Chương 6:
NGUYÊN TẮC GHI-PHÁT-XÓA
Khi ghi âm thanh được Micro chuyển thành tín hiệu điện.
Tín hiệu điện này rất yếu, sẽ được khuếch đại và đi đến đầu từ
để tạo ra từ trường. Từ trường cảm ứng lên băng từ và như thế
băng đã được ghi.
Khi phát, băng từ đã ghi được kéo qua và áp sát với đầu từ.
Từ trường của băng từ tạo nên dòng điện cảm ứng của cuộn dây
ở đầu từ. Dòng điện này được khuếch đại ra loa tạo nên âm
thanh.
1. Đầu xóa và nguyên lý xóa:
a. Nguyên lý xóa:
Để xóa băng, ta cho dòng điện cao tần có tần số trong
khỏang 40kHz – 100kHz (tín hiệu cao tần này thường được gọi
là sóng siêu âm) chạy qua cuộn dây của đầu từ xóa.
Do tần số của dòng cao tần khá lớn nên bước sóng của nó
khá nhỏ. Bước sóng cao tần này được xác đònh bởi:
f
V


V: vận tốc chuyển băng
f: tần số dòng điện cao tần.
Do bước sóng dòng cao tần rất nhỏ so với độ rộng khe từ,
nên khi băng từ đi từ mép trái sang mép phải của khe từ thì
dòng điện cao tần đã biến đổi được vài chu kỳ.
Biên độ của từ trường dòng cao tần tăng dần từ 0 đến cực
đại khi đi từ mép trái đến trung tâm của khe từ, rồi giảm dần từ
cực đại về 0 khi đi từ trung tâm tới mép phải. Biên độ phía trên
và dưới hòan tòan đối xứng. Do đó ta có 2 giai đọan biến thiên:
+ Ban đầu, băng từ đi từ ngòai vào từ trường của dòng cao

được dòng điện của nguồn qua một điện trở hạn dòng để tạo ra
từ trường xóa băng. Lúc máy phát, do cuộn dây đã bò ngắt dòng
nên cho dù đầu xóa vần còn tiếp xúc với băng tín hiệu trên băng
vẫn không bò xóa.
b.3 Xóa băng bằng một đầu từ làm việc với dòng AC:
Người ta có thể dùng dòng AC có tần số cao (thường quen
gọi là tần số siêu âm) đưa vào đầu từ để xóa băng. Đây là cách
được dùng rất phổ biến vì ưu điểm của cách xóa này làm mất
vết từ hòan tòan trên băng từ, từ cảm trên băng trở lại mức 0.
Do đó chất lượng tín hiệu ghi âm vào sẽ ít bò méo hơn.
2. Bộ khuếch đại ghi và nguyên lý ghi:
a. Nhiệm vụ và tính chất cơ bản:
Vcc
Vcc
OSCi
Đầu xóầu ghi/phát
Nhiệm vụ chủ yếu của tầng khuếch đại ghi là sửa méo trước
cho đặc tuyến đầu ghi và cấp tín hiệu cho nó. Để thực hiện được
nhiệm vụ này bộ khuếch đại cần có các tính sau:
- Tầng ra làm việc với phụ tải điện cảm là đầu ghi.
- Có mạch sửa đáp tuyến tần số trong tầng khuếch đại.
- Trên tín hiệu với dòng từ thiên siêu âm để từ hóa dòng tín
hiệu lên băng từ.
Khi ghi với microphon thì đầu vào của nó được nối với đầu
ra của tăng âm micro, còn khi ghi với đường tuyến tín hiệu (line)
thì đầu vào nối qua biến áp đối xứng, hệ số biến áp từ 8 đến 10.
Trong tầng khuếch đại ghi của máy chuyên dùng thường có
điều chỉnh mức ghi bằng chiết áp. Riêng các máy dân dụng
thường dùng mức ghi cố đònh và có mạch điều lượng ALC
(Automatic level control).

m tốc độ 38 cm/s.
(2) đầu từ có khe hở 7
m tốc độ 19 cm/s.
Vấn đề là nên chọn đặc tuyến tần số, đặc tuyến ở tăng âm
ghi như thế nào thì để khi phát lại thì đặc tuyến tần số của máy
có dạng bằng phẳng nằm ngang vì đặc tuyến tăng âm ghi và
phát bù cho các tổn hao trên đầu và băng từ.
20
15
10
5
0
-5
0 0.1 1 2 1.0
Khz (f)
dB
k
(2)
(1)