Xây dựng thương hiệu - chặng đường dài
cho các doanh nghiệp Việt Nam
(Phần 1)
Thương hiệu không còn đơn thuần là dấu hiệu để nhận biết và phân biệt sản
phẩm
của doanh nghiệp này với doanh nghiệp khác, mà cao hơn nhiều, là tài sản
rất có giá, là uy tín của doanh nghiệp và
thể hiện niềm tin của người tiêu dùng đối
với sản phẩm của doanh nghiệp. Xây dựng một thương hiệu hoàn toàn không chỉ
là đặt một cái tên, đăng ký cái tên đó mà là tổng hợp các hoạt động để tạo ra cho
được một " hình ảnh rõ ràng và khác biệt " cho riêng mình.
Thương hiệu hiện đang được các doanh nghiệp quan tâm, chú ý và bàn đến
nhiều, ngay cả với các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Người ta nói đến thương hiệu
như là một yếu tố sống còn đối với doanh nghiệp, đặc biệt trong điều kiện hội
nhập kinh tế quốc tế và khu vực ngày càng sâu rộng. Thương hiệu được coi là một
tài sản vô hình, rất có giá của doanh nghiệp.
Thương hiệu là dấu hiệu để người tiêu dùng lựa chọn hàng hoá và dịch vụ
của doanh nghiệp trong muôn vàn các hàng hoá cùng loại khác. Thương hiệu góp
phần duy trì và mở rộng thị trường cho doanh nghiệp, nâng cao văn minh thương
mại và chống cạnh tranh không lành mạnh giữa các doanh nghiệp. Trong xu
hướng quốc tế hoá và toàn cầu hoá đời sống kinh tế, với những điều kiện cạnh
tranh gay gắt như hiện nay, việc các doanh nghiệp Việt Nam phải xây dựng cho
mình và hàng hoá của mình những thương hiệu là điều hết sức cần thiết.
1. Vậy thương hiệu là gì?
Định nghĩa:
+ Thương hiệu là một cam kết tuyệt đối về chất lượng, dịch vụ và giá trị
trong một thời gian dài và đã được chứng nhận qua hiệu quả sử dụng và bởi sự
thoả mãn của người tiêu dùng.
A Brand is a trusted promise of Quality, Service and Value, established
over time and proven by the test of operated use and satisfaction. (Brand
a. Định hình chiến lược chung xây dựng thương hiệu
Quá trình xây dựng thương hiệu sẽ chịu ảnh hưởng của rất nhiều yếu tố
khác nhau, cả chủ quan và khách quan. Vì thế rất cần phải có một chiến lược cụ
thể để có thể ứng phó kịp thời với những biến cố có thể xảy ra. Điều quan trọng
trong xây dựng chiến lược thương hiệu là phải xuất phát từ mục tiêu trước mắt và
lâu dài của doanh nghiệp. Vì thế chiến lược thương hiệu luôn gắn liền với chiến
lược sản phẩm, gắn liền với chiến lược đầu tư và các kế hoạch tài chính của doanh
nghiệp.
Trong thực tế, doanh nghiệp có thể lựa chọn chiến lược đi từ thương hiệu
cá biệt của hàng hoá đến thương hiệu của doanh nghiệp hoặc ngược lại đi từ
thương hiệu chung của doanh nghiệp đến thương hiệu cá biệt cho từng hàng hoá.
Với chiến lược đi từ thương hiệu cá biệt đến thương hiệu chung hoặc vừa
phát triển thương hiệu cá biệt vừa phát triển thương hiệu chung là cách mà các
doanh nghiệp lớn thường lựa chọn (chiến lược đa thương hiệu). Ưu điểm của cách
này là khả năng tiếp cận thị trường nhanh, hạn chế được nguy cơ rủi ro từ một
thương hiệu cá biệt không thành công và phát triển nhanh các thương hiệu khác
nhờ một thương hiệu thành công. Tuy nhiên chi phí rất lớn.
Lựa chọn phát triển thương hiệu chung (thương hiệu gia đình) là cách đi
của nhiều doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, bởi lẽ
đi theo hướng này sẽ hạn chế rất nhiều chi phí cho phát triển thương hiệu.
b. Đánh giá tổng quan về doanh nghiệp dựa trên ma trận SWOT T
Trong cơ chế thị trường ngày nay, việc một Doanh nghiệp phân tích được
những thuận lợi và khó khăn của mình để từ đó tìm ra hướng đi riêng phù hợp đã
trở thành vấn đề sống còn.
