Tình yêu quê hương đất nước của người
Vĩnh Long qua ca dao
Ca dao là một thuật ngữ thường được dùng để gọi những câu, những bài thơ dân
gian. Ca dao thường nằm tron một kết hợp chặt chẽ của hai hình thức sáng tạo
nghệ thuật là văn học và âm nhạc. Do vậy, người ta hay gọi ca dao là văn học hát.
Đây là những sáng tác trữ tình miêu tả tâm trạng, tư tưởng, tình cảm (đời sống nội
tâm) của người bình dân. Đời sống nội tâm ấy của người bình dân có mối liên quan
chặt chẽ với hoàn cảnh sống của họ.
Vĩnh Long vốn là một tỉnh nổi tiếng có nhiều di tích lịch sử với nhiều giai thoại,
huyền thoại… Đây là vùng đất trù phú, cây trái oằn sai, sông dài nước ngọt quanh
năm, người dân hiền hòa chất phác và có tình yêu sâu đậm với nơi 'chôn nhau cắt
rốn' của mình. Tình yêu quê hương đất nước sâu đậm và thiết tha được người bình
dân xưa gửi gắm qua từng địa danh, di tích, sản vật,.v.v… của quê hương mình.
Hình ảnh dòng sông, bến nước, con đò, đình miếu… của miền quê sông nước Nam
bộ nói chung, của Vĩnh Long nói riêng được thể hiện khá đậm nét trong ca dao xứ
Vĩnh:
' An Bình đất mẹ cù lao,
Thơm hương hoa bưởi, ngọt ngào nhãn long.
Khách về nhớ mãi trong lòng,
Miếu ông Điều Bát lưu tồn đến nay'
Hiện nay, Trà Ôn là một huyện của tỉnh Vĩnh Long. Trà Ôn được biết đến là
một vùng đất khá nổi tiếng với nhiều địa danh và nhân vật như: chợ nổi Trà Ôn,
chùa Phước Hậu, miếu ông Điều Bát, đệ nhất danh ca Út Trà Ôn, v.v…
Nói về nhân vật lịch sử, ca dao Vĩnh Long cũng có câu:
' Vĩnh Long có cặp rồng vàng,
Nhất Bùi Hữu Nghĩa, nhì Phan Công Thần'
Quả thật, đất Vĩnh Long xưa thường được mệnh danh là nơi văn hiến, là vùng
đất hiếu học của Nam kỳ lục tỉnh. Trong đó, cụ Phan Thanh Giản (Phan Công
Thần) là người miền Nam đầu tiên đỗ Tiến sĩ, từng giữ chức Kinh lược phó sứ
Vĩnh Long (phụ tá Nguyễn Tri Phương), về sau là Kinh lược đại sứ. Còn cụ Bùi
Hữu Nghĩa (Thủ khoa Nghĩa) hiện đang được nhân dân quận Bình Thủy (Tp. Cần
Thơ) thờ kính rất tôn nghiêm và long trọng.
Bên cạnh đó, tình yêu nam nữ được hòa nhập vào từng địa danh của xứ sở quê
hương mình là một trong những cách mà người Vĩnh Long bộc bạch tâm sự:
' Bình Lương là chốn náo nương,
An Bình là chỗ tình thương đậm đà'
Thế đó, yêu quê hương chính là gắn bó, tự hào về quê hương mình. Ôi! Thương
quá quê hương, với mảnh đất khô cằn sỏi đá, với những con người chân lấm tay
bùn. Ta lớn lên, nhưng với quê hương – người mẹ hiền yêu dấu, ta mãi mãi là một
đứa trẻ thơ. Chính tình cảm tha thiết và mãnh liệt về quê hương sẽ là nhân tố thúc
đẩy và hình thành nhân cách mỗi người trong chúng ta.