BỘ CÔNG THƯƠNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM TP.HỒ CHÍ MINH
KHOA CÔNG NGHỆ SINH HỌC VÀ KĨ THUẬT MÔI TRƯỜNG

BÀI TIỂU LUẬN
ĐỀ TÀI: KEO ĐẤT, TRUNG TÂM HOẠT ĐỘNG SỐNG CỦA STMT ĐẤT
PHÂN GIẢI CHẤT HỮU CƠ VÀ TẠO MÙN TRONG MTST ĐẤT
GVHD: TRẦN THÚY NHÀN.
THỰC HIỆN: NHÓM 2
1. LÊ THỊ THU TRANG.
2. LÊ THỊ CẨM LINH.
3. PHẠM THỊ LINH.
4. NGUYỄN THỊ MỸ NHIÊN.
5. HÀ THỊ THHU THẢO.
6. TRẦN THỊ PHƯƠNG.
7. HUỲNH THỊ NGỌC NỮ.

Hình 1. Sơ đồ cấu tạo mixen keo (theo N.I. Gorbunov)

CẤU TẠO CỦA KEO ĐẤT
LỚP ION QUYẾT
ĐỊNH ĐIỆN
KEO MANG
ĐIỆN ÂM:
KEO ÂM
KEO MANG
ĐIỆN DƢƠNG:
KEO DƢƠNG
LỚP ION
BÙ
LỚP MANG ION
BẤT ĐỘNG
LỚP MANG ION
KHUYÊCH TÁN
NHÂN
ĐẶC TÍNH CỦA KEO ĐẤT
- Keo đất
có tỷ diện
lớn
+Tỷ diện là
tổng số diện
tích bề mặt
của một
đơn khối
lượng (g)
hoặc một
đơn vị thể

kích thƣớc lớn
không có
+Tùy vào cấu
trúc hạt mà có
thể mang điện
âm hoặc điện
dƣơng.trông
đất có keo
âm,dƣơng,
lƣỡng tính
- Keo
đất có
tác dụng
ngưng
tụ.
- Keo đất
có thể
tồn tại ở
hai trạng
thái khác
nhau:
trạng thái
keo
tán(sol)
và trạng
thái keo
tụ (gel). Bảng 1. Vai trò của kích thước hạt trong sự

• Dựa vào tính mang điện :
keo âm, keo dƣơng,keo
lƣỡng tính.
Dựa vào thành phần hóa học:
keo hữu cơ, vô cơ (keo
khoáng),keo hữu-vô cơ
Những keo đất phổ biến là axit humic, axit
silicic, hydroxyt sắt, nhôm và keo sét. hàm
lượng keo phụ thuộc tỷ lệ sét và mùn trong đất,
đất càng nhiều sét và mùn thì càng chứa nhiều
keo. Dựa vào tính mang điện, thành phần hoá
học người ta phân loại keo đất như sau:
KEO ÂM - KEO DƢƠNG
Hình 2. Sơ đồ cấu tạo keo âm
(theo Gorbunov)
Hình 3. Sơ đồ cấu tạo keo dương
(theo Gorbunov)
KEO LƢỠNG TÍNH
• Keo lưỡng tính (Ampholitoit)
+ Keo này mang điện âm hay dương phụ thuộc
vào phản ứng của môi trường xung quanh.
+ Ví dụ: Keo Al(OH)3 khi pH < 8,1 biểu hiện
keo dương, khi pH >8,1 là keo âm (điểm đẳng
điện của keo tại pH=8,1
KEO VÔ CƠ VÀ KEO HỮU CƠ
Hình 4. Sơ đồ cấu tạo keo axit
humic (theo Gorbunov)

• Do tác dụng của năng lượng bề mặt phát sinh ở chỗ tiếp xúc giữa
các hạt đất và dung dịch đất
Hấp phụ
trao đổi
• là sự trao đổi ion trên keo đất với ion trong dung dịch quanh keo đất.
• Hiện tƣợng này xãy ra khi thay đổi độ ẩm,khi bón phân khi nƣớc ngâm
dâng lên,khi có sự chênh lệch nồng độ của phản ứng thuận nghịch
Hấp tphụ
hóa học
• Là sự tạo thành trong đất những muối không tan từ những muối dễ tan .
• Là nguyên nhân tích lũy P và S trong đất, làm cho 2 nguyên tố này bị :
giữ chặt trong đất.
CÁC DẠNG HẤP PHỤ CỦA ĐẤT
PHÂN GIẢI CHẤT HỮU CƠ VÀ TẠO MÙN
TRONG MTST ĐẤT
Thành phần
chất hữu cơ
trong môi
trƣờng đất
Quá trình
chuyển hóa
chất hữu cơ
Phân giải
chất hữu cơ
và tạo mùn
trong
MTST đất
THÀNH PHẦN CHẤT HỮU CƠ TRONG MÔI
TRƢỜNG ĐẤT
Toàn bộ chất hữu cơ

nhiều loại
phân hữu cơ:
phân
chuồng,phân
bắc,phân rác ,
phân xanh,bùn
ao
+Số lượng và
chất lượng của
chúng tuỳ theo
trình độ kỹ
thuât canh tác,
thâm canh cây
trồng ở mỗi
nơi.
PHÂN
HỮU CƠ
QUÁ TRÌNH CHUYỂN HÓA CHẤT HỮU CƠ

