Nghiên cứu Y học
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Tập 9 * Phụ bản của Số 1 * 2005KHẢO SÁT CẤU TRÚC GIẢI PHẪU KHUNG SỤN THÁP MŨI
TRONG ĐƯỜNG MỔ THẨM MỸ MŨI NGỒI
Nguyễn Hữu Khơi*, Châu Chiêu Hòa**
TÓM TẮT
Mục tiêu: Khảo sát cấu trúc giải phẫu khung sụn tháp mũi qua đường mổ thẩm mỹ mũi ngồi.
Thiết kế nghiên cứu: Mơ tả hàng loạt ca dựa trên dữ liệu phẫu tích 12 xác người Việt trưởng thành có
tháp mũi ngun vẹn, khơng có dị dạng và vách ngăn mũi khơng bị vẹo lệch.
Kết quả: đưa ra các kích thước cuả sụn tháp mũi và góc van mũi trong ở người Việt trưởng thành.
Kết luận: các kích thước này có thể dùng để tham khảo khi mổ tạo hình mũi.
SUMMARY
OBSERVING ANATOMY OF CARTILAGINOUS FRAMEWORK OF THE NOSE
BY THE INCISION OF OPEN RHINOPLASTY
Nguyen Huu Khoi, Chau Chieu Hoa
* Y Hoc TP. Ho Chi Minh * Vol. 9 * Supplement of No 1 * 2005: 125 – 127
Objective: Observing anatomy of cartilaginous framework of the nose by the incision of open
rhinoplasty
Study design: descriptive study as case series, data were analysed from 12 cadaveric Vietnamese
adults with their cartiginous frameworks in good condition and without deviated nasal septum in these
cases.
Results: measurements of lower and upper lateral cartilage and angle of internal nasal valve of
Vietnamese adult were showed.
Conclusion: these measurements were referred in rhinoplastic surgery.
ĐẶT VẤN ĐỀ
Vẻ đẹp của khn mặt có được do sự hài hòa của
cấu trúc thể hiện trên khn mặt, mà trong đó tháp
mũi là phần quan trọng và ấn tượng nhất
6,7
Đối tượng nghiên cứu
12 xác ướp của người Việt nam trưởng thành,
được chọn ngẫu nhiên tại Bộ mơn Giải phẫu Đại học
Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh, thỏa các điều kiện
* Bộ mơn TMH, ĐHYD Tp HCM
125
sau: chóp mũi còn nguyên vẹn, không dị dạng, không
chấn thương, vách mũi không bị vẹo. Các xác này có
từ khoảng năm 2002-2003, được ngâm formol trong
vòng 1đến 2 năm.
Phương tiện nghiên cứu
Bộ dụng cụ phẫu tích,
Thước đo độ đã hiệu chuẩn,
Dụng cụ bơm silicol và silicol lỏng,
Silicol và dụng cụ bơm,
Máy chụp hình kỹ thuật số.
Tiến hành nghiên cứu
Người thực hiện sẽ tiến hành phẫu tích trên xác
ướp formol tại Bộ môn Giải phẫu Đại học Y Dược
Thành phố Hô Chí Minh. Các xác ướp được phẫu tích
rõ ràng dưới sự giám sát của cán bộ bộ môn giải phẫu
theo các thì của đường mổ mũi ngoài. Chúng tôi tiến
hành phẫu tích theo các giai đoạn sau:
Giai đoạn 1
Rạch da theo đường vẽ chữ V úp ở tiểu trụ, cách
chân tiểu trụ khoảng 0,5 cm.(dựa vào cấu trúc bám
của cơ vòng môi vào vách ngăn mũi). Hình chữ V úp
có một góc khoảng 30 độ quay xuống dưới, hai đường
cạnh sẽ hợp với đường rạch hai bên bờ mép của cửa
mũi. Sau đó bóc tách dần đến bờ trước của trụ trong
vuông thứ nhất là vách ngăn mũi (b).Cạnh góc vuông
thứ hai là mặt phẳng đi qua bờ trên đầu cuốn mũi dưới
(c). Tính toán trong tam giác vuông này chúng ta sẽ
thu được góc của van mũi trong.
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Đầu mũi gồm 2 cặp sụn sau: 2 sụn cánh mũi lớn ở
dưới tạo thành chóp mũi và lỗ mũi. và 2 sụn mũi bên
ở trên.
Kích thước trung bình và giới hạn của 2 sụn này
được trình bày ở bảng 1 và bảng 2.
Bảng 1: Kích thước sụn cánh mũi lớn của người Việt
nam trưởng thành (n ═ 12)
Lỗ mũi trái Lỗ mũi phải
Chiều dài sụn cánh
mũi lớn
15,4-19,6mm
Trung
bình:17,23mm
15,6-19,7mm
Trung
bình:17,27mm
Chiều rộng sụn
cánh mũi lớn
6,8-10mm
Trung
bình:8,52mm
6,9-9,8mm
Trung
bình:8,50mm
Bảng 2: Kích thước sụn mũi bên của người trưởng
là cơ hạ vách ngăn mũi). Nếu rạch da mạnh tay thì
có thể gây tổn thương nhánh động mạch môi trên,
nhánh này đi ở mặt trước tiểu trụ (khoảng 75%).
Khi bóc tách đến phía trên rãnh của sụn mũi bên
với sụn cánh mũi khoảng 3mm thường hay gặp
nhánh của động mạch mũi bên, thuộc động mạch
126
Nghiên cứu Y học
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Tập 9 * Phụ bản của Số 1 * 2005
mặt, dễ bị đứt khi ta bóc tách tới đó Số đo góc van
mũi của người Việt nam trưởng thành chúng tơi đo
được 19-27
o
, trung bình là 20,25
o
, góc này lớn hơn
góc van mũi của hai tác giả Rod J
3
. Rohrich và
Jack Gunter
3
với số đo góc van mũi là 10
o
- 15
o
.
Sự khác biệt này do ở người da trắng đa số có chóp
mũi cao, nên góc van mũi nhọn, còn chóp mũi
người Việt nam thấp nên góc van mũi tù
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Nguyễn Quang Quyền, Bài giảng giải phẫu học tập 1,1993, Nhà
xuất bản y học.
2 Trần thị Anh Tú, Luận án Tiến sỹ Y học, Hình thái cấu trúc tháp
mũi người trưởng thành, 2003.
3 Rod J. Rohrich and Jack Gunter, Anatomy as Related to
Rhinoplasty.
4 Herve Leboeuf, MD, Karen Calhoun, MD, Anatomical appoach
to rhinoplasty.
KẾT LUẬN
5 Kyung Shik Suh,M.D, Concept and Techniques of Open
Structure Rhinoplasty, March 7, 1998.
Qua q trình nghiên cứu trên 12 xác người
Việt nam trưởng thành, từ kết qủa thu được chúng
tơi rút ra một số kết luận như sau:
6 Dainel G. Berker,M.D, The Ideal Nose.
7 Joseph G. Mc Carthy, Donald Wood-Smith, Rhinoplasty in
Plastic Surgery PP 1785-1875.
- Chiều dài trung bình sụn cánh mũi lớn mũi
phải và trái gần tương tự nhau 17,27mm.
127