NGHIỆP VỤ PHÁT HÀNH CHỨNG KHOÁN
*Khái niệm về phát hành chứng khoán : Việc chào bán lần đầu tiên
ch
ứng khoán mới gọi là phát hành chứng khoán. Nếu đợt phát hành dẫn đến
việc đưa một loại chứng khoán của một tổ chức lần đầu tiên ra công chúng
thì g
ọi là phát hành lần đầu ra công chúng. Nếu việc phát hành đó là việc
phát hành bổ sung bởi tổ chức đã có chứng khoán cùng loại lưu thông trên
thị trường thì gọi là đợt phát hành chứng khoán bổ sung. Tuy nhiên, không
ph
ải mọi đối tượng đều được phát hành chứng khoán mà chỉ những chủ thể
phát hành mới có được quyền này.
I. ĐIỀU KIỆN PHÁT HÀNH CHỨNG KHOÁN
Khái niệm phát hành lần đầu ra công chúng (IPO) chỉ được hiểu đối
với việc phát hành cổ phiếu. Do vậy sau đây, chúng ta sẽ chủ yếu đề cập đến
việc phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng.
1. Điều kiện phát hành chứng khoán lần đầu ra công chúng:
Mỗi nước có những qui định riêng cho việc phát hành chứng khoán lần đầu
ra công chúng. Tuy nhiên, để phát h
ành chứng khoán ra công chúng thông
thường tổ chức phá
t hành phải đảm bảo năm điều kiện cơ bản sau:
- Về qui mô vốn: tổ chức phát hành phải đáp ứng được yêu cầu về vốn
điều lệ tối thiểu ban đầu, v
à sau khi phát hành phải đạt được một tỷ lệ phần
trăm nhất định về vốn cổ phần do công chúng nắm giữ v
à số lượng công
chúng tham gia.
- V
ề tính liên tục của hoạt động sản xuất kinh doanh: công ty được
thành lập và hoạt động trong vòng một thời gian nhất định (thường khoảng

tổ chức phát hành từ 100 tỷ đồng trở lên thì tỷ lệ tối thiểu này là 15% vốn cổ
phần của tổ chức phát hành.
- C
ổ đông sáng lập phải nắm giữ ít nhất 20% vốn cổ phần của tổ chức
phát hành và phải nắm giữ mức này tối thiểu 3 năm kể từ ngày kết thúc đợt
phát hành.
-
Trường hợp cổ phiếu phát hành có tổng giá trị theo mệnh giá vượt
10 tỷ đồng thì phải có tổ chức bảo lãnh phát hành.
2. Điều kiện phát hành thêm cổ phiếu mới:
Trong quá trình kinh doanh công ty cần cầu tăng vốn, một phần do kết quả
tất yếu của quá trình tăng trưởng ,bành trướng quy mô sản xuất kinh doanh
hay đầu tư thiết bị công nghệ theo chiều sâu. Nhu cầu tăng th
êm vốn này sẽ
được thực hiện bằng nhiều cách. Khả năng đầu tiên là tăng vốn điều lệ bằng
cách phát hành thêm cổ phiếu mới
Công ty cổ phần chỉ được cấp giấy phép phát hành cổ phiếu mới
trong những điều kiện sau:
+ Đ
ã thu hết tiền cổ phiếu phát hành trong đợt trước.
+ Chứng minh được hoạt động công ty đang được quản lý tốt và hiệu
quả.
+ Được ngân hàng đảm nhiệm giúp đỡ dịch vụ ngân quỹ v
à kế toán
liên quan đến việc phát h
ành cổ phiếu.
+ Có chương tr
ình và kế hoạch cụ thể công khai gọi vốn trong công
chúng. Chương tr
ình và kế hoạch này phải đảm bảo cho mọi người quan tâm

