Cách phòng ngừa bệnh xương khớp ở
người cao tuổi
Các bệnh xương khớp cũng rất phổ biến trong nhân dân. Có tới 6% người từ
16 tuổi trở lên mắc bệnh xương khớp. Tuy nhiên ở những người trên 60 tuổi, tỷ lệ
mắc bệnh xương khớp trở nên rất cao, lên tới 60%.
Nguyên nhân của các bệnh cơ xương khớp ở người cao tuổi
Có nhiều nguyên nhân có thể giải thích được sự gia tăng đến chóng mặt các bệnh
xương khớp ở người cao tuổi. Đầu tiên đó là sự lão hoá của cơ thể. Tiếp theo là các điều
kiện môi trường, xã hội, văn hóa không thuận lợi (ô nhiễm môi trường, lao động nặng
nhọc, thời tiết thay đổi thường xuyên, kinh tế lạc hậu, trình độ văn hoá, nhận thức của
người dân còn hạn chế). Như chúng ta đã biết, bộ máy vận động của chúng ta cấu tạo từ
cơ, xương và khớp, có tác dụng tạo hình cho toàn bộ cơ thể. Hệ thống các xương của cơ
thể tạo thành một khung xương vững chắc, có tác dụng bảo vệ các cơ quan có tầm quan
trọng sống còn như đại não, tủy sống, các tạng trong lồng ngực, ổ bụng. Sự phối hợp nhịp
nhàng của hệ thống cơ xương khớp với nhau và với các cơ quan khác cho phép con người
di chuyển được trong không gian, sinh hoạt và lao động. Những người trẻ tuổi đạt đến sự
phát triển thể lực tối đa. Bộ máy vận động của họ hoạt động trơn tru, hoàn hảo, phối hợp
rất tốt với các cơ quan khác trong cơ thể như thần kinh, tim mạch, hô hấp. Do vậy họ có
thể thực hiện các động tác phức tạp, có sức chịu đựng bền bỉ, dẻo dai. Tuy nhiên khi về
già, ở những người cao tuổi diễn ra quá trình thoái hoá toàn bộ cơ thể, trong đó phải kể
đến sự lão hóa của bộ máy vận động (cơ xương khớp). Bộ máy vận động trở nên rệu rã,
như một chiếc xe máy già nua, han gỉ, khó có thể thực hiện được chức năng vận động tốt
như ngày trẻ. Bộ máy vận động do vậy trở nên dễ bị tổn thương hơn, khó chống cự lại
được với các yếu tố gây hại của môi trường như chấn thương, tai nạn, bệnh tật. Bên cạnh
đó một số lượng đáng kể những người cao tuổi cũng đã từng bị mắc các bệnh khớp nhiều
năm trước đó, để lại các di chứng nặng nề khi họ bước vào tuổi già. Kết quả là có một số
bệnh khớp thường hay gặp nhiều ở những người cao tuổi. Đó là thoái hoá khớp, loãng
xương, đau cột sống thắt lưng, gút, ung thư xương. Có thể nói nôm na là thoái hoá khớp
nguy cơ mắc bệnh khác cũng giúp cho người thầy thuốc đánh giá được một cách toàn
diện khả năng mắc bệnh, tiên lượng được mức độ nặng nhẹ của bệnh.
Loãng xương là bệnh lý thường gặp ở người cao tuổi.
Các biện pháp phòng tránh bệnh lý xương khớp ở người cao tuổi.
Hiện nay có rất nhiều các biện pháp điều trị và dự phòng có hiệu quả các bệnh
xương khớp ở người cao tuổi. Đầu tiên đó là một chế độ ăn uống, sinh hoạt lành mạnh,
kết hợp với chế độ thuốc men phù hợp với đặc điểm bệnh lý của người cao tuổi. Ngoài ra
sự giúp đỡ động viên của gia đình và xã hội có vai trò rất quan trọng. Chính sự hoạt động
trong các câu lạc bộ sức khỏe người cao tuổi góp phần củng cố sức khỏe thể chất và tinh
thần cho người cao tuổi. Các biện pháp điều trị không dùng thuốc như khí công, thái cực
quyền thường có hiệu quả lớn ở những người cao tuổi.
PGS.TS. Nguyễn Vĩnh Ngọc