Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
LỜI MỞ ĐẦU
Hoà cùng xu thế hội nhập kinh tế toàn cầu, Việt Nam đang chuyển mình đổi
thay và đã thu được những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội quan trọng và hết
sức đáng mừng, được cả cộng đồng quốc tế ghi nhận và đánh giá cao. Trong bối
cảnh đó, hoạt động kiểm toán đóng vai trò quan trọng không chỉ đối với các cơ
quan quản lý chức năng mà còn đối với cả doanh nghiệp được kiểm toán và là
nhu cầu tất yếu khách quan trong nền kinh tế thị trường. Một nền kinh tế phát
triển lành mạnh và an toàn đòi hỏi phải được cung cấp các dịch vụ kiểm toán
hoàn hảo có chất lượng cao. Hoạt động của các công ty kiểm toán rất phát triển ở
các nước có nền kinh tế phát triển. Ở Việt Nam, kiểm toán độc lập chính thức
xuất hiện vào năm 1991 với sự ra đời của hai công ty kiểm toán là công ty VACO
(nay là Deloitte Vietnam) và công ty AASC. Đến nay, kiểm toán độc lập ở Việt
Nam đã phát triển nhanh tróng bằng việc hình thành một hệ thống các công ty
kiểm toán độc lập với đầy đủ hình thức sở hữu (Nhà nước , TNHH, 100% vốn
nước ngoài, liên doanh…).
Hiện nay, dịch vụ kiểm toán Báo cáo tài chính rất phát triển do nhu cầu được
kiểm toán Báo cáo tài chính của các doanh nghiệp là rất lớn. Một phần vì Báo
cáo tài chính giống như tấm gương phản ánh kết quả hoạt động kinh doanh của
khách hàng. Khoản mục Tài sản cố định thường đóng vai trò quan trọng trong
quá trình sản xuất kinh doanh của một doanh nghiệp. Vì vậy, việc hạch toán tài
sản cố định cũng như việc trích lập chi phí khấu hao cần phải được tính toán
chính xác. Bên cạnh đó, tài sản cố định thường chiếm một tỷ trọng lớn trong tổng
tài sản nên những sai sót sẽ có ảnh hưởng trọng yếu đến Báo cáo tài chính của
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
1
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
doanh nghiệp. Với những lý do đó cho thấy kiểm toán khoản mục tài sản cố định
có vai trò hết sức quan trọng trong kiểm toán báo cáo tài chính.

Công ty kiểm toán Việt Nam – VACO được thành lập theo Quyết định số
165/TC/QĐ-TCCB ngày 13/5/1991 của Bộ Tài chính, là công ty kiểm toán độc
lập đầu tiên được thành lập tại Việt Nam. Công ty Kiểm toán Việt Nam được
chuyển đổi từ hình thức doanh nghiệp nhà nước sang hình thức công ty TNHH
một thành viên theo Quyết định số 1297/QĐ/TC/BTC ngày 30/6/2003 của Bộ Tài
chính về việc “chuyển đổi Công ty Kiểm toán Việt Nam thành Công ty Trách
nhiệm hữu hạn Kiểm toán Việt Nam”. Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh
Công ty TNHH một thành viên số 0104000112 ngày 19 tháng 01 năm 2004 do
Sở Kế hoạch và đầu tư thành phố Hà Nội cấp. Dưới đây là một số thông tin chính
về công ty VACO.
Từ khi ra đời, VACO đã có những bước phát triển mạnh mẽ. Chứng minh
cho điều đó là sự thành lập ba chi nhánh tại ba thành phố lớn là thành phố Hồ Chí
Minh, Đà Nẵng và Hải Phòng. Từ năm 1992, VACO bắt đầu hợp tác với hãng
Deloitte Touche Tohmatsu và tháng 4 năm 1994 liên doanh VACO – DTT chính
thức được thành lập. Ngày 01 tháng 10 năm 1997, VACO đã chính thức được
công nhận là thành viên của hãng kiểm toán quốc tế Deloitte Touche Tohmatsu
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
3
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
với sự đại diện của phòng dịch vụ quốc tế (ISD). Kể từ đó, VACO – ISD là đại
diện hợp pháp của Deloitte Touche Tohmatsu tại Việt Nam. Đây là một bước
ngoặt lớn mở ra một thời kỳ phát triển vượt bậc về chuyên môn nghề nghiệp để
VACO có thể sánh với các hàng kiểm toán lớn trên thế giới. Như vậy, VACO là
công ty kiểm toán đầu tiên của Việt Nam đạt tiêu chuẩn quốc tế và trở thành
thành viên của một hãng kiểm toán và tư vấn hàng đầu thế giới. Với sự kết hợp
giữa uy tín và kinh nghiệm của một công ty kiểm toán hàng đầu Việt Nam với
kinh nghiệm và uy tín của hãng kiểm toán quốc tế lớn đã tạo cho VACO một sức
mạnh riêng hơn hẳn tất cả các công ty kiểm toán khác tại Việt Nam.
Gần đây nhất, ngày 7/5/2007, Công ty Kiểm toán Việt Nam (VACO) đã

