Phòng và điều trị bệnh lở mồm long móng ở dê
Bệnh lở mồm long móng (LMLM) là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus
Picornaviridae gây ra trên loài động vật móng guốc chẵn (móng chẻ đôi) như trâu, bò, dê,
cừu, hươu, nai Bệnh có khả lây lan rất mạnh, gây hậu quả nghiêm trọng về kinh tế, xã
hội và bảo vệ môi trường.
Hiện nay, cả nước có 462 xã của 164 huyện thuộc 164 huyện thuộc 40 tỉnh, thành phố có
gia súc mắc bệnh LMLM. Tổng số gia súc mắc bệnh tính đến 31/5/2006 là 13.136 con
trâu, bò và 2.035 con lợn. Số gia súc chết và tiêu hủy là 288 con trâu, bò và 17.510 con
lợn.
Tuy LMLM xuất hiện ở dê, cừu ít hơn trâu, bò. Song đây là loại bệnh nhiễm do virút và
khả năng lây lan mạnh và hầu như không có phương pháp điều trị hiệu quả nên dễ gây
thiệt hại lớn cho người chăn nuôi. Nếu dê con mắc bệnh LMLM thường dễ chết đột ngột,
dê mẹ có chửa thường bị sảy thai, nếu đang nuôi con thì dê mẹ không cho bú nữa. Dê
trưởng thành mắc bệnh này thì dễ chết do đói và kiệt sức bởi đau mồm, lưỡi và long
móng nên không thể ăn và di chuyển được. Vì vậy, để tránh các tổn thất do bệnh LMLM
gây nên cho ngành chăn nuôi dê, người nuôi dê cần chú ý phòng và điều trị bệnh LMLM
cho dê, nhất là ở thời điểm đang có dịch LMLM ở gia súc như hiện nay.
Dê mắc bệnh LMLM thường có các triệu chứng lâm sàng sau:
+ Kém linh hoạt, lờ đờ. Đi tập tễnh sau chỉ nằm 1 chỗ. Sốt cao (40-41⁰C).
Miệng, mũi khô. Kém ăn rồi bỏ ăn do xuất hiện nhiều mụn nước nhỏ bằng hột đậu mọc
sâu ở lớp niêm mạc mồm, vành mõm, nướu răng, lưỡi gây đau đớn.
+ Long móng: Bàn chân sưng to. Phần tiếp giáp giữa móng và chân bị nổi mụn nước, sau
vỡ ra, nhiễm trùng lở loét, nung mủ. Bệnh nặng có thể tụt móng.
+ Dê cái còn xuất hiện mụn trên bầu vú nên nếu đang nuôi con sẽ không cho con bú nữa
vì rất đau.
+ Các vùng da có mụn trở nên tái xám.
+ Sau khi các mụn vỡ ra sẽ để lại các vết loét rất sâu và làm dê rất đau đớn.
Nguyên nhân:
Bênh LMLM gây ra do một loại virút có khả năng truyền nhiễm rất cao. Mầm bệnh có
thể tồn tại trong cơ thể (2-3 năm với bò, 9 tháng ở dê) và có nguy cơ xảy ra sau khi đã hết
các triệu chứng lâm sàng. Bệnh lây lan theo đường thức ăn, nước uống và hô hấp do virút

- Khi khu vực chăn nuôi xẩy ra bệnh, nhanh chóng cô lập vùng bệnh, tiêu diệt những gia
súc đã mắc bệnh.
- Luôn đảm bảo chuồng trại sạch sẽ, khô ráo, thông thoáng. Định kỳ sát trùng, tiêu độc
chuồng trại.
- Thức ăn, nước uống phải đầy đủ và đảm bảo sạch sẽ để tránh dê ăn hoặc uống phải thức
ăn, nước uống ô nhiễm. Thức ăn không được ướt, dính nước mưa hoặc bùn đất.
- Hàng ngày kiểm tra bệnh tật từng con để nhanh chóng phát hiện bệnh được sớm.
- Kiểm tra và cắt móng chân dê tthường xuyên để dê dễ dàng đi lại và tránh các bệnh liên
quan về chân, móng dê.
- Không nên chăn thả dê chung với các lọai gia súc, gia cầm khác.
- Đàn dê mới phải tiêm phòng đầy đủ và nuôi cách ly ít nhất 15 ngày mới cho nhập đàn.