Mười bí quyết cho một bài thuyết trình
Trong cuộc sống mỗi người có một hay nhiều cái sợ. Chắc chắn không có mấy người là không sợ chết,
sợ bị ốm đau nhưng có người sợ những thứ rất cụ thể như một con rắn, một con chuột v.v. và thậm chí
sợ phát biểu ý kiến, sợ phải trình bày một vấn đề hay nói trước đám đông. Có người đã "quen nói", quen
trình bày và đã từng nói nhiều nhưng người nghe không thấy hứng thú và thậm chí bị gò bó, bắt buộc
Xin giới thiệu tóm tắt nội dung bài nói chuyện về phương pháp truyền đạt của Tiến sỹ Marten Lundberg,
Viện Karolinska (Thụy Điển) tại Trung tâm Y sinh học (Biomedicum), Helsinki (Phần Lan), tháng 7 năm
2007 để bạn đọc tham khảo. (một số ví dụ trong bài là của người viết)
Mục lục
[ẩn]
1 Mười "bí quyết"
2 Những "bí quyết" quan trọng
khác
3 Tác giả
4 Xem thêm
5 Ý kiến của bạn
Mười "bí quyết"
1. Xác định nội dung chính hay mục đích của bài nói chuyện:
Người nghe cần biết những gì từ bài nói của mình và họ nên cảm nhận nội dung đó như thế nào?
Nội dung chính cần giới thiệu hay cần bàn luận/tranh luận là gì?
Cần phân biệt được "cái cần biết" và "nếu biết cũng tốt".
Sau 20 phút có thể quên 40% những gì nghe được; sau nửa ngày đã quên mất 60% và sau một tuần thì
tới 90% nội dung có thể bị quên! (Nguồn Yale University). Chính vì vậy xác định nội dung chính của bài
thuyết trình rất quan trọng!
2. Tập trung thông tin: "Vì người nghe"
Nên lưu ý rằng người nghe không quan tâm đến bạn (người nói) mà quan tâm đến chính họ. Họ muốn
biết, muốn cảm nhận và muốn thực hiện một việc gì đó sau khi nghe bạn thuyết trình. Tất cả những
thông điệp nên tập trung cho người nghe.
3. Tạo sự tin tưởng.
Nên nói gì để người nghe tin vào bạn và các thông tin bạn nói?
Có nên đưa thông tin về bản thân bạn (quá trình học tập nghiên cứu, kinh nghiệm làm việc, kiến thức
Phải giải thích những thuật ngữ. Lưu ý rằng nó có thể rất rõ ràng với bạn nhưng chưa hẳn đã rõ ràng với
người khác!
8. Thể hiện trạng thái tình cảm phù hợp với nội dung truyền tải:
Một tin/một nội dung gây hứng thú: Hãy thể hiện sự nhiệt tình!
Một tin buồn? Thể hiện sự nghiêm trang, nghiêm túc.
Vấn đề này cần được lưu tâm không những khi bạn nói/trình bày mà cả khi chuẩn bị cho xuất hiện công
chúng. Hiện tượng một nữ cán bộ cười trước ống kính trong khi nâng bảng ghi số tiền ủng hộ của công
ty cho nạn nhân sập cầu là rất không nên.
9. Trả lời cho những điều ý kiến trái ngược mà bạn biết rõ ràng:
"Bạn có thể tự hỏi rằng: Mắm tôm có phải là nguyên nhân gây bệnh tả hay không? Câu trả lời của chúng
tôi là "
10. Tóm tắt:
"Như vậy, trong gần một giờ đồng hồ chúng ta đã tập trung vào vấn đề chính "
Những "bí quyết" quan trọng khác
1. Dùng từ trùng lặp: "Hãy làm phép tính nếu mỗi người ủng hộ một ngàn trong một tháng và kéo dài
một năm
2. Cái gì, tại sao, khi nào, như thế nào, ở đâu và ai.
Tôi giữ 6 người phục vụ tin cẩn. Họ dạy tôi tất cả những gì tôi biết;
Tên của họ là Cái gì, Tại sao, Khi nào,
Như thế nào, Ở đâu và Ai.
Nguyên văn:
"I keep six honest serving-men.
They taught me all I knew;
Their names are What and Why and When
And How and Where and Who
(Rudyard Kipling, 1865-1936; follow "The Elephant's Child")''
3. Sử dụng con số 3:
"Máu, Mồ hôi và Nước mắt"
"Nhà trường, Gia đình và Xã hội"
Sử dụng nguyên tắc "con số 3" để thể hiện:
tận là có nghĩa rằng bạn biết cách truyền đạt nó, biết cách chia sẻ kiến thức và kết nối với người nghe.