Trên thế giới, một trong những phương pháp từ lâu đã được các Doanh
nghiệp nôt tiếng ưa thích lựa chọn là dựa vào ma trận SWOT. Việc phân tích
chính xác những yếu tố của SWOT đã mang lại cho nhiều Doanh nghiệp những
thành công ngoài mong đợi.
Mô hình SWOT được ưa chuộng còn bởi một lý do quan trọng: Dễ thực
hiện trong từng giai đoạn khác nhau và phù hợp với bất kỳ mô hình kinh doanh
lặp với các tên khác; tên thương hiệu cần ấn tượng, ngắn gọn, đơn giản, dễ đọc, dễ
nhớ, có tính văn hoá và gắn liền với đặc tính hoặc chất lượng hàng hoá nếu
muốn trở thành một Thương hiệu lớn, cần:
• Sự khác biệt và truyền cảm.
• Đã được thử thách qua thời gian.
• Tên gọi: Không nên dài quá 3 từ. Tên gọi có thể thay thế
Logo và được sử dụng như Logo chỉ khi đảm bảo được yếu tố: Khác biệt và
gợi cảm. Nếu tên gọi đi kèm với Logo, cũng cần được thiết kế như một
Logo.
• SLOGAN: Một SLOGAN thành công phải chứa đựng Thông
điệp ấn tượng và khơi gợi được trí tưởng tượng của khách hàng về sản
phẩm của mình. Khi sáng tạo SLOGAN, nên tính đến các yếu tố sau:
o Quy tắc vàng: “Hướng về Khách hàng”
o Có một mục tiêu nhất định và hướng đến mục tiêu đó.
o Ngắn gọn, dễ hiểu, dễ đọc.
o Không phản cảm.
o Nhấn mạnh vào lợi ích sản phẩm.
d. Xây dựng hình ảnh thương hiệu
Vì thương hiệu là “phần hồn” của nhãn hiệu, là uy tín và hình ảnh của
Doanh nghiệp trong tâm trí Người tiêu dùng nên ngay cả khi doanh nghiệp đã có
đầy đủ logo, tên gọi, đã đăng ký quyền sở hữu trí tuệ, được pháp luật công nhận và
bảo hộ thì cũng chưa thể khẳng định Doanh nghiệp đã có thương hiệu.
Trên thực tế, các thương hiệu thành công thường là những thương hiệu
mang lại nhiều cảm xúc, có tính cách riêng, có hình tượng đặc trưng và được
chuyển tải cùng với thông điệp phù hợp.
Trong kế hoạch xây dựng và phát triển Thương hiệu, Doanh nghiệp cần
phải giải quyết được những câu hỏi sau:
• Sản phẩm/ Dịch vụ mà Doanh nghiệp đem lại cho Khách
hàng mục tiêu có điểm gì Khác biệt/ độc đáo so với sản phẩm cùng loại?
• Nếu coi Thương hiệu Doanh nghiệp như một Con người , thì
biểu hiện trực tiếp rõ ràng nhất về Thương hiệu Doanh nghiệp. Dịch vụ sau
bán hàng là điểm cốt lõi gây ấn tượng đối với Khách hàng mục tiêu.
• Biến tất cả các nhân viên của Công ty thành các chuyên gia
Quảng cáo và Marketing: Mỗi nhân viên cần hiểu rõ về Tiêu chí Kinh
doanh và sứ mệnh của Doanh nghiệp. Mỗi thành viên phải trở thành một
hình ảnh tiêu biểu cho Công ty qua cách họ giới thiều về Doanh nghiệp,
qua trang phục và phong cách làm việc.
• Lập kế hoạch ngay khi có thể, không cần chờ đến đầu năm tài
chính. Mỗi thời gian trôi qua là mỗi một cơ hội bị bỏ lỡ.
• Không bao giờ có cơ hội thứ hai để gây ấn tượng đầu tiên.
Doanh nghiệp chỉ nên tham gia vào các hoạt động Quảng bá/ Khuyếch
trương/ PR khi đã có kế hoạch kỹ lưỡng và tổng thể.
• Tham khảo ý kiến của các chuyên gia tư vấn. Hầu hết các
hãng quảng cáo đang cộng tác thành công với Doanh nghiệp đều sẵn lòng
hỗ trợ Doanh nghiệp trong lĩnh vực này.