Tổng quan các lĩnh vực trong viễn thông (phần 2)
Nguồn : blogthongtin.info
d. Mạng viễn thông
Thông thường, thông tin trao đổi giữa hai thực thể (source và sink) sẽ được truyền qua
nhiều thực thể trung gian để tạo thành một đường nối (logical link) giữa 2 thực thể này.
Tất cả các thực thể tham gia cấu thành cho quá trình trao đổi thông tin này tạo thành một
mạng (network) viễn thông.
Hình 4: Ví dụ mạng ad hoc
Một ví dụ đơn giả
n về mạng đó là mạng ad hoc như ở hình 4. Trong mạng này, bất kỳ 2
thực thể nào cũng có thể liên lạc với nhau hoặc trực tiếp, hoặc thông qua các thực thể
trung gian khác. Một ví dụ phức tạp hơn là thực thể A kết từ PDA tới AP wifi bằng
không dây. AP wifi lại nối kết phía sau modem ADSL đến SDLAM (cáp ADSL).
DSLAM sẽ nối kết vào mạng lõi. Ở đâu bên kia, thực thể đối thoại B nối kết vào m
ạng
lõi thông qua mạng di động UMTS chẳng hạn. Mô hình mạng vừa miêu tả ở trên được
thể hiện ở hình 5 dưới đây.
Hình 5: Kiến trúc mạng viễn thông
Nhìn về kiến trúc mạng, ta có thể dễ dàng phân biệt 2 mạng: mạng truy cập (access
network) và mạng lõi (core network/ transport network). Sự phân chia này khá rõ ràng
trong mô hình mạng tế bào.
- Mạng lõi/trục: Khuynh hướng phát triển của mạng lõi sẽ là mạng IP (IP-based core) để
cho phép nối kết nhiều công nghệ mạng truy cập khác nhau lại với nhau dễ dàng và bởi vì
thông tin trong tương lai sẽ hoàn toàn ở dạng gói. Vấn đề của mạng lõi là làm thể nào để
chuyển gói thông tin th
ật nhanh (hàng trăm Gbps trở lên). Ý tưởng chủ đạo để thực hiện
điều đó là cắt gói thông tin thành từng gói nhỏ (giống trong ATM), hoặc thực hiện
routing ở mức độ thấp hơn IP chẳng hạn dựa vào label như trong MPLS, hoặc VCI/VPI
trong ATM, hoặc Ethernet. Bên cạnh người ta cũng đưa khái niệm chất lượng dịch vụ
- Công nghệ mạng di động không dây: Công nghệ mạng di động ngày càng phát triể
n
mạnh mẻ. Mỗi mạng di động phát triển nhằm vào những đối tượng người dùng khác
nhau, những ứng dụng khác nhau. Các công nghệ nổi bật:
+Đầu tiên phải kể đến là mạng tế bào (cellular):Mạng tế bào phát triển thông qua các thể
hệ từ 1G đến beyond 3G. Mạng di động thể hệ thứ 3G (UMTS, CDMA2000) đang được
triển khai rộng khắp. Tuy nhiên nhiều nghiên cứu đang hướng về mạng thể hệ 3.9G (gẫn
4G) như 3G LTE của 3GPP và UMB của 3GPP2. Mục đích là tăng tốc độ truyền thông
tin lên tầm hàng trăm Mbps.
+ Mạng satellite được dùng thay thể cho cáp dưới biể
n và dùng cho liên lạc ở những nơi
mà không thể triển khai hạ tầng mạng (liên lạc đến các tàu trên đại dương, trên sa
mạc…). Satellite còn dùng cho định vị ở ngoài trời (GPS).
+ Mạng WLAN 802.11: Hiện tại trên thị trường chỉ tìm thấy mạng 802.11a/b/g còn các
chuẩn khác như i/k/l/m/n/f/e… nhiều chuẩn đã hoàn tất giai đoạn hóa và đang trong qua
trình đưa ra thị trường và cũng nhiều chuẩn đang trong giai đoạn nghiên cứu và chuẩn
hóa.
+ Mạ
ng WIMAX , WiBro (802.16): Phiên bản cố định (802.16d) đang trong giai đoạn
thử nghiệm và triển khai ở một số nước, phiên bản di động (802.16e) đã được chuẩn hóa
xong và IEEE đang bắt tay vào nghiên cứu và chuẩn hóa 802.16j (relay Wimax).
+ Mạng Wireless Personal Area Network (WPAN): Mạng này hoạt động ở khỏang cách
tầm vài mét trở lại như Bluetooth (802.15.1), Zigbee (802.15.4), RFID, mạng băng thông
cực rộng UWB (Ultra Wideband) (802.15.3). Vấn đề giải quyết giao thoa RF là một trong
những vấn đề mà WPAN cần phải giải quy
ết. Bên cạnh người ta cũng đang ứng dụng
mạng WPAN vào việc định vị trong nhà (indoor) vì GPS chỉ cho phép định vị outdoor.
+ Mạng adhoc và cảm biến: Ứng dụng của nó ngày càng rộng rải, trong quân đội, trong
đời sống hằng ngày, trong y tế, trong quản lý môi trường… Một số vấn đề nổi cộm của
mạng adhoc và cảm biến là routing, khả năng tự hiệu chỉnh (reconfigurable), bảo mật và
khối lượng thông tin trao đổi (overhead) giữa các thực thể, giải quyết bài toán bảo mật
trong mạng hội t
ụ…