TIỂU LUẬN
“Đánh giá tiềm năng thực hiện sản
xuất sạch hơn tại cơ sở chế biến gỗ
Huyện Lê”
MỞ ĐẦU
Nghề mộc (đồ gỗ thủ công mỹ nghệ) là một nghề có truyền thống văn hóa
đồ sồ của nước ta. Không chỉ thể hiện đôi tay khéo léo của các nghệ nhân mà
còn cho thấy tâm hồn, tính cách và ước mơ của họ. Ngành chế biến gỗ Việt
Nam đang phát triển với tốc độ rất nhanh trong những năm gần đây, vươn lên
là một trong 7 mặt hàng đem lại kim ngạch xuất khẩu hàng gỗ chế biến lớn
nhất ở khu vực Đông Nam Á. Hiện cả nước có khoảng 2.000 doanh nghiệp chế
biến gỗ với năng lực chế biến 2,2 - 2,5 triệu ét khối gỗ tròng mỗi năm, trong
đó có 450 công ty chuyên sản xuất xuất khẩu (120 công ty chuyên sản xuất
hàng ngoài trời và 330 công ty sản xuất hàng nội thất).
Tuy nhiên, tại nhiều doanh nghiệp, phân xưởng trong quá trình sản xuất
và chế biến đã gây ra những tác động xấu ảnh hưởng đến con người và môi
trường như bụi, tiếng ồn, và những rủi ro, tai nạn lao động do hệ thống thiết
bị, máy móc của một số phân xưởng không đảm bảo, cách sắp xếp các phụ
phẩm được thải ra trong trong quá trình sản xuất tại các phân xưởng chưa
hợp lý.
Vì vậy, nhóm chúng em đã chọn đề tài “Đánh giá tiềm năng thực hiện
sản xuất sạch hơn tại cơ sở chế biến gỗ Huyện Lê” nhằm đưa ra một số giải
pháp và cách thức tổ chức thực hiện SXSH, góp phần nâng cao hiệu quả sản
xuất, bảo vệ môi trường và sức khỏe của con người.
MỤC LỤC
CHƯƠNG I - GIỚI THIỆU CƠ SỞ CHẾ BIẾN GỖ HUYỆN LÊ
THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN
1.1. Thông tin chung của cơ sở chế biến
- Cơ sở chế biến gỗ Huyện Lê (xưởng mộc Huyện Lê)
- Địa chỉ: ngõ 378, đường Ga - số nhà 13 - tổ 34 - phường Quang Trung, thành
phố Thái Nguyên

ô nhiễm trong các phân xưởng. Đặc biệt ở công đoạn trang sức bề mặt như công
đoạn sơn, in vân, chà nhám thì lượng bụi sinh ra đáng kể. Ngoài bụi gỗ còn có bụi
sơn được phun ra từ các súng sơn.
Cắt xẻ, pha gỗ nguyên liệu và đánh bóng gia công bề mặt là những công đoạn
phát sinh nhiều bụi nhất. Nồng độ bụi thường vượt tiêu chuẩn cho phép. Nhìn chung
bụi từ các máy cưa xẻ, pha gỗ có kích thước lớn thường dễ lắng. Bụi từ các công
đoạn chà, đánh giấy ráp có kích thước nhỏ và dễ phân tán nên là nguồn gây ô nhiễm
bụi đáng quan tâm nhất không chỉ đối với vị trí sản xuất mà còn đối với môi trường
không khí xung quanh của cơ sở.
Ngoài ra còn có hơi dung môi dùng để châm cho máy in vân, súng sơn, đánh
vecni và những hạt bột li ti trong lúc chà nhám,… thành phần của bụi này rất độc hại
gây ảnh hưởng sức khoẻ cho con người như hydrocarbon, acetic etyl, acetic butyl,
pripylene glycol, etylbenzen… Các loại sơn dung môi này còn sinh ra mùi rất khó
chịu, công nhân viên tiếp xúc trực tiếp các mùi này sẽ bị ảnh hưởng tới sức khoẻ.
Bên cạnh ô nhiễm bụi gỗ, mùi sơn, hơi hoá chất… còn có các khí thải phát sinh từ
các phương tiện giao thông vân tải trong quá trình vận chuyển. Thành phần chủ yếu
là CO
2
, NO
x
, SO
2
, bụi…lượng khí thải này không đáng kể.
1.3.3. Ô nhiễm tiếng ồn
5
Ô nhiễm tiếng ồn là loại ô nhiễm đáng chú ý trong quá trình hoạt động của cơ
sở. Đặc điểm chung của hầu hết máy móc, thiết bị trong quy trình công nghệ của cơ
sở đều có mức ồn tương đối cao. Tiếng ồn và rung động là những tác nhân gây ô
nhiễm khá quan trọng và có thể gây ra những ảnh hưởng xấu đến môi trường, trước
tiên là sức khỏe công nhân, lao động trực tiếp tại cơ sở. tiến ồn và rung động phát

