CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH VỀ CHẾ ĐỘ HỌP
TẠI CÁC CƠ QUAN NHÀ NƯỚC
TRẦN HOÀNG VŨ
Đại học Quốc gia Hà Nội
ọp là một hình thức của hoạt động quản lý nhà nước, là một cách thức để giải
quyết công việc, thông qua đó thủ trưởng cơ quan hành chính nhà nước
(CQHCNN) trực tiếp thực hiện sự lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành hoạt động trong việc
giải quyết các công việc thuộc chức năng, thẩm quyền của cơ quan mình theo quy
định của pháp luật. Theo đó, họp được phân thành nhiều loại khác nhau như họp tổng
kết, sơ kết, họp giao ban, họp chuyên môn, họp tập huấn, triển khai chính sách, họp
làm việc với các cấp, với các cơ quan liên tịch, họp tham mưu, tư vấn, họp trao đổi,
phối hợp công tác Như vậy, họp là một công việc rất quan trọng và luôn gắn bó mật
thiết với các hoạt động thực tiễn của CQHCNN.
H
Quy định về chế độ họp
Ngày 25/5/2006, Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số 114/2006/QĐ-TTg
ban hành Quy định chế độ họp trong hoạt động của các CQQLHCNN. Theo đó, đối
tượng áp dụng của quy định này là các cá nhân, các cơ quan hành chính nhà nước có
liên quan bao gồm Thủ tướng Chính phủ, bộ, cơ quan ngang bộ, các cơ quan tổ chức
thuộc, trực thuộc Chính phủ, thủ trưởng các cơ quan quản lý hành chính nhà nước,
UBND tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, UBND các địa phương và các cơ quan
chức năng hữu quan. Với mục tiêu nhằm làm giảm bớt số lượng, nâng cao chất lượng
các cuộc họp trong hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước ở các cấp, các
ngành, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong việc tổ chức các cuộc họp, góp phần
tích cực tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu lực, hiệu quả sự chỉ đạo điều hành của thủ
trưởng cơ quan hành chính nhà nước, đáp ứng yêu cầu công cuộc cải cách hành chính,
Quy định nói trên đã cụ thể hoá các nội dung cuộc họp và chỉ đạo những vấn đề có
liên quan nhằm hướng dẫn các cơ quan, cá nhân thực hiện nghiêm quy chế hội họp
theo quy định hiện hành. Thực tế đối với một cơ quan hành chính nhà nước, hàng năm
diễn ra rất nhiều các cuộc họp với những tính chất và mục đích khác nhau. Về nguyên
tắc các cuộc họp này bảo đảm giải quyết công việc đúng thẩm quyền và phạm vi trách

giải quyết những công việc thường xuyên trong tình hình có thiên tai, địch hoạ hoặc
tình trạng khẩn cấp; những nhiệm vụ cụ thể đã được uỷ quyền hoặc phân công, phân
cấp rõ thẩm quyền và trách nhiệm cho tổ chức hoặc cá nhân cấp dưới giải quyết; tổ
chức lấy ý kiến lãnh đạo các cơ quan, đơn vị ở các cấp, các ngành tham gia xây dựng,
hoàn thiện các đề án, dự án, trừ trường hợp những đề án, dự án lớn quan trọng liên
quan đến nhiều ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi trách nhiệm quản lý của nhiều cơ quan
đơn vị; cấp trên triệu tập cấp dưới lên để trực tiếp phân công, chỉ đạo thực hiện các
nhiệm vụ công tác hoặc để nghe báo cáo tình hình thay cho việc thực hiện chế độ đi
công tác địa phương, cơ sở trực tiếp kiểm tra, giám sát theo quy định; trao đổi thông
tin hoặc giao lưu học tập kinh nghiệm giữa các cơ quan, đơn vị; giải quyết những nội
dung công việc mang tính chất chuyên môn, kỹ thuật hoặc để giải quyết những công
việc chuẩn bị trước cho việc tổ chức các cuộc họp, trừ trường hợp những cuộc họp
lớn, quan trọng; những việc đã được pháp luật quy định giải quyết bằng các cách thức
khác không cần thiết phải thông qua cuộc họp. Các CQHCNN có thẩm quyền ở các
cấp phải thường xuyên phối hợp chặt chẽ với cơ quan khác trong bộ máy nhà nước, cơ
quan của Đảng, cơ quan lãnh đạo của các tổ chức chính trị - xã hội cùng cấp trong
việc xây dựng chương trình, kế hoạch tổ chức các cuộc họp có liên quan một cách
khoa học và hiệu quả.