nước trao tặng.
Những kết quả mà Deloitte Vietnam đạt được là không thể phủ nhận. Để
minh họa cho kết quả đó có thể theo dõi số liệu được phản ánh ở bảng 1.1.
Bảng 1.1: Tốc độ phát triển của Deloitte Vietnam qua ba năm gần đây
STT NỘI DUNG
NĂM 2005
(1/10/04 – 30/9/05)
NĂM 2006
(1/10/05 – 30/6/06)
NĂM 2007
(1/7/06 – 30/6/07)
1 Doanh thu (1000VNĐ) 64.825.709 62.751.543 98.762.685
2
Nộp ngân sách
(1000VNĐ)
8.430.059 8.070.585 13.705.314
3 Số lao động (người) 409 345 293
4 Doanh thu/lao động 158.498 181.889 337.074
(Nguồn: Phòng kế toán công ty)
Trước hết cần phải biết rằng chế độ kế toán của công ty có thay đổi. Trước
kia Deloitte Vietnam (VACO) hạch toán theo năm tài chính kết thúc ngày 30/9.
Sau khi trở thành thành viên của Deloitte quốc tế, năm tài chính của Deloitte
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
5
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
Vietnam đã có sự thay đổi để phù hợp với Deloitte quốc tế, kể từ đó (năm 2007)
công ty lấy ngày 30/6 hàng năm để kết thúc năm tài chính. Như vậy, trong bảng
1.1 có sự chênh lệch nhỏ về thời gian giữa các năm. Trong năm 2005 và 2007
tính đủ trong 12 tháng nhưng trong năm 2006 chỉ tính trong 9 tháng, nguyên nhân

450
2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
6
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
(Nguồn: Phòng nhân sự công ty)
Sự biến động về số lao động trong công ty do nhiều nguyên nhân gây ra. Từ
năm 2001 đến năm 2005 tăng lên đều đặn và đạt đỉnh điểm vào năm 2005. Trong
những năm này, thị trường kiểm toán ở Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát
triển mạnh, tuy nhiên các công ty kiểm toán chưa xuất hiện nhiều, nhân lực còn
hạn chế, với uy tín của công ty nên đã thu hút một lượng lớn lao động trong
ngành kiểm toán. Đặc biệt tăng mạnh trong năm 2004 tăng 52 người, năm 2005
tăng 30 người. Tuy nhiên, đến năm 2006 lại giảm mạnh và chỉ còn 345 người,
giảm 64 người. Tiếp đến năm 2007 giảm tiếp 52 người. Nguyên nhân có thể do
chính sách phát triển của công ty cho phù hợp với Deloitte thế giới, công ty chỉ
tuyển những lao động thực sự có chất lượng. Một nguyên nhân nữa là do thị
tường kiểm toán ở Việt Nam đang phát triển rất mạnh, nhiều các công ty kiểm
toán được thành lập, nhưng số lượng nhân công được đào tạo hàng năm tăng
không đáng kể, do đó có một số lao động của công ty đã chuyển đi. Ngoài ra còn
nhiều các nguyên nhân chủ quan và khách quan khác. Nhưng nhìn tổng thể thì sự
thay đổi đó không đáng lo ngại, vì số lượng lao động trong mấy năm gần đây có
giảm nhưng doanh thu của công ty vẫn tăng đều, điều đó khẳng định được chất
lượng của các Kiểm toán viên cũng như uy tín của công ty. Hiện nay, công ty vẫn
đang dẫn đầu trong cả nước về số lượng Kiểm toán viên có chứng chỉ hành nghề,
khả năng thành thạo tiếng anh trong công ty đạt 90%, các nhân viên trong công ty
đều được đào tạo rất đầy đủ, một số có bằng thạc sĩ, chứng chỉ đào tạo nước
ngoài. Đây là những điểm đáng tự hào của công ty.
Một điểm cần chú ý nữa là khách hàng của công ty. Với uy tín ngày càng
được khẳng định nên số lượng khách hàng của công ty ngày càng tăng. Cơ cấu