 Cơ hội:
- Phân khu rõ và xếp lại từng loại gỗ sau khi xẻ; Qui định rõ nơi để dụng cụ và
xếp gọn lại sau khi sử dụng (bố trí lại mặt bằng)
- Bố trí lại các đường dây điện, ổ điện trong xưởng;
- Đặt các thùng để thu gom thanh gỗ, mẫu gỗ, bao bì hỏng trong xưởng;
- Chia ca, phân thời gian làm việc rõ ràng
7
- Lắp đặt hệ thống hút bụi, quạt gió;
- Mua dụng cụ phòng cháy chữa cháy, dụng cụ bảo hộ
- Làm tấm chắn (chắn trong phá trình sơn)
2.4. Các cơ hội kiểm soát tốt quá trình
- Tối ưu hóa quá trình sản xuất;
- Thường xuyên kiểm tra bảo trì, bảo dưỡng và thay mới các máy;
- Tối ưu hóa kích thước kho, bảo quản nguyên liệu;
2.4.1. Các cơ hội thay đổi nguyên vật liệu
 Hiện tại: Xưởng chủ yếu nhập khẩu gỗ từ nước ngoài (Lào, Nam Phi) thông
qua Cảng Hải Phòng.
 Cơ hội: Tìm các nguồn gỗ đảm bảo tiêu chuẩn quốc tế khác trong nước tại các
vùng nguyên liệu.
2.4.2. Các cơ hội cải tiến thiết bị máy móc
- Thường xuyên bảo dưỡng, bảo trì máy móc;
- Thay thế các thiết bị máy móc đã cũ;
- Tăng cường kiểm tra, bảo dưỡng máy móc;
2.4.3. Các cơ hội cải tiến sản phẩm
- Sử dụng loại sơn cao cấp → Màu sản phẩm bền đẹp → Giá thành được nâng
lên;
- Thiết kế các hoa văn họa tiết độc đáo, cá tính, phong cách → Sản phẩm đẹp
hơn;
- Làm theo đơn đặt hàng, ý tưởng của khách hàng;
2.4.4. Các cơ hội thu hồi và tái chế, tái sử dụng

Khối
(1 khối = 800 kg)
Sơn
Điện
Dầu, mỡ
Bao bì
Kg
Kw
Kg
Kg
Thiết bị
Stt Tên thiết bị Số lượng Công xuất
1 Máy xẻ 01
2 Máy Cưa, Bào 02 1400 kw/p
3 Máy Đục 01
4 Xe nâng hàng 01
9
3.1.2. Mô tả quy trình sản xuất
Khối gỗ
↓
Điện → Xẻ, bào rong → Mùn cưa
↓
Điện → Cắt → Đầu mẩu gỗ, mảnh gỗ
↓
Điện → Bào 4 mặt → Mùn cưa
↓
Phôi nguyên liệu
↓
Điện → Tạo dáng (chà nhám) → Đầu mẩu gỗ, mảnh gỗ
↓

Sản phẩm
10
Hình 3: Sơ đồ trọng tâm đánh giá
3.2.2. Cân bằng vật liệu
Bảng 2: Nguyên liệu đầu vào
St
t
Tên nguyên liệu sử dụng Đơn vị Lượng sử dụng
kg/năm
Lượng sử dụng
đơn vị/ sản
phẩm
1 Gỗ (Lim, Sao, Nghiến) Kg 208.000 -
2 Điện Kwh 19.620 -
3 Sơn Kg 180 0,35
4 Dầu mỡ bôi trơn Kg 1 -
Khối gỗ
(800 kg)
↓
Điện → Xẻ, bào rong → Mùn cưa (2,2 kg)
(797,8 kg)
↓
Điện → Cắt → Đầu mẩu gỗ, mảnh gỗ (5,3 kg)
(792,5 kg)
↓
Điện → Bào 4 mặt → Mùn cưa (2,8 kg)
(789,7 kg)
↓
Điện → Tạo dáng → Đầu mẩu gỗ, mảnh gỗ (8,2 kg)
(781,5 kg)