nước không phải xin phép Uỷ Ban Chứng Khoán. Đối với trái phiếu công
trình, trái phiếu đầu tư chủ yếu được các cấp chính quyền trực thuộc chính
phủ phát hành và quản lý theo những quy định của Chính Phủ.
II.QU ẢN LÝ PHÁT H ÀNH CHỨNG KHOÁN
Việc quản lý và giám sát các tổ chức phát hành chứng khoán ra công
chúng nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các nhà đầu tư trên thị
trường chứng khoán và đảm bảo sự tuân thủ của các tổ chức phát h
ành
ch
ứng khoán ra công chúng đối với pháp luật về chứng khoán và thị trường
chứng khoán. Việc quản lý này được thực hiện bởi Uỷ ban chứng khoán và
Ban qu
ản lý phát hành chứng khoán.Trong đó “ban quản lý phát hành chứng
khoán” là cơ quan quản lý phát hành chứng khoán tại Việt Nam trực thuộc
Uỷ Ban Chứng Khoán Nhà Nước
* Ban Quản lý phát hành chứng khoán : là tổ chức thuộc bộ máy giúp
việc Chủ tịch Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước, tổ chức thực hiện các nhiệm
vụ, quyền hạn đã được Thủ tướng Chính phủ quy định
1. Trách nhiệm của Ban Quản lý phát hành chứng khoán
a) Ban Quản lý phát hành trực tiếp thực hiện việc giám sát các tổ chức
phát hành theo quy định này; đề xuất các biện pháp nhằm tăng cường thực
thi pháp luật đối với hoạt động phát hành; phối hợp với Thanh tra UBCKNN
trong vi
ệc xử lý các vi phạm pháp luật đối với tổ chức phát hành.
b) Sau khi c
ấp Chứng nhận đăng ký phát hành, Ban Quản lý phát hành
ph
ải tiến hành mở sổ giám sát và thực hiện ngay việc giám sát tổ chức phát
hành, đồng thời xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu về tổ chức phát h
ành. Việc

ạn, hàng năm về phát triển hàng hoá cho thị trường;
c . Xây dựng và hướng dẫn, tổ chức thực hiện các tiêu chuẩn, quy
trình, quy phạm chuyên môn nghiệp vụ liên quan đến phát hành và niêm yết
cổ phiếu, trái phiếu;
d. Chủ trì phối hợp với các đơn vị thuộc Uỷ ban giám sát, kiểm tra
việc thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến hoạt động phát
hành của các tổ chức phát hành cổ phiếu, trái phiếu ra công chúng, tổ chức
niêm yết cổ phiếu, trái phiếu;
e. Phối hợp với các đơn vị thuộc Uỷ ban theo dõi, giám sát các tổ
chức phát hành và niêm yết cổ phiếu, trái phiếu trong việc duy trì điều kiện
niêm yết, công bố thông tin và quản trị công ty;
f. Tiếp nhận, thẩm định hồ sơ đăng ký phát hành cổ phiếu, trái
phiếu, hồ sơ xin phép niêm yết cổ phiếu, trái phiếu, trình Chủ tịch Uỷ ban
cấp, đình chỉ hoặc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký phát hành đối với các tổ
chức đăng ký phát hành, cấp hoặc huỷ bỏ giấy phép niêm yết đối với các tổ
chức niêm yết cổ phiếu, trái phiếu; theo dõi, tổng hợp, đánh giá tình hình
ho
ạt động của các tổ chức phát hành, tổ chức niêm yết chứng khoán;
g. Chủ trì tiếp nhận, thẩm định hồ sơ, trình Chủ tịch Uỷ ban chấp
thuận các tổ chức kiểm toán đủ điều kiện tham gia kiểm toán các tổ chức
phát hành, tổ chức niêm yết và kinh doanh chứng khoán;
h. Phối hợp với các đơn vị thuộc Uỷ ban và các đơn vị, tổ chức có
liên quan thuộc Bộ xây dựng các chính sách, giải pháp phát triển và khuyến
khích các tổ chức phát hành chứng khoán ra công chúng, niêm yết chứng
khoán trên Trung tâm Giao dịch Chứng khoán, Sở Giao dịch Chứng khoán;
i. Thực hiện các nhiệm vụ khác do Chủ tịch Uỷ ban giao.
III.QUY TRÌNH PHÁT HÀNH CHỨNG KHOÁN
1.Quy trình và thủ tục phát hành cổ phiếu:
- Tổ chức đại hội cổ đông để xin ý kiến chấp thuận của đại hội cổ
đông về việc phát h