Như vậy, với những trường hợp không tổ chức cuộc họp nêu trên, các
CQHCNN căn cứ vào đó để loại trừ việc tiến hành các cuộc họp tại cơ quan đơn vị
mình, qua đó có kế hoạch cụ thể về các hoạt động liên quan đến hội họp thường niên.
Tuy nhiên, qua quan sát việc họp tại một số cơ quan, đơn vị thì các trường hợp nói
trên vẫn còn bị CQHCNN "lạm dụng" để tiến hành họp. Hơn thế nữa, không ít nơi đã
lạm dụng quyền hạn của đơn vị mình mở rộng các hoạt động hội họp vừa vi phạm chủ
trương của Chính phủ, quy định của pháp luật vừa gây lãng phí tiền bạc, thời giờ của
công chức. Thực chất đây cũng là một hành vi tham nhũng, thậm chí tham nhũng với
số tài sản lớn nhất là khi các cuộc họp đó chỉ tiến hành mang tính hình thức, phô
trương, không đạt hiệu quả cụ thể nào. Hiện nay, ngay từ đầu năm một số cơ quan,
đơn vị đã được các trung tâm hội nghị, khách sạn, khu nghỉ dưỡng, các doanh nghiệp
kinh doanh dịch vụ hội nghị gửi công văn mời tổ chức tiến hành hội họp tại cơ quan

với các cơ quan, đơn vị cấp dưới và cơ sở. Thủ trưởng cơ quan hành chính nhà nước ở
các cấp, các ngành phải dành thời gian thích đáng và có chương trình kế hoạch cụ thể
để thực hiện chế độ kiểm tra thường xuyên hoạt động của các cơ quan, đơn vị cấp
dưới trong việc thực hiện các quy định của pháp luật, các văn bản của cấp trên, trực
tiếp chỉ đạo xử lý tại chỗ những công việc phát sinh có liên quan thuộc thẩm quyền.
Với vai trò là thủ trưởng cơ quan hành chính nhà nước, người đứng đầu phải
chịu mọi trách nhiệm về hành vi cá nhân nếu để xảy ra các vi phạm trong việc họp tại
đơn vị mình và có trách nhiệm đôn đốc, quản lý đơn vị thực hiện đúng chỉ đạo của
Thủ tướng Chính phủ về lĩnh vực này. Tuy nhiên, thực tế vẫn còn có những cơ quan
hành chính nhà nước vi phạm vấn đề nói trên, thậm chí không ít thủ trưởng các đơn vị
còn "nghiện" việc họp tại công sở, gây lãng phí tiền của, thời giờ của cán bộ, công
chức, đi ngược lại với chủ trương cải cách hành chính mà toàn Đảng, toàn quân và
nhân dân đang nỗ lực tiến hành nhằm thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển. Đây thực sự
trở thành một vấn đề nóng khiến các ngành, các cấp quan tâm thoả đáng để góp phần
tích cực vào công cuộc đổi mới trong đó có việc nâng cao hiệu quả hoạt động hành
chính, thực hiện nghiêm chỉnh chỉ đạo của Chính phủ để vấn đề họp nói riêng, cải
cách hành chính trong các cơ quan hành chính nhà nước nói chung đạt được hiệu quả
cao, thúc đẩy năng lực hoạt động hiệu quả từ các cơ quan công quyền, tạo ra những
bước đi mạnh mẽ, vững chắc trong hội nhập quốc tế để phát triển./.