2%
64%
Kiểm toán BCTC Tư vấn thuế TC Kiểm toán XDCB
Kiểm toán DA Dịch vụ khác
(Nguồn: Phòng kế toán công ty)
Kiểm toán BCTC luôn là loại hình dịch vụ mà công ty cung cấp nhiều nhất.
Chiếm đến 64% trong tổng số doanh thu là một con số không nhỏ, có thể dễ dàng
hiểu được điều này do đặc điểm khách hàng ở thị trường kiểm toán Việt Nam.
Phần lớn các khách hàng đều có xu hướng kiểm toán BCTC, đặc biệt là đối với
các công ty chứng khoán thì BCTC được kiểm toán là điều bắt buộc. Trái lại,
dịch vụ kiểm toán XDCB đang còn chiếm tỷ lệ nhỏ chỉ với 2%. Hiện tại, công ty
đang củng cố hoàn thiện dần việc cung cấp dịch vụ kiểm toán XDCB. Điều này
thể hiện rõ qua việc công ty thành lập công ty con VACO chuyên về kiểm toán
XDCB. Tư vấn thuế TC luôn là dịch vụ đem lại doanh thu đứng thứ hai sau kiểm
toán BCTC. Tuy nhiên, với 21% vẫn chỉ bằng 1/3 so với kiểm toán BCTC. Kiểm
toán DA cũng chiếm một tỷ lệ nhất định với 11%. Còn lại là các dịch vụ khác với
2% trong tổng doanh thu.
Cơ cấu doanh thu theo loại hình khách hàng cũng như loại hình dịch vụ
được dự đoán sẽ không có sự thay đổi lớn trong thời gian tới. Kiểm toán BCTC,
và khách hàng là DN vốn ĐT nước ngoài vẫn luôn đứng vị trí hàng đầu trong
tổng doanh thu của công ty. Nhìn tổng thể, công ty đang đứng trước nhưng thuận
lợi và khó khăn nhất định. Đang trong giai đoạn hoà nhập với Deloitte thới giới,
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
9
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
Deloitte Vietnam vẫn còn nhiều công việc phải làm cho phù hợp với Deloitte thế
giới. Nhưng mặt khác, thị trường kiểm toán ở Việt Nam đang rất phát triển, các
công ty và doanh nghiệp được thành lập ngày càng nhiều, nguồn nhân lực cũng
đang được đào tạo đầy đủ tại các trường đại học, và điều thuận lợi nhất là uy tín

thuế
AJIT
Lĩnh vực tư
vấn
CHEE CHONG
Kiểm soát rủi
ro
UARTCHERN
Chủ tịch/TGĐ
Md. Thanh
Trưởng bộ phận
kiểm toán
Ngoc Tran
Trưởng bộ phận
tý vấn
Md. Thanh
Trưởng bộ phận
thuế
Richard B.
Trưởng bộ
phận kiểm soát
rủi ro
Nam T
Bộ phận trợ giúp
RRL : HUNG TRUONG
Nhân sự và đào tạo: NGOC TRAN
Kế toán & Kiểm toán: HAI HUNG
Công nghệ thông tin: THANH DO
11
Báo cáo chuyên đề thực tập Khoa Kế toán -

thuế
Phòng
IT
Phòng
Kế
toán
Phòng
Nhân
sự
Phòng
Hành
chính
Chi
Nhánh
TP
HCM
Chi
Nhánh
Hải
Phòng
Chủ tịch kiêm TGĐ
Đội ngũ chuyên
gia nước ngoài
Ban giám đốc
12
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
Về cơ bản, bộ máy hoạt động của công ty cũng không có sự thay đổi lớn.
Đứng đầu điều hành toàn công ty là Chủ tịch kiêm TGĐ Md. Thanh. Có trách
nhiệm điều hành, tổ chức và quyết định mọi vấn đề liên quan đến hoạt động của

