ ngậm
vào họng bảo vệ con.
Ngoài ra, các loài cá heo, dứa vàng làm tổ ngay và đẻ trứng trên nham
thạch láng.
Như vậy, công việc nhân giống cá không ít lý thú và khi biết các đặc tính
của cá thì người kinh doanh dễ thành công hơn.