Bí ẩn 100 pho tượng đất tuyệt đẹp
trong ngôi chùa cổ (tiếp)

Nước rút đi, ngôi chùa đổ vỡ loang lổ, nhưng những pho tượng đất thì vẫn nguyên vẹn.
Người dân, thầy chùa múc nước dội lên các pho tượng, lớp bùn trôi đi, các pho tượng đất
lại hiện ra lớp sơn sáng bóng như mới.

Chùa Nôm (xã Đại Đồng, Văn Lâm, Hưng Yên) có tới 100 pho tượng đất. Đây là kỷ lục
mà không ngôi chùa nào ở Việt Nam có được.

Tuy nhiên, điều đáng ngạc nhiên không phải là số lượng tượng đất, mà là độ bền không
tưởng tượng nổi của những pho tượng đất này. Pho tượng khổng lồ bằng đất vẫn nguyên vẹn và tuyệt đẹp.

Trải qua nhiều trăm năm, cũng có thể là hàng ngàn năm, những pho tượng này vẫn còn
rất nguyên vẹn, chưa phải tu sửa gì. Ngay cả lớp sơn ta phủ bên ngoài cũng vẫn là nguyên
bản từ xưa.

Tôi quan sát cặn kẽ từng pho tượng trong chùa Nôm và chỉ thấy có 3 pho tượng bị ảnh
hưởng một chút. Một pho vỡ một mảnh ở bắp tay, một pho cụt tay và một pho vỡ một
mảnh nhỏ ở phần chân.

Điều lạ lùng hơn nữa, là 100 pho tượng đất của chùa Nôm đã phải hứng chịu nhiều trận
ngập lụt khủng khiếp mà vẫn an toàn.

Trải qua nhiều trận lụt, song chỉ có rất ít tượng bị hư hại.

Ông Đồngg Văn Thân tin rằng được thánh thần bảo vệ, những pho tượng đất này mới
toàn vẹn sau những trận lụt lịch sử.
Cho đến lúc này, các nhà khoa học cũng không biết được những pho tượng này đã tồn tại
bao nhiêu năm. Người thì bảo vài trăm năm, người thì khẳng định đã cả ngàn năm.

Các cụ già thì bảo rằng, cha ông, tổ tiên nhiều đời của họ cũng không biết tượng đất có từ
khi nào, chỉ biết đời nọ nối tiếp đời kia ra sức bảo vệ những pho tượng quý này.

Một số nhà khoa học cho rằng, những pho tượng như Tam thanh, tam thế, A Di đà, Phật
bà, Đức ông, Đức thánh hiền, Bát bộ kim cương, Thập điện thì khó có thể biết được tạo
tác từ khi nào, bởi những pho tượng này mang truyền thống của chùa chiền xứ Bắc. Tuy
nhiên, các pho tượng Thập bát La Hán ở hai dãy hành lang chùa thì là những pho tượng
tiêu biểu cho nghệ thuật điêu khắc tượng thế kỉ 10-13. Những pho tượng ở hành lang chùa Nôm tiêu biểu cho nghệ thuật điêu khắc thế kỷ 10-
13?

Như vậy, có thể những pho tượng đất ở chùa Nôm này được các nghệ nhân tạo tác từ thời
Lý – Trần, đã trên dưới 1.000 năm. Nếu thực sự những pho tượng này có tuổi đời như
thế, thì đây là những di sản còn nguyên vẹn và quý hiếm không thể tưởng tượng nổi. Với
thời gian như thế, tượng đá cũng đã mòn, đổ vỡ, chứ nói gì tượng đất.

Ngoài 100 pho tượng đất, thì chùa Nôm còn lưu giữ một tòa tượng cực quý bằng chất liệu
đồng, được phủ một lớp vàng bên ngoài. Tòa tượng có tên Cửu Long Phật đản.

Tòa tượng Cửu Long Phật đản được làm bằng đồng, mạ vàng.

Tòa tượng mô tả câu chuyện cuộc đời tu hành của đức Phật tổ Như Lai. 9 con rồng bao
quanh cậu bé, là Phật tổ khi còn nhỏ. Trên lưng mỗi con rồng là hình người tượng trưng

Theo truyền thuyết, chùa Nôm có từ thời Hai Bà Trưng. Chuyện rằng, một sư thầy đang
ngủ ở chùa Dâu, bỗng tỉnh giấc, rồi thấy hào quang sáng rực ở phía Nam. Ngài cứ đi theo
và thấy hào quang phát ra từ rừng thông.

Nghĩ rằng, Phật đã chỉ đất lành, nên ngài dựng một ngôi chùa tại rừng thông đó và lấy tên
là Linh Thông cổ tự. Đây cũng chính là tên cổ của chùa Nôm.

Chùa Nôm giờ được xây dựng khang trang, thu hút hàng vạn du khách thăm viếng mỗi
năm. Tuy nhiên, ít du khách nào biết rằng, những pho tượng tuyệt đẹp trong ngôi chùa
nhỏ bé, cổ kính dưới tán những cây cổ thụ kia được làm bởi chất liệu bằng đất.