• Sự biến hoá xác hữu cơ trong đất là một quá trình sinh
hoá học phức tạp, xảy ra với sự tham gia trực tiếp của vi
sinh vật, động vật, oxy không khí và nước.
• Sự biến hoá xác hữu cơ trong đất có thể được khái quát
bằng sơ đồ sau:
QUÁ TRÌNH CHUYỂN HÓA CHẤT HỮU CƠ

Quá trình

khí.
Đặc điểm
• Các hợp chất hóa
học phức tạp là
thành phần cơ bản
của xác hữu cơ :
protit,guxit nhờ vi
sinh vật chuyển hóa
thành chất đơn giản
hơn nhƣ đƣờng đơn.
• Do tác dụng của các
phản úng oxy hóa
khử,khử amin sản
phẩm giai đoạn 1
thành các axit hữu
cơ mạch vòng mạch
thẳng.
• Giai đoạn kgoáng
hóa hoàn toàn.
Các yếu tố ảnh hƣởng
• Các yếu tố có ảnh
hƣởng đến quá
trình khoáng hóa
hữu cơ gồm có ẩm
độ của đất, pH của
đất, độ thoáng khí
của đất, nhiệt độ và
các chất vô cơ
khác.
QUÁ TRÌNH MÙN HÓA

kết trên tạo thành các
phân tử mùn
Đặc điểm

• Chế độ
nước,
không
khí ảnh
hưởng
đến điều
kiện hảo
khí hoặc
yếm
• Ph, nhiệt
độ khí.

Các yếu
tố ảnh
hưởng
đến quá
trình mùn
hóa
VAI TRÕ TRONG CHẤT HỮU CƠ VÀ MÙN TRONG ĐẤT
Quá trình hình thành
và tính chất đất
+ là dấu hiệu cơ bản
phân biệt đất với đá
mẹ.
+Sự tích lũy chất hữu
cơ và mùn tâppj trung

vật chống lại sự phát
sinh sâu bệnh.
+Tăng cƣờng sự phân
giải của vi sinh vật
hoặc xúc tác cho sự
phân giải các thuốc
bảo vệ thực vật.
+Cố định các chất gây
ô nhiễm trong đất làm
giảm mức độ dễ tiêu
của các chất độc chô
thực vật.
CHẤT HỮU CƠ VÀ MÙN TRONG ĐẤT VIỆT
NAM
Về số lƣợng:
• Hàm lƣợng hữu cơ và mùn biến động rất lớn giữa các loại đất,nhìn
chung các loại đất nông nghiệp có hàm lƣợng hữu cơ và mùn cao.
• Hàm lƣợng chất hữu cơ 1-2% đa số ở đồi núi,1% chiếm 20% diện
tích.
Về chất lƣợng:
• Nhiều nghiên cứu đều thống là đất mùn trên núi, đất lày thụt có
lƣợng hữu cơ tổng số cao nhƣng lại chứa nhiều mùn thô.trong thành
phầncủa hợp chất mùn thì tỉ lệ nhóm humin cao hơn nhiều so với tỉ
lệ axit humic và axit fulvic.
• Tỷ lệ giữa cacbon của axit humic và cacbon của axit fulvic trong
hầu hết các loại đất đều < 1, nghĩa là lượng axit fulvic cao hơn hẳn
lượng axit humic.

Bảng . Hàm lượng mùn của một số loại
đất Việt Nam

1,42
Lầy thụt (Thanh Hoá)
6,22
Feralit trên đá granit (còn rừng)
3,45
Cát biển*
0,90
Feralit trên đá granit (đã canh tác)
1,82
Mặn trung tính (Nam Ðịnh)
0,98
Feralit trên đá gơnai
2,05
Mặn trung tính (Thanh Hoá)
0,95
Feralit trên phù sa cổ
1,83
Mặn chua (Hải Phòng)
1,35
Ghi chú: * theo Phan Liêu, các số liệu còn lại theo Nguyễn Vi, Trần Khải

Bảng :Tỉ lệ giữa cacbon axit humic và
axit fulvic một số loại đất

Loại đất Tỷ lệ
Ðất macgalit-feralit* 1,43
Ðất mùn alit trên núi* 0,57
Ðất feralit mùn trên núi*
0,56
Ðất feralit đỏ thẫm* 0,18