Tôi đã từng phạm phải ít nhất một trong những sai lầm dưới đây và có những lần đánh mất khán giả.
Không một ai trong chúng ta sinh ra đã là một diễn giả thuyết phục, đấy luôn là kết quả của sự rèn luyện
mà bước đầu tiên đó là biết được những sai lầm để mà tránh.
1. Không đặt mình vào vị trí người nghe
Đầu tiên và quan trọng nhất, khi thuyết trình cần nhớ rằng kiến thức uyên bác của bạn về một chủ đề nào
đó thường không được chia sẻ bởi người nghe. Rõ ràng là họ không ở vị trí giống với bạn – họ không có
hàng năm trời học tập nghiên cứu trong lĩnh vực này, và gắn bó với nó. Những kiến thức bác học mà bạn
đưa ra hoàn toàn xa lạ với họ. Vì vậy bạn cần biết được người nghe muốn gì và tìm ra cách thu hút họ.
Hãy đưa họ đến với chuyến đi khám phá chân trời kiến thức thú vị với từng bước đơn giản, có như vậy
họ mới hiểu và ngấm được những ý quan trọng mà bạn đem đến.
Nếu cứ giả định rằng người nghe đã biết những điều bạn biết hay là họ quan tâm như cách bạn quan
tâm sẽ là một sai lầm tai hại. Bạn cần gây sự chú ý từ ban đầu, càng ấn tượng càng tốt và gợi sự hấp
dẫn trong suốt bài thuyết trình của mình.
2. Không tạo được sự kết nối chân thành với khán giả
Hai tuần trước, tôi đã tham dự một vài sự kiện quốc gia có sự góp mặt của các diễn giả là người xuất sắc
nhất trong nhiều lĩnh vực. Tôi đã thấy được bằng chứng rõ ràng nhất của việc dù là người có tài năng,
ảnh hưởng lớn không có nghĩa là họ có kỹ năng giao cảm và giao tiếp tốt. Tôi nhận thấy nhiều người thất
bại trong việc thu hút người nghe về mặt cảm xúc và thiếu sự chân thành – họ không có mối liên hệ hay
là thể hiện rằng họ thực sự quan tâm chút nào tới người nghe. Cuối cùng, họ thiếu khả năng kết nối với
người nghe vì thế khiến cho bài thuyết trình trở nên chán ngấy và khó hiểu – họ để người nghe chìm
trong đống dữ liệu, thực trạng và con số, không hề có sự giao tiếp với người nghe. Họ thể hiện theo cách
không đáng mến chút nào.
3. Không thể hiện sự tôn trọng người nghe
Tôi đã từng chứng kiến nhiều vị diễn giả nhận được ánh nhìn thiếu thiện cảm từ người nghe bởi họ đưa
ra quan điểm khinh thị và chỉ trích một số thái độ và suy nghĩ thông thường. Chẳng hạn như, nếu bạn
đang thuyết trình cho đối tượng khán giả là những người mới bước chân vào lĩnh vực truyền thông xã
hội về những điều họ cần có để phát triển trong lĩnh vực này, bạn cần phải hiều rằng rất nhiều người cảm
thấy lo lắng và rủi ro khi dấn sâu vào mảng này, và việc cần làm là bạn phải nhẹ nhàng phân tích chứ
không phải đánh giá hay chỉ trích họ.
Lần trước chúng ta đã tìm hiểu Phần 1 của bài viết 10 mẹo thiết kế bài thuyết trình hiệu quả. Chúng ta đã
học được những lời khuyên thiết thực về cách sử dụng hình ảnh, typography, màu sắc … để có một bài
thuyết trình hiệu quả.
Hôm nay, chúng ta sẽ cùng xem phần tiếp theo để biết tại sao việc đơn giản hóa các thiết kế có thể giúp
cải thiện kết quả một cách đáng kể. Hãy cùng chúng tôi bắt đầu.
Mục lục
[ẩn]
6. Đơn giản là tốt nhất
7. Tránh lạm dụng Bullet
point
8. Tạo điểm nhấn
9. Tạo cover quyến rũ
10. Sự hài hước
Kết luận
Xem thêm
6. Đơn giản là tốt nhất
Đây là một trở ngại lớn thường gặp ở những ai không phải là designer. Vấn đề là do việc hiểu sai cơ bản
về những gì có thể trình bày trên slide. Trong hầu hết các trường hợp, slide không nên có quá nhiều nội
dung và thông tin. Thay vào đó, chính người nói sẽ làm cho bài thuyết trình trở nên có giá trị. Người nói
nên cung cấp phần lớn nội dung, thông tin, giải thích, những câu nói đùa…
Nếu slide thuyết trình có thể chứa tất cả các thông tin cần truyền đạt, tại sao người xem cần một người
thuyết trình? Bạn có thể cung cấp cho mọi người link download và chỉ cần chúc họ một ngày tốt đẹp.
