Chương 3
Cơ sở toán họcbản đồ
GVC: TrầnThị Phụng Hà, MSc
Nội dung
 Cơ sở toán họcbản đồ bao gồm
những vấn đề gì?
– Tỷ lệ bản đồ
– Bố cụcbản đồ
– Sai số
– Các phép chiếubản đồ tỷ lệ nhỏ
– Các phép chiếubản đồ tỷ lệ lớn
Tỷ lệ bản đồ
 Tỷ lệ bản đồ là gì?
 Là tỷ số củagiữa độ dài củamột đoạn
thẳng trên bản đồ và độ dài tương ứng
nằm ngang của đoạnthẳng đó ngoài thực
tế
 T
ỷ lệ chung
 Tỷ lệ riêng
 Độ chính xác củatỷ lệ bản đồ
 Thướctỷ lệ thẳng
 Thướctỷ lệ xiên
Tỷ lệ chung, tỷ lệ riêng
 Phân biệttỷ lệ chung và tỷ lệ
riêng?
 Tỷ lệ chung là tỷ lệ tạimột điểm hay
một đường (tuỳ thuộc vào phép chiếu)
nơitráiđấttiếpxúcvớimặth
ình học
 Tỷ lệ riêng xuấthiện ở những nơimặt

 Mộtkhurừng đo được 12cm2 trên bản đồ
1:200.000 Vậydiện tích khu rừng ngoài thực
tế là bao nhiêu?
 Khu rừng có diệntíchthựctế là 36ha thu nhỏ
trên bản đồ 1:5.000 sẽđượcdiệntíchtrên
bản đồ là bao nhiêu?
 Trên bản đồ 1:25.000 đo1 đầmlầy được20
ô vuông, cạnh ô vuông là 2cm. Diện tích đầm
lầythựctế là bao nhiêu?
 Thu nhỏ 25 ha ngoài thựctếđược4cm2 trên
bản đồ vậytỷ lệ bản đồ là bao nhiêu?
Bố cụcbản đồ
Sai số trong các phép chiếuhình
 Nơi nào trái đất không tiếpxúcvới
mặthìnhhọc đón nhậnhìnhchiếu =>
nơi đócósaisố.
 Tạisaobản đồ có sai số?
 Các dạng sai số trên bản đồ
 Sai sốđộdài
 Sai số về góc
 Sai số về diện tích
Khái niệmvề sai số
 Khái
niệm: tỷ
lệ riêng,
tỷ lệ
chung
 Sai số về
độ dài,
diệntích,

chính xác
nhất
Dựng lướichiếuhìnhtrụ
 Tính
chiều dài
cung kinh
tuyến, vĩ
tuyến
trên bản
đồ
 Tính tỷ lệ
riêng
theo vĩ
tuyếnn
Hình trụ tiếpxúcvàcắt
 Phép
chiếu
hình
trụ tiếp
xúc và
cắt
Phép chiếu hình nón
Tiếpxúc
ởđâu?
Hình
dạng các
đường
kinh vĩ
tuyến
như thế

ắ
tt
ạ
i2
v
ĩ
tuy
ế
n
chu
ẩ
n
Phép chiếuhình
nón đồng khoảng
cách cắt
 Phép chiếu
hình nón đồng
góc cắttại2 vĩ
tuyếnchuẩn
Phép chiếuphương vị
 Mặtphẳng
tiếpxúcở
đâu?
 Nơi nào
không có
sai số ?
 Hình dạng
kinh vĩ
tuyến
Phép chiếuphương vị chuẩn