Khối các chi nhánh, công ty bao gồm ba chi nhánh ở Thành phố Hồ Chí
Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng. Đứng đầu các chi nhánh là các Giám đốc chi nhánh.
Các chi nhánh có trách nhiệm đại diện cho tổng công ty kí kết các văn bản trong
khả năng cho phép và cung cấp những dịch vụ cơ bản. Hoạt động của ba chi
nhánh cho thấy được quy mô hoạt động của công ty rất rộng, trải dài từ Bắc vào
Nam. Đặc biệt phải kể đến chi nhánh ở Thành phố Hồ Chí Minh, hoạt động của
chi nhánh này rất mạnh với khoảng 50 nhân viên.
Giữa các phòng ban trong công ty luôn giữ mối quan hệ chặt chẽ với nhau
để hoàn thành tốt nhất công việc được giao và trở thành một tổng công ty vững
mạnh trong cung cấp dịch vụ kiểm toán.
1.3. Hoạt động cung cấp dịch vụ của công ty:
1.3.1. Đặc điểm hoạt động kinh doanh:
Sau khi trở thành Deloitte quốc tế, các dịch vụ của Deloitte Vietnam vẫn
được cung cấp đầy đủ như trước và dần hoàn thiện những dịch vụ mới để phù
hợp với Deloitte quốc tế. Dưới đây là các dịch vụ mà Deloitte Vietnam cung cấp:
 Dịch vụ Kiểm toán.
 Dịch vụ tư vấn và giải pháp doanh nghiệp.
 Dịch vụ tư vấn thuế.
 Dịch vụ Đào tạo và Quản lý nguồn nhân lực.
Deloitte Vietnam là Công ty kiểm toán đầu tiên và lớn nhất ở Việt Nam
cung cấp các dịch vụ chuyên ngành cho nhiều khách hàng lớn thuộc mọi thành
phần kinh tế như các doanh nghiệp sở hữu nhà nước, doanh nghiệp liên doanh,
doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài, các dự án quốc tế... Đặc biệt là kể từ sau khi
trở thành thành viên chính thức của DTT từ năm 1997, Deloitte Vietnam luôn
nhận được sự hỗ trợ cũng như sự hợp tác về nhiều mặt của các văn phòng DTT
trên toàn cầu. Vì vậy, các loại hình dịch vụ Công ty cung cấp cũng ngày càng
được mở rộng và có chất lượng ngày càng cao.
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
14
Báo cáo chuyên đề thực tập

44h/1tuần, còn bình thường là 40h/tuần. Trong thời gian từ tháng 6 đến tháng 12,
nhân viên công ty sẽ được tham gia vào các khóa học đê nâng cao kiến thức, đi
du lịch nghỉ ngơi... Có thể nói công ty có chính sách đãi ngộ nhân viên, phân
phối thời gian rất hợp lý.
Tại Việt Nam, kiểm toán độc lập đang có những bước phát triển mạnh mẽ,
nhu cầu kiểm toán ngày càng cao và đặc biệt là chất lượng kiểm toán ngày càng
phải đáp ứng. Với xu hướng phát triển đó đang hứa hẹn một tương lai sáng cho
các công ty kiểm toán nói chung và Deloitte Vietnam nói riêng. Với vị thế là một
Big 4, Deloitte Vietnam sẽ ngày càng vươn xa hơn trong quá trình phát triển của
kiểm toán độc lập Việt Nam.
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
15
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
1.3.2. Các loại hình dịch vụ công ty cung cấp:
Dịch vụ Kiểm toán: Với đội ngũ kiểm toán viên quốc gia nhiều nhất so với
các công ty kiểm toán khác ở Việt Nam, bao gồm các kiểm toán viên xuất sắc
nhất của ngành kiểm toán Việt Nam, dịch vụ kiểm toán là dịch vụ được cung cấp
chủ yếu và có chất lượng cao của Deloitte Vietnam.
Hai mảng dịch vụ kiểm toán mà công ty cung cấp là Kiểm toán độc lập và
Kiểm soát rủi ro doanh nghiệp (ERS). So với kiểm toán độc lập thì ERS mới ra
đời chưa được lâu nên kinh nghiệm trong lĩnh vực này còn hạn chế và dịch vụ
được cung cấp chưa nhiều, thị trường kiểm toán tại Việt Nam cũng chưa tiếp cận
nhiều với loại hình này. Dịch vụ mà công ty cung cấp chủ yếu là kiểm toán Báo
cáo tài chính theo luật định.
Bên cạch việc cung cấp các dịch vụ kiểm toán báo cáo tài chính hàng năm,
Deloitte Vietnam có thể cung cấp các dịch vụ như thực hiện việc soát xét khả
năng sáp nhập và mua bán doanh nghiệp, hay cung cấp dịch vụ kiểm toán như
kiểm toán báo cáo tài chính theo năm luật định, soát xét báo cáo tài chính hàng
quý hoặc sáu tháng, thực hiện hợp nhất báo cáo tài chính trong tập đoàn quốc tế.