Tôi đã thấy rất nhiều người có những bài thuyết trình giống các ví dụ sau:
Bạn có thể cho rằng có một chút khôi hài trong thiết kế của tôi nhưng thực sự là tôi đã thấy những slide
thậm chí còn tồi tệ hơn. Không nên gây nhầm lẫn giữa slide thuyết trình với các trang tạp chí. Bạn không
nên có quá nhiều nội dung vào slide mà quên đi phần chức năng. Thậm chí nếu bạn sắp xếp tất cả các
thông tin này thật độc đáo và tạo một slide thật đẹp, bạn vẫn mất đi mục đích chính.
Một lần nữa, hãy nhớ rằng, bài thuyết trình là lý do mà bạn phải đứng trước mọi người. Bài thuyết trình
cần được sử dụng như một công cụ trực quan, đơn giản và trình bày phác thảo thô cho bài phát biểu của
bạn.
8. Tạo điểm nhấn
Không vấn đề gì nếu bạn muốn thiết kế cho slide, quan trọng là bạn cần cân nhắc làm thế nào để thu hút
sự chú ý của người xem. Đừng trang trí một cách ngẫu nhiên, thay vào đó hãy dựa vào kinh nghiệm mà
bạn cho rằng truyền tải thông điệp một cách tốt nhất.
Lưu ý cách slide bên dưới sử dụng màu sắc để thu hút sự chú ý của bạn vào khu vực đặc biệt. Nội dung
màu vàng nổi bật so với phần nội dung còn lại, vì vậy chúng thu hút sự chú ý của bạn.
Với phần văn bản, bạn có thể sử dụng màu sắc, kích thước, kiểu chữ, đậm nhạt để tạo điểm nhấn. Luôn
nhớ rằng đó là ý tưởng tốt để tạo điểm nhấn (như từ “share” ở trên) theo sau một đến hai từ trọng tâm
nhưng không quá nổi bật.
Lưu ý rằng văn bản không phải là cách duy nhất tạo sự chú ý. Hình ảnh và hình minh họa cũng là những
cách tuyệt vời để thu hút sự chú ý của người xem vào một khu vực nào đó. Lưu ý ánh mắt của đứa trẻ
trong slide bên dưới, nó thực sự thu hút sự chú ý của bạn và làm bạn phải hướng mắt nhìn.
Để biết thêm thông tin về việc thiết kế với những khuôn mặt, hãy xem hướng dẫn hoàn chỉnh đây.
Cuối cùng, hãy nhớ rằng việc thiếu đi điểm nhấn có thể làm người xem nhanh chóng quên đi. Khi một
thứ gì đó được thiết kế tốt, nó sẽ giúp mọi người hướng về những gì bạn muốn họ chú ý, thậm chí chỉ
dựa trên mức độ tiềm thức.
9. Tạo cover quyến rũ
Trong rất nhiều bài thuyết trình, cover slide thường bị bỏ qua hoặc chỉ được hiển thị rất ít. Tuy nhiên thiết
kế cover là cách để bài trình bày trở nên thú vị hơn.
Đến khi slide được chiếu, người xem sẽ ngạc nhiên với những hình ảnh của bạn. Tạo một cover đẹp và
trình chiếu trong khi giới thiệu về chính bạn và bài thuyết trình của bạn sẽ thật sự bắt đầu với những slide
tuyệt vời cho người xem.
Tạo một cover hấp dẫn cũng cung cấp cho bạn hình nền trực quan, có thể dùng cho toàn bộ bài thuyết
trình. Điều này giúp bài thuyết trình trông gắn kết và chuyên nghiệp hơn, không phải là những thiết kế
khác nhau trên mỗi slide.
Ví dụ, những cover xinh đẹp sau được thiết kế bởi Fabio Sasso tại Abduzeedo và slide nội dung bên
dưới để thấy cách anh ấy sử dụng theme cho bài thuyết trình.
Đó cũng là ý tưởng tốt khi thiết kế cùng một cover cho các slide nội dung khác nhau suốt bài thuyết trình.
Chỉ cần thực hiện một cách đồng nhất và bạn sẽ tiết kiệm thời gian cho công việc thiết kế rất nhiều.