= 789,7 kg
m
sau tạo dáng
= m
sau bào
– m
đầu mẫu, mảnh gỗ
= 789,7 – 8,2 = 781,5 kg
m
sau sơn lót
= m
sau tạo dáng
+ m
sơn 1
– m
hơi sơn
= 781,5 + 0,15 – 0,05 = 781,6 kg
11
m
sau sơn
= m
sau sơn lót
+ m
sơn 2
– m
sơn rơi vãi
= 781,6 + 0,35 – 0,1 = 781,85 kg
3.2.3. Xác định chi phí dòng thải
Bảng 3: Xác định chi phí ḍng thải
St

- Trong quá trình sản xuất sản phẩm
- Do thợ làm sai, không đúng kích thước
- Do lưỡi cưa, đục, bào hỏng
- Do thiết bị máy móc cũ, không được bảo
dưỡng thường xuyên
2 Đầu mẩu, mảnh gỗ
- Cắt
- Tạo dáng
3 Sơn, mùi sơn
- Sơn lót
- Sơn sản phẩm
- Do thợ sơn, dụng cụ sơn
- Do thời tiết, phòng sơn
4 Bao bì - Đóng gói sản phẩm
- Do thợ đóng gói
- Do bao bì hỏng
5 Dầu, mỡ bôi trơn - - Trong quá trình sửa, bảo dưỡng máy
móc
- Do máy móc đã cũ, không được bảo
12
6 Tiếng ồn - Xẻ, bào, cắt dưỡng thường xuyên
3.3. Bước 3: Đề xuất các giải pháp SXSH
3.3.1. Đề xuất các cơ hội SXSH
Bảng 5: Đề xuất các cơ hội SXSH
St
t
Nguyên
nhân
Cơ hội SXSH Số NV NL QT TB CN TH SP
1

3 Sơn
- Làm tấm chắn khi sơn
- Sử dụng các loại sơn có màu
đẹp hơn
07
08
x
x x
4
Tiếng ồn
Sử dụng bình tiêu âm; 09 x
5
Cháy nổ
- Đường dây điện thấp, gần với
nguyên liệu
- Lắp đặt các thiết bị phòng
chống cháy nổ (bình cứu hỏa)
10
11
x
x
Ghi chú:
NV: Quản lý nội vi CN: Thay đổi công nghệ
NL: Thay đổi nguyên liệu TH: Tuần hoàn, tái sử dụng
QT: Cải tiến quá trình SP: Cải tiến sản phẩm TB: Cải tiến thiết bị
13
3.3.2. Sàng lọc các cơ hội SXSH
Bảng 6: Sàng lọc các cơ hội SXSH
Cơ hội
SXSH

Yêu cầu Đã có sẵn
Có Không
Đầu tư phần cứng
Thiết bị  
Công cụ 
Công nghệ 
Diện tích 
Nhân lực  
Thời gian dừng hoạt động 
2. TÁC ĐỘNG KỸ THUẬT
LĨNH VỰC
Tác động
Tích cực Tiêu cực
Năng lực sản xuất 
Giảm thiểu lỗi kỹ thuật 
Tiết kiệm nguyên liệu 
Về điện 
An toàn 
Bảo dưỡng 
Vận hành 
Khác
15
16
Bảng 7b: Phân tích tính khả thi về mặt kỹ thuật
Tên giải pháp: 03 Mô tả giải pháp:
Nâng cao ý thức của thợ, vệ sinh, dọn
dẹp khu vực xưởng theo ngày, theo ca
Kết luận:
 Khả thi Không khả thi
1. YÊU CẦU KỸ THUẬT

Yêu cầu Đã có sẵn
Có Không
Đầu tư phần cứng
Thiết bị 
Công cụ 
Công nghệ 
Diện tích  
Nhân lực  
Thời gian dừng hoạt động 
2. TÁC ĐỘNG KỸ THUẬT
LĨNH VỰC
Tác động
Tích cực Tiêu cực
Năng lực sản xuất 
Tiết kiệm nguyên liệu 
An toàn 
Bảo dưỡng 
Tiết kiệm diện tích, không gian xưởng 
Khác
18
Bảng 7d: Phân tích tính khả thi về mặt kỹ thuật
Tên giải pháp: 07 Mô tả giải pháp:
Lắp đặt tấm chắn khi sơn
Kết luận:
 Khả thi Không khả thi
1. YÊU CẦU KỸ THUẬT
NỘI DUNG
Yêu cầu Đã có sẵn
Có Không
Đầu tư phần cứng