nhập, giải thể doanh nghiệp; tư vấn xác định giá trị doanh nghiệp; tư vấn nghiên
cứu thị trường.
Các dịch vụ tư vấn được Phòng tư vấn và giải pháp của Công ty cung cấp cho
khách hàng là chủ yếu. Đây là dịch vụ còn rất mới mẻ ở Việt Nam nhưng đã mở
ra những triển vọng trong tương lai do sự mở rộng các quan hệ hợp tác, đầu tư
kinh doanh trong khu vực và thế giới.
Dịch vụ tư vấn thuế: Giải pháp thuế luôn là vấn đề quan tâm hàng đầu đối
với mọi doanh nghiệp, đặc biệt trong một thị trường đang phát triển như Việt
Nam, nơi các quy định và các chính sách thuế đang liên tục được hoàn thiện.
Do môi trường kinh doanh ở Việt Nam còn chưa được hoàn thiện và các
chính sách thuế còn chồng chéo hoặc chưa bao phủ hết các quan hệ kinh tế. Mặt
khác, các quy định về thuế còn nhiều mâu thuẫn với các quy định trong kế toán.
Ngoài ra, bất cứ doanh nghiệp nào khi sản xuất kinh doanh trên thị trường cũng
đều liên quan đến nghĩa vụ nộp thuế. Do đó, các doanh nghiệp rất cần các nhà tư
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
17
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
vấn cho họ. Nắm bắt được điều đó, Công ty Kiểm toán Việt Nam đã cung cấp
dịch vụ về thuế cho các khách hàng của mình. Công ty luôn mang lại hiệu quả
cao cho các khách hàng của mình do có đội ngũ chuyên gia tư vấn Việt Nam am
hiểu về luật pháp và chế độ thuế của Việt Nam, đồng thời có quan hệ chặt chẽ với
Tổng cục thuế, cơ quan thuế địa phương và các chuyên gia tư vấn thuế toàn cầu
của Deloitte.
Mặc dù đây là một loại hình còn khá mới mẻ và vẫn chiếm một tỷ trọng thấp
trong doanh thu nhưng Công ty luôn coi việc cung cấp loại hình dịch vụ này là
hoạt động lâu dài của mình và mang lại hiệu quả cao trong tương lai.
Tóm lại, các dịch vụ mà Công ty Kiểm toán Việt Nam cung cấp cho khách hàng
là tương đối đa dạng và có chất lượng cao. Trong thời gian tới, Công ty có dự
định sẽ mở rộng hơn nữa các dịch vụ của mình tới mọi thành phần khách hàng.

các cán bộ, nhân viên của Công ty còn phải góp ý, điều chỉnh rất nhiều. Đến nay
có thể nói AS/2 đã thực sự là công cụ trợ giúp cho các kiểm toán viên trong quá
trình kiểm toán. Nhờ đó mà dịch vụ kiểm toán do Công ty cung cấp tới khách
hàng có chất lượng cao hơn
Hình 1.5: Quy trình kiểm toán tại Deloitte Vietnam theo AS/2
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
19
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
Phầm mềm kiểm toán AS/2 là một công cụ hết sức hiệu quả giúp cho cuộc
kiểm toán luôn đạt hiệu quả cao nhất. Trong phần mềm là những hướng dẫn kiểm
toán cụ thể cho các quy trình kiểm toán được Deloitte xây dựng theo tiêu chuẩn
toàn cầu. Nhờ áp dụng phần mềm kiểm toán thông minh này mà công việc kiểm
toán ngày càng được nâng cao chất lượng.
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
20
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
Thông thường quy trình kiểm toán AS/2 được thực hiện theo sáu bước công
việc chính sau:
- Bước 1: Những công việc trước khi thực hiện hợp đồng kiểm toán
- Bước 2: Lập kế hoạch kiểm toán tổng quát
- Bước 3: Lập kế hoạch kiểm toán cụ thể
- Bước 4: Thực hiện kế hoạch kiểm toán
- Bước 5: Kết thúc công việc kiểm toán và lập báo cáo kiểm toán
- Bước 6: Những công việc thực hiện sau kiểm toán
Sáu bước công việc trên được được chi tiết thành những công việc cụ thể từ
khi chấp nhận hợp đồng kiểm toán đến khi kết thúc kiểm toán và được thể hiện
qua sơ đồ trên.
Việc đánh giá trọng yếu và rủi ro kiểm toán tại Deloitte cũng được thực hiện