Nếu bạn không phải là designer, rất khó để có thể tạo cover đẹp. Trong trường hợp này, hãy tham khải
9. Tạo cover quyến rũ
10. Sự hài hước
Tôi hy vọng những lời khuyên này là thiết thực và
dễ thực hiện. Mục tiêu cuối cùng ở đây là cho bạn
thấy rằng ngay cả khi bạn không phải là một
designer chuyên nghiệp, bạn vẫn có thể tạo ra
những bài thuyết trình đẹp và hiệu quả. Hãy để lại
comment bên dưới nếu bạn muốn thảo luận và
cùng chia sẻ bí quyết của bạn để có một slide đẹp
hơn.
10 Mẹo thiết kế bài thuyết trình
Trong bài này chúng ta sẽ cải thiện hàng loạt các thiết kế bài thuyết trình không đẹp mắt bằng 10 lời
khuyên thực tế và chắc chắn chúng ta sẽ có nhiều thiểt kế trình bày đẹp và chuyên nghiệp hơn. Chúng ta
sẽ thấy rất nhiều slide thiết kế tuyệt vời từ Note & Point cùng với một số thói quen của chính bạn. Hãy
cùng chúng tôi bắt đầu!
Mục lục
[ẩn]
Bạn không phải là designer?
1. Không sử dụng theme có
sẵn
2. Sử dụng hình ảnh có chất
lượng
o Tìm kiếm hình ảnh
miễn phí
3. Sử dụng màu nóng
o Kuler
o Piknik
o 0to255
4. Typography
o Thủ thuật sử dụng
Vấn đề ở đây là đôi khi đó là thói quen khi trình bày. Đồng nghiệp của bạn cũng biết và sử dụng các mẫu
trong Powerpoint, ngay lập tức họ sẽ nhận ra rẳng bạn không thay đổi những mẫu slide.
Tôi biết đối với những ai không phải là designer, việc không dùng những kiểu mẫu có một chút khó khăn
nhưng bạn có thể làm điều đó. Chỉ chắc chắn đọc những mẹo bên dưới trước khi tự tạo một mẫu mới.
Nếu không, bạn sẽ có những mẫu còn xấu hơn cả những mẫu mà các nhà thiết kế của Microsoft đã đưa
ra.
2. Sử dụng hình ảnh có chất lượng
Hình ảnh là một trong những cách tốt nhất để bài thuyết trình của bạn trông tuyệt vời hơn nhưng cũng là
cách làm bài thuyết trình trở nên lố bịch. Những người kinh doanh thường dùng background trắng là tốt
nhất, nhưng cần chỉnh sửa và trang trí để trông thú vị hơn, trách rập khuôn.
Hơn nữa, hình ảnh trên background trắng không có nghĩa rằng đó là một hình ảnh tốt. Ngừng sử dụng
những bức ảnh xấu xí để đưa vào slide. Hãy nhớ rằng không dùng hình ảnh tốt hơn là việc đưa vào một
hình ảnh xấu.
Ví dụ, so sánh slide ở trên với slide dưới. Bạn có thấy sự khác biệt? Hình ảnh của slide bên dưới trông
độc đáo, hấp dẫn, và không bị rập khuôn. Không nên sử dụng kho hình ảnh không đẹp khi bạn có thể có
một hình ảnh miễn phí có chất lượng cao phù hợp với nội dung trình bày.
Tìm kiếm hình ảnh miễn phí
Ở đâu có những bức ảnh tuyệt vời. Để bắt đầu, hãy tìm kiếm trong Stock XCHNG, website hình ảnh
miễn phí với rất nhiều nội dung (có cả tốt và xấu). Ngoài ra, bạn cũng có thể dùng Flickr Search chỉ được
sử dụng được cho phép. Những hình ảnh này miễn phí để sử dụng và chỉ một chút quy định, có thể là
một slide đơn giản cho phần cuối của bài thuyết trình với liên kết đến nguồn gốc hình ảnh.
Ví dụ, hình ảnh ở trên của Lauren Tucker, và đó là một mục của Flickr Creative Commons.
3. Sử dụng màu nóng
Không phải lúc nào bạn cũng cần một bức ảnh hoặc background để bài thuyết trình trông chuyên nghiệp
hơn. Sử dụng những pallet màu nóng cũng có thể cho bạn một bài thuyết trình tuyệt vời.
Slide ở trên là một ví dụ tuyệt vời trong việc sử dụng thiết kế đơn giản và một số nổ lực để nó trông thực
sự đẹp. Dù bạn là designer hay không, bạn vẫn có thể làm điều đó đúng không?
Chìa khóa ở đây là bạn cần cẩn trọng trong việc sử dụng màu sắc. Đôi khi màu sắc quá sáng và vui nhộn
sẽ gây khó chịu cho mắt của người xem. Ngoài ra hãy chắc chắc việc sử dụng sự tương phản trong màu
sắc. Một hóa học về lý thuyết màu sắc sẽ rất bổ ích cho bạn.