Diện tích 
Nhân lực  
Thời gian dừng hoạt động 
2. TÁC ĐỘNG KỸ THUẬT
LĨNH VỰC
Tác động
Tích cực Tiêu cực
An toàn 
Vận hành 
Giảm thiệt hại về tài sản 
Khác
20
3.4.2. Phân tích tính khả thi về kinh tế
Bảng 8a: PHÂN TÍCH KHẢ NĂNG VỀ KINH TẾ
Tên giải pháp: 02 Mô tả giải pháp
Thay thế các thiết bị, dụng cụ không
đảm bảo, thường xuyên bảo dưỡng
Kết luận:
 Khả thi Không khả thi
ĐẦU TƯ VND TIẾT KIỆM VND
Thiết bị (lưỡi cưa to/nhỏ) 500/30 Nguyên liệu 0
Phụ trợ (bánh răng, dây
xích)
100 Điện 8x310x1102
Tự lắp đặt, vận chuyển 0 Chi phí xử lý 0
Tự bảo dưỡng 0 Chi phí thải bỏ 0
Khác 0 Khác 0
TỔNG 630.000 TỔNG 2.730.000
CHI PHÍ VẬN HÀNH NĂM VND
LÃI THUẦN = 2.730.000 - 2.300 =

Khấu hao 0
Bảo dưỡng 0
Nhân công 50.000
Khác 0
TỔNG 50.000
Ghi chú:
- Lãi thuần = tiết kiệm - chi phí vận hành
- Thời gian hoàn vốn = (đầu tư/ lãi thuần) x 12 tháng
(Lưu ý: thời gian hoàn vốn ≤ 3thì giải pháp được xem là khả thi)
22
Bảng 8c: PHÂN TÍCH KHẢ NĂNG VỀ KINH TẾ
Tên giải pháp: 04, 06 Mô tả giải pháp
Đầu tư các thùng đựng đầu mẩu,
mảnh gỗ, mùn cưa thu gom tái sử dụng
hoặc bán
Kết luận:
 Khả thi Không khả thi
ĐẦU TƯ VND TIẾT KIỆM VND
Thiết bị (05 thùng đựng) 500.000 Nguyên liệu 18.5x310x3000
Phụ trợ 0 Điện 0
Vận chuyển 100.000 Chi phí xử lý 60.000
Khác 0 Khác 0
TỔNG 600.000 TỔNG 17.265.000
CHI PHÍ VẬN HÀNH
NĂM
VND
LÃI THUẦN = 17.265.000 - 0 =
17.265.000
THỜI GIAN HOÀN VỐN =
(600.000/ 17.265.000) x 12 =

Khác 0
TỔNG 0
Ghi chú:
- Lãi thuần = tiết kiệm - chi phí vận hành
- Thời gian hoàn vốn = (đầu tư/ lãi thuần) x 12 tháng
(Lưu ý: thời gian hoàn vốn ≤ 3thì giải pháp được xem là khả thi)
24
Bảng 8e: PHÂN TÍCH KHẢ NĂNG VỀ KINH TẾ
Tên giải pháp: 11 Mô tả giải pháp
Lắp đặt các thiết bị phòng chống
cháy nổ
Kết luận:
 Khả thi Không khả thi
ĐẦU TƯ VND TIẾT KIỆM VND
Thiết bị (02 bình chữa
cháy
1.280.000 Nguyên liệu 0
Phụ trợ (giá để) 50.000 Điện 0
Lắp đặt, vận chuyển 100.000 Chi phí xử lý 0
Tự bảo dưỡng 0 Chi phí thải bỏ 0
Khác 0 Khác 0
TỔNG 1.430.000 TỔNG 0
CHI PHÍ VẬN HÀNH NĂM VND
LÃI THUẦN = 0
THỜI GIAN HOÀN VỐN =
(1.430.000/ 0) x 12 = 0
Khấu hao 0
Bảo dưỡng 0
Nhân công 0
Khác 0