Lập kế hoạch kiểm toán
Xây dựng chương trình kiểm toán và
thiết kế các thử nghiệm cơ bản
Giai đoạn 2:
Thực hiện kiểm toán
Thực hiện thủ tục kiểm soát
Thực hiện các thử nghiệm cơ bản
Giai đoạn 3:
Kết thúc kiểm toán
Hoàn thiện kiểm toán
Công bố Báo cáo kiểm toán
2.1.1.1. Chuẩn bị kiểm toán:
Chuẩn bị kiểm toán là bước công việc đầu tiên của tổ chức công tác kiểm
toán nhằm tạo ra tất cả tiền đề và điều kiện cụ thể trước khi thực hành kiểm toán.
Đây là công việc có ý nghĩa quyết định chất lượng kiểm toán. Các tiền đề và điều
kiện cụ thể cần tạo ra trong giai đoạn chuẩn bị kiểm toán có rất nhiều đặc biệt đối
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
22
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
với kiểm toán Báo cáo tài chính. Các vấn đề cần giải quyết trong giai đoạn này
như: Xác định phạm vi mục tiêu kiểm toán, lựa chọn đội ngũ kiểm toán viên, thu
thập thông tin, ký kết hợp đồng kiểm toán và quan trọng là lập ra một kế hoạch
kiểm toán và chương trình kiểm toán cụ thể để phục vụ cho các giai đoạn tiếp
theo của cuộc kiểm toán.
a) Lập kế hoạch kiểm toán tổng quát:
* Thu thập thông tin về khách hàng:
Để đảm bảo hiệu quả cuộc kiểm toán, Kiểm toán viên cần thực hiện thu thập
thông tin về khách hàng nhằm có được những hiểu biết đầy đủ về hoạt động của
đơn vị, hệ thống kế toán, ngành nghề kinh doanh và hệ thống KSNB cũng như

- Trao đổi với Ban giám đốc, kế toán trưởng hoặc kế toán TSCĐ và cán bộ
nhân viên khác trong đơn vị về tình hình biến động TSCĐ trong công ty và
việc sử dụng có hợp lý.
- Tìm hiểu mục tiêu, chiến lược kinh doanh của khách hàng, các mục tiêu đó
có liên quan gì đến biến động TSCĐ.
- Tìm hiểu về môi trường kinh doanh, các yếu tố bền ngoài tác động đến
khách hàng: pháp luật, khoa học kỹ thuật…
- Trao đổi với KTV nội bộ (nếu có) về TSCĐ, trích khấu hao và xem xét
Báo cáo kiểm toán nội bộ.
- KTV cần xem xét lại kết quả của cuộc kiểm toán năm trước và hồ sơ kiểm
toán. Tìm hiểu những thông tin quan trọng như: chính sách tài chính, các
sai phạm liên quan đến khoản mục TSCĐ năm trước…
* Thực hiện các thủ tục phân tích:
Theo chuẩn mực kiểm toán Việt Nam số 520: “Phân tích là việc phân tích
các số liệu, thông tin, các tỷ suất quan trọng qua đó tìm ra những xu hướng biến
động và tìm ra những mối liên hệ có mâu thuẫn với các thông tin liên quan khác
hoặc có sự chênh lệch lớn so với giá trị đã dự kiến”.
Thủ tục phân tích mà KTV thường áp dụng trong giai đoạn này gồm hai loại
cơ bản sau:
 Phân tích ngang (phân tích xu hướng): với khoản mục TSCĐ, KTV tiến
hành so sánh số liệu năm trước với năm nay, qua đó thấy được những biến
Dương Hải Nam Kiểm toán 46B
24
Báo cáo chuyên đề thực tập
Khoa Kế toán - Kiểm toán
động bất thường và tìm ra nguyên nhân. Đồng thời, có thể so sánh số liệu
của khách hàng với số liệu của ngành.
 Phân tích dọc (phân tích các tỷ suất): là việc phân tích dựa trên việc tính ra
và so sánh các chỉ số liên quan. Với TSCĐ, KTV có thể sử dụng tỷ suất tự
tài trợ, tỷ suất đầu tư…